Chuong 1 tai chinh công doc

 NSNN là công cụ huy động nguồn tài chính của nhà nước nhằm hình thành quỹ tiền tệ tập trung của nhà nước để đáp ứng nhu cầu chi tiêu của nhà nước  NSNN là một đạo luật tài chính cơ bả

Chương 1: TỔNG QUAN VỀ NSNN

I Sự cần thiết

II Khái niệm và bản chất NSNN:

III Vai trò của NSNN:

IV Nguyên tắc xây dựng NSNN:

Chương 1: TỔNG QUAN VỀ NSNN

 I Sự cần thiết:

 NSNN là 1 phạm trù kinh tế mang tính chất lịch sử,

vì NSNN ra đời do 2 nguồn gốc:

 - Nguồn gốc xã hội: do Nhà nước xuất hiện.

 - Nguồn gốc kinh tế: do sự xuất hiện của SP thặng

dư, nền sản xuất hàng hóa ra đời.

II Khái niệm và bản chất NSNN:

1 Khái niệm NSNN: Budget ( cái ví, cái

túi,… )

 NSNN là công cụ huy động nguồn tài chính

của nhà nước nhằm hình thành quỹ tiền tệ tập trung của nhà nước để đáp ứng nhu cầu chi tiêu của nhà nước

 NSNN là một đạo luật tài chính cơ bản do

Quốc Hội quyết định, thông qua các khoản thu chi tài chính của nhà nước được thực

hiện trong một tài khoá

 NSNN là toàn bộ các khoản thu chi

của nhà nước đã được cơ quan nhà nước có thẩm quyền quyết định và

được thực hiện trong một năm để đảm bảo các chức năng, nhiệm vụ của nhà nước

2 Bản chất của NSNN:

 Mang tính áp đặt, bắt buộc các chủ

thể kinh tế xã hội có liên quan phải

tuân thủ: Nhà nước ban hành các luật thuế, các qui định pháp lý về các

khoản thu trong nước, qui định chế độ, tiêu chuẩn, định mức chi tiêu ngân

sách

 Là một bản dự toán thu – chi được các

đơn vị có trách nhiệm lập và đề ra các thông số quan trọng có liên quan đến chính sách mà chính phủ phải thực

hiện trong năm tài khoá tiếp theo

2 Bản chất của NSNN:

 Bản chất của NSNN do bản chất của

giai cấp thống trị quyết định

 Hoạt động của NSNN thể hiện mối

quan hệ giữa 1 bên là Nhà nước với 1 bên là xã hội ( tổ chức kinh tế, các đơn

vị thuộc lĩnh vực phi sản xuất, các hộ gia đình và các tầng lớp dân cư, nước ngoài )

Quỹ Ngân sách Nhà nước

Chi về

an ninh quốc phòng

Chi sự nghiệp kinh tế văn hóa

xã hội

Chi đầu

tư phát triển kinh tế

Chi cho

bộ máy nhà nước Các khoản thu từ nước ngoài Các khoản thu trong nước

Chi thường xuyên

Chi tiêu dùng

Chi đầu tư phát triển

Tích lũy

III Vai trò của NSNN:

1 Huy động nguồn tài chính nhằm đáp ứng

nhu cầu chi tiêu của nhà nước:

Thuế Phí, lệ phí Thu khác

Mức thu thế nào là hợp lý?

2 Công cụ chủ yếu để quản lý và điều tiết vĩ mô nền kinh tế:

 công cụ điều tiết thị trường

 bình ổn giá cả và chống lạm phát

 a/ Thị trường hàng hóa:

Thu mua, trợ giá

Dự trữ hàng

2 Công cụ chủ yếu để quản lý và điều tiết vĩ

2 Công cụ chủ yếu để quản lý và điều tiết vĩ

mô nền kinh tế:

 c/ Thị trường SLĐ: chi GDĐT, chi tài trợ  cung ứng nguồn nhân lực cho nền kinh tế.

 Bù đắp bội chi Ngân sách

 là công cụ định hướng phát triển sản xuất,

thúc đẩy nền kinh tế tăng trưởng: Chi đầu tư xây dựng cơ sở hạ tầng, trợ giá, bù lỗ, bù lãi suất, vay ưu đãi…

- Chính sách thuế……

 là công cụ điều chỉnh thu nhập đảm bảo công bằng xã hội:

IV Nguyên tắc xây dựng NSNN:

Ví dụ năm ngân sách ở một số quốc gia trên thế giới:

Tuỳ theo quan điểm mỗi quốc gia, năm ngân

sách có thể bắt đầu từ ngày 1-1 của năm

Xây dựng hệ thống NS đa niên: (3-5 năm)

Năm

đầu

Ngân sách năm n

Dự toán năm n+1

Dự toán năm n+2

Dự toán năm n+3

Ngân sách năm n+1

Dự toán năm n+2

Dự toán năm n+3

Năm

tiếp theo

Ngân sách năm n+2

Dự toán năm n+3

IV Nguyên tắc xây dựng NSNN:

 Lưu ý: Năm ngân sách ( năm tài

chính, tài khóa ) khác với chu trình ngân sách.

 Năm ngân sách

 Chu trình ngân sách: lập, chấp hành

và quyết toán ngân sách.

2 Nguyên tắc đơn nhất:

3 Nguyên tắc toàn diện

Toàn diện, bao quát Một tài liệu duy nhất

V Nhiệm vụ cơ bản của NSNN

trong giai đoạn hiện nay:

1 Xây dựng một cơ chế quản lý NS tích

cực:

Phân định thu chi NSTƯ & NSĐP

Mở rộng quyền huy động vốn cho đầu tư phát triển ở địa phương

2 Xây dựng chính sách động viên hợp lý:

 Về mặt kinh tế: kích thích sự tăng tưởng

kinh tế

 Về mặt tài chính: động viên cao độ mọi

nguồn thu cho NSNN

 Về mặt XH: đảm bảo tính công bằng XH

 Về mặt kỹ thuật: phải đơn giản, dễ hiểu,

dễ kiểm tra

3 Phân phối và sử dụng vốn tiết kiệm và có hiệu

quả:

 Tiết kiệm  chưa chắc có hiệu quả

 Hiệu quả  tiết kiệm

Các giải pháp nâng cao hiệu quả:

 Đầu tư theo chiều sâu: ngành tích lũy cao, thu

hồi vốn nhanh, sd nhiều lđ

 Tập trung đầu tư vào các ngành mũi nhọn: dầu

khí, điện, phương tiện vận tải…

 Đầu tư xd kết cấu hạ tầng: sân bay, bến cảng,

đường xá…

Tiết kiệm trong lĩnh vực hành chính sự nghiệp

 TRẦN HẢI HIỆP

 Khoa TCNN

 Tel: 0903.933.556

 Email: thhiep@ueh.edu.vn

 Tài liệu tham khảo:

-Tài chính công, chủ biên: GSTS Dương

Thị Bình Minh

-Luật Ngân sách Nhà nước

- www.mof.gov.vn