Cảnh giác với bệnh dại pptx

Dại là bệnh truyền nhiễm cấp tính, bệnh chủ yếu ở chó, mèo lây sang người qua vết cắn và khi đã phát bệnh thì tỷ lệ tử vong là 100%.. Một người sau khi bị chó dại cắn hoặc tiếp xúc với

Cảnh giác với bệnh dại

Thời gian gần đây, bệnh dại vẫn xuất hiện lẻ tẻ ở một vài địa

phương trên địa bàn Hà Nội Dại là bệnh truyền nhiễm cấp

tính, bệnh chủ yếu ở chó, mèo lây sang người qua vết cắn và

khi đã phát bệnh thì tỷ lệ tử vong là 100% Để cung cấp cho

bạn đọc những hiểu biết về phòng chống bệnh, SK&ĐS đăng

tải bài viết sau

Dấu hiệu để phát hiện bệnh dại?

Một người sau khi bị chó dại cắn hoặc

tiếp xúc với dịch tiết từ miệng chó qua

vết thương trầy xước da, nếu bị bệnh

dại sẽ có biểu hiện gồm bốn giai

đoạn: giai đoạn báo hiệu, giai đoạn

viêm não cấp, giai đoạn viêm não đặc

trưng do bệnh dại, cuối cùng là tử vong hay rất hiếm gặp là hồi

phục

Giai đoạn báo hiệu kéo dài 1 - 4 ngày với các triệu chứng như

sốt, nhức đầu, uể oải, đau cơ, mệt, chán ăn, nôn mửa, đau họng

và ho khan Triệu chứng quan trọng là liệt và/hoặc rung cơ tại chỗ

hay quanh vết cắn

Chó dại cắn là nguyên

nhân chủ yếu gây bệnh

dại ở người

Giai đoạn viêm não mở đầu bằng tăng hoạt tính vận động, kích

thích và xúc động Tiếp theo, bệnh nhân nhanh chóng bị lú lẫn,

ảo giác, thích gây gổ, suy nghĩ lập dị kỳ quái, co thắt cơ, phản

ứng màng não, uốn người ra sau, động kinh và liệt cục bộ Điểm

đặc trưng là có những giai đoạn rối loạn tâm thần xen kẽ với

những thời kỳ tỉnh trí Nhưng do bệnh tiến triển, thời kỳ tỉnh táo

ngắn lại sau đó bệnh nhân rơi vào hôn mê Bệnh nhân bị tăng

cảm giác, nhạy cảm quá mức với các kích thích như: ánh sáng,

tiếng ồn lớn, sự đụng chạm vào người Sốt lên tới 40,6oC, đồng

tử giãn rộng không đều, hay chảy nước mắt, tăng tiết nước bọt,

tăng tiết mồ hôi và hạ huyết áp tư thế Suy nhược cơ thể, tăng

phản xạ gân sâu và đáp ứng cơ duỗi bàn chân Hay gặp bệnh

nhân bị liệt dây thanh âm Nhờ biểu hiện sợ nước, sợ gió ở trên

60% bệnh nhân nên khả năng chẩn đoán bệnh dại trước khi tử

vong tăng lên

Triệu chứng rối loạn thân não xuất hiện sau giai đoạn viêm não

Tổn thương dây thần kinh sọ não gây ra song thị (nhìn đôi), liệt

mặt, viêm thần kinh thị giác và khó nuốt Sự tăng tiết nước bọt và

khó nuốt gây ra dấu hiệu đặc trưng là sùi bọt mép Trên 50%

bệnh nhân có biểu hiện: sợ nước, đau, co mạnh cơ hoành tự

động, co cơ hô hấp phụ, cơ hầu và cơ thanh quản khi nuốt Tổn

thương nhân hạnh nhân có thể gây cương dương vật hoặc xuất

tinh tự phát ở bệnh nhân nam Bệnh nhân hôn mê và thường tử

vong do ngưng thở Sau khi xuất hiện triệu chứng, bệnh nhân có

thể sống được từ 4 ngày đến tối đa là 20 ngày, trừ trường hợp

điều trị hỗ trợ

Ở thể liệt, bệnh biểu hiện một tình trạng liệt tiến triển, thường gặp

ở vùng Đông Nam Á Lúc đầu, bệnh nhân đau nhiều ở cột sống,

sau đó thấy liệt: liệt chi dưới trước, tiếp đến rối loạn cơ vòng, rồi

liệt chi trên, liệt thần kinh sọ não, ngừng hô hấp và tuần hoàn, tử

vong sau 4 - 12 ngày

Triệu chứng xét nghiệm xuất hiện khi có rối loạn chức năng hồi

hải mã, chảy máu đường tiêu hoá và những biến chứng khác

Chẩn đoán đặc hiệu bệnh dại nhờ phân lập virut từ các chất tiết

như nước bọt, dịch não tuỷ, não; phát hiện kháng nguyên virut

trong mô bị nhiễm; phát hiện acid nucleic virus (ARN) bằng phản

ứng chuỗi polymerase

Phòng và chữa bệnh như thế nào?

Phòng bệnh chủ yếu bằng cách tiêm vaccin phòng dại cho chó,

mèo Tiêm vaccin phòng dại cho những người phải tiếp xúc với

vật nuôi như cán bộ thú y, chăn nuôi gia súc, người làm nghề giết

mổ chó Người giết mổ chó và người chăm sóc bệnh nhân phải

mặc đầy đủ quần áo bảo hộ, găng tay, mũ, ủng, sau khi săn sóc

bệnh nhân phải rửa tay kỹ bằng xà phòng, rồi sát trùng bằng cồn

Các đồ dùng của bệnh nhân cần đốt huỷ

Nếu bị chó, mèo cắn, phải dùng xà phòng và nước sạch dội rửa

thật kỹ vết thương, cuối cùng rửa bằng nước sạch, lau khô vết

thương và sát trùng bằng cồn, thuốc đỏ hay cồn iôt Nên tiêm

phòng uốn ván và dùng kháng sinh chống nhiễm khuẩn vết

thương Đi khám bệnh để được tiêm huyết thanh kháng dại

Gây miễn dịch chủ động bằng tiêm vaccin kháng bệnh dại 5 liều

vaccin dùng trong 28 ngày theo lịch: ngày 0, 3, 7, 14 và 28 Tổ

chức Y tế thế giới khuyên nên dùng liệu trình tiêm 21 ngày và 90

ngày Đến nay chưa có thuốc gì có thể cứu sống bệnh nhân khi

đã lên cơn dại Chỉ có thể điều trị triệu chứng như dùng thuốc an

thần, cách ly nơi yên tĩnh

Virut dại gây bệnh ra sao?

Virut dại xâm nhập vào cơ thể qua vết cắn, nhân lên trong tế bào

cơ vân Sau đó virut lan đến thần kinh trung ương, với vận tốc

khoảng 3 mm/giờ Khi virut đến thần kinh trung ương, nó nhân

lên trong chất xám của não và di chuyển theo thần kinh đến các

cơ quan như tuyến nước bọt, tuỷ thượng thận, thận, phổi, tim,

gan, cơ, da Khi virut đến tuyến nước bọt và nhân lên ở đây tạo

ra nguồn lây bệnh nguy hiểm

Thời gian ủ bệnh rất thay đổi từ 7 ngày đến hơn 1 năm, trung

bình 1 - 2 tháng, phụ thuộc vào số lượng virut, khả năng bảo vệ

của cơ thể và khoảng cách mà virut di chuyển từ vết cắn đến

thần kinh trung ương Tỷ lệ bệnh và tử vong cao nhất từ vết cắn

ở mặt, trung bình ở tay, thấp nhất là ở chân