Hồi sinh những “cánh tay chết” pdf

Hồi sinh những “cánh tay chết” Bằng những kỹ thuật tạo hình tiên tiến kết hợp với phục hồi chức năng, các bác sĩ Khoa phẫu thuật tạo hình - Bệnh viện Đại học Y Hà Nội đã điều trị thàn

Hồi sinh những “cánh tay

chết”

Bằng những kỹ thuật tạo hình tiên tiến kết hợp với phục hồi

chức năng, các bác sĩ Khoa phẫu thuật tạo hình - Bệnh viện

Đại học Y Hà Nội đã điều trị thành công cho nhiều trường

hợp bị phù bạch mạch, liệt chi trên do di chứng sau điều trị

ung thư Điều đáng nói là hiện nay, nhiều người bệnh phải

chịu đựng di chứng này như một điều tất nhiên

Di chứng đáng sợ

Sau một thời gian dài vừa phẫu thuật

rồi đến xạ trị vì ung thư vú, chị

Nguyễn Thị M., 39 tuổi (Hồng Bàng -

Hải Phòng) lại phải đối mặt với một

vấn đề mới: Ban đầu, cánh tay cùng

bên có ung thư vú của chị hơi căng

tức rồi dần dần to phù hơn cánh tay đối diện, tiếp theo đó là đau

nhức rồi mất dần cảm giác, teo cơ, cuối cùng là mất khả năng

vận động Là người công tác trong lĩnh vực ngoại giao nên chị M

có điều kiện đi thăm khám cả ở nước ngoài, nhưng đi đến đâu chị

cũng nhận được câu trả lời đây là hậu quả tất yếu của xạ trị sau

Bàn tay phải phù bạch

mạch, bàn tay trái bình

thường

ung thư vú, người bệnh nên chung sống với di chứng này Khi

bàn tay có nhiều biểu hiện bị liệt, chị M tìm đến Bệnh viện Đại

học Y Hà Nội với hy vọng cuối cùng Thật may mắn là chị đã đến

đúng địa chỉ, bởi không chỉ có chị mà đến nay hàng chục bệnh

nhân như chị đã được các bác sĩ nơi đây điều trị thành công

ThS.BSCKII Nguyễn Roãn Tuất cho biết, hiện nay, nhờ những

tiến bộ trong chẩn đoán sớm mà việc điều trị ung thư vú có kết

quả tốt hơn Tuy nhiên, một di chứng vẫn làm phụ nữ sau mổ ung

thư vú có vét hạch rộng và điều trị tia xạ lo lắng, đó là cánh tay to

dần lên, gây đau nhức, làm bệnh nhân mất ăn mất ngủ, gầy sút,

bi quan với cuộc sống Đây là hội chứng phù bạch mạch chi trên

Bệnh bắt đầu một cách thầm lặng sau khi can thiệp vào vùng

nách Phù khó nhận ra ở giai đoạn sớm, nhưng ở giai đoạn

muộn, tay nề lớn ảnh hưởng đến chức năng, căng tức do xơ

cứng da và tổ chức dưới da

Nhiều người bệnh đang phải sống chung với di chứng

Theo ThS Tuất, ở Mỹ có khoảng 15 - 20% bệnh nhân ung thư vú

bị phù bạch mạch sau điều trị phẫu thuật và tia xạ Ở Việt Nam

chưa có thống kê chính xác về căn bệnh này, nhưng có khá

nhiều bệnh nhân đến Bệnh viện Đại học Y Hà Nội khám vì những

khó chịu của phù bạch mạch chi trên gây ra Trên thực tế thì còn

rất nhiều bệnh nhân đang phải sống chung với bệnh mà không

biết phải đi chữa ở đâu và chữa như thế nào

Các bác sĩ cho biết, nguyên nhân phù bạch mạch trong ung thư

vú là do tia xạ, do phẫu thuật nạo vét hạch rộng hoặc do cả hai

Cơ chế phù do tổ chức sẹo xơ chèn ép làm cản trở, tắc nghẽn

bạch mạch Khi sự chèn ép này tăng lên, đám rối thần kinh cánh

tay cũng bị ép dẫn đến rối loạn cảm giác, đau nhức, thậm chí liệt,

cuối cùng là teo cơ và mất chức năng chi trên Phù bạch mạch

xuất hiện ngay sau khi phẫu thuật hoặc xạ trị, dần dần sau đó

bệnh mỗi ngày một nặng lên Không được điều trị kịp thời và điều

trị không đúng phương pháp, tay bị chèn ép lâu dần dẫn tới liệt,

teo cơ, kết cục cuối cùng là mất chức năng cánh tay và tàn phế

Chữa càng sớm càng tốt

ThS Nguyễn Roãn Tuất nhấn mạnh, hiệu quả điều trị phù bạch

mạch càng cao nếu được điều trị ngay ở mức độ nhẹ nhất và nên

bắt đầu bằng những biện pháp dự phòng, nhất là những người

khi phẫu thuật có vét hạch rộng và xạ trị Có một nguyên tắc là

tập luyện và vật lý trị liệu càng sớm càng tốt để phòng ngừa phù

bạch mạch chi trên sau ung thư vú, có sự hướng dẫn và kiểm

soát của thầy thuốc có chuyên môn

Khoa phẫu thuật tạo hình - Bệnh viện Đại học Y Hà Nội triển khai

một kỹ thuật điều trị phù bạch mạch có hiệu quả Đó là phẫu thuật

mở thông bạch mạch và sử dụng vạt da cơ từ vùng lưng để tái

tạo, thay thế vùng da, cơ bị xơ hóa gây nghẽn bạch mạch, đồng

thời phối hợp với vật lý trị liệu đúng liệu trình sau mổ Nhờ đó các

bệnh nhân phù bạch mạch được cải thiện rõ rệt, phù giảm nhiều,

hết đau nhức, phục hồi khả năng vận động

Theo các bác sĩ trong khoa, điều trị phù bạch mạch được thực

hiện bất kỳ giai đoạn nào của bệnh, nhưng các giai đoạn sau hiệu

quả thấp hơn do đã có thay đổi thành phần cấu trúc da và tổ

chức liên kết Chẩn đoán phù bạch mạch không khó khăn, nhưng

để có kế hoạch điều trị tốt cần quan tâm đến nhiều yếu tố Đo thể

tích và theo dõi tiến triển là việc rất quan trọng Một nguyên tắc

bất di bất dịch là bệnh nhân sau mổ tạo hình cần được chăm sóc

chu đáo và tập luyện đúng phương pháp liên tục và thậm chí suốt

đời mới giữ được kết quả điều trị Không có phương pháp nào tối

ưu, sự phối hợp đúng phương pháp của thầy thuốc với sự cố

gắng tập luyện của bệnh nhân sẽ dẫn đến thành công

Các biện pháp tập luyện sau phẫu thuật tạo hình

- Giữ da mềm mại, chống trầy xước, đề phòng nhiễm khuẩn,

không để da bị khô

- Kích thích bạch mạch thường xuyên để dịch bạch huyết ở vùng

phù lan tỏa đến các mạch lân cận, làm tăng áp lực lên những vị

trí có mạch bạch huyết nông dưới da Chỉ cần xoa bóp nhẹ

nhàng thường xuyên, liên tục kéo dài nhiều ngày, nhiều tháng và

không nản chí Mỗi lần xoa ít nhất 30 phút, 2 - 3 lần mỗi ngày

- Sau khi xoa bóp thì nên dùng băng chun hoặc tất ép tay chuyên

dụng của y tế để băng luôn

- Bệnh nhân phải tập thể dục đều đặn, sự vận động tay uyển

chuyển nhẹ nhàng kết hợp thở sâu làm giảm phù bạch mạch ở

tay, giảm cảm giác căng nặng khó chịu, bớt đi những bứt rứt ở

tay và bàn tay