UNG THƯ BUỒNG TRỨNG – PHẦN 2 CHẨN ĐOÁN UNG THU BUỒNG TRỨNG Thường thường bệnh nhân sẽ được khám và làm các xét nghiệm như siêu âm, thử máu.. Có một số xét nghiệm được dùng để phát hiện u
Trang 1UNG THƯ BUỒNG TRỨNG – PHẦN 2
CHẨN ĐOÁN UNG THU BUỒNG TRỨNG
Thường thường bệnh nhân sẽ được khám và làm các xét nghiệm như siêu
âm, thử máu Sau đó bệnh nhân sẽ được một bác sỹ sản khoa chuyên về các bệnh phụ nữ khám và tư vấn về cách điều trị
Tại bệnh viện, bác sỹ sản khoa sẽ xem xét tiểu sử gia đình bệnh nhân trước khi làm các xét nghiệm vật lý Bệnh nhân sẽ được khám bên trong âm đạo
để xem có bị phồng rộp không Đôi khi còn được khám cả trực tràng
Bác sỹ sẽ làm xét nghiệm máu, chụp X quang để kiểm tra toàn diện sức khoẻ Bệnh nhân cũng được làm xét nghiệm CA 125 để xem chỉ tiêu này co cao hơn mức bình thường hay không
Có một số xét nghiệm được dùng để phát hiện ung thư buồng trứng Kết quả xét nghiệm sẽ cho biết ung thư ở giai đoạn nào và ung thư có xâm lấn sang
Trang 2các bộ phận khác hay chưa Những xét nghiệm này giúp bác sỹ tìm ra cách điều trị tốt nhất
Siêu âm
Siêu âm được sử dụng để tạo nên hình ảnh ở bên trong ổ bụng, gan và vùng xương chậu Xét nghiệm này được tiến hành ở Khoa siêu âm trong bệnh viện
Nếu siêu âm vùng xương chậu, bệnh nhân phải uống thật nhiều nước để bàng quang căng phồng và ảnh sẽ rõ nét hơn Khi bệnh nhân nằm ngửa, kỹ thuật viên sẽ luồn một ống gel vào ổ bụng Đây là một dụng cụ nhỏ giống như một cái microphone có nhiệm vụ tạo ra siêu âm Kỹ thuật viên dùng dụng cụ này rà soát toàn bộ ổ bụng và tín hiệu siêu âm sẽ chuyển thành hình ảnh nhờ một máy tính
Nếu siêu âm vùng âm đạo, kỹ thuật viên sẽ đưa một dụng cụ nhỏ vào âm đạo Cũng giống như trên, dụng cụ này sẽ phát ra siêu âm và tín hiệu siêu âm được chuyển thành hình ảnh nhờ một máy tính Mặc dù siêu âm âm đạo hơi khó chịu một chút nhưng nhiều phụ nữ lại thích hơn là siêu âm vùng xương chậu vì không phải nhịn tiểu, uống nước để bàng quang căng phồng
Trang 3Siêu âm xương chậu hay âm đạo có thể được sử dụng để kiểm tra sự phát triển hay sự bất bình thường của buồng trứng do có khối u hoặc nang Siêu
âm cũng được dùng để xác định vị trí và kích thước của khối u
Chụp cắt lớp CT
Đây là một số ảnh chụp X quang tạo nên một hình ảnh 3 chiều ở bên trong
cơ thể Chụp cắt lớp không gây đau đớn gì nhưng mất nhiều thời gian hơn chụp X quang thông thường (khoảng 10-30phút) Xét nghiệm này được sử dụng để xác định chính xác kích thước và kiểm tra sự xâm lấn của khối u
Khi chup cắt lớp bệnh nhân được uống hoặc tiêm thuốc vào vùng cần chụp
để hình ảnh được rõ nét hơn Trong vài phút, bệnh nhân cảm thấy nóng toàn thân Điều quan trọng là trước khi uống hoặc tiêm thuốc nếu có bị dị ứng với iod hay bị hen thì bệnh nhân phải báo cho bác sỹ hay kỹ thuật viên chụp cắt lớp biết Trong trường hợp này bác sỹ sẽ cho bệnh nhân dùng một số loại thuốc chứa steroid một ngày trước và trong cùng ngày chụp cắt lớp để đề phòng dị ứng
Ngay sau khi bắt đầu chụp cắt lớp, kỹ thuật viên sẽ đưa một tampon vào âm đạo bệnh nhân và bơm một loại thuốc vào vùng xương chậu nhằm thu được
Trang 4hình ảnh rõ nét nhất Khi bệnh nhân nằm ổn định ở vị trí thuận lợi thì việc chụp cắt lớp sẽ bắt đầu
Bệnh nhân có thể trở về nhà ngay sau khi chụp cắt lớp
Chụp cộng hưởng từ hoặc cộng hưởng từ hạt nhân
Xét nghiệm này tương tự như chụp cắt lớp nhưng dùng từ trường thay cho tia X để xây dựng hình ảnh 3 chiều mặt cắt toàn thân bệnh nhân Trong khi xét nghiệm bệnh nhân nằm trên ghế bên trong một ống dài trong 30 phút Bệnh nhân sẽ cảm thấy hơi khó chịu một chút và một số cảm thấy sợ Trong khi scan, xung quanh rất ồn và bệnh nhân sẽ được đeo một dụng cụ bịt tai hoặc một headphone
Bệnh nhân thường đem theo một người nhà vào phòng xét nghiệm để nói chuyện cho bớt hồi hộp
Nội soi
Đây là một phẫu thuật nhỏ cho phép bác sỹ quan sát được buồng trứng và các cơ quan xung quanh Để làm việc này bệnh nhân cần được gây mê toàn thân và như vậy có nghĩa là phải nằm viện vài ngày
Trang 5Khi bệnh nhân được gây mê bác sỹ sẽ rạch một đường nhỏ dài khoảng 1 cm trên da và thịt ở phần dưới ổ bụng và cẩn thận đưa vào một ống nội soi Nhờ quan sát bằng ống nội soi bác sỹ có thể có thể nhìn rõ buồng trứng và lấy mẫu sinh thiết để soi trên kính hiển vi
Trong quá trình phẫu thuật, người ta đưa dioxid cacbon vào khoang bụng do
đó bệnh nhân cảm thấy khó chịu và đau vai trong khoảng vài ngày sau đó
Có thể giảm đau bằng cách đi bộ hoặc ngậm nước bạc hà
Sau khi nội soi bệnh nhân sẽ có một hoặc hai mũi khâu bụng dưới và sẽ tỉnh táo ngay sau khi thuốc mê hết tác dụng
Mổ bụng
Đôi khi không thể chẩn đoán được chính xác ung thư buồng trứng khi chưa
mổ bụng
Bệnh nhân phải nằm viện vài ngày chờ kết quả xét nghiệm và chế độ theo dõi Rõ ràng đây là thời gian bệnh nhân hết sức lo lắng và nếu có bạn thân,
họ hàng hoặc một tổ chức tư vấn để chia sẻ thì rất tốt Trong truờng hợp này bệnh nhân nên yêu cầu sự giúp đỡ của các nhân viên y tế dầy dạn kinh nghiệm
Trang 6GIAI ĐOẠN VÀ CẤP ĐỘ CỦA UNG THU BUỒNG TRỨNG
Giai đoạn
Giai đoạn ung thư là một thuật ngữ mô tả mức độ ung thư và khả năng ung thư xâm lấn sang các cơ quan khác Nếu biết được giai đoạn và cấp độ ung thư thì bác sỹ sẽ dễ dàng hơn trong việc tìm ra phác đồ điều trị thích hợp nhất
Ung thư được chia thành các giai đoạn sau:
Giai đoạn 1
Giai đoan 1a: Chỉ có một khối u trong một buồng trứng
Giai đoạn 1b: Có khối u ở cả 2 buồng trứng
Giai đoạn 1c: Ổ bụng có dịch và trong dịch có tế bào ung thư
Giai đoạn 2
Giai đoạn 2a Khối u đã xâm lấn sang cơ quan sinh sản ở vùng xương chậu như âm đạo, tử cung hoặc vòi Fallop
Trang 7Giai đoạn 2b Khối u đã xâm lấn sang các cơ quan khác ở vùng xương chậu như trực tràng, bàng quang nhưng chưa xâm lấn tới các cơ quan ở ổ bụng Vùng xương chậu có thể có dịch chứa các tế bào ung thư
Giai đoạn 3 - Ung thư đã xâm lấn tới phúc mạc và/hoặc các cơ quan ổ bụng tạo thành các hạch bạch huyết ở ổ bụng hoặc ở phần trên của trực tràng
Giai đoạn 3a: Khối u trong vùng bụng còn rất nhỏ và phải dùng kính hiển vi mới nhìn thấy
Giai đoạn 3b: Có thể nhìn thấy khối bằng mắt thường nhưng kích thước chưa quá 2 cm
Giai đoạn 3c: Khối u ở ổ bụng lớn hơn 2cm
Giai đoạn 4 - Ung thư đã xâm lấn sang gan, phổi và có những hạch bạch huyết ở rất xa như ở cổ chẳng hạn
Nếu ung thư quay trở lại ngay sau lần điều trị đầu tiên thì gọi là ung thư tái phát
Cấp độ
Cấp độ cho biết những biểu hiện của tế bào ung thư khi quan sát dưới kính hiển vi Cấp độ cho ta biết tế bào ung thư phát triển nhanh như thế
Trang 8nào Người ta chia làm 3 cấp độ: cấp 1 (mức độ thấp), cấp độ 2 (mức độ vừa phải) và cấp độ 3 (mức độ cao)
Cấp độ thấp có nghĩa là các tế bào ung thư giống như các tế bào bình thường khác ở buồng trứng Chúng phát triển chậm và ít lan toả
Cấp độ cao có nghĩa là các tế bào đã trở nên bất bình thường Chúng phát triển rất nhanh và lan toả cũng rất nhanh
Bao quanh khối u là các tế bào ung thư cấp thấp nhưng chưa lan toả và gây nguy hiểm cho các mô bao quanh buồng trứng Có thể chữa khỏi hoàn toàn bằng phẫu thuật