Chương trình công dân lớp 12Công dân với pháp luật 1.- Mục tiêu : Về kiến thức : * Hiểu được bản chất chính trị, xã hội của pháp luật, mối quan hệ biện chứng giữa PL với KT – CT – ĐĐ
Trang 1Trường THPT Lê Quý Đôn
GIÁO DỤC CÔNG DÂN
KHỐI 12
GV : TÔ VĂN HÙNG
Trang 2Chương trình công dân lớp 12
Công dân với pháp luật
1.- Mục tiêu :
Về kiến thức :
* Hiểu được bản chất chính trị, xã hội của pháp luật, mối quan hệ
biện chứng giữa PL với KT – CT – ĐĐ
* Nhận biết được vai trò và giá trị cơ bản của PL đối với sự phát
triển của mỗi cá nhân, Nhà nước và XH.
* Nắm được một số nội dung cơ bản của PL liên quan đến việc thực hiện và bảo vệ quyền bình đẳng, tự do, dân chủ và phát triển
của công dân.
Trang 3b) Kỷ năng :
* Từng bước hình thành năng lực phân tích, đánh giá các sự kiện, tình huống pháp luật trong đời sống thườngngày của bản
thân, gia đình và xã hội.
* Biết cách tìm hiểu, tiếp cận các văn bản PL đã được trang bị trong nhà trường vào việc tự điều chỉnh hành vi của bản thân
trong các mối quan hệ XH mà HS tham gia hằng ngày
c) Thái độ :
* Tôn trọng, tin tưởng lẽ phải, sự công bằng, ý thứctrách nhiệm
và tính tích cực của CD trong việc xây dựngNN pháp quyền
Trang 42.- Cấu trúc chương trình Chương trình gồm 4 chương 10 bài 27 tiết + 2tiết kiểm tra 1 tiết
+ 2 tiết kiểm tra HK
Chương 1: Pháp luật và thực hiện pháp luật (7 tiết)
Bài 1: PL và đời sống (3tiết) Bài 2 : Thực hiện PL (3tiết) Bài 3 : CD bình đẳng trước PL (1tiết)
Chương 2 Pháp luật với sự bình đẳng (6tiết)
Bài 4 : quyền bình đẳng của Cd trong một số lĩnh vực
của đời sống XH (4tiết) Bài 5 : Bình đẳng giữa các dân tộc tôn giáo (2tiết)
Chương 3 : PL và tự do, dân chủ
Bài 6 : CD với các quyền tự do cơ bản (4tiết) Bài 7 : CD với các quyền dân chủ (3tiết)
Chương 4 : PL với sự phát triển của CD – đất nước và nhân loại (7tiết)
Bài 8 : PL với sự phát triển của CD (2tiết) Bài 9 : PL với sự phát triển bền vững của đất nước (3tiết)
Bài 10 : PL với hòa bình và sự phát triển, tiến bộcủa nhân loại (2tiết)
Trang 5Chương 1 PHÁP LUẬT VÀ THỰC HIỆN PHÁP LUẬT BÀI 1 : PHÁP LUẬT VÀ ĐỜI SỐNG (3tiết)
MỤC TIÊU BÀI HỌC
1.- Về kiến thức : Hiểu được khái niệm , bản chất của PL, mối quan hệ giữa PL và KT, CT, đạo đức Hiểu đựoc vai trò và giá trị của PL đối với đời sống của mỗi cá nhân, đối với NN và XH
2.- Về kỹ năng : Quan sát, tìm hiểu và bước đầu phân tích những
sự kiện những hành vi, ứng xữ của bản thân và của những người chung quanh trong cuộc sống hằng ngày so với các chuẩn mực do
PL đặt ra Vận dụng các kiến thức của lớp 11, 10 để làm sâu sắc hơn mối quan hệ biện chứng giữa PL với KT, CT đạo đức…
3.- Về thái độ : Hình thành thái độ tôn trọng PL, ý thức tự giác tuân theo các quy tắc đạo đức và pháp luật trong cuộc sống, học tập, lao động.
Trang 6NỘI DUNG BÀI HỌC I.Khái niệm và các đặc trưng của pháp luật
1 Khái niệm pháp luật.
2 Các đặc trưng của pháp luật.
II Bản chất của pháp luật.
1 Bản chất giai cấp của pháp luật.
2 Bản chất xã hội của pháp luật
III Mối quan hệ giữa PL với KT – CT – ĐĐ
1.- Quan hệ giữa pháp luật với kinh tế
1.- Quan hệ giữa pháp luật với chính trị
1.- Quan hệ giữa pháp luật với đạo đức
IV.Vai trò của pháp luật trong đời sống xã hội.
1 PL là phương tiện để Nhà nước quản lý xã hội.
2 PL là phương tiện để công dân thực hiện và bảo vệ lợi ích hợp pháp của mình.
BÀI 1 : PHÁP LUẬT VÀ ĐỜI SỐNG (3tiết)
Trang 7Nhà tư tưởng người Anh
Giôn lốc đã từng khẳng định
rằng ở đâu không có PL,
ở đó không có tự do
Em hiểu như thế nào về
câu nói này?
Tại sao PL có ý nghĩa
quan trọng như vậy đối với
tư do của mỗi con người
Vậy pháp luật là gì?
?
I.- Khái niệm và các đặc trưng của pháp luật
Trang 8I.- Khái niệm và các đặc trưng của PL
1.- Pháp luật là gì?
PL là hệ thống các quy tắc xử sự chung do Nhà nước ban hành, và được bảo đảm thực hiện bằng
quyền lực Nhà nước
?
Bác Hồ có dạy : “Mỗi người có tự do của mình nhưng phải tôn trọng tự do của người khác Người nào sử dụng quyền tự do của mình quá mức mà phạm đến tự do của
người khác là phạm pháp.
Em hiểu thế nào về lời dạy của Bác Cho VD
Trang 9I.- Khái niệm và các đặc trưng của PL
2 Đặc trưng của pháp luật
a)Tính
quy ph m ạm
ph bi n ổ biến ến
b) Tính quy n l c, ền lực, ực,
b t bu c ắt buộc ộc chung
c) Tính xác định chặt chẽ về hình thức
Các đặc trưng của pháp luật
Trang 10Tính quy phạm phổ biến làm nên
giá trị công bằng bình đẳng
trước PL
Bất kỳ ai ở trong điều kiện, hoàn Cảnh nhất định cũng phải thực hiện
theo khuôn mẫu PL quy định
Quy t ắc xử sự c x s ử sự ự Quy phạm pháp luật
Trang 11Luật lao động điều chỉnh các mối quan hệ lao động phát sinh giữa người lao động làm công ăn lương và người sử dụng lao động bằng hợp đồng lao động
Trang 12* Luật hôn nhân gia đình
phát sinh trong việc
giữ cho môi trường
trong lành, sạch đẹp.
Trang 13Hình thức thể hiện của PL là các văn bản có chứa các quy phạm
PL được xác định chặt chẽ về hình thức :văn phong diễn đạt phải chính xác.Cơ quan ban hành văn bản và hiệu lực của văn bản phải được quy định chặt chẽ trong Hiến pháp hoặc luật
Trang 14Nhà nước ta phát triển nền kinh tế hàng hóa nhiều thành phần thì tất cả các quy định về quyền
sỡ hữu của các thành phần kinh tế ghi trong Hiến pháp, luật dân sự, luật đất đai, luật kinh doanh … đều phải thể hiện sự thừa nhận và bảo hộ của nhà nước trong lĩnh vực này.
Trang 15CƠ QUAN BAN HÀNH HÌNH THỨC VĂN BẢN
QUY PHẠM PHÁP LUẬT
Uỷ ban thường vụ Quốc Hội Pháp lệnh, Nghị quyết.
Viện trưởng Viện kiểm sát
Cơ quan Nhà nước, Tổ chức chính trị – xã hội Nghị quyết, Thông tư liên tịch
Trang 16Điều 35, Luật Hôn nhân và gia đình năm 2000 quy định:
“Con có bổn phận yêu quý, kính trọng, biêt ơn, hiếu thảo với cha mẹ, lắng nghe những lời khuyên bảo đúng đắn
của cha mẹ, giữ gìn danh dự, truyền thống tốt đẹp của gia đình.Con có nghĩa vụ và quyền chăm sóc, nuôi dưỡng cha, mẹ”
Trang 17Bài
Tập
2
Em hãy tìm một quy tắc đạo đức
mà không phải quy phạm pháp luật
• Ở một số địa phương, theo tập quán, hôn
nhân giữa những người có họ trong vòng 5 đời bị coi là không hợp đạo lý.
• Luật Hôn nhân và gia đình chỉ quy định
không được kết hôn giữa những người có cùng dòng máu trực hệ, giữa những người
có họ trong phạm vi ba đời (điều 10)
Trang 18Bài
Tập
3
Nội quy nhà trường và điều lệ Đoàn TNCS HCM
có phải là văn bản quy phạm pháp luật không? Tại sao?
Nội quy nhà trường do BGH đề ra, chỉ
áp dụng cho HS, GV, CNV của trường
đó Điều lệ Đoàn là sự thỏa thuận cam kết thi hành của những người tự nguyện gia nhập Đoàn Còn các văn bản quy
phạm pháp lụât được áp dụng cho tất cả mọi người, mọi nơi, mọi lúc, và do NN ban hành.
Không
Trang 19II Bản chất của pháp luật.
1.- Bản chất xã hội của pháp
luật : những quy tắc, văn
bản PL phải bảo đảm phổ
biến phản ánh nhu cầu lợi
ích chung của XH và của cá
nhân
2.- Bản chất giai cấp của pháp luật : Thể hiện ý chí của GCCN
và NDLĐ dưới sự lãnh đạo của Đảng CSVN, thể hiện quyền làm chủ của ND VN trên tất cả các lĩnh vực của đời sống, XH
Tóm lại, pháp luật là một hiện tượng vừa mang
Các quy phạm PL bắt nguồn từ đâu?
Các quy phạm PL nhằm phục vụ cho giai cấp nào?
Trang 201 Mối quan hệ giữa PL và kinh tế
Pháp luật – Kinh tế
Chế độ kinh tế là
cơ sở của pháp luật
Nội dung của pháp luật phản ánh nhu cầu, tính chất và trình độ phát triển của các quan hệ kinh tế.
Các quan hệ KT
phát triển
Nội dung và hình thức của PL
thay đổi
III.- Mối quan hệ giữa PL và kinh tế, chính trị, đạo đức.
Trang 21III.- Mối quan hệ giữa PL và kinh tế, chính trị và đạo đức.
2 Mối quan hệ giữa PL và chính trị
Đảng CSVN lãnh đạo Nhà nước và XH bằng đường lối chính trị, được thể chế hóa thành PL
và được bảo đảm thi hành bằng quyền lực nhà nước
PL là một công cụ hiệu quả
để đảm bảo đường lối của Đảng được thực thi nghiêm chỉnh trong toàn XH
Trang 223 Mối quan hệ giữa PL và đạo đức
Mỗi nhóm sẽ ghi nhanh vào giấy những nội dung trên bảng sau đây
III.- Mối quan hệ giữa PL và kinh tế, chính trị và đạo đức.
Trang 23Mối quan hệ giữa pháp luật và đạo đức
Các quan niệm, chuẩn mực thuộc đời sống tinh thần, tình cảm của con người (về thiện ác, công bằng, danh dự, nhân
phẩm , bổn phận….)
Các quy tắc xử sự, quyền và nghĩa vụ pháp lý của các cá nhân, tổ chức, trong các
quan hệ do pháp luật điều chỉnh
Trong nhân thức, tình cảm của con người Văn bản do nhà nước ban hành
Trang 24nó bảo vệ quyền tự do ,
dân chủ rộng rãi cho nhân dân lao động…
Trang 25Bài
Tập
2
Các quan hệ KT phát triển
Nội dung và hình thức của PL
kinh tế bao cấp cho nên
không có luật doanh
nghiệp tư nhân Nhưng
hiện nay là nền kinh tế
nhiều thành phần, Nhà
nước đưa ra luật doanh
nghiệp tư nhân
•Vd:Luật doanh nghiệp năm
1999 ra đời phản ánh đúng đắn nhu cầu khách quan và các lợi ích KT đa dạng của mọi thành phần KT, trong nền KT thị
trường đã tạo cơ sở pháp lí cho
sự ra đời và họat động của hàng chục ngàn doanh nghiệp vừa và nhỏ làm nên hiệu quả KT rất
Trang 26IV.Vai trò của pháp luật trong đời sống xã hội.
Công dân
Công cụ
Quản lý XH thống nhất, dân chủ và
có hiệu lực
Bảo vệ quyền lợi hợp pháp
của mọi mgười
Trang 27Dựa vào sơ đồ vừa xem các tổ cùng nhau thảo luận những vấn đề sau:
là NN quản lý như thế nào?
Nhóm 3 Đối với mỗi CD
chúng ta
PL có vai trò gì trong cuộc của
chúng ta
Trang 29Quan hệ gia đình
Quan hệ mua bán
Quan hệ hợp tác
Trang 30DÂN CHỦ
Trang 31BÌNH ĐẲNG
Các dân tộc Các tôn giáo
Trang 32Đội mũ bảo hiểm
Xử lý vi phạm
Tòa án xét xử
Chấp hành LGT
Trang 33D
Trang 35Bài
Tập
3
Chuyện xảy ra trong một lớp học, bốn bạn A, B,
C, D đều chưa được học và hiểu biết nhiều về pháp luật Thế nhưng có một đặc điểm chung là các bạn rất ham học hỏi và khám phá cái mới Một hôm bạn A đưa ra một vấn đề: Trong nhà nước ta hiện nay quan hệ giữa Nhà nước và nhân dân là quan hệ gì?
Câu trả lời của các bạn như sau:
a.- Quan hệ phụ thuộc b.- Quan hệ trách nhiệm pháp lí qua lại c.- Quan hệ tình cảm, tự nguyện, tự giác d.- Quan hệ quyền lực
Theo em ai có câu trả lời đúng nhất?
B
Trang 36b.- Vi phạm luật hình sự c.- Bị dư luận xã hội lên án d.- Phải chịu trách nhiệm hình sự e.- Bị dư luận xã hội lên án
D
Trang 37Điều 48 của luật HNGĐ năm 2000 quy định về nghĩa
vụ và quyền của anh chị em như sau : “ Anh chị em có bổn phận thương yêu chăm sóc giúp đỡ nhau, có nghĩa
vụ đùm bọc nuôi dưỡng nhau trong trường hợp không còn cha mẹ hoặc cha mẹ không có điều kiện trông nom nuôi dưỡng chăm sóc giáo dục con cái”
Việc thực hiện điều 48 luật HNGĐ dựa trên cơ sở nào?
Trang 38Thực hiện pháp luật
Chuẩn bị sưu tầm một số hình ảnh
về
Thực hiện pháp luật
Trang 39CHÚC CÁC
EM HỌC TỐT