– Axít nitric cĩ thể pha trộn với nước với bất kỳ tỷ lệ nào và khi chưng cất tạo ra một HNO3 nồng độ 68%... Sự thụ động hóaDù Crôm Cr, sắt Fe và nhôm Al dễ hòa tan trong dung dịch axít
Trang 1Tổ Lý – Hóa Lớp :11A4
Trang 2Bài :
Trang 3TRÒ CHƠI Ô CHỮ
Hãy cùng nhau góp sức để tìm ra từ khóa
Trang 4A X I T N I T R I C
A V
M Ó
H
N
C
A
I
N Ô
M
A
T I
N I
A
K
I
X
O Ơ
T I
1
2
3
4
SẢN PHẨM MÀ KHI NITƠ HÓA HỢP VỚI OXI
CÓ SẤM XÉT CUNG CẤP NHIỆT ĐỘ TRÊN
3000 0 C TẠO THÀNH?
Nhóm nguyên tố nằm trong bảng tuần hoàn các nguyên tố hóa học Có số lớp electron ngoài cùng là 5
Hoàn thành phương trình phản ứng sau : NaOH + NH 4 Cl … + … + … Khí thu được sau phản ứng có tên gọi là gì?
Hợp chất này là muối Còn có tên gọi thông thường là diêm tiêu?
TỪ KHÓA X N I I I C A R T T
Trang 5Hãy trình bày công thức cấu tạo của axit nitric cho biết các loại liên kết có trông phân tử?
Trong phân tử HNO3, nguyên tử N là trung tâm lai hóa Sp3 Soá oxi hoa của N là +5
HNO3 có liên kết cộng hóa trị phân cực ở
H – O và N – O ,liên kết cho nhân ở N - O
A Axit Nitric
Trang 6A Axit Nitric
I công thức cấu tạo :
CTCT
Trang 7II tính chất vật lí:
– Axit nitric tinh khiết khơng màu sắc cịn nếu
để lâu sẽ cĩ màu hơi vàng
– Là một chất axít độc và ăn mịn cĩ thể dễ gây cháy
– Là một chất lỏng với tỷ trọng D = a,53 g/cm3 đơng đặc ở nhiệt độ -42 °C tạo thành các tinh thể trắng, sơi ở nhiệt độ 86°C
– Axít nitric cĩ thể pha trộn với nước với bất kỳ
tỷ lệ nào và khi chưng cất tạo ra một HNO3 nồng độ 68%
Trang 8Vì N có số oxi hóa là +5 là số oxi hóa cao nhất nên HNO3 là hợp chất có tính
oxi hóa
Tại sao HNO3 có
tính oxi hóa
Trang 9III.tính chất hóa học
1 tính axit :
Phương trình phân li:
HNO3 H+ + OH
-Tác dụng với:
*Bazo :
HNO3 + NaOH NaNO3 + H2O
*Oxit bazo:
2HNO3 + CuO Cu(NO3)2 + H2O
Trang 10*Muoái:
2HNO3 + K2CO3 KNO3 + CO2 + H2O
2 tính ôxi hóa
Phản ứng với kim loại
Là một chất ôxi hóa mạnh, axít nitric phản ứng mãnh liệt với nhiều chất hữu cơ và phản ứng có thể gây nổ Tùy thuộc vào nồng độ
axít, nhiệt độ và tác nhân gây giảm liên quan, sản phẩm tạo ra cuối cùng có thể gồm nhiều
loại Phản ứng xảy ra với tất cả kim loại, ngoại trừ dãy kim loại quý và một số hợp kim
Trang 11Cu + 4HNO3 → Cu(NO3)2 + 2NO2 + 2H2O
Tính chất axít thể hiện rõ đối với axít loãng, đi đôi với việc tạo ra
ôxít nitơ (NO).
3Cu + 8HNO3 → 3Cu(NO3)2 + 2NO + 4H2O
Do axít nitric là một chất ôxi hóa, hiđrô (H)thường hiếm khi được tạo ra Cho nên khi kim loại phản ứng với axít nitric loãng và lạnh ( gần 0°C ) thì mới giải phóng hiđrô:
Mg(rắn) + 2HNO3 (lỏng) → Mg(NO3)2 (lỏng) + H2 (khí)
Trang 12Tổng quát:
M+ HNO3 đặc → M(NO3)n + NO2 + H2O
M+ HNO3 loãng → M(NO3)n + + H2O
*Với nước cường toan:
Nước cường toan là hổn hợp dung dịch HCl và HNO3 với
tỉ lệ 3 :1 có thể hòa tan được các kim loại như Au, Pt
Au + 3HCl + HNO3 → AuCl3 + NO + 2H2O
Mg, Al, Zn
Trang 13Sự thụ động hóa
Dù Crôm (Cr), sắt (Fe) và nhôm (Al) dễ hòa tan
trong dung dịch axít nitric loãng, nhưng đối với axít đặc nguội lại tạo một lớp ôxít kim loại bảo
vệ chúng khỏi bị ôxi hóa thêm, hiện tượng này
gọ là sự thụ động hóa
Phản ứng với phi kim
Khi phản ứng với các nguyên tố á kim, ngoại trừ
silic và halogen, các nguyên tố này thường bị ôxi hóa đến trạng thái ôxi hóa cao nhất và tạo ra
điôxít nitơ đối với axít đặc và ôxít nitơ đối với
axít loãng
Trang 14C + 4HNO3 → CO2 + 4NO2 + 2H2O
ho c ặ
3C + 4HNO3 → 3CO2 + 4NO + 2H2O Tác dụng với hợp chất
Trang 15 Thí nghiệm
Nếu nhỏ dung dịch HNO 3 vào H 2 S
thì có hiện tượng gì?
nước
Lưu huỳnh
Khí NO 2
Trang 16C + 4HNO3 → CO2 + 4NO2 + 2H2O
Tác dụng với hợp chất
nguyên tố bị oxi hóa bị chuyển đến số oxi hóa cao nhất.
NO + O2 → NO2
Nhiều hợp chất hữu cơ như giấy, vãi, dầu
Trang 17Axit nitric
Trang 18IV ứng dụng
Nitric axit trong phịng thí nghiệm.
Thường được dùng làm thuốc thử trong phịng thí nghiệm, axit nitric được sử dụng để sản xuất thuốc nổ bao gồm
nitroglycerin, trinitrotoluen (TNT) và
(như phân đạm một lá nitrat amoni ).
Axít này cịn được sử dụng trong ngành luyện kim và tinh lọc
Một trong những ứng dụng của axit nitric là một chất thử màu (colorometric test) để phân biệt heroin và morphine
Axit nitric cũng được sử dụng trong phịng thí nghiệm trường học để tiến hành các thí nghiệm liên quan đến việc thử clorit
Cho axit nitric tác dụng với mẫu thử, sau đĩ cho dung dịch
Trang 19V điều chế
Trong phịng thí nghiệm, axit nitric cĩ thể điều chế bằng cách cho nitrat đồng (II) hoặc cho phản ứng những khối lượng bằng nhau nitrat kali (KNO3) vơi axit sulfuric (H2SO4) 96%, và chưng cất hỗn hợp này tại nhiệt độ sơi của axit nitric là 83 °C cho đến khi cịn lại chất kết tinh màu trắng,
potassium hydrogen sulfate (KHSO4), cịn lưu lại trong bình Axit nitric bốc khĩi đỏ thu được cĩ thể chuyển thành axit nitric màu trắng
H2SO4 + KNO3 → KHSO4 + HNO3
H 2 SO 4
đặc
NaNO 3
Hơi HNO 3
HNO 3 ngưng tụ
Nước đá
Trang 20Trong công nghiệp:
* các giai đoạn:
NH3 → NO → NO2 → HNO3
Các phương trình :
4NH3 + 5O2 4NO + 6H2O 2NO + O2 → 2NO2
4NO2 + 2H2O + O2 → 4HNO3
→
t0,Pt