Hồng Tiến Nhuận Xuân Biên Khanh C.Hạnh NHÓM 6 CHƯƠNG 5: QUÁ TRÌNH LÃO HÓA KHÁI NIỆM VỀ LÃO HÓA QUÁ TRÌNH LÃO HÓA CƠ CHẾ ĐIỀU KHIỂN CÁC YẾU TỐ ẢNH HƯỞNG ĐẾN TUỔI THỌ... KHÁI NIỆM VỀ LÃO
Trang 1Hồng
Tiến Nhuận Xuân Biên Khanh C.Hạnh
NHÓM 6
CHƯƠNG 5:
QUÁ TRÌNH LÃO HÓA
KHÁI NIỆM VỀ LÃO HÓA QUÁ TRÌNH LÃO HÓA CƠ CHẾ ĐIỀU KHIỂN CÁC YẾU TỐ ẢNH HƯỞNG ĐẾN TUỔI THỌ
Trang 2CHƯƠNG 5: QUÁ TRÌNH LÃO HÓA
I KHÁI NIỆM VỀ LÃO HÓA:
“Là sự suy giảm một cách tự nhiên khả năng hoạt động của các cơ quan trong
cơ thể ,làm cho các cơ quan này không thể hoàn thành một cách tối ưu chức năng của mình”
CƠ CHẾ ĐIỀU KHIỂN QUÁ TRÌNH LÃO HÓA
THUYẾT
DI TRUYỀN
THUYẾT GỐC TỰ DO
THUYẾT KÍCH TỐ
THUYẾT MIỄN DỊCH
THUYẾT
VỀ SỰ LẦM LẪN
THUYẾT
VỀ SỰ TÍCH LŨY NHỮNG SAI LẦM
THUYẾT TÍCH TRỮ NHỮNG ĐỘT BIẾN
THUYẾT STREERS
THUYẾT VIRUT BƯỚU RNA
Trang 3II CƠ CHẾ ĐIỀU KHIỂN QUÁ TRÌNH LÃO HÓA :
1.THUYẾT DI TRUYỀN:
GS Elizabeth H Blackburn, người Mỹ, sinh năm 1948 tại Hobart, Tasmania, Australia Tốt nghiệp Đại học Melbourne, lấy bằng tiến sĩ vào năm 1975 ở Trường đại học Cambridge, Anh, giảng dạy và nghiên cứu tại trường Đại học Yale, New Haven, Đại học California, Berkeley, Mỹ Từ năm 1990 là giáo
sư sinh vật học và sinh lý học tại trường Đại học California, San Francisco.
GS Jack W Szostak người Mỹ, sinh năm 1952 tại London, Anh, lớn lên ở Canada Ông học trường Đại học McGill ở
Montreal và trường Đại học Cornell ở Ithaca, New York, lấy bằng tiến sĩ năm 1977 Ông làm việc tại trường Y khoa
Harvard từ năm 1979 và hiện tại là giáo sư di truyền học tại Bệnh viện Đa khoa Massachusetts ở Boston Ông còn là hội viên của Viện Y khoa Howard Hughes.
Trang 4II CƠ CHẾ ĐIỀU KHIỂN QUÁ TRÌNH LÃO HÓA :
1.THUYẾT DI TRUYỀN:
GS Elizabeth H Blackburn, người Mỹ, sinh năm 1948 tại Hobart, Tasmania, Australia Tốt nghiệp Đại học Melbourne, lấy bằng tiến sĩ vào năm 1975 ở Trường đại học Cambridge, Anh, giảng dạy và nghiên cứu tại trường Đại học Yale, New Haven, Đại học California, Berkeley, Mỹ Từ năm 1990 là giáo
sư sinh vật học và sinh lý học tại trường Đại học California, San Francisco.
GS Carol W Greider, người Mỹ, sinh năm 1961 tại San Diego, California, Mỹ Bà học tại trường Đại học California ở Santa Barbara và
ở Berkeley, lấy bằng tiến sĩ vào năm 1987 với sự hướng dẫn của GS Blackburn Năm 1997 được phong hàm giáo sư sinh học phân tử và di truyền học tại Trường Y khoa thuộc Trường đại học Johns Hopkins ở Baltimore vào năm 1997
Trang 5II CƠ CHẾ ĐIỀU KHIỂN QUÁ TRÌNH LÃO HÓA :
1.THUYẾT DI TRUYỀN:
1.1 Hệ thống kiểm soát đời sống tế bào nhờ quá trình làm hao mòn Telomere
ở đầu tận cùng của nhiễm sắc thể:
-Ở tế bào của Eukaryote,nhiễm sắc thể đầu tận cùng được bảo vệ bằng
Telomere.
-Telomere là gì? (Telo: cuối ,Mere: phần )
+Telomere có cấu trúc đặc biệt,được hình thành bởi các chuỗi “-5’TTAGGG
3’-”lặp lại ,có chiều dài 5000 đến 15000 base
+Mỗi lần phân chia Telomere bị mất khoảng 50-100 base,chúng phân chia đến khi Telomere trở nên quá ngắn chúng không phân chia được nữa !
Độ dài Telomere như thước đo đánh tuổi thọ của các tế bào.
+Có nhiệm vụ bảo vệ sự bền vững của NST ,chống thoái hóa có hại tổ hợp sai lạc,điều hòa gen,giúp NST bám vào màng nhân chánh làm cho NST không bị dính và biến dạng.
Trang 6GS Elizabeth H Blackburn, người Mỹ, sinh năm 1948 tại Hobart, Tasmania, Australia Tốt nghiệp Đại học Melbourne, lấy bằng tiến sĩ vào năm 1975 ở Trường đại học Cambridge, Anh, giảng dạy và nghiên cứu tại trường Đại học Yale, New Haven, Đại học California, Berkeley, Mỹ Từ năm 1990 là giáo
sư sinh vật học và sinh lý học tại trường Đại học California, San Francisco.
GS Carol W Greider, người Mỹ, sinh năm 1961 tại San Diego, California, Mỹ Bà học tại trường Đại học California ở Santa Barbara và
ở Berkeley, lấy bằng tiến sĩ vào năm 1987 với sự hướng dẫn của GS Blackburn Năm 1997 được phong hàm giáo sư sinh học phân tử và di truyền học tại Trường Y khoa thuộc Trường đại học Johns Hopkins ở Baltimore vào năm 1997
Trang 7-Tuy nhiên Enzym Telomerase hoạt động ở tế bào mầm và tế bào ung thư giúp
tế bào phân chia liên tục bằng cách kéo dài Telomere kiến cho tế bào chở nên bất tử
(Ở tế bào Sôma hầu như không có Telomerase vì vậy tế bào chỉ có khả năng phân chia 20-70 lần sau đó chết)
Cấu tạo của Telomerase:
Telomerase (445 nu)
hTR
(Human template for replication)
hTERT
(Human telomerase neverse tranc riptase)
Là ARN làm khuân để kéo dài mạch
5’ 3’ của ADN Là Pr xúc tác kéo dài mạch 3’ 5
-Telomerase có chức năng nhận dạng chỗ giàu G để gắn kết
Trang 81 THUYẾT DI TRUYỀN:
1.2 Hệ thống kiểm soát sự tiến triển chu kì tế bào thông qua : AND-PK, p53, INK4:
-Gen AND-PK:Sửa chữa gen bị tổn thương
-Gen p53:Khi biến cố xẩy ra đối với gen trong tế bào thì Pr-p53 phát ra tín hiệu cho tế bào tự hủy.
-Gen INK4: Tổng hợp ra enzim Pr-p16 INK4a ,có tác dụng ức chế ung thư,điều hòa chu trình tế bào.Chi phối sự lão hóa của tế bào bằng cách giới hạn sự tự làm mới của tế bào có khả năng nhân đôi.
1.3 Gen DAF-16:
Có khả năng kháng bệnh ,miễn dịch ở người và động vật
Nếu gen DAF-16 hoạt động mạnh thì khả năng chịu tác động, kháng bệnh của cơ thể cao ,tuổi thọ càng lớn
Trang 9THUYẾT DI TRUYỀN
Hệ thống kiểm soát đời sống tế bào nhờ quá trình làm hao mòn Telomere
Gen DAF-16
Hệ thống kiểm soát chu kỳ
tế bào thông qua gen:
AND-PK,p53, INK4
Telomere
Telomerase
AND-PK:Sử chữa gen tổn thương
P53:Phát tín hiệu tiêu hủy tế bào bị biến cố
INK4:Tiết enzim ức chế ung thư,điều hòa chu Kì tế bào, nồng độ Enzim tăng theo tuổi
Trang 102 Thuyết gộc tự do:
-Gốc tự do là gì?
Là tiểu phân hóa học(Phân tử,Nguyên tử,Ion),thực chất là một nguyên tử Oxi
Ở dạng không ổn định làm cho các phần tử (AND,ty thể…) hay tế bào bao quanh nó bám dính quanh nguyên tử Oxi để trở thành ổn định
VD:Nhăn da:Các chất keo Colagen đứng riêng khi xuất hiện gốc tự do thì xuất hiện liên kết chéo,dẫn đến mô liên kết có chức năng bài tiết và trùng tu bị hư hại,da mất khả năng đàn hồi
Mâu thuẫn: Nhờ gốc tự do mà bạch cầu bám vào Vi khuẩn,để tiêu giệt,song song với nó
là tế bào tiết ra chất kháng nguyên tử Oxi diễn ra trong vai giây
Trang 113 Thuyết kích tố:
- Ở tuyến yên kích thích sự tiết Hormone-hGH tăng trưởng,hormone vào máu đến gan chuyển thành DGF-1;DGH-2 có chức năng kích thích sự tăng trưởng của các phần khác nhau của cơ thể,giúp cơ thể rắn chắc,phục hồi hư hỏng của da,hấp thu chất dinh
dưỡng,kích thích tổng hợp Hallogen-một chất có tình đàn hồi giúp tạo ra sức khỏe,
chống sự
- Hormone hGH phóng thích tối đa lúc 20 tuổi sau đó giảm daanfddeens 60 tuổi chỉ còn 150/0 -200/0 so với lúc trẻ
- Hóa chất điều khiển hGH là:
+ Alpha-GPC(chiết từ đậu nành):Kích thích tuyến yên tiết hGH,đồng thời ức chế vùng dưới đồi tiết Somatostatin (chất ngăn cản tiết hGH)
+ Somabol(chiết từ lòng đỏ trứng):Là yếu tố tăng trưởng:EGF,FGF,TGF
Trang 124 Thuyết miễn dịch:
-Cơ thể có một hệ thống phòng thủ(Hệ miễn dịch) chống lại sự xâm nhập của vật
lạ.Nhưng khi già sản xuất ít kháng thể ,phẩm chất kém đồng thời sản sinh ra chất cấu tạo lên cơ thể
Trang 136 Thuyết đột biến:
6.1 Hội chứng già trước tuổi:
-Do đột biến ở gen lamin A trên AN,G đổi chỗ cho A dẫn đến căn bệnh già trước tuổi.-Biểu hiện bệnh sau khi sinh 18 tháng:Còi ,da nhăn,mặt nhỏ,quai hàm to gần bằng đầu,xương giòn,hói,nội tạng rệu rã,thông minh hơn bình thường.Tử vong sớm do căn bệnh của người già
VD:Cậu bé John Jacker Mỹ) cao 1m học giỏi toán chơi pool chuyên nghiệp chết sớm.-Trong tế bào có sự luân chuyển kích thích,trong luân chuyển thường xảy ra những sai lầm nếu tích lũy đến một đơn vị thì tế bào,mô trở thành bất khả dụng
VD:Ung thư
6.2 Đột biến gen tạo nên trường thọ:
-N/C 52 cụ trên 100 tuổi, có 170/0 cụ chứa đột biến C150 170/0 cụ chứa đột biến
C150T trong AND của ty thể
-Đột biến C150 170/0 kích thích tái tạo AND của ty thể ,cho phép cơ thể thay thế tế bào già nhanh hơn,kéo dài tuổi thọ
Nhóm 6: C.Hạnh,Khanh,Biên,Xuân,Nhuận,Tiến,Hồng,Huyền
Trang 147 Thuyết tích lũy những sai lầm:
-Trong quá trình tổng hợp đạm ,AND Các phần tử này không tránh được tổn
thương.Khi tích tụ với nhau gây hư hao cho tế bào ,mô, bộ phận
Quá trình sống của con người ,tế bào có sự tích lũy dần chất phế thải.Nó là tiến trình của lão hóa đưa đến sự già
-Trong tế bào có sự luân chuyển kích thích,trong luân chuyển thường xảy ra những sai lầm nếu tích lũy đến một đơn vị thì tế bào,mô trở thành bất khả dụng
8 Thuyết Virut bướu RNA:
-Do một loại virut xâm nhập dễ dàng vào tế bào,trà trộn lẫn với RNA Dẫn đến xáo trộn
sự tăng trưởng của tế bào làm cho tế bào già đi
9 Thuyết Strees:
-Đời sống con người luôn chịu tác động đến tinh thần dù lớn hay nhỏ cũng tạo ra Strees làm con người già đi
Trang 15III CÁC YẾU TỐ ẢNH HƯỞNG ĐẾN TUỔI THỌ:
1 Tuổi thọ là gì?
-Dùng để chỉ thời gian sinh tồn thường thấy ở một loài sinh vật.
2 Các yếu tố ảnh hưởng đến tuổi thọ:
Nhóm 6: C.Hạnh,Khanh,Biên,Xuân,Nhuận,Tiến,Hồng,Huyền
Trang 16TUỔI THỌ
Yếu tố không thay đổi được
Yếu tố địa lý
III CÁC YẾU TỐ ẢNH HƯỞNG ĐẾN TUỔI THỌ:
Trang 17KHÁI NIỆM
LÃO HÓA
CƠ CHẾ ĐIỀU KHIỂN QUÁ TRÌNH LÃO HÓA
YẾU TỐ ẢNH HƯỞNG ĐẾN TUỔI THỌ
THUYẾT MIỄN DỊCH
THUYẾT
VỀ SỰ LẦM LẪN
THUYẾT ĐỘT BIẾN
THUYẾT TÍCH LŨY NHỮNG SAI LẦM
THUYẾT VIRUT BƯỚU RNA
THUYẾT STREES
YẾU TỐ KHÔNG THAY ĐỔI ĐƯỢC
YẾU TỐ ĐỊA LÝ
YẾU TỐ
XÃ HỘI
Hội chứng già trước tuổi
Đột biến gen tạo nên trường thọ
Kinh tế
Y tế
Cao độ Khí hậu Thiên tai
Nhóm 6: C.Hạnh,Khanh,Biên,Xuân,Nhuận,Tiến,Hồng,Huyền
Trang 29Hayley Okines vẫn là cô bé
nhí nhảnh trong mắt bố mẹ Hayley Okines sống ở thị trấn Bexhill, hạt East Sussex (Anh) được chuẩn đoán mắc progeria
(bệnh già trước tuổi) từ năm lên một tuổi