NHỮNG THÀNH TỰU CỦA VĂN MINH PHƯƠNG TÂY CỔ TRUNG ĐẠI VÀ ẢNH HƯỞNG CỦA NÓ ĐỐI VỚI NỀN VĂN HÓA THẾ GIỚI III... CƠ SỞ HÌNH THÀNH VĂN MINH PHƯƠNG TÂY CỔ TRUNG ĐẠICỔ ĐẠI HI LẠP TRU NG ĐẠI L
Trang 1BÀI THẢO LUẬN
NHÓM 4
Trang 2NHỮNG THÀNH TỰU CỦA
VĂN HÓA PHƯƠNG TÂY
CỔ TRUNG ĐẠI
VÀ ẢNH HƯỞNG ĐỐI VỚI NỀN
VĂN HÓA THẾ GIỚI
Trang 3DÀN BÀI
I TỔNG QUAN VỀ PHƯƠNG TÂY CỔ
TRUNG ĐẠI
II NHỮNG THÀNH TỰU CỦA VĂN
MINH PHƯƠNG TÂY CỔ TRUNG
ĐẠI VÀ ẢNH HƯỞNG CỦA NÓ ĐỐI VỚI NỀN VĂN HÓA THẾ GIỚI
III KẾT LUẬN
Trang 4CƠ SỞ HÌNH THÀNH VĂN MINH PHƯƠNG TÂY CỔ TRUNG ĐẠI
CỔ ĐẠI
HI LẠP
TRU
NG ĐẠI
LA MÃ PHỤC HƯNG VH
THỜI KÌ PHONG KIẾN
ĐIỀU KIỆN TỰ NHIÊN
LỊCH SỬ-KINH TẾ-XÃ HỘI
Trang 5NHỮNG THÀNH TỰU
VÀ ẢNH HƯỞNG
VĂN HỌC
TÔN GIÁO
THỂ THAO
NHÀ NƯỚC
&
LUẬT PHÁP
Trang 6CƠ SỞ HÌNH THÀNH
NỀN VĂN MINH PHƯƠNG TÂY CỔ ĐẠI
Thuật ngữ phương Tây đã xuất hiện
từ sớm trong lịch sử Vào thời cổ đại, khi con người còn chưa tìm ra những lục địa mới người Hy Lạp đã gọi khu vực mặt trời lặn so với họ là phương Tây, các vùng đất còn lại (Châu Á, châu Phi) gọi là phương Đông
Trang 7BẢN ĐỒ PHƯƠNG TÂY
Trang 8HI LẠP
ĐIỀU KIỆN TỰ NHIÊN VÀ
CÁC THỜI KÌ PHÁT
TRIỂN
Trang 9BÁN ĐẢO BALKAN
Trang 11BẢN ĐỒ HI LẠP CỔ ĐẠI
Trang 12• Thời kì xã hội có giai cấp, nhà nước :
các quốc gia thành bang Sparta và
Athens (thế kỉ VII – IV TCN)
• Thời kì Macedonia và thời kì Hi Lạp
hóa (337 – 30TCN)
Trang 13LA MÃ
ĐIỀU KIỆN TỰ NHIÊN VÀ CÁC THỜI KÌ PHÁT
TRIỂN
Trang 14BÁN ĐẢO BALKAN
Trang 17TÓM LẠI
• Văn minh phương Tây cổ đại mà nền tảng là 2
nền văn minh của Hi Lạp và La Mã đã hình
thành và phát triển trên cơ sở điều kiện tự
nhiên của những cư dân gốc du mục
• Những con đường giao thương trên biển, hải
cảng, tàu bè… không chỉ tạo điều kiện phát
triển trong mối quốc gia mà còn thúc đẩy sự
giao lưu, buôn bán giữa các nước, mang những thành tựu văn hóa, văn minh phương Tây
truyền bá khắp nơi trên thế giới
Trang 18• Sự phát triển về kinh tế, đặc biệt là kinh tế
thương nghiệp hàng hải đã tạo ra một nền kinh tế giàu mạnh cho các quốc gia phương Tây cổ đại, đặc biệt là sự phát triển cực
thịnh của chế độ chiếm nô
• Sự giàu mạnh về kinh tế cùng với những con
đường giao thông trên biển là những nguyên nhân quan trọng đã thúc đẩy quá trình
bành trướng của các quốc gia được mệnh
danh là đế quốc cổ đại: Hi Lạp và La Mã
Trang 19TÂY ÂU TRUNG ĐẠI
Trang 21CÁC NƯỚC TÂY ÂU
LAN THU I N Ỵ Đ Ể
Trang 22THỜI KÌ PHONG KIẾN
• Vào thời kì cuối của đế quốc Rôma, chế độ
chiếm hữu nô lệ bước vào giai đoạn khủng
hoảng trầm trọng
• Những cuộc viễn chinh của các tộc Giecmanh
đã tàn phá nặng nề những di sản của nền văn minh cổ đại.
• Bước vào đầu thời kì trung đại, các quốc gia
phong kiến dần hình thành, cùng với nó là sự
ra đời của các thành thị trung đại và nền
kinh tế hàng hóa phong kiến
Trang 23• Một đặc điểm đáng lưu ý của thời kì này
là đạo Kitô đã trở thành tôn giáo phục
vụ đắc lực cho cho chế độ phong kiến
• Tòa thánh Rôma cùng với giai cấp
phong kiến Tây Âu, trong gần 200 năm
đã tiến hành 8 cuộc viễn chinh sang
phương Đông, được gọi là “Những cuộc
viễn chinh của quân Thập tự”
cuộc chiến tranh xâm lược và bành
trướng cả về kinh tế lẫn văn hóa
Trang 24TÓM LẠI
Giai đoạn phong kiến Tây Âu từ thế kỉ X – XIII, tuy bị giáo hội Thiên chúa lũng đoạn về tư tưởng nhưng về văn hóa cũng
Trang 25THỜI KÌ VĂN HÓA PHỤC HƯNG
Trang 26• Văn hóa Phục hưng không chỉ là một phong
trào phục hồi văn hóa Hy-La cổ đại một cách đơn thuần mà nó được nảy sinh và phát triển dựa trên những điều kiện lịch sử mới
• Đến thế kỉ XVI, chủ nghĩa tư bản chính thức
ra đời và phát triển ở châu Âu
• Sự ra đời của nền sản xuất tư bản chủ nghĩa
đã mang đến cho xã hội loài người nói chung
và châu Âu nói riêng một sự tiến bộ vượt bậc
cả về kinh tế lẫn xã hội, thể hiện rõ tính chất của một chế độ ưu việt hơn chế độ phong kiến với nhiều tác động tích cực làm thay đổi xã hội
Trang 27• Cuộc đấu tranh giữa tư sản và
phong kiến trong buổi đầu chính là cuộc đấu tranh hết sức gay gắt và
quyết liệt trên lĩnh vực văn hóa-tư
tưởng, tạo ra một phong trào quyết liệt và mạnh mẽ là “Phong trào văn hóa Phục hưng”
Trang 28 NHƯ VẬY
Châu Âu thời hậu kì trung đại đã có những biến đổi về mọi mặt Từ trong lòng xã hội phong kiến, nền sản xuất tư bản chủ nghĩa
tư bản đã ra đời với những tiến bộ vượt bậc
đã thúc đẩy nền kinh tế các nước nhanh
chóng phát triển Giai cấp tư sản với thế
lực kinh tế ngày càng mạnh đang gặp phải những trở lực từ phong kiến và giáo hội
mang nặng tính chất bảo thủ và kiên cố
Trang 29• Châu Âu từ thế kỉ XIV đến thế kỉ XVI sôi động
và quyết liệt với cuộc đấu tranh toàn diện của giai cấp tư sản chống lại chế độ phong kiến trên tất cả các lĩnh vực: kinh tế, khoa học, văn hóa- nghệ thuật, tư tưởng và tôn giáo với những
thành tựu rực rỡ
• Nửa sau thế kỉ XV, người châu Âu đã tiến hành
nhiều cuộc thám hiểm vượt đại dương với mục đích tìm con đường biển sang phương Đông:
Cuộc thám hiểm tìm ra châu Mĩ (1492) của
Christopho Columbo, cuộc thám hiểm đi vòng quanh thế giới của Magienlăng (1519 – 1522)… cùng với những cuộc thám hiểm là những phát kiến địa lý khai phá những vùng đất mới
Trang 30Giai đoạn văn hóa Phục
hưng chính là tiền đề trực tiếp cho văn minh châu Âu thời kì cận-hiện đại.
Trang 31NHỮNG THÀNH TỰU CỦA VĂN HÓA PHƯƠNG TÂY
CỔ TRUNG ĐẠI
VÀ ẢNH HƯỞNG ĐỐI VỚI NỀN VĂN HÓA THẾ GIỚI
Trang 32CHỮ VIẾT
Trang 33
• Chữ viết của Hi Lạp đã xuất hiện từ
thời Crete – Mycenae
• Cuối thế kỉ VII TCN, người Hi Lạp
khôi phục lại chữ viết của mình trên
cơ sở văn tự của người Phoenicia
• Đến năm 403 TCN, nhà nước Athens
đã thống nhất quy định thể thức viết
từ trái sang phải và giảm từ 40 chữ cái xuống còn 27 chữ (sau này rút lại còn 24 chữ)
Trang 35CÁC LOẠI ALPHABET CỦA NGƯỜI HI LẠP
Trang 36ẢNH HƯỞNG
Trang 37• Từ chữ cái Hy Lạp cổ sau này đã hình
thành nên chữ cái Latinh và chữ cái
Cyrill (của các ngôn ngữ gốc Slav ) Đó là các cơ sở chữ cái mà nhiều dân tộc trên thế giới ngày nay đang sử dụng
• Tiếng Hy Lạp được dạy trong các trường
và đại học ở nhiều nước từ thời
Phục hưng trở đi
• Trên thế giới có khoảng 12 triệu người sử
dụng tiếng Hy Lạp (ở Hy Lạp và những quốc gia có người Hy Lạp sinh sống)
Trang 38• Ở La Mã, chữ viết của người Etrusque
xuất hiện vào khoảng thế kỉ VIII – VII TCN nhưng đến hiện giờ người ta vẫn
chưa đọc được loại chữ này
• Người La Mã chính thức có chữ viết vào
thế kỉ VI TCN có nguồn gốc từ văn tự
Hi Lạp
• Trên cơ sở chữ viết Hy Lạp cổ , người La
Mã đã bổ sung và hoàn thiện, đặt ra một loại chữ riêng của mình mà ngày nay ta quen gọi là chữ Latinh
Trang 39Pronunciation (IPA) /er/ /es/ /teː/ /uː/ /eks/ /iː ˈgraika/ /ˈzeːta/
Trang 41ẢNH HƯỞNG
Trang 42BẢN ĐỒ PHÂN BỐ CÁC KHU VỰC
SỬ DỤNG CHỮ CÁI LA TINH
Trang 45SÂN VẬN ĐỘNG ĐẠI HỌC PHOENIX (MỸ)
Trang 47VĂN HỌC
Văn học Hi Lạp gồm 3 bộ phận gắn bó chặt chẽ với nhau: thần thoại, thơ, kịch
Trang 48VỀ THẦN THOẠI
• Là một tập hợp, tổng thể những câu
chuyện dân gian truyền miệng với
những nội dung hoang đường, kì ảo gồm những truyện về sự sáng tạo thế giới, các đấng thần linh, các anh hùng, dũng sĩ Hi Lạp …
• Điểm nổi bật trong thần thoại Hi Lạp
chính là hình ảnh các vị thần.
Trang 50• Giá trị nhân văn và nhân sinh rất con
người được thể hiện qua hình ảnh các
vị thần.
Những giá trị nhân văn của văn học
Phục hưng có thể được bắt nguồn từ đây
• Thần thoại Hi Lạp là nguồn cảm
hứng cho nhiều lĩnh vực nghệ thuật
khác của Hi Lạp: thơ, kịch, kiến trúc, điêu khắc…
Trang 57VỀ THƠ CA
• Iliade và Odixe của Homer
• Gót chân Asin, con ngựa
thành Troy … Hai bộ sử thi này cũng được nhiều nhà văn, nhà
thơ La Mã lựa chọn đề tài để
sáng tác
Trang 58VỀ KỊCH
• Nghệ thuật kịch Hi Lạp ra đời và phát
triển rực rỡ với nhiều nhà soạn kịch nổi tiếng: Etsin, Sôpôclơ…
Nguồn gốc của kịch châu Âu đương đại
• Shakespear là người đã kế thừa truyền
thống và tinh hoa của kịch Hi Lạp, La Mã
cổ đại đưa nghệ thuật kịch lên tuyệt đỉnh
• Nhà hát Athens
Trang 60VĂN HỌC PHỤC HƯNG
• Về thơ ca, tiêu biểu là Đantê với
“Thần khúc”, mở đầu cho thơ ca
thời kì phục hưng Ngoài ra còn có Pêtêraca, Bôcaixô…đây đều là
những tác giả say mê nghiên cứu và chịu những ảnh hưởng nhất định từ nền văn học của Hi Lạp và La Mã
Trang 61DANTE
Trang 62• Về tiểu thuyết, Rabơle được xem là học
giả vĩ đại nhất của văn học Phục hưng
Pháp với tác phẩm “Cuộc đời đáng
chán của người khổng lồ Gácgăngchuya
và người con Păngtagruyen”, trở thành
cha đẻ của hai nhân vật khôi hài nhất trong lịch sử văn chương
Trang 66WILLIAM SHAKESPEAR
Trang 77Nhìn chung, văn học thời kì Phục
hưng mang tính nhân văn sâu sắc, một mặt văn học đóng vai trò phê phán lên
án giáo hội và phong kiến, mặt khác
nó lại đề cao những giá trị con người, tính lạc quan, lòng yêu tự do, công
bằng, danh dự…
Tuy nhiên nền văn học Phục hưng
cũng là một trong những cơ sở cho sự
ra đời của chủ nghĩa cá nhân sau này.
Trang 78TÓM LẠI
Trang 79Trải qua một thời dài từ cổ đại đến trung đại, nền văn học phương Tây đã để lại cho thế giới một kho tàng văn học đồ sộ với một hệ thống các tác phẩm có giá trị về nhiều mặt, nhiều tác phẩm được xem là khuôn mẫu, chuẩn mực cho văn học và nghệ thuật của châu Âu và thế giới
Trang 80những thành tựu về nghệ thuật, bao gồm
3 lĩnh vực: kiến trúc, điêu khắc, hội họa
Trang 92 Thức cột Hy Lạp được xem như
biểu tượng của kiến trúc cổ điển.
Trang 98KIẾN TRÚC LA MÃ
• Mãi đến thời đế chế, nghệ thuật La Mã
mới có điều kiện phát triển mang tính
chất riêng biệt và phản ánh đúng bản sắc nghệ thuật dân tộc
• Kiến trúc La Mã mang tính chất thực
dụng, bề thế và đồ sộ
• Khi thiết kế những công trình kiến trúc,
người La Mã chú ý đến tính năng sử dụng của nó hơn là sự hài hòa, cân đối giữa
công trình với môi trường xung quanh
Trang 99• Ba công trình tiêu biểu cho
nghệ thuật kiến trúc và nếp sống của người La Mã là đấu trường Colosseum, nhà tắm Caracalla và đền thờ
Pantheon.
Trang 100ĐẤU TRƯỜNG COLOSEUM
Trang 105NHÀ TẮM CARACALLA
• Caracalla là một công trình nhà tắm công
cộng được hoàn thành dưới thời hoàng đế Alexander năm 235 với tổng diện tích lên đến 14.000 hecta
• Đây không chỉ đơn thuần là nơi giải trí
mà còn là một công trình văn hóa với các thư viện và phòng đọc sách, được trang bị các khu thi đấu thể thao, nghỉ dưỡng, nhà hàng ăn, phòng trưng bày nghệ thuật…
Trang 109ĐỀN PANTHEON
Trang 116ĐẶC ĐIỂM KIẾN TRÚC LA MÃ
Đặc điểm nổi bật của kiến trúc
La Mã chính là kĩ thuật vòm
cuốn
Trang 117Đấu trường Colosseum của La
Mã và đền Parthenon của Hi Lạp là 2 trong số 7 kì quan
của thế giới cổ đại.
Trang 121ẢNH HƯỞNG CỦA KIẾN TRÚC HI-LA
Trang 122LA MÃ CỔ ĐẠI
Trang 139KIẾN TRÚC PHỤC HƯNG
• Kiến trúc thời Phục hưng mang đậm nét
tôn giáo, đặc biệt là đạo Thiên chúa, nổi bật lên với 2 phong cách kiến trúc tiêu biểu là kiến trúc Gôtich và Roman
Trang 140Cả hai phong cách kiến trúc này đều
là sự kế thừa và phát triển từ nghệ
thuật kiến trúc của Hi Lạp và La Mã
cổ đại
• Nghệ thuật kiến trúc thời Phục
hưng thể hiện sự giàu có, lộng lẫy
cao sang quý phái.
Trang 156ẢNH HƯỞNG KIẾN TRÚC HI-LA
&
KIẾN TRÚC PHỤC HƯNG
Trang 181 Tóm lại, kiến trúc châu Âu ngày nay
được phát triển trên nền tảng của kiến trúc thời cổ trung đại của Hi-La và Tây
Âu Mức độ ảnh hưởng và phát triển
không chỉ ở trong phạm vi châu Âu mà
đã lan rộng toàn thế giới Chúng ta có thể dễ dàng nhận ra phong cách kiến
trúc châu Âu ở rất nhiều công trình
kiến trúc lớn, nhỏ ở rất hầu hết quốc
gia trên thế giới hiện nay.
Trang 182HỘI HỌA
VÀ ĐIÊU KHẮC
Trang 183• Tượng thần Hermes và thần Aphrodite (thần vệ
nữ - Venus), được xem là những mẫu mực của
nghệ thuật điêu khắc cổ đại, thể hiện vẻ đẹp hoàn hảo của nam và nữ
• Nhiều tác phẩm khắc gắn liền kiến trúc
Trang 192HỘI HỌA HI LẠP
• Các phẩm hiện nay không còn
được lưu giữ
Những họa sĩ Hi Lạp là người đã phát minh ra phép phối cảnh
theo tỉ lệ xa gần của các nhân vật trong tranh
Trang 193HỘI HỌA
VÀ ĐIÊU KHẮC PHỤC HƯNG
Trang 194• Bước sang thế kỉ XVI, nghệ thuật Phục
hưng phát triển đến đỉnh cao với các
tên tuổi của Leonardo da Vinci,
Michelangelo, Raphael…
• Đặc điểm nổi bật của hội họa thời Phục
hưng chính là sự biểu hiện tinh tế đời sống nội tâm, chiều sâu cá tính của
nhân vật Điều này được thể hiện rất rõ qua nhiều tác phẩm nổi tiếng của các
họa sĩ thời kì này.
Trang 195LEONARDO DA VINCI
Trang 196• Leonardo da Vinci (1452-1519) là một thiên tài
của nước Ý trên lĩnh vực nghệ thuật
• Ông đã để lại những bức hoạ nổi tiếng như Bữa
tiệc cuối cùng, Nàng La Joconde , Đức mẹ đồng trinh trong hang đá…
• Ông nghiên cứu rất kĩ và sâu sắc về tâm lý, giải
phẩu; xác định các quy luật phối cảnh, ánh
sáng…
• Từ thế kỉ XV, ông đã đưa ra ý tưởng sử dụng
cánh quạt đẩy nước cho thuyền thay mái chèo;
vẽ ra nguyên tắc hoạt động của máy bay trực
thăng, dù thoát hiểm
Trang 203• Michelangelo (1475-1564) cũng là một
người Ý, sống cùng thời với Leonardo
da Vinci
• Ông là một danh hoạ, một nhà điêu
khắc nổi tiếng, đồng thời còn là một
kiến trúc sư, một thi sĩ
Ông là người đã đưa điêu khắc Phục
hưng đến tuyệt đỉnh
• Tác phẩm điêu khắc nổi tiếng nhất của
ông là bức tượng David
Trang 205• Về hội họa Michelangelo cũng đã để
lại nhiều tác phẩm tiêu biểu: Sáng tạo
thế giới, Cuộc phán xét cuối cùng…
• Trong đó tác phẩm lớn nhất là bức
họa Sáng tạo thế giới với 343 nhân vật
được ông vẽ trong suốt 4 năm
Được trang trí trên trần nhà thờ
Sistine ở Vatican.
Trang 209• Raphael Sanzio (1483-1520) cũng là
một họa sĩ thiên tài người Ý
• Tác phẩm của ông thường thể hiện
quang cảnh vui tươi, êm dịu, cuộc
sống sung túc; hình ảnh những người phụ nữ đẹp, hiền hậu; trẻ em ngây
thơ…
• Tác phẩm nổi tiếng nhất của ông là
Người làm vườn xinh đẹp; ngoài ra
còn có các bức tranh về Thánh mẫu…
Trang 211Điểm đáng chú ý trong hội họa
thời kỳ Phục Hưng:
+ Lần đầu tiên sử dụng sơn dầu làm
chất liệu
+ Sử dụng luật phối cảnh tạo chiều sâu
+ Các hoạ sĩ vẽ rất nhiều tranh khỏa
thân, ngay cả trong tôn giáo, các thiên thần, thánh thần
Trang 212TÓM LẠI
• Nghệ thuật Phục hưng chính là sự
hồi sinh hay sự khôi phục lại những giá trị của nghệ thuật Hi-La cổ đại
• Phong trào văn hóa Phục hưng là
một bước tiến vĩ đại trong lịch sử
văn minh Tây Âu
Trang 213GIÁO DỤC
Trang 214• Tại Hi Lạp, trong giai đoạn phát triển rực
rỡ của nhà nước Athens và Spart, giáo
dục đã được chú trọng
• Trong khi thành bang Spart chủ yếu chú
trọng đến giáo dục quân sự thì Athens xây dựng một nền giáo dục theo hướng tự do dân chủ.
• Tại La Mã, dưới thời kì đế chế, giáo dục
phát triển với những nội dung, đề tài giáo dục liên quan nhiều đến chính trị, chiến
tranh, chủ yếu để đào tạo những ra những thủ lĩnh quân sự, những nhà lãnh đạo,
quản lý chính quyền.
Trang 215• Những môn học được giảng dạy ở
thời kì này bao gồm nhiều lĩnh vực khác nhau: chính trị, quân sự, văn hóa, lịch sử, xã hội, ngữ pháp, hùng biện, logic… với phương pháp học đòi hỏi sự tư duy và lý luận sâu sắc
Đây là nền tảng quan trọng cho
một nền giáo dục Tây Âu đương
đại.
Trang 216GIÁO DỤC TÂY ÂU
• Đến trước thế kỉ X, giáo dục Tây Âu chịu ảnh hưởng
nặng nề của giáo hội và kinh thánh
• Đầu thế kỉ XI, cùng với sự phát triển về kinh tế, xã
hội, sự đòi hỏi của con người về tri thức ngày càng cao
• Trường đại học ra đời sớm nhất là Đại học Bôlôna ở
Italia
• Sang thế kỉ XII, XIII, rất nhiều trường đại học khác
đã lần lượt xuất hiện: Đại học Pari, đại học Oóclêăng (Pháp); đại học Oxford, đại học Cambridge (Anh); đại học Xalamanca ở Tây Ban Nha…
Trang 217Như vậy, ngay từ thời cổ đại, những
con người năng động, tích cực của
phương Tây đã tạo ra một nền giáo dục hết sức tiến bộ cả về phương pháp lẫn nội dung giảng dạy
Nền tảng khá vững chắc cho sự phát triển của giáo dục Tây Âu sau này
• Hầu hết những trường đại học thời
trung đại hiện nay đều trở thành những trường đại học danh tiếng của thế giới
Trang 228NHÀ NƯỚC
&
LUẬT PHÁP
Trang 229
• Athens có hình thức nhà nước dân chủ điển
hình nhất và giữ vai trò quan trọng đối với sự phát triển của Hi Lạp cổ đại
• Nhà nước dân chủ chủ nô Athens dân chủ hóa
và hoàn thiện qua những cải cách: cải cách
Solon, cải cách Cleisthenes
• Tổ chức bộ máy nhà nước gồm các cơ quan
như: Đại hội nhân dân, Hội đồng nhân dân
(hội đồng 500), Tòa án nhân dân, Hội đồng
cấp chính (hội đồng trưởng lão )…
• Đỉnh cao của thể chế nhà nước Athens là dưới
thời Pericles.