BAI 21_CAU CAM THAN

Trả lời: Câu cầu khiến là câu cĩ những từ cầu khiến như: hãy, dừng chớ, …đi, thơi, nào,…hay ngữ điệu cầu khiến; dùng để ra lệnh, yêu cầu, đề nghị, khuyên bảo,… Khi viết, câu cầu khiến

Trang 1

GVBM: Nguyễn Thị Kim Phụng

TRƯỜNG THCS XUÂN DIỆU MƠN: NGỮ VĂN LỚP 8

LỚP 8

Trang 8

 Nêu đặc điểm hình thức và chức năng của câu cầu khiến

Trả lời:

Câu cầu khiến là câu cĩ những từ cầu khiến như: hãy, dừng chớ, …đi, thơi, nào,…hay ngữ điệu cầu khiến; dùng để ra lệnh, yêu cầu, đề nghị, khuyên bảo,…

Khi viết, câu cầu khiến thường kết thúc bằng dấu chấm than, nhưng khi ý cầu khiến khơng được nhấn mạnh thì cĩ thể kết thúc bằng dấu chấm.

KIỂM TRA BÀI CŨHãy suy nghĩ để trả lời câu hỏi sau:

Trang 9

 Các câu sau đây, câu nào là câu cầu khiến?

a Ông giáo hút trước đi !

b Thôi đừng lo lắng

c Anh có thể mở cửa giúp tôi được không?

a Ông giáo hút trước đi !

b Thôi đừng lo lắng

c Anh có thể mở cửa giúp tôi được không?

Trang 10

MÔN NGỮ VĂN 8 – BÀI 21 CÂU CẢM THÁN

Trang 11

I/ ĐẶC ĐIỂM HÌNH THỨC VÀ CHỨC NĂNG:

Đọc những đoạn trích ở SGK trang 43 và trả lời câu hỏi :

1) Trong những đoạn trích trên, câu nào là câu cảm thán?

2) Đặc điểm hình thức nào cho biết đó là câu cảm thán? (Có chứa từ ngữ gì ? Khi viết, kết thúc bằng dấu gì ?)

?

Trang 12

Vì các câu trên chứa từ cảm thán Khi viết, kết thúc bằng dấu chấm than

Các câu cảm thán là:

a Hỡi ơi lão Hạc!

b Than ôi!

Trang 13

Hãy kể thêm một số từ ngữ cảm thán

Một số từ ngữ cảm thán như : ôi, chao ơi

(ôi), trời ơi; thay, biết bao, xiết bao, biết chừng nào,…

Các câu cảm thán này dùng để làm gì ?

Dùng để bộc lộ trực tiếp cảm xúc của

người nói

Trang 14

Khi viết đơn, biên bản, hợp đồng hay trình bày kết quả giải một bài toán

không dùng câu cảm thán vì ngôn ngữ trong các văn bản này là “duy lý”, tư duy lôgic, không thích hợp sử dụng yếu tố ngôn ngữ bộc lộ cảm xúc.

Khi viết đơn, biên bản, hợp đồng hay trình bày kết quả giải một bài toán, …có thể dùng câu cảm thán không? Vì sao?

Trang 15

 Câu cảm thán là câu có những từ ngữ cảm thán như : ôi , than ôi , hỡi ơi , chao ơi (ôi) , trời ơi ; thay , biết bao , xiết bao , biết chừng nào ,….

 Khi viết, câu cảm thán thường kết thúc bằng dấu chấm than

dùng để bộc lộ trực tiếp cảm

xúc của người nói (người viết); xuất hiện chủ yếu trong ngôn ngữ nói hằng ngày hay trong ngôn ngữ văn chương

Trang 16

II/ LUYỆN TẬP: (TRANG 44 – 45 SGK)

 Hãy cho biết các câu trong những đoạn trích sau có phải đều là câu cảm thán không? Vì sao?

a.Than ôi! Sức người khó lòng địch nổi với sức trời! Thế đê không sao cự lại được với thế nước! Lo thay! Nguy thay! Khúc đê này hỏng mất

(Phạm Duy Tốn, Sống chết mặc bay)

a.Than ôi! Sức người khó lòng địch nổi với sức trời! Thế đê không sao cự lại được với thế nước! Lo thay! Nguy thay! Khúc đê này hỏng mất

(Phạm Duy Tốn, Sống chết mặc bay)

Trang 17

c Chao ôi, có biết đâu rằng: hung hăng, hống hách láo chỉ tổ đem thân mà trả nợ cho những

cử chỉ ngu dại của mình thôi Tôi đã phải trải cảnh như thế Thoát nạn rồi, mà còn ân hận quá, ân hận mãi

(Tô Hoài, Dế Mèn phiêu lưu kí)

b Hỡi cảnh rừng ghê gớm của ta ơi!

(Thế Lữ, Nhớ rừng)

b Hỡi cảnh rừng ghê gớm của ta ơi!

(Thế Lữ, Nhớ rừng)

c Chao ôi, có biết đâu rằng: hung hăng, hống

hách láo chỉ tổ đem thân mà trả nợ cho những

cử chỉ ngu dại của mình thôi Tôi đã phải trải cảnh như thế Thoát nạn rồi, mà còn ân hận quá, ân hận mãi

(Tô Hoài, Dế Mèn phiêu lưu kí)

Chỉ có một số câu là câu cảm thán vì có chứa các từ ngữ cảm thán

Trang 18

 Phân tích tình cảm, cảm xúc được thể hiện trong những câu sau đây Có thể xếp những câu này vào kiểu câu cảm thán được không? Vì sao?

a) Ai làm cho bể kia đầy Cho ao kia cạn cho gầy cò con? (Ca dao)

b) Xanh kia thăm thẳm từng trên

Vì ai gây dựng cho nên nỗi này? (Chinh phụ ngâm)

c) Tôi có chờ đâu, có đợi đâu;

Đem chi xuân lại gợi thêm sầu (Chế Lan Viên)

d) Anh mà chết là là chỉ tại cái tội ngông cuồng dại dột của tôi Tôi biết làm thế nào bây giờ? (Tô Hoài)

Trang 19

Trang 20

 Đặt hai câu cảm thán để bộc lộ cảm xúc:

a) Trước tình cảm của người thân dành cho mình.

b) Khi nhìn thấy mặt trời mọc.

 Hãy nhắc lại đặc điểm hình thức và chức năng của câu nghi vấn, câu cầu khiến và câu cảm thán.

 Các câu sau thuộc kiểu câu gì ?

Nghi vấn

Cầu khiến

Cảm thán

a) Hãy cố gắng lên ! b) Người thuê viết nay đâu ? c) Ở ngoài kia vui sướng

biết bao nhiêu !

Trang 21

-Học thuộc ghi nhớ, xem lại các bài tập, tập viết đoạn văn có các kiểu câu đã học

-Soạn bài “Nước Đại Việt ta”, trả lời câu hỏi trang 69 SGK

Trang 22

Xin chân thành cám ơn quý thầy, cô đến dự tiết học

này

TRƯỜNG THCS XUÂN DIỆU MƠN: NGỮ VĂN LỚP 8

GVBM: Nguyễn Thị Kim Phụng

Định dạng
Số trang	23
Dung lượng	1,07 MB