Ch ơng 5: Ngành chân khớp3 lớp lớn: -Giáp xác đại diện là tôm sông -Hình nhện đại diện là nhện -Sâu bọ đại diện là châu chấu Lớp giáp xác Bài 22: Tôm sông I... Ch ơng 5Ngành chân khớp
Trang 1Cïng c¸c em häc sinh líp 7A1
tr êng THCs l£ håNG pHONG Chµo mõng c¸c thÇy c« gi¸o
Trang 2Kiểm tra bài cũ
Những đặc điểm nào sau đây là đặc điểm chung
của ngành thân mềm?
1- Thân mềm, không phân đốt, có vỏ đá vôi.
2- Có cơ quan di chuyển phát triển.
3- Có khoang áo phát triển.
4- Có vỏ cơ thể tiêu giảm.
5- Hệ tiêu hoá phân hoá.
Trang 3Ch ơng 5: Ngành chân khớp
3 lớp lớn: -Giáp xác (đại diện là tôm sông)
-Hình nhện (đại diện là nhện)
-Sâu bọ (đại diện là châu chấu)
Lớp giáp xác
Bài 22: Tôm sông
I Cấu tạo ngoài và di chuyển
Cơ thể tôm gồm 2 phần:
+ Đầu – Ngực
+ Bụng
Trang 4Ch ơng 5
Ngành chân khớp
Lớp giáp xác
Bài 22: Tôm sông
I Cấu tạo ngoài
và di chuyển
1.Vỏ cơ thể.
- Vỏ cấu tạo bằng ki tin ngấm canxi nên rất cứng, làm nhiệm vụ che chở
và là chỗ bám cho hệ cơ phát triển.
- Vỏ chứa các sắc tố, vì vậy vỏ có màu sắc của môi tr ờng, giúp tôm có khả năng tự vệ để tránh kẻ thù.
Trang 5Ch ơng 5
Ngành chân khớp
Lớp giáp xác
Bài 22: Tôm sông
I Cấu tạo ngoài
và di chuyển
1 Vỏ cơ thể:
2 Các phần phụ và chức năng
3 Di chuyển:
- Bò.
- Bơi: Tiến, lùi.
- Nhảy.
II Dinh d ỡng:
S ố
tt Chức năng
Tên các phần
phụ
Vị trí các phần phụ Phần
đầu - ngực bụngPhần
1 Định h ớng,
phát hiện mồi
2 Giữ và xử lý
mồi
3 Bắt mồi và bò
4 Bơi giữ thăng
bằng và ôm trứng
5 Lái và giúp tôm
nhảy
Hai mắt kép, hai
đôi râu Chân hàm
Chân kìm, chân bò
Chân bơi (chân bụng)
Tấm lái
X X X
X
X
Trang 6Ch ơng 5
Ngành chân khớp
Lớp giáp xác
Bài 22: Tôm sông
I Cấu tạo ngoài
và di chuyển
1 Vỏ cơ thể:
2 Các phần phụ
và chức năng
3 Di chuyển
II Dinh d ỡng
Thảo luận, liên hệ thực tế và trả lời
các câu hỏi sau:
1 Tôm hoạt động vào thời gian nào trong ngày?
2 Tôm ăn gì? (Thực vật, động vật hay mồi chết?)
3 Dùng thính để câu hay cất vó là dựa vào đặc điểm nào của tôm?
Trả lời:
1 Tôm hoạt động vào lúc chạng vạng tối Khi đó tôm th ờng đi kiếm ăn, vì vậy ng ời
ta th ờng đi câu tôm hay cất vó vào thời gian này.
2.Tôm ăn tạp tức cả động vật, thực vật hay mồi chết Vì thế ng ời ta th ờng câu tôm bằng mồi giun hoặc đôi khi cơm trộn lẫn cám rang.
3 Dùng thính để câu hay cất vó là khai thác khả năng khứu giác nhạy bén ở tôm, vì thính có mùi thơm lan toả rất xa
- Tiêu hoá: Tôm ăn tạp, thức ăn đ ợc tiêu hoá ở dạ dầy, hấp thụ ở ruột
- Hô hấp: Thở bằng mang
- Bài tiết: Qua tuyến bài tiết
II Dinh d ỡng:
Trang 7Ch ơng 5
Ngành chân khớp
Lớp giáp xác
Bài 22: Tôm sông
I Cấu tạo ngoài
và di chuyển
1 Vỏ cơ thể:
2 Các phần phụ
và chức năng
3 Di chuyển
II Dinh d ỡng
III Sinh Sản
? - Tôm đực và tôm cái khác nhau ở điểm nào?
-Tôm đực có kích th ớc lớn, càng to
và dài.
- Tôm cái kích th ớc nhỏ hơn, th ờng
ôm trứng.
Trang 8III Sinh Sản
?- Tại sao trong quá trình lớn lên ấu trùng tôm phải lột xác nhiều lần?
Ch ơng 5
Ngành chân khớp
Lớp giáp xác
Bài 22: Tôm sông
I Cấu tạo ngoài
và di chuyển
1 Vỏ cơ thể:
2 Các phần phụ
và chức năng
3 Di chuyển
II Dinh d ỡng
Tôm phải lột xác nhiều lần Vì lớp
vỏ của tôm cứng, khả năng đàn hồi kém, không lớn lên theo cơ thể đ ợc.
Trang 9III Sinh S¶n
TËp tÝnh «m trøng cña t«m mÑ cã ý nghÜa g×?
Ch ¬ng 5
Ngµnh ch©n khíp
Líp gi¸p x¸c
Bµi 22: T«m s«ng
I CÊu t¹o ngoµi
vµ di chuyÓn
1 Vá c¬ thÓ:
2 C¸c phÇn phô
vµ chøc n¨ng
3 Di chuyÓn
II Dinh d ìng
B¶o vÖ cho trøng khái bÞ kÎ thï cña chóng ¨n mÊt.
Trang 10Bài tập
Ch ơng 5
Ngành chân khớp
Lớp giáp xác
Bài 22: Tôm sông
I Cấu tạo ngoài
và di chuyển
1 Vỏ cơ thể:
2 Các phần phụ
và chức năng
3 Di chuyển
II Dinh d ỡng
Điền từ hoặc cụm từ thích hợp vào chỗ trống
Tôm sống ở n ớc, thở bằng ………….…. có vỏ giáp cứng bao bọc Cơ thể tôm có 2 phần:
……… ……….
Phần đầu ngực có giác quan, miệng với các chân hàm xung quanh và ……… ………
Phần bụng phân đốt rõ, phần phụ là những … ……
Tôm là động vật ăn ………… hoạt động về
đêm và có bản năng ……… để bảo vệ.
mang
ôm trứng
đầu-ngực và bụng
chân bò
chân bơi
tạp
Kết luận
Trang 11Ch ơng 5
Ngành chân khớp
Lớp giáp xác
Bài 22: Tôm sông
I Cấu tạo ngoài
và di chuyển
1 Vỏ cơ thể:
2 Các phần phụ
và chức năng
3 Di chuyển
II Dinh d ỡng
III Sinh sản:
Trả lời câu hỏi SGK (Tr 76):
1 ý nghĩa của lớp vỏ ki tin giầu can xi
và sắc tố của tôm?
2 Dựa vào đặc điểm nào của tôm, ng ời dân địa ph ơng em th ờng có kinh nghiệm đánh bắt tôm theo cách nào?
3 ở n ớc ta và địa ph ơng em, nhân dân
đang nuôi và khai thác loài tôm nào làm thực phẩm và xuất khẩu?
Trang 12Ch ơng 5
Ngành chân khớp
Lớp giáp xác
Bài 22: Tôm sông
I Cấu tạo ngoài
và di chuyển
1 Vỏ cơ thể:
2 Các phần phụ
và chức năng
3 Di chuyển
II Dinh d ỡng
III Sinh sản:
Bài tập: Đánh dấu vào câu trả lời đúng nhất.
1) Tôm đ ợc xếp vào ngành chân khớp vì:
a- Cơ thể chia làm 2 phần: Đầu – Ngực và bụng b- Có phần phụ phân đốt, khớp động với nhau.
c- Thở bằng mang.
2) Tôm thuộc lớp giáp xác vì:
a- Vỏ cơ thể bằng ki tin ngấm can xi nên cứng nh áo giáp.
b- Tôm sống ở n ớc.
c- cả a và b.
3) Hình thức di chuyển thể hiện bản năng tự vệ của
tôm:
a- bơi lùi; b- nhảy c- cả a và b
Trang 13Ch ¬ng 5
Ngµnh ch©n khíp
Líp gi¸p x¸c
Bµi 22: T«m s«ng
I CÊu t¹o ngoµi
vµ di chuyÓn
1 Vá c¬ thÓ:
2 C¸c phÇn phô
vµ chøc n¨ng
3 Di chuyÓn
II Dinh d ìng
III Sinh s¶n:
H íng dÉn vÒ nhµ:
*Häc bµi theo c©u hái SGK
*Lµm bµi tËp trong vë BT.
*ChuÈn bÞ cho giê sau thùc hµnh: Mçi nhãm 2 con t«m s«ng cßn sèng.
Trang 14Xin ch©n thµnh c¶m ¬n c¸c ThÇy C« gi¸o cïng toµn thÓ c¸c em häc sinh
Th¸i B×nh, n¨m 2006