Tiếng Việt Tiết 78 ĐẶC ĐIỂM LOẠI HÌNH CỦA TIẾNG VIỆT - Loại hình ngôn ngữ là tập hợp những ngôn ngữ có sự giống nhau về đặc trưng cơ bản của ngữ âm, từ vựng, ngữ pháp.. - Có hai loại hìn
Trang 1Tiếng
Việt
Tiết 78 ĐẶC ĐIỂM LOẠI HÌNH CỦA TIẾNG VIỆT
- Loại hình ngôn ngữ là tập hợp những ngôn ngữ có sự giống nhau về đặc trưng cơ bản của ngữ âm, từ vựng, ngữ pháp
- Có hai loại hình ngôn ngữ:
+ Loại hình ngôn ngữ đơn lập như: tiếng Việt, tiếng Thái, tiếng Hán …
+ Loại hình ngôn ngữ hòa kết như: tiếng Nga, tiếng Anh, tiếng
Trang 2I Loại hình ngôn ngữ
II Đặc điểm loại hình của tiếng Việt
Tiếng Việt thuộc loại hình ngôn ngữ đơn lập Đặc điểm cơ bản:
1. Tiếng là đơn vị cơ sở của ngữ pháp
VD1: Tôi yêu em.
- Có ba tiếng (ba âm tiết), ba từ; khi đọc và viết phải
tách rời nhau
tách rời nhau
Trang 3Tiếng Từ
tôi
yêu
em
em tôi, mẹ tôi, trường tôi, quê tôi…
em yêu, yêu thương, yêu mến, yêu quý…
em gái, em bé, em út, đàn em…
Trang 42 Từ không biến đổi hình thái
Ví dụ 2:
Ví dụ 2: TôiTôi1 yêu em yêu em1 mà em mà em2 không yêu tôi không yêu tôi2
tôi 1: Chủ ngữ tôi 2: Phụ ngữ cho động từ “yêu”
em 1: Phụ ngữ cho động từ “yêu”
em 2: chủ ngữ
I Loại hình ngôn ngữ
II Đặc điểm loại hình của tiếng Việt
1 Tiếng là đơn vị cơ sở của ngữ pháp
Trang 5Ví dụ 3:
Tôi yêu em I love you
Em yêu tôi You love me -> Ngôn ngữ hòa kết biến đổi hình thái khi thay đổi trật tự cú pháp.
Trang 6I Loại hình ngôn ngữ
II Đặc điểm loại hình của tiếng Việt
1 Tiếng là đơn vị cơ sở của ngữ pháp
2 Từ không biến đổi hình thái
Ví dụ 4:
- Tôi yêu em
- Yêu em tôi
3 Ý nghĩa ngữ pháp được biểu thị bằng trật tự từ và hư từ
→ Thay đổi trật tự từ
- Tôi đã yêu em
- Tôi sẽ yêu em → Thêm hư từ
Nghĩa của câu thay đổi
Trang 7I. Loại hình ngôn ngữ
- Khái niệm loại hình ngôn ngữ
- Các loại hình ngôn ngữ
+ Đơn lập + Hòa kết
1. Tiếng là đơn vị cơ sở của ngữ pháp
2. Từ không biến đổi hình thái
3. Ý nghĩa ngữ pháp được biểu thị chủ yếu bằng trật tự
từ và hư ngữ
Tiếng
Việt
Tiết 78 ĐẶC ĐIỂM LOẠI HÌNH CỦA TIẾNG VIỆT
Trang 8III Luyện tập
Bài tập 1:
Hãy phân tích những ngữ liệu dưới đây về mặt từ ngữ (chú
ý những từ ngữ in đậm) để chứng minh tiếng Việt thuộc loại hình ngôn ngữ đơn lập.
Trèo lên cây bưởi hái hoa
Bước xuống vườn cà hái nụ tầm xuân
Nụ tầm xuân nở ra tím biếc
Em lấy chồng anh tiếc lắm thay
I Loại hình ngôn ngữ
II Đặc điểm loại hình của tiếng Việt
Trang 9Thuyền ơi có nhớ bến chăng Bến thì một dạ khăng khăng đợi thuyền
(Ca dao)
Trang 11Con đem con cá bống ấy về thả xuống giếng mà
nuôi Mỗi bữa đáng ăn ba bát thì con ăn hai, còn một đem thả xuống cho bống…
Nói xong Bụt biến mất Tấm theo lời Bụt thả bống
xuống giếng Rồi từ hôm ấy trở đi, cứ sau bữa ăn, Tấm
đều dành cơm, giấu đưa ra cho bống Mỗi lần nghe lời
Tấm gọi, bống lại ngoi lên mặt nước đớp những hạt cơm của Tấm ném xuống Người và cá ngày một quen nhau,
và bống ngày một lớn lên trông thấy.
(Trích Truyện Tấm Cám)
Trang 12Tìm một câu tiếng Anh ( hoặc tiếng Pháp, Nga …)
đã học, đối chiếu với câu tự dịch ra tiếng Việt, so sánh, phân tích để đi đến kết luận: tiếng Anh
( hoặc tiếng Pháp, Nga …) thuộc loại hình ngôn ngữ hòa kết, tiếng Việt thuộc loại hình ngôn ngữ đơn lập
Trang 13Tiếng Việt Tiếng Anh
Ví dụ
Trang 14Xác định hư từ và phân tích tác dụng thể hiện ý nghĩa của chúng trong đoạn văn sau:
Pháp chạy, Nhật hàng, vua Bảo đại thoái vị Dân ta đã đánh đổ các xiềng xích thực dân gần 100 năm nay để xây dựng nên đất nước Việt Nam độc lập Dân ta lại đánh đổ chế độ quân chủ mấy mươi thế ỷ mà lập nên chế độ dân chủ cộng hòa
(Hồ Chí Minh, Tuyên ngôn độc lập)
Trang 15đã, để, lại, mà
Bài tập 3:
- Các hư từ được sử dụng trong đoạn văn:
- Tác dụng của hư từ được sử dụng trong đoạn văn.
+ đã: Chỉ sự việc xảy ra trong quá khứ
+ để: Chỉ mục đích của sự việc
+ lại, mà: Chỉ quan hệ tăng tiến về mức độ
Trang 161 Nắm vững lý thuyết bài học
2 Làm bài tập trong sách bài tập
3 Chuẩn bị tiết 79 – Đọc văn:
- Soạn bài: Tôi yêu em ( Puskin )
- Tìm đọc thêm một số tác phẩm của Puskin
Trang 17XIN CH¢N THµNH C¶M
¥N qUý THÇY C¤ Vµ C¸C
EM HäC SINH