Chương 8 CẢM BIẾN QUANG VÀ BỨC XẠ Tham khảo tài liệu “sensors and transducers” 8.1 Bản chất của ánh sáng 8.2 Nhiệt độ màu 8.3 Thông lượng ánh sáng 8.4 Cảm biến quang 8.5 Quang trở và qua
Trang 1Chương 8 CẢM BIẾN QUANG VÀ BỨC XẠ Tham khảo tài liệu “sensors and transducers”
8.1 Bản chất của ánh sáng
8.2 Nhiệt độ màu
8.3 Thông lượng ánh sáng
8.4 Cảm biến quang
8.5 Quang trở và quang dẫn
8.6 Diode quang
8.7 Transistor quang
8.1 Cảm biến quang điện:
* Cấu tạo - nguyên lý hoạt động
Cảm biến quang điện gồm diode phát quang photodiode hay phototransistor phát ánh sáng hồng ngoại hay màu xanh, đỏ Gồm bộ phát và bộ thu (có thể dùng gương phản xạ thay bộ thu) Khoảng cách lên đến 10m
Có các loại: loại truyền thu, loại phản xạ, loại khe
Opposed Mode Optical Sensor
Trang 2Retroreflective Optical Sensor
Diffuse Optical Sensor
* Đặc điểm – lựa chọn ứng dụng cho cảm biến
Ngõ ra cảm biến tiếp cận: công tắc thường mở, đóng; cực thu hở NPN hay PNP
VD: bộ phát thu CB Omron
Trang 3Cảm biến thành phần khí, báo cháy
1 Cảm biến thành phần khí
* Nguyên lý hoạt động
Nồng độ khí cần đo = thể tích khí cần đo / tổng thể tích
Đơn vị ppm: 1/1.000.000
Các hiệu ứng vật lý được ứng dụng đo chất khí (mỗi CB chỉ nhạy với một khí) O CO CO NO NO SO C H2, 2, , 2, , 2, x y, :
Sự thay đổi điện trở
Sự thay đổi điện dung
Sự thay đổi độ dẫn nhiệt của các khí khác nhau
Sự thay đổi về độ hấp thụ ánh sáng, hồng ngoại, sóng viba
Sự thay đổi dòng điện qua các tế bào điện hoá
Sự thay đổi thế điện cực Gate của MOSFET
Sự thay đổi tần số rung của 1 bộ cộng hưởng
2 Cảm biến báo cháy
Để báo cháy ta dùng CB phát hiện khói và CB phát hiện cháy hay kết hợp CB phát hiện nhiệt (thermal detector)
a Cảm biến phát hiện khói (smoke sensor)
Cảm biến phát hiện khói dùng phương pháp quang (photoelectric
detector: smoldering fires)
* Cấu tạo - nguyên lý hoạt động
Gồm bộ phát và thu quang, khi có khói xuất hiện sẽ làm phân tán hay cản trở nguồn sáng
Photoelectric Light Scattering Smoke Detector
Trang 4Photoelectric Light Obscuration Smoke Detector
Cảm biến phát hiện khói dùng nguyên lý ion (Ionization detector:
flaming fires)
* Cấu tạo - nguyên lý hoạt động
Gồm một nguồn phát tia phóng xạ làm ion hóa không khí giữa 2 bản điện cực, kết quả hình thành dòng điện giữa 2 điện cực Khi
có khói các ion va chạm và kết hợp với nhau làm suy yếu dòng điện
Trang 5* Nối dây cho CB: two wire detector circuit
b Cảm biến phát hiện cháy (Flame sensor)
UV Flame Detectors: CB phát hiện dựa vào sự phát xạ tia tử ngoại
từ lửa
Trang 6 IR Flame Detectors: CB phát hiện dựa vào sự phát xạ tia hồng ngoại từ lửa
Mercury Flame sensor
Cảm biến Tế bào quang điện
Cảm biến Quang điện trở