Chapter 2.Publish Financial pot

Chapter 2: NGÂN SÁCH NHÀ NƯỚC TÀI CHÍNH CÔNG... Khái niệm, đặc điểm và vai trò của NSNN; Khái niệm: - Theo luật Ngân sách Nhà nước, Ngân sách nhà nước là toàn bộ các khoản thu, chi củ

Chapter 2: NGÂN SÁCH NHÀ NƯỚC

(TÀI CHÍNH CÔNG)

COMPANY LOGO

NỘI DUNG

 Khái niệm, đặc điểm và vai trò của NSNN;

 Nội dung của NSNN;

 Tổ chức hệ thống NSNN và phân cấp NSNN ở VN;

 Chu trình quản lý NSNN.

Khái niệm, đặc điểm và vai trò của NSNN;

 Khái niệm:

- Theo luật Ngân sách Nhà nước, Ngân sách nhà nước là toàn

bộ các khoản thu, chi của Nhà nước trong dự toán đã được các cơ quan Nhà nước có thẩm quyền quyết định và được thực hiện trong một năm để đảm bảo thực hiện các chức năng và nhiệm vụ của Nhà nước.

- Ngân sách nhà nước: là toàn bộ các khoản thu chi của nhà

nước; các quan hệ kinh tế tài chính giữa nhà nước với nền kinh tế trong quá trình phân phối, sử dụng các nguồn lực tài chính và quản lý nhà nước.

- Ngân sách nhà nước là quỹ tiền tệ tập trung lớn nhất, để

c) Phục vụ lợi ích chung của nền kinh tế.

d) Gồm nhiều quỹ khác nhau có các chức năng, nhiệm vụ và quyền hạn riêng; góp phần thu –chi có hiệu quả hơn.

 Vai trò cuả NSNN:

- NSNN là công cụ tập trung quyền lực tài chính đảm bảo

các khoản chi theo nguyên tắc cân đối tài chính tích cực.

- NSNN là công cụ điều tiết vĩ mô nền kinh tế.

COMPANY LOGO

Nội dung của NSNN;

A.Thu ngân sách nhà nước :

1.Thuế

2.Thu từ các hoạt động kinh tế

3.Thu từ lệ phí hoặc phí

4.Vay nợ của chính phủ

B.Chi của ngân sách nhà nước

1.Chi thường xuyên

2.Chi đầu tư phát triển

3.Chi trả nợ của chính phủ

C.Bội chi của NSNN và giải pháp xử lý

1.Bội chi NSNN

2.Biện pháp xử lý

A-Thu NSNN

1.Thuế

 Khái niệm:

- Thuế là khoản thu có tính chất bắt buộc mà các thành

phần kinh tế buộc phải thực hiện.

- Thuế là khoản thu chính, thể hiện nghĩa vụ và trách nhiệm

đối với đất nước.

 Phân loại theo tính chất kinh tế:

- Thuế trực thu : thuế trước bạ, thuế thu nhập cá nhân, thuế

thu nhập doanh nghiệp…

- Thuế gián thu: thuế giá trị gia tăng, thuế doanh thu, thuế

xuất nhập khẩu…

COMPANY LOGO

 Phân theo đối tượng đánh thuế :

- Thuế đánh vào hoạt động sản xuất kinh doanh.

- Thuế đánh vào hoạt động dịch vụ

- Thuế đánh vào hàng hóa

- Thuế đánh vào thu nhập

- Thuế đánh vào tài sản

 Phân loại theo sắc thuế: 8 loại

- Thuế giá trị gia tăng.

- Thuế thu nhập doanh nghiệp.

- Thuế tiêu thụ đặc biệt.

- Thuế xuất nhập khẩu.

- Thuế chuyển quyền sử dụng.

- Thuế thu nhập cá nhân.

- Thuế môn bài.

- Thuế nhà đất.

COMPANY LOGO

2.Thu từ hoạt động kinh tế nhà nước

 Thu từ lợi tức cổ phần của nhà nước.

 Thu từ bán hoặc cho thuê tài sản nhà nước.

 Thu từ bán hoặc cho thuê tài nguyên thiên nhiên, đất

nước, vùng biển, vùng trời…

3.Thu lệ phí hoặc phí

 Lệ phí: là những khoản thu bắt buộc đối với các đối tượng

như: lệ phí trước bạ, lệ phí công chứng, lao động công ích…

 Phí: các khoản thu có tính chất bù đắp các khoản chi phí

phát sinh như phí cầu đường, phí giao thông, phí môi trường…

COMPANY LOGO

 Vay trong nước: phát hành trái phiếu chính phủ trả khi

phát hành hoặc trả định kỳ hoặc trả một lần khi đáo hạn.

 Vay nợ nước ngoài:

 Phát hành trái phiếu chính phủ ra nước ngoài.

 Vay ODA: official development assistance-Hổ trợ phát

triển chính thức.

 Các khoản vay nước ngoài khác.

Cơ cấu chi NS 2006-2010 (đv:%)

COMPANY LOGO

B.Chi của ngân sách nhà nước

1.Chi thường xuyên

a) Chi sự nghiệp : chi cho dịch vụ và hoạt động xã hội và

nâng cao dân trí; chi sự nghiệp kinh tế như điều tra cơ bản, định canh định cư, giao thông, thủy lợi, lâm nghiệp…; chi sự nghiệp văn hóa xã hội như giáo dục, y tế, văn hóa, thể dục thể thao, xã hội…

b) Chi quản lý nhà nước: chi cho các cơ quan quyền lực, cơ

quan tư pháp, cơ quan hành pháp.

c) Chi quốc phòng an ninh, trật tự an toàn xã hội

COMPANY LOGO

2.Chi đầu tư phát triển

 Chi đầu tư phát triển là khoản chi có tính chất tích lũy tác

động đến cơ sở hạ tầng, năng lực sản xuất của nền kinh tế.

 Chi đầu tư xây dựng kết cấu hạ tầng như giao thông, thủy

lợi, năng lượng, vận tải, viễn thông…; các dự án trọng điểm như sắt, thép, xi măng…

 Chi đầu tư hổ trợ vốn cho các doanh nghiệp nhà nước.

 Chi góp vốn cổ phần, góp vốn liên doanh.

 Chi các chương trình quốc gia, dự án nhà nước.

 Chi cho hổ trợ phát triển quốc gia.

 Chi dự trữ nhà nước: lương thực, xăng dầu, ngoại tệ…

3.Chi trả nợ của chính phủ

 Trả nợ vay trong nước : gốc lẫn lãi.

 Trả nợ nước ngoài : gốc và lãi.

 Biện pháp xử lý bội chi NSNN:

- Tiết kiệm chi thường xuyên, nhất là chi cho bộ máy nhà

nước; nên phải tinh giản biên chế bộ máy nhà nước.

- Tiết kiệm và nâng cao hiệu quả chi đầu tư phát triển.

- Tăng thu 1 cách hợp lý, chống thất thoát trong thu thuế.

COMPANY LOGO

 Tổ chức hệ thống ngân sách:

Phù hợp với mô hình tổ chức bộ máy nhà nước và gồm:

- Ngân sách trung ương.

- Ngân sách địa phương.

- Ngân sách cấp tỉnh, thành phố trực thuộc.

- Ngân sách quận huyện, thị xã…

- Ngân sách xã phường, thị trấn…

2.Phân cấp ngân sách

 Khái niệm:

Phân cấp NSNN là sự phân chia quyền hạn và trách nhiệm trong việc quản lý điều hành thu chi ngân sách nhà nước.

 Nội dung của phân cấp:

- Giải quyết mối quan hệ quyền lực giữa các cấp chính

quyền trong thu chi ngân sách NN.

- Giải quyết mối quan hệ vật chất trong quá trình thực hiện

NSNN.

- Giải quyết mối quan hệ giữa các cấp chính quyền trong

việc lập, chấp hành và quyết toán NSNN.

COMPANY LOGO

Sơ đồ phân cấp quản lý NS

Trung ương

Tỉnh( TP) Tỉnh( TP) Tỉnh(TP)

Huyện( quận) Huyện( quận)

Xã (phường) Xã (phường) Xã (phường)

Nguồn thu NS TƯ và địa phương

Nguồn thu của ngân sách TW

100% Nguồn thu của NS địa phương 100%

Các khoản thuế và thu khác từ dầu

khí (Thuế XNK, Thuế TTDB, Thuế

TNDN Hạch toán toàn ngành)

Thuế (thuế nhà, đất; Tài nguyên;chuyển quyền sử dụng đất; thuế sử dụng đất nông nghiệp, môn bài bậc thấp)

Lợi tức, tiền thu hồi vốn của NN tại

các cơ sở kinh tế, tiền cho vay của

1.Hình thành ngân sách nhà nước

 Lập ngân sách nhà nước:

- Lập dự toán ngân sách phường xã, thị trấn…

- Lập dự toán ngân sách quận, huyện…

- Lập dự toán ngân sách tỉnh, thành phố trực thuộc trung

COMPANY LOGO

2.Chấp hành NSNN

 Chấp hành dự toán thu NSNN

 Chấp hành dự toán chi NSNN

3.Quyết toán ngân sách nhà nước

 Là xác định tổng số thu và tổng số chi của các cấp NSNN

đã được thực hiện phù hợp với chính sách chế độ và pháp luật hiện nay đảm bảo nghiệm túc, công bằng và hợp lý.