Triệu chứng hôn mê ppt

Triệu chứng hôn mê Hôn mê là tình trạng mất ý thức hoàn toàn và không đáp ứng với mọi kích thích, nguyên nhân hôn mê là hậu quả của tổn thương não do chấn thương hay do bệnh lý.. Hôn mê

Triệu chứng hôn mê

Hôn mê là tình trạng mất ý thức hoàn toàn và không đáp ứng với mọi kích thích, nguyên nhân hôn mê là hậu quả của tổn thương não do chấn thương hay

do bệnh lý Việc chẩn đoán và điều trị hôn mê phải thật khẩn cấp

Cần phải phân biệt hôn mê với ngất, ngất chỉ là mất ý thức thoáng qua Hôn mê còn gặp trong ngưng hô hấp tuần hoàn, mà việc xử trí hôn mê trong trường hợp này cũng hoàn toàn khác

1 Sinh lý bệnh của hôn mê

2 Nguyên nhân hôn mê

Hôn mê do chấn thương

Hôn mê do chuyển hoá

- Do hạ đường trong máu

- Rối loạn điện giải

- Do thiếu oxy não

- Bệnh não Gayet-Wernicke

- Bệnh não do gan

- Bệnh não do thận

- Do nguyên nhân nội tiết

- Do hạ thân nhiệt nặng

Do ngộ độc

- Do ngộ độc rượu cấp

- Do ngộ độc thuốc

- Do ngộ độc á phiện và các dẫn xuất(đặc biệt là héroine)

- Do ngộ độc khí Monoxide carbon (khí CO)

- Do ngộ độc thuốc trừ sâu nhóm phospho hữu cơ

Do nguyên nhân mạch máu

Do Nhiễm trùng

Do u bướu trong não

Do động kinh

3 Xử trí cấp cứu

Trước khi đến bệnh viện

Tại bệnh viện

4 Xét nghiệm khẩn làm trước tiên

5 Khám lâm sàng

Hỏi những người xung quanh, hoặc những người phát hiện nạn nhân đầu tiên Khám tổng quát

Khám thần kinh

- Tìm hội chứng màng não

- Khám phản xạ

- Tìm những cử động bất thường

- Khám vận động-cảm giác

Khám mắt

6 Phân loại hôn mê

7 Thái độ điều trị

Theo dõi

Điều trị triệu chứng

8 Trường hợp đặc biệt của hôn mê “không hồi phục”

9 Hôn mê nhân tạo

Sinh lý bệnh

Ý thức và sự tỉnh táo là những chức năng cao cấp của não bộ, ở trạng thái bình thường nó thể hiện ở sự tỉnh táo và phản ứng trong cách cư xử Chức năng của não được đảm bảo bởi sự hình thành mạng lưới hoạt động hướng lên, đó là những sợi thần kinh nhận những kích thích cảm giác và vận động, những kích thích này phóng thích trực tiếp lên vỏ não hoặc thông qua vùng dưới đồi Vì vậy, hôn mê là

do hậu quả của những tổn thương lan toả tại chỗ của mạng lưới hoạt động hướng lên( do chèn ép hoặc bị phá huỷ), hoặc(thường gặp nhất) là do tổn thương não lan

toả Những tổn thương hướng lên có thể nằm ngay ở thân não hoặc ở bán cầu não (đặc biệt trong quá trình tụt não do tăng áp lực nội sọ)

Nguyên nhân

Hôn mê do chấn thương

Đây là chẩn đoán thường rõ ràng nhất, tuỳ theo bệnh cảnh: tai nạn giao thông, bị đánh vào đầu, té cao…Tuy nhiên, trong một số trường hợp mối liên quan giữa chấn thương và hôn mê( cũng như thời gian xảy ra sự kiện) khó xác định hơn ở những người có uống rượu, người già, trẻ em., người bị chấn thương cũng có thể không nhận biết được ( những chấn thương nhẹ mà họ thường bỏ qua cũng có thể gây xuất huyết não), và cũng có thể có khoảng tỉnh từ lúc chấn thương và lúc hôn

mê Chụp cắt lớp não là rất cần thiết cho những trường hợp nào còn nghi ngờ, sau

đó nên chuyển bệnh nhân đến các chuyên gia ngoại thần kinh để theo dõi điều trị nếu có tổn thương trong não

Nguyên nhân do chuyển hoá

Có nhiều nguyên nhân theo kiểu này, có thể gây ra hôn mê do rối loạn cấp tính và lan toả của chức năng não Người ta nghi ngờ hôn mê do chuyển hoá khi hôn mê xuất hiện từ từ ( thường trước đó bệnh nhân có lú lẫn), kết hợp với những hiện tượng về vận động như: cử động bất thường, co giật cơ, tăng trương lực bên đối

diện, run, không có dấu hiệu thần kinh khu trú( trừ trường hợp hạ đường máu), có những cơn co giật, phản xạ ánh sáng vẫn còn

Hạ đường huyết

Đây là trường hợp rất thường gặp, đôi khi có thể chết người, việc điều trị trường hợp này rất đơn giản chỉ cần truyền đường ưu trương cho người bệnh hoặc cho ăn hoặc uống nước đường Hôn mê kèm vã mồ hôi nhiều, dấu hiệu Babinski 2 bên, co giật Những trường hợp này cần phải chích đường ưu trương Sau khi chích

đường, người bệnh tỉnh lại, đây là bằng chứng rất tốt cho chẩn đoán hạ đường huyết

Rối loạn điện giải

Đó là những trường hợp rối loạn Natri và Calci

Do thiếu oxi não

Do choáng tim, suy hô hấp hay thiếu máu cấp

Bệnh não Gayet-Wernicke

Bệnh này là do thiếu trầm trọng vitamine B1 , thường gặp ở người uống rượu mà

ăn uống kém Thường xảy lú lẫn xảy ra trước khi hôn mê, có hiện tượng về vận động nổi bật

Bệnh não do gan

Thường xảy ra do suy tế bào gan tiến triển, làm tích tụ những chất độc trong máu, vốn bình thường được gan lọc sạch

Bệnh não do thận

Thường gặp trong suy thận giai đoạn cuối, cơ chế do phối hợp hoặc riêng lẽ của tăng urê huyết, do phù não và rối loạn điện giải

Nguyên nhân nội tiết

Hôn mê do tăng áp lực thẩm thấu hoặc do nhiễm cetone acid ở những bệnh nhân

bị tiểu đường, hôn mê phù niêm trong bệnh nhược giáp, suy thượng thận cấp

Hạ thân nhiệt nặng

Nguyên nhân ngộ độc

Ngộ độc rượu cấp

Hôn mê xảy ra ở những tửu lượng kháng nhau, thường ở nồng độ rượu trong máu 4-5 gam alcool/lít Tuy nhiên, cũng cần phải tìm những nguyên nhân khác có thể gây hôn mê trong trường hợp ngộ độc rượu như: hạ đường huyết, chấn thương sọ não, xuất huyết màng não

Ngộ độc thuốc

Như :barbituriques, benzodiazépines, lithium, chống trầm cảm 3 vòng

Morphine và các dẫn chất( đặc biệt héroine)

Đây là trường hợp hôn mê sâu, yên lặng, có thể gây suy hô hấp do ức chế trung tâm hô hấp ở não Đồng tử co nhỏ Thường hôn mê có thể là do uống rượu kết hợp

Ngộ độc khí CO

Ngộ độc thuốc trừ sâu phospho hữu cơ

Hôn mê sâu, yên lặng, đồng tử co nhỏ

Nguyên nhân mạch máu

Nhồi máu não, xuất huyết não, màng não,, viêm tắc tĩnh mạch não

Nguyên nhân nhiễm trùng

Viêm não-màng não, apxe não

Nguyên nhân do u bướu trong não

U lành tính hoặc ác tính( ung thư) phát triển từ nhu mô não

Động kinh

Hôn mê sau cơn (thường xuất hiện hôn mê sâu sau cơn động kinh toàn thể), hoặc động kinh cơn lớn

BS.PHÙNG HOÀNG ĐẠO ( theo Bách Khoa Thư Nhân Loại)