Điều này đặc biết đúng đối với các bệnh viêm nhiễm như mụn và nhọt, đau, sưng đầy mủ được hình thành dưới da khi vi khuẩn nhiễm vào một hoặc nhiều nang lông.. Thường có thể chăm sóc mụn
Trang 1Mụn và nhọt
Mỗi năm, hàng triệu người Mỹ cần phải điều trị các bệnh về da Mặc
dù phần lớn các bệnh về da không đe dọa tính mạng, chúng có thể gây khó chịu và đau Điều này đặc biết đúng đối với các bệnh viêm nhiễm như mụn
và nhọt, đau, sưng đầy mủ được hình thành dưới da khi vi khuẩn nhiễm vào một hoặc nhiều nang lông
Mụn thường bắt đầu là những vùng sưng đỏ, mềm Vùng sưng nhanh chóng đầy mủ, phát triển rộng ra và đau hơn cho tới khi chúng vỡ hoặc rút hết Mặc dù một số mụn biến mất vài ngày sau khi xuất hiện, phần lớn cần khoảng 2 tuần để liền vết thương
Mụn có thể xuất hiện ở bất cứ nơi nào trên da của bạn, nhưng chủ yếu xuất hiện ở mặt, cổ, nách, mông hoặc đùi, những vùng có nhiều mồ hôi nhất Đôi khi mụn xuất hiện thành đám được gọi là nhọt Mặc dù bất cứ ai đều có thể bị dạng viêm đau này, người có sức khỏe kém hoặc bị các bệnh như trứng cá và tiểu đường có nguy cơ cao hơn
Trang 2Thường có thể chăm sóc mụn đơn thuần tại nhà, nhưng không được
cố tự trích hoặc nặn nó, có thể gây nhiễm trùng lan rộng Gọi cho bác sĩ nếu mụn hoặc nhọt quá đau, kéo dài trên 2 tuần hoặc xuất hiện sốt Trong trường hợp này, có thể cần dùng kháng sinh và dẫn lưu để làm sạch ổ nhiễm trùng
Dấu hiệu và triệu chứng
Mụn thường xuất hiện đột ngột là một vùng sưng mầu hồng hoặc đỏ đau có đường kính khoảng 1,27cm Da xung quanh cũng có thể đỏ và sưng
Trong vòng 24 giờ, mụn sẽ đầy mủ Nó phát triển rộng ra và đau hơn trong 5-7 ngày, đôi khi bằng một quả bóng golf trước khi có đỉnh màu vàng trắng, cuối cùng vỡ hoặc rút hết Mụn thường sạch hoàn toàn trong khoảng 2 tuần Các mụn nhỏ thường liền mà không bị sẹo, nhưng mụn lớn thường để lại vết tích
Nhọt là một nhóm mụn, thường xuất hiện ở sau cổ, vai hoặc đùi, đặc biệt là ở người già Nhọt gây nhiễm trùng sâu hơn và nặng hơn mụn đơn Chúng cũng tiến triển và liền chậm hơn và dễ để lại sẹo Đôi khi nhọt gây sốt
Trang 3Mụn và nhọt thường giống như những vùng viêm, đau do trứng cá nang Nhưng mụn có xu hướng xuất hiện 1 lần hoặc xuất hiện lại không liên tục, ngược lại trứng cá nang thường xuất hiện liên tục
Nguyên nhân
Mụn thường hình thành khi một hoặc nhiều nang lông (thân hình ống
từ lông phát triển) bị nhiễm tụ cầu (Staphylococcus aureus) Vi khuẩn này, thường sống trên da và đôi khi đi qua họng và mũi, gây nhiều bệnh nặng, bao gồm viêm phổi, viêm màng não, nhiễm trùng đường tiết niệu và viêm màng trong tim Chúng cũng có thể là nguyên nhân chính của các bệnh nhiễm trùng mắc phải trong bệnh viện và các bệnh do thực phẩm
Tụ cầu gây mụn thường nhiễm qua vết cắt, vết xước, hoặc vết nứt trên
da Ngay sau khi xuất hiện, các tế bào bạch cầu đặc trưng được gọi là bạch cầu trung tớnh tới vị trí này để chống viêm Điều này dẫn tới viêm và cuối cùng tạo thành mủ, trộn lẫn tế bào bạch cầu già, vi khuẩn và các tế bào da chết
Yếu tố nguy cơ
Mặc dù bất cứ ai, bao gồm những người khỏe mạnh khác có thể bị mụn hoặc nhọt, các yếu tố sau có thể làm tăng nguy cơ của bạn:
Trang 4 Sức khỏe toàn thân kém Sức khỏe kém kéo dài làm cho hệ
miễn dịch khó chống lại nhiễm trùng
Bệnh tiểu đường Bệnh này cũng làm cho cơ thể bạn khó chống
lại nhiễm trùng hơn Thực tế, đôi khi mụn tái phát có thể là một triệu chứng của bệnh tiểu đường, nhất là ở người trên 40 tuổi
Quần áo chật hoặc cọ xát Kích ứng liên tục do quần áo chật có
thể gây nứt da, làm cho vi khuẩn dễ vào cơ thể hơn
Các bệnh da khác Vì chúng làm tổn thương hàng rào bảo vệ
da, các bệnh về da như mụn trứng cá và viêm da làm cho bạn dễ bị mụn và nhọt hơn
Thuốc ức chế miễn dịch Dùng kéo dài corticosteroid như
prednison hoặc các thuốc ức chế miễn dịch khác có thể làm tăng nguy cơ của bạn
Khi nào cần khám bệnh
Thường có thể tự chăm sóc mụn đơn, nhỏ Nhung phải gặp bác sĩ nếu mụn xuất hiện trên mặt hoặc xương sống hoặc nếu bạn bị:
Mụn xấu đi nhanh hoặc rất đau
Trang 5 Mụn rất lớn, không liền trong 2 tuần hoặc kèm theo sốt
Mụn thường xuyên
Các đường đỏ tỏa ra từ mụn, có thể là dấu hiệu nhiễm trùng đã vào máu
Bệnh ức chế hệ miễn dịch, như cấy ghép nội tạng hoặc nhiễm HIV
Trẻ em và người già có một hoặc nhiều mụn cũng nên được điều trị
Sàng lọc và chẩn đoán
Bác sĩ thường chẩn đoán mụn đơn giản bằng cách khám da bạn Tuy nhiên, nếu nhiễm trùng tái phát, có thể kiểm tra bệnh tiểu đường hoặc các bệnh khác làm suy yếu hệ miễn dịch
Biến chứng
Trong một số trường hợp, vi khuẩn từ mụn có thể vào máu và tới các phần khác của cơ thể Nhiễm trùng lan rộng, thường được biết là nhiễm trùng máu, có thể nhanh chóng đe dọa tính mạng
Trang 6Ban đầu, nhiễm trùng máu gây ra các triệu chứng như ớn lạnh, sốt cao, nhịp tim nhanh và cảm thấy rất mệt Nhưng bệnh có thể nhanh chóng tiến triển sốc, biểu hiện là hạ huyết áp và nhiệt độ cơ thể, lơ mơ, bất thường huyết khối và chảy máu trong da
Nhiễm trùng máu là một cấp cứu y khoa, nếu không được điều trị, bệnh có thể gây tử vong
Điều trị
Bác sĩ có thể dẫn lưu mụn hoặc nhọt lớn bằng cách rạch nhỏ trên đầu Việc này sẽ giảm đau, hồi phục nhanh và ít để lại sẹo Nhiễm trùng sâu không thể làm sạch hoàn toàn có thể phủ gạc vô trùng để mủ tiếp tục chảy
ra Đôi khi bác sĩ có thể kê kháng sinh để giúp liền các nhiễm trùng nặng hoặc tái phát
Phòng tránh
Mặc dù không phải lúc nào cũng phòng tránh được mụn, đặc biệt nếu
hệ miễn dịch của bạn bị tổn thương, những biện pháp dưới đây có thể giúp bạn tránh được nhiễm tụ cầu:
Trang 7Làm sạch hoàn toàn ngay cả vết cắt và vết xước nhỏ Rửa kỹ bằng xà phòng và nước và bôi mỡ kháng sinh không cần kê đơn (Neosporin, Polysporin)
Tránh mặc quần áo chật Quần áo chật có thể hợp thời trang,
nhưng phải đảm bảo nó không gây chà xát da bạn
Ăn chế độ ăn lành mạnh Thay vì đường hoặc thực phẩm nhiều
chất béo, chọn hoàn toàn ngũ cốc, hoa quả và rau tươi và một lượng nhỏ protein nạc
Tự chăm sóc
Các biện pháp dưới đây có thể giúp nhiễm trùng lành nhanh hơn và ngăn ngừa nhiễm trùng lan rộng:
Cứ vài giờ lại đắp khăn mặt hoặc gạc ấm lên vùng đó trong gần
30 phút Nếu có thể, ngâm khăn mặt hoặc gạc trong nước muối ấm, giúp mụn vỡ và rút nhanh hơn Để làm nước muối, thêm 1 thìa cà phê muối vào 1/4 lít nước đun sôi và để nguội đến nhiệt độ thích hợp
Rửa nhẹ nhàng mụn 2 lần/ngày, bôi kháng sinh không cần kê đơn và băng lại
Trang 8 Không bao giờ được nặn hoặc trích mụn, điều này có thể làm lan rộng nhiễm trùng
Rửa kỹ tay sau khi điều trị mụn, và giặt quần áo, khăn tắm hoặc gạc đã tiếp xúc với vùng nhiễm trùng
Điều trị bổ sung và thay thế
Một số người thấy rằng các cách điều trị dưới đây giúp giảm khó chịu
và nhanh liền da:
Dầu cây chè Tinh dầu này, được chiết xuất từ lá cây chè Úc
(Melaleuca alternifolia), được dùng hàng thế kỷ như một chất khử trùng, kháng sinh và chống nấm Để đạt kết quả tốt nhất, bôi dầu lên mụn vài lần một ngày Phần lớn cửa hàng thực phẩm tự nhiên và nhà thuốc đều có các sản phẩm dầu cây chè Dầu này có thể gây phản ứng dị ứng ở một số người,
vì vậy phải ngừng dùng nếu bạn gặp bất kỳ rắc rối nào
Các phương pháp vi lượng đồng cân Vi lượng đồng cân là
phương pháp làm liền da dựa trên nguyên tắc “lấy độc trị độc” Dùng trong 1 phút, làm loãng nhiều chất khác nhau để kích thích cơ thể tự liền da Các phương pháp vi lượng đồng cân điều trị mụn bao gồm cây cà dược, hepar
Trang 9sulphuris và silic dioxyd Bạn có thể tìm chúng trong các cửa hàng thực phẩm tự nhiên
Thảo dược Chè thảo dược như cây bồ công anh Trung Quốc và
cỏ ba lá đỏ được cho là có ích trong nhiễm trùng Mỡ chứa thục quỳ hoặc cây đu trơn có thể làm giảm viêm Vì các thảo dược có thể tương tác với những thuốc khác, cần phải thông báo cho bác sĩ trước khi uống bất kỳ thảo dược nào