Kiến thức Sau khi học xong bài này, học sinh cần: − Nêu được khái niệm sinh trưởng ở thực vật.. − Biết được các loại mô phân sinh ở cây một lá mầm, cây hai lá mầm.. SINH TRƯỞNG Ở THỰC V
Trang 1GIÁO ÁN CHUYÊN MÔN
Chương III SINH TRƯỞNG VÀ PHÁT TRIỂN
A SINH TRƯỞNG VÀ PHÁT TRIỂN Ở THỰC VẬT
Bài 34 SINH TRƯỞNG Ở THỰC VẬT
I Mục tiêu:
1 Kiến thức
Sau khi học xong bài này, học sinh cần:
− Nêu được khái niệm sinh trưởng ở thực vật
− Biết được các loại mô phân sinh ở cây một lá mầm, cây hai lá mầm
− Phân biệt được sinh trưởng sinh trưởng sơ cấp, sinh trưởng thứ cấp
− Giải thích được sự hình thành vòng năm của cây gỗ
2 Kỹ năng
− Thông qua hình ảnh HS cách hệ thống hoá kiến thức
II Phương tiện dạy học:
− Siêu tầm tranh ảnh liên quan đến bài học
− Hình 34.1, 34.2, 34.3, 34.4 SGK
III Phương pháp giảng dạy:
− Vấn đáp, trực quan, phân tích, giải thích tìm tòi bộ phận
IV Lên lớp:
1 Ổn định lớp
2 Giới thiệu thầy cô dự giờ (nếu có)
3 Kiểm tra bài cũ:
4 Giảng bài mới:
Dẫn nhập: Sinh trưởng và phát triển là gì ? Quá trình hạt trở thành cây non là hiện tượng là
gì ? (sinh trưởng) Sinh trưởng diễn ra như thế nào, ta vào…
Bài 34 SINH TRƯỞNG Ở THỰC VẬT
Hoạt động thầy giáo Hoạt động học sinh Nội dung
→ Quá trình hạt hình thành
cây đó, thì cây biến đổi như
thế nào về kích thước ?
- Yếu tố nào đã làm cho cơ thể
thực vật tăng về kích thước ?
⇒ Khái niệm ?
* Quá trình sinh trưởng diễn ra
như thế nào,…
* Yêu cầu HS quan sát hình
34.1 và :
- Chỉ ra các loại mô phân sinh ?
- Vị trí của các loại mô đó ?
- Vai trò của từng loại mô ?
(Mô phân sinh bên được tạo
ra từ mô phân sinh đỉnh)
* HS thảo luận và trả lời:
- Kích thước cơ thể tăng
- Do tăng số lượng, khối lượng, kích thước của tế bào
* HS quan sát hình, thảo luận
và trả lời:
+ Mô phân sinh đỉnh (chồi, rễ)
+ Mô phân sinh bên
+ Mô phân sinh lòng
I Khái niệm chung về sinh trưởng ở thực vật :
- Sinh trưởng là sự tăng số lượng, khối lượng và kích thước của tế bào làm cây lớn lên
II Sinh trưởng sơ cấp và sinh trưởng thứ cấp :
1 Các mô phân sinh :
- Mô phân sinh đỉnh: ở tại chồi
đỉnh (chồi tận cùng), ở nách của thân (cành) và tại đỉnh rễ
Là mô phân sinh sơ cấp làm tăng chiều dài của cây
Trang 2- Tại sao, các mô này lại có
khả năng làm tăng chiều dài
cũng như độ dày của của cây ?
⇒ Mô phân sinh là gì ?
(- Yếu tố nào tạo thành mô ?)
- Sinh trưởng sơ cấp là gì ?
+ Chỉ ra vị trí các mô trên hình ?
+ Kết quả của quá trình sinh
trưởng ?
- Sinh trưởng thức cấp là gì ?
+ Cây một lá mầm hay cây hai
lá mầm có sinh trưởng thứ
cấp Kết quả của kiểu sinh
trưởng đó ?
+ Lớp tế bào ngoài cùng của
vỏ cây thân gỗ được sinh ra từ
đâu ?
(GV giải thích hình 34.3)
- Những vòng tròn đồng tâm
của cây thân gỗ là gì ?
- Có những yếu tố nào ảnh
hưởng đến sự sinh trưởng của
cây ?
(Hoocmon: Kích thích (auxin,
gibêrelin, xitôkinin); Ức chế
(êtilên, axit abxixic)
- Các yếu tố này ảnh hưởng
như thế nào đến sự sinh
trưởng của cây ?
- Vì các mô này có khả năng phân bào nhiều lần (gọi là các
tế bào phân sinh)
- Mô phân sinh là các nhóm tế bào chưa phân hóa, duy trì được khả năng phân bào nguyên nhiễm.
* HS quan sát hình 34.2 và trả lời:
+ Cây hai lá mầm Tăng độ dày của thân
+ Do tần sinh bần tạo ra
* HS quan sát hình 34.4, thảo luận và trả lời:
- Đó là các vòng tròn năm
+ Gồm các yếu tố:
+ Nhiệt độ:
+ Nước:
+ Ánh sáng:
+ Phát sinh hình thái:
+ Oxi:
+ Phân bón:
* HS thảo luận và trả lời:
- Mô phân sinh bên (tầng phát sinh): được sinh ra từ mô phân
sinh đỉnh và phân bố theo hình trụ, tạo nên sinh trưởng thứ cấp, làm tăng độ dày của cây
- Mô phân sinh lóng: ở các
mắc của thực vật, làm tăng chiều dài của lóng
2 Sinh trưởng sơ cấp :
- Là sinh trưởng làm tăng chiều dài của thân và của rễ do hoạt động phân bào nguyên phân của mô phân sinh đỉnh
3 Sinh trưởng thứ cấp :
- Sinh trưởng thứ cấp của cây thân gỗ do tầng phát sinh mạch dẫn (MPS bên) hoạt động tạo ra → gỗ lõi, gỗ dác, mạch rây Làm tăng độ dày của cây
4 Yếu tố ảnh hưởng đến sinh trưởng :
a Yếu tố bên trong :
- Đặc điểm di truyền, các thời
kì sinh trưởng của các giống, loại cây
- Hoocmon thực vật điều tiết tốc độ sinh trưởng của cây
b Yếu tố bên ngoài : Điều
kiện tự nhiên và biến pháp canh tác:
- Nhiệt độ:
- Nước:
- Ánh sáng:
- Phát sinh hình thái:
- Oxi:
- Phân bón:
5 Củng cố:
- HS đọc và nhờ phần tóm tắt in nghiêng trong khung ở cuối bài
- Phân biết sinh trưởng sơ cấp với sinh trưởng thứ cấp ? (về nguồn gốc và cơ thể)
6 Bài tập về nhà: Hoàn thành các câu hỏi sau bài học trong SGK, SBT