Cuốn sách mới này gồm đoản khúc thứ 76 đến 100 với 25 đoản khúc sau đây: Ơn gọi; Con cần Chúa; Đêm tìm dầu; Anh cả; Lời chiếc giây thừng; Lối đi của ơn sủng; Ngày lễ bạc; Ngày lễ vàng; C
Trang 1ĐƯỜNG ĐI MỘT MÌNH
Linh Mục Dòng Tên Nguyễn Tầm Thường vừa cho xuất bản cuốn sách mới "Đưòng Đi Một Mình" là một cuốn sách thứ tư trong bộ sách gồm 100 đoản khúc các đề tài suy niệm và cầu nguyện Cuốn sách mới này gồm đoản khúc thứ 76 đến 100 với 25 đoản khúc sau đây:
Ơn gọi; Con cần Chúa; Đêm tìm dầu; Anh cả; Lời chiếc giây thừng; Lối đi của ơn sủng; Ngày lễ bạc; Ngày lễ vàng; Chọn một con đường; Thánh Thể; Tấm hình của mẹ; Nhân quả; Những làn khói; Hạt gạo
và Tấm Bánh; Một lối đi; Nhặt cá; Tấm bánh nhỏ; Những hòn đá mềm; Những lời chúc mừng; Là thân dã tràng; Niềm tin của thầy Sadhu; Tạ ơn là một tâm tình; Sầu riêng; Của dâng cho Cha- Của biếu cho mẹ
và cuối cùng là đoản khúc thứ 100 Những mốc đường
Nếu ai đã từng đọc những tác phẩm của Cha, chắc chắn sẽ yêu thích lối hành văn rất giản dị, dễ hiểu nhưng tư tưởng rất phong phú
Trang 2Ngoài 100 đoản khúc trong 4 cuốn sách "Viết Trong Tâm Hồn", "Mùa Chay và Con Sâu Bướm", "Cô Đơn
và Sự Tự Do", "Đường Đi Một Mình", Cha Nguyễn Tầm Thường đã xuất bản 7 cuốn khác là "Nước Mắt
và Hạnh Phúc", "Con Biết Con Cần Chúa", "Những trang nhật ký của một linh mục", "Tình thơ thập giá",
"Mùa Hoa trên Thánh Giá Gỗ", "Đường Về Thượng Trí", "Tiếng Gọi phía Bên Trong"
Những ai chưa từng bao giờ đọc cuốn sách của Cha thì hãy thử kiếm cuốn "Nước Mắt và Hạnh Phúc" hay "Những Trang Nhật Ký của một Linh Mục" thì chắc chắn quý vị sẽ khám phá thêm những điều trước mắt mà không bao giờ nghĩ tới qua những câu chuyện xảy ra hằng ngày, sẽ làm hành trang và hướng đi cho cuộc sống tâm linh của mình
Đọc xong, bảo đảm quý vị sẽ tìm hết tất cả những cuốn sách của Cha để đóng góp cho tủ sách tinh thần cho cá nhân hay cho gia đình
Hãy tìm cho bằng được cuốn sách mới nhất "Đường Đi Một Mình", quý vị sẽ thức tỉnh khám phá sự phântích phong phú qua những đoạn Kinh Thánh mà quý vị đã từng nghe trong các Thánh Lễ hàng năm nhưng không bao giờ để ý tới
Sách có bán (10 Mỹ kim) tại các nhà sách Công Giáo Việt Nam hay tại các Cộng Đoàn Công Giáo Việt Nam Hải Ngoại hoặc có thể liên lạc theo địa chỉ
Mr & Mrs Nguyễn Văn Nhuệ
22277 Modina
Laguna Hills, CA 92653 - USA
949 - 830- 0208
Mục Lục
Vào tập Đường Đi Một Mình
Đoản khúc 76: Ơn gọi
Đoản khúc 77: Con cần Chúa
Đoản khúc 78: Đêm tìm dầu
Đoản khúc 79: Anh cả
Đoản khúc 80: Lời chiếc giây thừng
Đoản khúc 81: Lối đi của ơn sủng
Trang 3Đoản khúc 96 : Niềm tin của thầy Sadhu
Đoản khúc 97: Tạ ơn là một tâm tình
Đoản khúc 98: Sầu riêng
Đoản khúc 99: Của Dâng Cho Cha, Của Biếu Cho Mẹ
Đoản khúc 100 : Những mốc đường
Phụ Trang
Tác giả Nguyễn Tầm Thường, sj
VÀO TẬP ĐƯỜNG ĐI MỘT MÌNH
Có những con đường phải đi một mình
Có những con đường không thể một mình đi
Có những con người
Có những con đường
Hai con lừa xuống núi
Một con yếu quá, xin con kia chở giúp
Con kia không chịu
Nửa đường, con lừa nọ đuối sức, rồi chết
Bao nhiêu gánh nặng của con lừa chết, người quản gia chất hết lên lưng con lừa kia Bấy giờ nó hiểu về những con đường đi một mình
Có những con người
Có những con đường
Người lữ hành thứ nhất ngã trong cơn bão tuyết
Người thứ hai đi ngang qua Cúi nhìn, bỏ đi
Người thứ ba vác kẻ xấu số, cố chống tuyết ôm nhau đi
Trang 4Gần đến ngôi làng Người ta thấy xác của người thứ hai chết bên đường
Tuyết ngừng thổi, cũng là lúc người thứ ba cõng được người lữ thành thứ nhất đến nơi
Trong cái chết hoang vu kia, có tiếng than thở của tuyết:
- Chúng tôi là thần tuyết Cái chết không bí ẩn vì giá lạnh, nhưng nằm kín trong tim conngười Nếu gã lữ hành thứ hai vác kẻ xấu số, đời ông ta đã không xấu số
Người lữ hành thứ ba, bấy giờ mới biết nhờ vác kẻ xấu số ngã bên đường, mà sức nóng của
họ truyền sang nhau, cả hai sống sót đến được ngôi làng
Bấy giờ ông hiểu có những con đường không thể một mình đi
Đường đi một mình vì có những quãng đời chỉ mình mình đi
Đường đi một mình vì có những quãng đời không ai muốn đi với mình, mình vẫn phải đi Đường đi một mình vì có những quãng đời một mình chấp nhận không thể đi một mình
Đường đi một mình vì có những quãng đời người khác đi chung với mình, nhưng mỗi ngườivẫn có đường đời của riêng nhau
Có những con người
Có những con đường
Trang 5Tác giả Nguyễn Tầm Thường, sj.
ĐOẢN KHÚC 76: ƠN GỌI
- Thưa Cha, làm sao Cha biết Cha có ơn gọi đi tu?
Một lần, một người bạn trẻ đang tìm hiểu ơn gọi đã hỏi về ơn gọi của tôi
Băn khoăn về ơn gọi đi tu là băn khoăn về một chuyện rất đẹp Bạn đang băn khoăn vềtâm tình của hai người Một người gọi và một người đang chờ muốn được gọi
Đó là tâm tình của hai tâm hồn, hai trái tim nói chuyện với nhau Người gọi là Chúa vàngười nghe là bạn
Ơn gọi là chuyện riêng tư, khi bạn hỏi làm sao tôi biết mình có ơn gọi đi tu Tôi khôngbiết trả lời bạn sao cho dễ dàng Trả lời theo ngôn ngữ những sách tu đức, thì tôi không chắcmình biết những điều mình học Trả lời bằng chuyện đời mình đã đi qua thì tôi lúng túng vì đó
là chuyện riêng và không biết bắt đầu thế nào Trả lời bằng những gì mình đã đi qua thì nó cónhững vụng về của nó, vì nó riêng tư, nhưng những gì mình đã đi qua thì mình biết rõ hơn
Vì là chuyện Chúa gọi, nên chuyện ta đang nói với nhau liên hệ tới ơn thánh Bạn đang
đi trên con đường rất đẹp Nơi nào có ơn thánh, nơi nào có tiếng Chúa là nơi ấy có vẻ đẹp.Một khi bạn băn khoăn không biết Chúa có gọi bạn đi tu không tức là bạn đã ít nhiều đangnghe tiếng Chúa rồi, ít nhiều bạn đang đi vào đường đẹp đó rồi
Khi trả lời bạn Chúa gọi tôi thế nào Bạn nhắc nhở tôi về ơn gọi của chính tôi Bởi thế,trả lời bạn cũng là nhắc cho tôi tiếp tục sống ơn gọi ấy Cám ơn bạn
Bạn có cho rằng khi tiếng Chúa thì thầm gọi đã là quà tặng hay chưa, hoặc bạn phảiđợi tới khi đi tu rồi bạn mới cho đó là quà tặng Với tôi, khi rất mơ hồ nghe tiếng gọi, có thểmột chiều nào bâng khuâng với tháp chuông, hình ảnh nóc giáo đường, tôi cho đó đã là quàtặng rồi Điều đó quan trọng đối với tôi vì câu trả lời cho bạn, tôi dựa trên luận cứ này Nghĩa
là hễ cứ có bóng hình Chúa là có ân sủng rồi
Muốn nói quà tặng là một ơn thánh, thì để lãnh nhận, tôi cần tâm hồn yêu mến vẻ đẹp.Tiếng gọi là một ơn thánh, thì để nghe, tôi cần một cõi lòng thanh tịnh Tôi cần chính ơn Chúa
để nghe tiếng Chúa Tôi muốn nói những điều ấy với bạn để bắt đầu trả lời câu hỏi của bạn
Khi bạn phân vân không biết Chúa gọi bạn thế nào đây Đầu tiên, bạn dùng trí tuệ đểphân tích, rồi bạn có thể xin ý kiến người chung quanh Điều đó rất đúng Tôi cũng trải qua conđường đó Tuy nhiên, có một tâm tư tôi muốn nói với bạn:
- Cầu nguyện tha thiết và ngay lành trong tin tưởng
Cần chính ơn Chúa để nghe tiếng Chúa thì bạn phải phó thác và đơn sơ khi tìm nghetiếng Chúa Như tôi đã nói với bạn, tôi ngại khi trả lời bạn vì nó là câu chuyện riêng tư củariêng mình
Sự phó thác và đơn sơ như nghịch lý với thông minh của trí tuệ Khi gặp một điều khókhăn, bạn muốn dùng trí tuệ để giải quyết vấn đề Một người thông minh lại càng muốn giảiquyết bằng trí tuệ của mình hơn Lúc đó, rất có thể bạn nghĩ phó thác cho Chúa, điều ấy tiêucực quá.Còn tin tưởng là không tính toán theo trần thế, như một bé thơ, điều ấy có vẻ ngâyngô quá Sống trong xã hội bạn phải tính toán nhiều Cạnh tranh với cuộc sống, bạn phải cânnhắc, so đo, dè dặt Người ta gọi đó là khôn ngoan
Trang 6Rất có thể bạn cũng áp dụng những nguyên tắc đó vào ơn gọi đi tu Hoặc có khi bạncũng so đo, dè dặt khi nghe tiếng Chúa mà không biết rằng mình đang tính toán với Chúa Hơikhó để nói cho bạn điều tôi muốn nói, vậy bạn cho tôi nói bằng một kinh nghiệm của riêng tôi.
Vào năm đó, 1983 tôi đã đi hết năm năm thần học, sắp được thụ phong linh mục Bấygiờ Chúa lại gọi tôi vào một con đường khác: Con đường tu Dòng
Qua lần này, tôi hiểu hơn thế nào là phó thác, tính toán và ơn gọi Tân linh mục thường
là 26 hay 27 tuổi Năm tôi học xong thần học đã là 32 Thay vì thụ phong linh mục, lúc này, tôicảm thấy đời sống tu dòng thích hợp với tôi hơn
Tôi mong ngày thụ phong linh mục vì đã chờ đợi bao năm rồi Bây giờ tới đích lại hoãnlại hay sao ? Hoãn lại biết tới ngày nào? Biết nói sao với Đức Cha nếu bỏ địa phận ra đi Cáibăn khoăn lớn nữa là nhà dòng có nhận mình không Vì thế, bắt đầu phải “tính toán”
- Một là cứ “âm thầm” liên lạc với nhà dòng, khi họ nhận mình rồi, bấy giờ báo cho ĐứcCha biết Trình bày trước, nếu nhà dòng không nhận, biết chỗ đâu quay về? Đức Cha đã biết ýđịnh mình muốn ra đi như thế, liệu Đức Cha có nghi ngờ ơn gọi của mình không ? Liệu biếtđâu ngài mang thành kiến rồi đối xử tệ với mình thì sao đây? Những ý nghĩa ấy làm tôi ái ngại
- Hai là cứ thụ phong linh mục trước đã, rồi vào dòng sau cũng được Điều này cònchắc hơn nữa vì mình đã là linh mục rồi, có thể nhà dòng quý mến mình hơn Tôi hỏi ý kiến và
có người cũng góp ý với tôi như vậy Họ bảo phải khôn ngoan mà tính toán
Xem ra con đường nào cũng có vẻ hợp lý
Nhưng suy niệm trước Nhà Chầu của Chúa, tôi thấy có dáng dấp của sự thiếu siêuthoát
Điều làm tôi băn khoăn hơn nữa là bấy giờ tôi vẫn mang student visa Tôi tỵ nạn bên
Âu Châu Từ Âu Châu qua Mỹ, tôi mất quyền tỵ nạn, không có thường trú nhân Nếu thụ phonglinh mục, sẽ có thường trú nhân ngay, điều này lợi lắm vì tôi có thể làm giấy bảo lãnh gia đìnhqua Mỹ Là người con duy nhất ở nước ngoài, người anh cả của bẩy đứa em, điều đó thôi thúctôi rất nhiều Trăn trở ấy cứ bảo tôi thụ phong linh mục đi đã Những chiều thinh lặng trướcNhà Chầu, tôi thấy Chúa không bằng lòng với cả hai cách tính toán trên
Những cuối tuần sinh viên đi nghỉ, nhà trường vắng, tôi ở trong phòng với những tínhtoán Đã nhiều lần tôi lấy ý kiến người khác để xoa dịu lương tâm mình, nhưng trước NhàChầu của Chúa, Chúa vẫn có một tiếng nói riêng Chúa nói phải siêu nhiên và phó thác
Bây giờ, tôi muốn nói với bạn về “tiếng nói riêng” này của Chúa là gì Trong những giờcầu nguyện, tôi nghe như Chúa nói rằng: “Con hãy dùng trí thông minh mà tính toán trong cuộcđời, nhưng chuyện ơn gọi đi tu, con đừng tính toán”
Lúc ấy, nhìn về tương lai thật mù mờ Làm sao tôi dám gọi niềm tin mà phó thác Tôimuốn tính toán sao cho đời mình khỏi lỡ dở Tôi nghe văng vẳng cung điệu đó là, với Chúa, tôiphải lắng nghe tiếng gọi bằng con tim chân thành Nếu tôi tính toán, đời linh mục của tôi sẽkhông trong sáng Nhưng còn gia đình tôi thì sao Giữa lúc biết bao người đang qua Mỹ theodiện đoàn tụ dành cho người Việt Nam Tôi cần tấm thẻ xanh thường trú nhân
Ơn gọi đi tu là một tự do tuyệt vời, tự do của cả hai trái tim, nơi người gọi và nơi ngườinghe Tuyệt đối không thể có tính toán trần thế, vì ơn gọi này không thuộc về trần thế, làm việcgiữa trần thế, nhưng không đến từ trần thế
Tôi phải tìm hiểu ơn gọi trong sự tin tưởng Trong những ngày đó, cám dỗ của tôi là cứgiấu Đức Cha đi Mình tự tính toán như thế là đủ rồi Tôi không muốn nói với bạn là bề trênluôn luôn không thể sai lầm Có khi bề trên sai lầm
Trang 7Điều tôi muốn nói với bạn là sự chân thành và nghe tiếng gọi từ nơi Nhà Chầu vắng.Tôi tin điều này và có những trường hợp tôi phải tin một cách mãnh liệt, một trongnhững trường hợp đó là để Chúa hành động trong ơn gọi linh mục của mình Riêng trongtrường hợp của tôi, tôi biết có khi bề trên cũng sai lầm, nhưng ở đây, qua những giờ phút tínhtoán, tôi thấy Chúa muốn tôi hành động qua Đức Cha Phải cho ngài biết.
Biết vậy, nhưng tôi phải chiến đấu lắm mới dám trình bày tất cả cho cả Đức Cha địaphận và nhà dòng biết Tôi đã qua những quyết định thật khó khăn Chắc bạn muốn biết, vậyĐức Cha nghĩ gì và rồi tôi tiếp tục ơn gọi ra sao ?
Sau khi trình bày xong, Đức Giám Mục địa phận im lặng rồi nói: “Nếu nhà dòng khôngnhận, thầy vẫn có thể ở trong địa phận của tôi Nhưng thầy sẽ không được chịu chức Thầy sẽ
đi giúp xứ, bao lâu tôi không biết, cho đến khi tôi gọi”
Chợt nghe, lòng tôi cũng se sắt, đã xong năm năm thần học rồi, bây giờ lại biết đến baogiờ Thụ phong linh mục, tôi sẽ có thường trú nhân, tôi nghĩ đến gia đình
Đối với ơn gọi, ta phải quy phục trước thánh giá bạn ạ
Những tháng ngày sau đó, tôi chưa biết nhà dòng có nhận tôi không, nhưng tôi thấymình không có chút gì gian dối trong ơn gọi Có hơi buồn và trăn trở nhưng tôi thấy mình điđúng hướng Khó khăn thì không hết nhưng có bình an Tôi mơ hồ hiểu bình an mà Chúa nóivới các môn đệ không như bình an của thế gian Tôi cũng mơ hồ cảm thấy một nỗi niềm nào
đó có thể là xót xa xẩy ra về vấn đề bảo lãnh gia đình
Cũng những tháng ngày sau đó, Đức Cha thương tôi hơn Có lần ngang qua tiểu bang,phải đợi máy bay ngoài phi trường, ngài lấy taxi vào chủng viện thăm tôi, điều mà chưa baogiờ xảy ra trước đó Cái thăm rất chân tình không phải để “câu người” nhưng là như người chagiúp đứa con của mình tìm thánh ý Chúa Tôi nói với Đức Cha:
- Con muốn tìm hiểu thánh ý Chúa, con trình bày hết và xin Đức Cha giúp con Con rấtngại khi nhìn về mấy năm ăn học mà địa phận đã trả cho con
Đức Cha ôn tồn nói:
- Thầy không phải lo gì cả, thầy cứ tìm hiểu thánh ý Chúa đi Ở đâu cũng là phục vụcho Giáo Hội
Năm 32 tuổi tôi mới vào dòng Lại một con đường mới Nhà dòng cũng chưa biết tôi thếnào Nhà dòng cũng cần thời gian để thử thách tôi thêm Trước khi vào dòng, tôi đã nhìn thấythời gian dài đằng đẵng ấy, Cha Bề Trên Dòng cho biết ít nhất phải đợi thêm sáu năm nữa Tôi
đã học xong chương trình thần học của địa phận là năm năm Tôi có thể thụ phong linh mục
và có thường trú nhân ngay Bây giờ phải đợi thêm sáu năm nữa, tiếp tục đời sinh viên, màcòn dài hơn chính chương trình thần học tôi vừa học xong Thời gian quá dài làm tôi ngánngẩm Có những ngày dài tôi rất ái ngại, hơi hoang vu
Tôi cũng tự hỏi sau những năm dài ấy mới thụ phong linh mục, lúc đó mới có thườngtrú nhân, có thể tôi mất cơ hội bảo lãnh gia đình qua Mỹ Điều ấy làm tôi lo lắng và buồn nhất.Tôi cảm thấy mơ hồ một điều gì đó sẽ xảy ra Tôi biết thế
Và như điều lo xa, điều ấy đã xẩy ra
Tôi đã mất cơ hội bảo lãnh gia đình
Thời gian chờ đợi quá lâu Sau năm năm thần học của địa phận, tôi chờ thêm sáu nămnữa theo chương trình trong dòng Tất cả sau mười một năm, thụ phong linh mục xong, cóthường trú nhân, nhưng phải đợi năm năm để lấy quốc tịch Thụ phong linh mục xong, tôi đi
Trang 8làm mục vụ bên trại tỵ nạn Ngày trở về Mỹ, chương trình bảo lãnh đoàn tụ không còn Điều dựđoán đã xảy ra như vậy Tôi chấp nhận con đường của riêng tôi.
Tôi không bảo lãnh gia đình qua Mỹ được, tôi nhìn đó như là cả gia đình được tham dựvào ơn gọi của tôi Tôi quý ơn gọi này
Nhìn lại những bến bờ, tôi nhờ sáu năm chậm lại này mà gặp gỡ biết bao chuẩn bị tốtlàm hành trang cho con đường linh mục của tôi trong tương lai Lại cũng nhờ thêm sáu nămnữa làm việc mục vụ bên trại tỵ nạn mà tôi chìm sâu hơn vào ơn gọi linh mục Thanh thoát saunhững năm đầu đời mục vụ, rồi mơ hồ lãng đãng, không hẳn sương, không hẳn khói, nhưng nókhông là bình minh rất sáng Những mùa hè về Mỹ giúp tĩnh tâm, có dịp ghé qua những nơicộng đoàn Công Giáo Việt Nam đông đúc Khi được mời dâng lễ cưới, họ gởi tôi phong thơ tạ
ơn Ở những cộng đoàn như thế, lòng quý mến của giáo dân Việt với linh mục còn cao quýlắm Từ đó, có những so sánh, thiếu tâm tình cao thượng của con diều yêu trời mây Để sốngđời linh mục mà không phải chống lại một lười biếng, dễ dãi nào đó, tôi rất nghi ngờ về lốisống thoải mái này
Tôi không muốn gọi những tháng ngày vất vả tìm hiểu đó là cách Chúa “thử thách” Tôimuốn gọi đó là con đường Chúa thanh tẩy Chúa biết những gì tôi cần hơn để chuẩn bị cho đờisống linh mục của tôi Chúa có cách chuẩn bị riêng cho bạn Bạn hãy chân thành và tin tưởngChúa trong lúc tìm hiểu ơn gọi của bạn Bạn cũng hãy nhìn về phía trước, nếu đó là ơn gọi,bạn phải bảo vệ ơn gọi đó thế nào Những gì xảy ra khi bạn theo ơn gọi đó
Ơn gọi là ánh trăng Cần một hồ nước êm ả
Ơn gọi là áng màu của mây, phải đón gió để nó trôi đi
Ơn gọi là quà tặng, hãy nhận bằng tâm hồn yêu mến vẻ đẹp
Ơn gọi đi tu là vẻ đẹp của ánh sáng trong đêm, bạn đừng để bụi đường toan tính trầnthế làm mờ ánh lấp lánh của ngàn sao
Như tôi đã nói với bạn Chúa gọi mỗi người một cách riêng tư Vì riêng tư nên chúng tađáp trả riêng tư Vì riêng tư nên nguy cơ có thể xảy đến với bạn không có nghĩa là nguy cơcho tôi Tôi quyết định theo tiếng gọi của tôi, nên tôi không được đưa tiêu chuẩn đó vào quyếtđịnh của bạn
Bạn có cho những quyết định của tôi trong cách tìm hiểu ơn gọi như thế là không biết
“tính toán” không? Cuộc đời hôm nay họ bảo phải “khôn ngoan” mà sống Phải “thực tế” màhành động Sau cùng, rất có thể họ chối từ niềm trông cậy và phó thác, họ không còn thànhthật nữa Và rồi sự “khôn ngoan” trần thế đi quá sâu vào những công việc siêu nhiên
Bạn đồng ý hay không vẫn là suy tư của riêng bạn
Khi bạn tìm hiểu về ơn gọi và bạn hỏi tôi về ơn gọi của riêng tôi, thì tôi phải trả lời bằngkinh nghiệm của riêng mình Như thế, bạn biết đó, câu trả lời cho bạn, nó chân thành đến từmột trái tim Và cũng chân thành, tôi xin nói với bạn, hôm nay, tôi rất quý đời sống linh mụccủa tôi Tôi hạnh phúc trong ơn gọi Tôi thấy đời ơn gọi linh mục quá đẹp Không có gì thay đổihoặc đánh mất được ơn gọi này Ngày thơ tuổi nhỏ tôi viết Tình Thơ Thập Giá và Mùa HoaTrên Thánh Gía Gỗ Dù ngày xưa tuổi nhỏ, tôi đã mơ hồ thấy rằng thập giá vẫn có tình thơ Dùchỉ là thánh giá gỗ vẫn nở mùa hoa Cô đơn của thập giá, tuổi nhỏ, tôi gọi là cô đơn của thi ca.Lời kinh đời linh mục, tôi viết về buổi chiều lẻ loi là lẻ loi thi vị của văn chương Trải qua mộtphần đời linh mục, tôi có thể nói, linh mục không thể cô đơn hiểu theo nghĩa là héo hắt, sầumuộn Lẻ loi của lời kinh linh mục là một huyền nhiệm linh thiêng Là vẻ đẹp của một đường đi
Trang 9Đời linh mục vẫn là một huyền nhiệm tiếp tục gọi tôi vào khám phá Hạnh phúc vì đượckhám phá và từ khám phá họ bắt gặp hạnh phúc Phải chăng đấy chỉ là hai bờ đê của mộtdòng sông mà nhiều người chọn đi Có những dòng sông họ phải quyết định ra khơi một mình.
Tác giả Nguyễn Tầm Thường, sj.
ĐOẢN KHÚC 77: CON CẦN CHÚA
Tôi chối từ Thiên Chúa,
Thiên Chúa vẫn hiện diện Vì Ngài là Thiên Chúa
Thiên Chúa không cần tôi chứng minh có Thiên Chúa
Thiên Chúa cũng không cần kẻ khác chứng minh cho tôi biết về Thiên Chúa Vì ThiênChúa thì không cần chứng minh
Như mặt trời không cần ai chứng minh về ánh sáng cho người mù
Như người dưới căn hầm, mặt trời không hiện diện với đôi mắt ấy mà thôi, mặt trời vẫnhiện diện với vũ trụ
Từ đó,
Lạy Thượng Đế, xin cho con biết kêu lên: Con biết con cần Ngài
Trong các kinh Tiền Tụng của thánh lễ, lời Tiền Tụng Chung IV là kinh rất ít khi giáo
dân nghe linh mục đọc Hầu hết các thánh lễ chỉ dùng Kinh Tạ Ơn II Lời Tiền Tụng Chung IV
đọc như sau:
Lạy Cha chí thánh
là Thiên Chúa toàn năng hằng hữu,
chúng con tạ ơn Cha mọi nơi, mọi lúc,
thật là chính đáng, phải đạo
và sinh ơn cứu độ cho chúng con
Thật ra,
Cha không cần chúng con ca tụng,
nhưng được tạ ơn Cha lại là một hồng ân cao cả,
vì những lời ca tụng của chúng con
chẳng thêm gì cho Cha
nhưng đem lại cho chúng con ơn cứu độ muôn đời,
nhờ Đức Kitô, Chúa chúng con
Vì thế hiệp với các thiên thần và các thánh
và đồng thanh tung hô rằng:
Thánh! Thánh! Chí Thánh
Trang 10Qua lời Kinh Tiền Tụng này, Giáo Hội chỉ rõ cho ta biết bản chất Thiên Chúa như thếnào
Một thần linh là Thượng Đế nên lời ca tụng của người phàm Vì là Thượng Đế nên lời
ca tụng của phàm nhân chúng ta chẳng thêm gì cho Ngài
Trong ngôn ngữ con người, chúng ta hay nói, hãy ca tụng Chúa để Thiên Chúa đượcvinh danh, là lời nói có thể làm hiểu sai lạc về bản chất Thiên Chúa Chính Sách Lễ Rôma củaGiáo Hội đã xác định như trên
Vậy chúng ta chỉ còn một cách hiểu chính xác theo Sách Lễ Rôma là:
Được tạ ơn Chúa là hồng ân cao cả cho chính tôi
Lời ca tụng của chúng tôi không thêm gì cho Chúa,
nhưng đem lại cho chúng tôi ơn cứu độ
Từ Lời Tiền Tụng trên, chúng ta hãy xin cho mình lời nguyện là:
- Lạy Thượng Đế, con biết con cần Ngài
Nhiều người nghĩ rằng mình làm “vinh danh” Chúa bằng lời ca tụng của mình, nên khibất mãn với Giáo Hội thì ngừng ca tụng Chúa
Có người nghĩ rằng Chúa cần mình, nên khi “bất mãn” với Chúa thì không ca tụng đểThiên Chúa bị thiệt thòi
Có ai cứ nhắm mắt lại để mặt trời bớt ánh sáng không
Có ai xuống hầm tối cho mặt trời thiệt thòi không
Khi chúng ta hiểu rõ lời ca tụng của chúng ta không thêm gì cho Chúa nhưng lại thêmcho chính mình Khi chúng ta hiểu rằng Thiên Chúa không cần ai ca tụng, nhưng ca tụng Chúalại là hồng ân cho chính mình thì chúng ta phải nghiêm chỉnh đặt vấn đề về những lời ca tụngcủa chúng ta
Thái độ thứ nhất: Ao ước được ca tụng
Lạy Chúa từ bi và nhân hậu,
Người thanh niên giàu đó trong Phúc Âm đến hỏi Chúa đâu là con đường siêu thoát.Chúa cho anh ta một hồng ân là đến theo Chúa Anh không muốn từ chối Nhưng lòng anh quánặng nề, sau cùng anh cúi mặt bước đi buồn rầu Rất tội nghiệp cho anh Tại sao Chúa khôngnăn nỉ anh? Hình ảnh siêu bạo ở đây là Chúa không năn nỉ Phải chăng vì theo Chúa là mộthồng ân đem lại ơn cứu độ cho chính anh Hôm nay, rất nhiều cha mẹ phải “năn nỉ” con cái đi
lễ Rất nhiều linh mục “năn nỉ” giáo dân đến nhà thờ Trong các thánh lễ, có rất nhiều thứ “nănnỉ” Năn nỉ đóng tiền Năn nỉ làm việc tông đồ Bởi đâu, lạy Chúa, chúng con có những nãotrạng như thế Phải chăng chúng con đã không hiểu rằng những lời ca tụng kia là cần thiết chochính chúng con
Thái độ thứ hai: Khiêm tốn trong lời ca tụng
Vì Chúa là thần linh không cần lời ca tụng của phàm nhân, nên con phải xin Chúa chocon được ca tụng Lời của phàm nhân tội lỗi, tâm trí phàm nhân u mê, sao chúng con dám catụng thần linh Bởi đó, được ca tụng Chúa là hồng ân, nên chúng con phải khiêm tốn trong mọicộng việc tông đồ Biết đâu có linh mục hôm nay rất tự hào về những công trình của mình Từ
đó, cũng biết đâu, nhiều tín hữu thấy mình quan trọng trong lời ca tụng, và việc dâng cúng Tất
cả chúng con đều lầm lẫn Xin Chúa từ bi và nhân hậu thương xót chúng con
Thái độ thứ ba: Chờ đợi được ca tụng
Trang 11Lạy Chúa từ bi và nhân hậu,
Vì lời ca tụng Chúa mang ơn cứu cho chính chúng con, nên chúng con phải khiêm tốn,
ao ước và chờ đợi được ca tụng Nhiều lần trong Phúc Âm, Chúa gọi các môn đệ theo Chúa.Chúa truyền cho các ông làm việc này, việc kia Đấy là hồng ơn cao cả chứ không phải Chúathiếu thốn Cái thiếu thốn của chúng con là thiếu Chúa Cái nghèo của chúng con là khôngđược Chúa sai đi Khi hiểu thế, chúng con phải hạnh phúc biết bao khi được Chúa kêu mời
Lạy Chúa từ bi nhân hậu,
Xin cho con biết lắng nghe Chúa sai bảo thật tha thiết, chờ đợi như kẻ cắp rình mồi Vìcon nghèo lắm nếu Chúa không sai con đi Nếu không được ca tụng Chúa con lấy đâu hồng âncho hạnh phúc của con
Bạn thân mến,
Công việc mục vụ của tôi là đi giúp tĩnh tâm Có người hỏi tôi, Phúc Âm thì lần nào đọccũng giống nhau Đọc mãi Cha có chán không
Lời Phúc Âm chỉ có vậy, nhưng tuỳ cách nghe mà lời đó khác
Một lần kia, vì lối nói của tôi, phút đầu khai mạc làm một người bất mãn Họ khôngmuốn đi tĩnh tâm Nhưng vì bị “năn nỉ” quá, sau cùng có mặt trong cuối tuần linh thao Một cuối
tuần đến retreat house – nhà tĩnh tâm như thế, ít ra cũng hết một trăm năm mươi đô la một
đầu người Hầu hết những người ngại đi tĩnh tâm là không có thời giờ, và tiếc tiền Hầu hếtcha mẹ nói với con cái, linh mục nói với giáo dân là “hy sinh” dâng cho Chúa một cuối tuần tĩnhtâm để ca tụng Chúa Đối với tôi đấy không phải là hy sinh Hy sinh là chịu thiệt về mình chongười khác phần lợi Vì cách nói của tôi làm họ bực bội
- Thưa Cha, nếu không hy sinh, con không đến đây chiều nay được Còn biết bao côngviệc ở nhà nếu không hy sinh làm sao bỏ được
Họ bực với tôi, bực luôn với những ai đã “năn nỉ” họ đi Tôi không ngờ buổi tối khaimạc mà bầu khí không êm ả chút nào, tôi cố gắng đưa mọi người vào giờ kinh tối, rồi đi ngủ.Qua một ngày thinh lặng, tối hôm sau, trước giờ kinh tối:
- Thưa cha, con xin có đôi lời
Người này cất tiếng Rồi tiếp:
- Tôi xin lỗi anh chị em những gì tôi nói tối qua Sau một ngày thinh lặng, tôi thấy cómột cái gì đang xảy ra nơi tâm hồn tôi Tôi chưa có bình an, chưa thấy Chúa đâu, nhưng cómột chút gì đó làm tôi suy nghĩ
Nhìn bóng đèn trên trần nhà Tâm sự với mọi người:
- Có tôi hay không, thì chiều nay bóng đèn này vẫn sáng Đâu phải thiếu tôi mà bóngđèn bớt sáng đâu
Rồi quay nhìn ra sân tối:
- Tôi cũng xin lỗi những ai tôi xúc phạm, những ai đã khuyến khích tôi đi khoá linh thaonày Nếu tôi bỏ lò sưởi ra sân đứng thì tôi lạnh, chứ đâu phải thiếu tôi, tôi làm cho lò sưởi bớtsức nóng đâu Thiên Chúa là như vậy Tôi đến thì tôi ấm, tôi xa Ngài, tôi lạnh, Thiên Chúa chotôi sức ấm chứ tôi làm sao cho Ngài thêm lửa nóng được
Bạn thân mến,
Sau cùng, người này đã có những ngày tĩnh tâm - nghỉ ngơi với Chúa rất đẹp
Chớ gì chúng ta hiểu rõ và thưa với Chúa: Lạy Chúa, con biết con cần Chúa
Trang 12Riêng với bạn đang đọc dòng này, không cùng tôn giáo với tôi Tôi cầu chúc bạn hãynói:
- Lạy Thượng Đế, lạy Trời Phật, con biết con cần Ngài Bởi đó, là con đường đi rất đẹpcủa một phàm nhân
Tác giả Nguyễn Tầm Thường, sj.
ĐOẢN KHÚC 78: ĐÊM TÌM DẦU
Những đêm chôn dầu vượt biên đã chấm dứt
Hôm nay nhà nước Việt Nam không gọi những người vượt biên năm xưa phải chạy khốn khổ làphản động nữa, mà là “cánh tay nối dài của quê hương”
Cuộc đời cứ như chong chóng Dừng lại cơn gió lốc Tôi muốn hỏi lòng mình, quê hương nào?Nối cánh tay về đâu?
Tôi viết những dòng này sáng ngày 20 tháng Tư năm 2005 Ngày 30 tháng Tư năm nay kháchơn mọi năm vì đánh dấu 30 năm vượt biên tìm quê hương
Tìm dầu Chôn dầu Giấu dầu Tỵ nạn Vượt biên Tự do Ngục tù Sống và chết Ra đi Quay về.Quê hương Giữa những danh từ này Đâu là chân lý Chân lý là sự thật tiêu chuẩn cho cuộc đời, nó phảivĩnh cửu, không thể quay theo gió được Có nhiều thứ quê hương Quê hương lưu đầy Quê hương sinh
ra và lớn lên Quê hương chạy chốn Quê hương vĩnh cửu
Chân lý là câu chuyện kể thế này:
Có năm người khờ dại, đem đèn mà không đem theo chai dầu
Khi chàng rể đến Năm cô khôn ngoan, đem đèn, đem theo cả dầu, ra đón chàng rể
Năm cô đem đèn mà không có dầu, vay mượn, nhưng người ta không cho
Khi những người kia đi mua dầu thì chàng rể vào tiệc cưới Cửa đóng lại
Thánh sử Matthêu kết thúc bằng hàng chữ sau: “Vậy anh em hãy canh thức, vì anh em không biết ngày nào, giờ nào” (Mt 25: 1-13).
Kinh Thánh gọi câu chuyện thiếu dầu, tìm dầu, không có dầu trên đây là quê hương Nước Trời.Kinh Thánh không nói với những người có dầu hãy chia bớt cho người kia Kinh Thánh không khuyên
người ta làm việc bác ái Nhưng bảo: “Hãy canh thức, vì không biết ngày nào giờ nào.”
Tại sao không chia sớt cho nhau?
Cuộc đời có những suy tư, đứng trên bờ giếng ta thấy khác, xuống lòng giếng sâu ta thấy khác.Chẳng hạn người ta cứ than phiền người Việt Nam không đúng giờ Đi lễ trễ
Tháng 10 năm 2004 tôi giúp tĩnh tâm cộng đoàn Đức Mẹ Hằng Cứu Giúp, ở vùng Dallas, Texas.Trong thánh lễ Chúa Nhật hôm đó, tôi tâm sự với cộng đoàn:
- Kính thưa anh chị em,
Sáng nay thánh lễ Chúa Nhật, tôi đứng trên đây mới thấy rõ Nhiều anh chị em đi lễ trễ quá Tôithấy nhiều anh chị em đi rất lững thững Đã qua phần công bố Lời Chúa rồi
Tôi chỉ là cha khách thôi, cứ thường, theo sự khôn ngoan ngoài đời, tôi chẳng nên nói Đến cộngđoàn nào cũng cứ khen cha xứ tài khéo Khen ban mục vụ hăng say Khen tinh thần cộng đoàn sốt sắng.Như thế cha quản nhiệm cũng thích mình Mình ra đi ai cũng thích Tôi chỉ là cha khách Kệ giáo xứngười ta
Trang 13Nhưng sáng nay, tôi xin tâm sự với anh chị em đôi điều Nhiều anh chị em đi lễ sáng nay quá trễ.Tôi thấy cộng đoàn ngồi im Dường như họ đang chờ đợi một cái gì khó nói sắp xảy ra Tôi cũngkhông biết cha xứ chủ tế ngồi đó nghĩ gì, thấy vui vì tôi nhắc điều chính cha cũng đã nhắc, hay là thấyđau vì cha khách chê giáo dân của mình Tôi nói với họ:
- Nếu tôi không nói những điều khó nói, nhưng cần nói, tôi chỉ là người làm thuê Tôi khôngthương Giáo Hội, tôi không kính trọng anh chị em Tôi không xây dựng Những gì tôi nói đến từ tấm lòng.Chúng ta cần những gợi ý giúp chúng ta suy tư Vì thế tôi xin nói Chúng ta nghe quá thường là ngườiViệt Nam không đúng giờ Nói đến người Việt Nam, chúng ta bảo là giờ giây thung, giờ cao su Đối vớitôi, tôi thấy người Việt Nam rất đúng giờ Tôi thấy những biến cố lịch sử đã chứng minh rõ lắm Tôi xinhỏi anh chị em:
- Có ai trễ giờ ngày họ vượt biên không ?
Cả nhà thờ ngồi im Hằng trăm ngàn người vượt biên, không ai trễ giờ Lịch sử minh chứng điều
đó Như vậy tại sao có thể nói trễ giờ là đặc tính của người Việt Nam? Lạ thật, hàng trăm ngàn người màkhông ai trễ giờ Họ đến trước giờ vượt biên Họ nằm chờ, có khi cả mấy ngày trước chuyến ghe khởihành
Anh chị em không trễ giờ ngày vượt biên, tại sao anh chị em đi lễ trễ? Anh chị em không trễ giờngày vượt biên tại sao anh chị em đi dự tiệc cưới trễ?
Cả nhà thờ ngồi im Tôi không trách họ Tôi chỉ gợi ý cho họ suy tư thôi Tôi muốn họ khôngđứng trên bờ giếng tìm nguyên nhân, hãy xuống sâu dưới lòng giếng Hãy trở về thâm sâu trong trái timmình để tìm nguyên cớ Tôi chỉ muốn nói với họ, đi trễ không phải là đặc tính của người Việt Nam NgườiViệt Nam chỉ đi trễ tuỳ cái họ muốn trễ Tôi nói thêm với họ một câu, như để trả lời thay cho sự cắt nghĩa.Người Việt Nam có câu: “Cha chung không ai khóc” Phải chăng xuống giếng sâu trong tâm hồn ta bắtgặp những suy tư rất khác?
Anh chị em không trễ giờ trong ngày vượt biên, vì nó có nguyên nhân của nó Anh chị em đi lễtrễ, nó cũng có nguyên nhân của nó Lý do đơn giản và tôi thấy rõ là vì anh chị em thiếu lòng tha thiết.Nhưng tại sao anh chị em không tha thiết với thánh lễ thì tôi không trả lời được Câu trả lời nó nằm sâutrong trái tim mỗi người
Câu chuyện mười cô trinh nữ cầm đèn đi đón chàng rể cũng lạ thật Phúc Âm gọi đó là câuchuyện về quê hương Nước Trời Năm cô mang đèn mà không mang theo dầu Họ không dám bỏ đèn
Ra đi cũng có đèn Nhiều người không dám bỏ nhà thờ Nhiều người không dám bỏ đạo, họ xách theocái đèn Ai cũng thấy họ có đèn Họ không có dầu
Trước ngày vượt biên, họ tìm dầu, chôn dầu, giấu dầu Cuộc hành trình rất cam go
Trước ngưỡng cửa sự chết Không ai vay mượn công đức của người khác được Dầu tôi cónhiều hay ít, tôi vào sự chết với số dầu đó Ánh sáng trong đường hầm sau cái chết tuỳ ngọn đèn của tôi.Không ai thắp đèn thay tôi Không ai xách dầu dùm tôi được
Tại sao không chia sớt dầu cho nhau ?
Bây giờ tôi hiểu Phúc Âm gọi đó là câu chuyện Nước Trời Không phải để người khác lên trờithay mình hay thuê người khác xuống ngục tối thay ta Nhân đức là bình dầu không vay mượn được Vìthế Kinh Thánh không thể chỉ cho ta cách vay mượn mà chỉ có thể dạy ta “hãy tỉnh thức”
Đó là câu chuyện đường tôi phải đi một mình
Lạy Chúa,
Ba mươi năm vượt biên là con số rất lớn cho một đời người
Trang 14Trước ngày vượt biên, con tìm dầu, chôn dầu, giấu dầu Cuộc hành trình rất cam go Cánh taynối dài mãi chưa tới quê hương Ba mươi năm nhìn lại Bến bờ còn lại của những ngày tháng ngắn ngủitrong đời Con sẽ vượt biên nữa Chuyến vượt biên này là chuyến định mệnh đời con Vượt qua cuộcsống, vào cái chết.
Vào cái chết rồi, có người có đèn mà không có dầu Lúc ấy, chắc buồn biết bao
Tác giả Nguyễn Tầm Thường, sj.
Tại sao không vội vã vào ngay?
Có thể anh ta đoán được chuyện gì đang xảy ra Chuyện người em đã về
Anh ta không muốn vào nhà vì biết đâu người em đã về thật Anh gọi người đầy tớ ra hỏi chochắc Không ngờ, người đầy tớ báo tin Trong lời báo tin này có ba sự kiện:
- Em cậu đã về !
- Cha cậu đã giết con bê béo !
- Vì gặp lại cậu ấy mạnh khoẻ! (Lc 15:27)
Nghe xong, anh “nổi giận”, không chịu vào nhà Thế là hết! Ba yếu tố vừa kể trên làm anh ta đauđớn Anh không muốn đứa em về Không muốn người cha thịt con bê béo Không muốn người cha nhìnđứa em mạnh khoẻ Anh chối từ bữa tiệc Chối từ bữa tiệc cũng là không muốn gặp mọi người hiện diện
ở đó Nếu vào nhà, gặp đứa em, anh ta làm sao chạy ra? Nếu vào nhà, bà con láng giềng chúc mừng emanh ta đã về, anh biết phản ứng làm sao? Anh không vội vã vào nhà Anh đã tính toán khá kỹ
Tại sao không truyền lệnh mà năn nỉ?
Có thể người đầy tớ phải vào báo cho chủ biết nên người cha mới ra gặp anh ta Hoàn cảnhngười cha rất khó xử Nếu anh ta không vào, ông trả lời thế nào với đứa con thứ khi nó hỏi:
- Anh con đâu?
Nếu người con trưởng không vào, ông biết nói thế nào với bà con láng giềng về sự vắng mặt rất
ý nghĩa này Nếu những người giúp việc nói chuyện với nhau, họ phản ứng thế nào, vì họ không ngờchuyện lại xảy ra như thế Ai cũng nghĩ là một ngày vui Rồi câu chuyện đến tai bà con lối xóm, nhữngngười dự tiệc Bây giờ, đề tài trong bữa tiệc này chuyển hướng về đâu?
Ngày hôm nay, có bố mẹ cũng không sao sắp xếp được cho các con ngồi chung với nhau mộttiệc vui Có những anh em thề không nhìn mặt nhau Họ nói:
- Nếu có vợ chồng chúng nó, không có con!
Vì sao người cha trong câu chuyện này không truyền lệnh mà lại năn nỉ? Ông rơi vào tình cảnh
đó Ông ở một hoàn cảnh rất thương tâm
Trang 15Phản ứng của người con thứ
Cho đến lúc này ta không nắm chắc tâm tư người con thứ và cuộc trở về của nó
Nếu người con thứ biết anh nó đang nổi giận ngoài kia Liệu bữa tiệc có tiếp tục vui?
Chi tiết cho hay là nó về vì đói Luca nói rõ: Nó ước ao lấy đậu muồng heo ăn mà nhét cho đầybụng Nhưng không ai cho
Điều cần lưu ý ở đây là chữ “dân” Nó đi chăn heo cho một người “dân” trong vùng Không phải
chăn heo cho một ông chủ Người dân này lại đang trong nạn đói “khủng khiếp” Heo của nhà giàu, chắc
ăn thức ăn khác của nhà nghèo Đã nghèo mà lại trong nạn đói khủng khiếp Như vậy còn gì mà ăn? Ấy
thế mà nó vẫn chưa chịu về, vẫn xin đồ ăn của “heo-nhà-nghèo-trong-nạn-đói” Giả sử người ta cho nó
thứ đồ ăn đó, nó đâu có về Bằng chứng là nó chỉ về khi người ta không cho nó Nếu không về lấy gì ăn?
Sau cái ôm hôn, sự gặp gỡ cha có làm nó mủi lòng thật tâm trở về hay không? Phúc Âm khôngnói rõ Dù nó thật tâm hay không thì người cha vẫn có bữa tiệc Chúng ta không nắm chắc được tấmlòng người con thứ sau vòng tay của cha Có thể nó sám hối ngày tháng cũ khi cảm thấy cha thươngmình Cũng có thể chưa Cũng có thể lên mặt với người anh khi thấy anh nó hành xử như vậy Luca viếtđoạn văn này tuyệt với với những nét “thiền niệm” quá sâu Luca để băn khoăn đặt ra là, nếu biết ngườianh nổi giận vì cuộc trở về của mình, phản ứng nó sẽ ra sao? Và điều gì xảy ra trong bữa tiệc?
Nguyên nhân của những nguyên nhân
Dựa vào bản tường thuật, sau khi chia gia tài, đứa con thứ “ít ngày sau, thu góp tất cả, rồi trẩy đi phương xa” (Lc 15:13) Nó ở lại ít ngày, và thu góp “tất cả” rồi mới trẩy đi phương xa Như thế, khi ra đi
nó không thể bỏ cái áo “đẹp nhất” ở lại Ngày nó về, người cha bảo các đầy tớ mau mau đem áo “đẹp nhất” ra đây mặc cho cậu.
- Áo đó ở đâu?
Khi được sai đi lấy áo, người đầy tớ không hỏi áo nào Người đầy tớ biết rõ “cái áo” Có một liên
hệ hiểu ngầm nào đó giữa người cha, chiếc áo và người đầy tớ Họ biết rõ về câu chuyện cái áo
- Bắt con bê đã “vỗ” béo để làm thịt.
Không phải con bê béo, nhưng là con bê đã “vỗ” béo Như thế ta thấy rõ cái áo từ đâu ra Cái áo phải là chiếc ông may sẵn Vì con bê đã được “vỗ” béo Bắt con bê mà từ trước tới nay vẫn săn sóc đặc
biệt cho nó béo Săn sóc đặc biệt con bê cho béo để làm gì? Bản tường thuật cho thấy rõ Ông thịt con
bê đó trong ngày người con thứ trở về Như vậy, trước khi nó về, người cha may áo mới chờ đợi, sănsóc con bê cho bữa tiệc Tất cả những chuyện này, đầy tớ là người lo chuẩn bị Cho nên khi công việcxảy ra, mọi chuyện đâu vào đó Khổ một điều, tất cả chuyện này, người con cả cũng biết
Người con cả thấy đầy tớ săn sóc con bê cho béo Anh ta thấy may sẵn áo mới chờ ngày Từngày đó, lòng anh không yên tâm Những ngày sống của anh là giận kín trong lòng Hồn anh là thángnăm rất âm u Nhìn con bê, nghĩ đến bữa tiệc có ngày xảy ra Anh sợ ngày đó Anh lo một ngày nào đóđữa em sẽ về Không ngờ, hôm nay nó về thật
Dang dở ngàn trước cho đến ngàn sau
Người anh cả Câu chuyện dang dở từ đây
“Gọi người đầy tớ ra mà hỏi”.
Bình thường khi thấy gia đình như thế, người ta phải vội vã chạy về xem có chuyện gì mà vuivậy Nhưng anh dè dặt, vì… nếu là tiệc cho đứa em thì sao? Nếu chạy vào mà đúng là đứa em về thì…trời ơi! Anh ta gọi người giúp việc ra hỏi, sự thận trọng đó là đúng
Đời anh là những tháng ngày dang dở Từ khi người con thứ bỏ nhà đi thì người cha cũng mấtluôn người con trưởng, vì tấm lòng nó chật chội quá Nó ở trong nhà, mà tấm lòng chỉ là một quán trọ
Trang 16tính toán giữa chợ Căn nhà không có trái tim bao dung, buồn làm sao Anh sống những ngày ảm đạmcủa một tấm lòng khoắc khoải Nếu ngày nào đó có tiếng đàn ca thì sao, buồn quá Anh lo cho ngày đó,anh sợ tiếng đàn vui.
Cuộc đời như vậy lặng lẽ quá nhỉ
- Chưa bao giờ cha cho con lấy được một con dê con
Thì ra thế! Thời gian những người đầy tớ “vỗ” con bê cho béo, cũng là những tháng ngày nó bị
dằn vặt đau đớn Nó thầm mong một con dê con Ấy vậy mà bây giờ cha dám giết cả một con bê béo vìthằng em Lòng ghen tức làm nó khổ
Trong lúc “nổi giận” không chịu vào nhà, nó nói gì? Bản tường thuật cho thấy nỗi đau ray rứt linh
hồn anh ta sâu lắm
- Thằng con của cha đó, sau khi nuốt hết của cải của cha với bọn điếm, nay trở về, thì cha lại giết
bê béo ăn mừng! (Lc 15:30).
Anh ta lại nhắc đến con bê Con bê béo này là hình ảnh xót xa liên hệ đến con dê, vì một con dê
con anh cũng không có Rồi vì con bê ấy thúc đẩy anh dùng cụm từ này: “Thằng con của cha đó” Anh ta nói với cha mình như vậy Thế thì, anh ta là con ai? Đứa nào ngoại hôn? Cụm từ “thằng con của cha đó”
là nỗi đau vô vàn đối với một người cha có con như vậy Làm sao một người con có thể nói với cha mìnhnhư thế
Đời người con cả trong câu chuyện này quá dang dở Anh ta sống, nhưng không còn là anh tasống nữa Bên cạnh cha là bổn phận ngày tháng dài lê thê Anh chưa hề trái lệnh Chính vì chưa trái lệnhnên mới càng đau Chưa trái lệnh mà không được một con dê con, nên cái lê thê mới dài, dài của nhữngngày tìm mà không gặp cái mình tìm Lòng ghen tức, nỗi cay nghiệt, xót xa trăn trở sống trong anh ta.Thấy cha may áo chờ, biết đâu có ngày người con thứ về Từ ngày nó bỏ đi, thì lòng người con cả rốibời, chỉ sợ ngày em nó về Nhìn gia nhân săn sóc con bê cho béo, anh đau đớn Nhìn con bê, nghĩ đếncái áo, anh không một ngày vui Cuộc sống anh ta khổ quá
Tại sao người cha không cho?
Ông còn gì đâu mà cho ! “Tất cả những gì của cha đều là của con!” Như thế, có nghĩa là nó có
thể giết bất cứ con dê nào nó muốn, vì tất cả là của nó! Trời ơi! Vậy mà nó không biết Tại sao nó khônghiểu điều này! Đời anh ta sao dang dở quá vậy? Anh ta sống bên gia nghiệp lớn như thế mà cứ nghèo,
ao ước một con dê con cũng không được Giữa những cơn nghèo ấy, giữa những tháng ngày khao khát
ấy, thì cừu cứ từng bầy, chiên cứ từng đàn ngày ngày đi về trước đời anh Tại sao sống bên vàng bạc lạitúng thiếu, bên cánh đồng mà không đủ thóc Tại sao suối đầy nước mà ruộng mình cứ nắng hạn Đời
anh dang dở quá “Tất cả của cha là của con” Câu này mang ý nghĩa là nó muốn giết con dê nào thì giết.”Nếu anh em để cho Thần Khí hướng dẫn thì anh em không còn lệ thuộc lề luật nữa” (Gal 5:18).
“Nếu gia nghiệp dành cho những kẻ lệ thuộc lề luật thì đức tin thành vô nghĩa và Lời Thiên Chúa bị huỷ bỏ” (Rom 4:11).
Mà đời người cũng bi thương khôn cùng Con sống bên mình mà không biết tâm tư của mình.Cha con cứ xa nhau
Người con thứ chỉ xúc phạm cha một câu: “Xin chia phần tài sản con được hưởng” Người con
trưởng xúc phạm đến cha nhiều quá
Không thấy người con thứ xúc phạm đến anh nó Nhưng người con trưởng xúc phạm cả em nó
Tại sao nó đương nhiên kết luận em nó nuốt hết của cải với “bọn điếm”.
Người con thứ ra đi, cha nó thương vì có nhớ Hoặc vì nhớ nên thương
Người con trưởng ở nhà, nên không thể nhớ Không nhớ, nhưng cha có thương không? Điều
này chắc chắn có Vì: “Tất cả những gì của cha đều là của con”.
Trang 17Cái bất hạnh của người con trưởng là không nhận ra tình thương của cha Trong tình yêu, khikhông nhận ra thì cũng không nhận được.
Nếu người con trưởng không nhận ra, không nhận được tình thương của mình, thì tình thươngcủa người cha lại trở về với ông ta mà thôi Cho mà không có người nhận, đó là cô đơn
Cuộc đời người cha trong câu chuyện này cũng quá dở dang Một nỗi cô đơn của kẻ cho màkhông có người nhận Của kẻ gầm mà quá xa
Cha anh ta ra năn nỉ:
- Chúng ta phải ăn mừng, phải vui vẻ, vì em con đây đã chết mà nay lại sống, đã mất mà nay lại tìm thấy (Lc 15:32).
Lời người cha nói: “Em con đây”, vừa êm ái vừa tha thiết Nhưng với người con trưởng có là “em con đây” hay vẫn là “thằng con của cha đó”.
Câu chuyện thật là dang dở ở đoạn kết Sau khi người cha nói với anh ta như vậy, Luca chấmdứt câu chuyện Đọc xong rồi, người đọc băn khoăn:
- Vậy sau cùng, người con trưởng có vào nhà không?
Luca không cho người đọc biết quyết định của anh ta
Tôi giả sử: Nếu anh vào thì mọi chuyện quá đẹp
Nếu anh ta không vào Bao nhiêu vấn nạn được đặt ra Liệu bữa tiệc có tiếp tục? Tiếp tục thế
nào? Chiều đến, từ xa vẫn nghe “tiếng đàn ca nhảy múa” Các người dự tiệc sẽ hỏi gia chủ:
- Thưa ông, thế cậu hai đâu?
Người cha biết trả lời khách làm sao Nếu chiều về, người con thứ vẫn không thấy mặt anh mình
trong bữa tiệc Người cha sẽ nói gì với nó khi ông biết rõ anh nó đang “nổi giận”, và không chịu vào nhà.
Câu chuyện thật dang dở Liệu bữa tiệc có dở dang không?
Tại sao Luca, khi viết chuyện này không cho đoạn kết? Tại sao lại bỏ lửng câu chuyện ngangchừng? Đọc xong, người đọc không biết người con cả có vào nhà hay tiếp tục ở ngoài
Đọc xong, ta thấy một trời bơ vơ
Tâm trạng người cha thế nào? Nó không vào, ông trả lời khách sao đây? Ông tìm cách nào đểcắt nghĩa cho người con thứ về sự kiện anh nó nổi giận không chịu vào nhà? Tâm trạng người con thứnữa, nó có điên tiết, anh em đánh nhau ngay bữa tiệc? Lối xóm phản ứng ra sao? Câu chuyện trong bữatiệc chuyển đề về đâu? Tất cả rối bời
Gỉa sử Luca cho người con trưởng hối hận rồi nghe cha vào nhà, câu chuyện có toàn bích hơnkhông? Vì sao Luca không viết rõ?
Đọc xong, băn khoăn không biết hỏi ai
Một trời bơ vơ
Phải chăng vì tác giả biết có ngày người ta sẽ băn khoăn đặt câu hỏi Phải chăng Luca muốn chocái dang dở ấy hết dở dang khi người ta tự thắc mắc với chính lòng mình:
- Nếu tôi là người anh cả tôi sẽ vào hay không? Nếu tôi là người con thứ, tôi phản ứng thế nào?Đây cũng là đường đi một mình, vì chỉ tôi biết rõ lòng tôi Chỉ tiêng tôi có câu trả lời cho tôi.Luca phải để cho câu chuyện dở dang, vì dở dang này chỉ chấm dứt trong tim người đọc chứkhông thể hết dở dang bằng ngòi bút
Tác giả Nguyễn Tầm Thường, sj.
Trang 18ĐOẢN KHÚC 80: LỜI CHIẾC GIÂY THỪNG
Tôi là chiếc dây thừng
Tôi thắt cổ Giuđa Tôi nghe rõ tiếng khò khè nơi cuống họng nhân vật này
Nhớ lại đi, ngày Đức Kitô vào đền thờ Jêrusalem, tôi cũng là chiếc giây thừng
Ngài lấy giây làm roi xua đuổi tất cả bọn họ Tôi nghe rõ những gì xảy ra ở đền thờngày hôm đó Chuyện không đơn giản như nhiều người nghĩ
Mọi người cứ nghĩ như thế là xong, cứ nghĩ Đức Kitô ra khỏi đền thờ là xong Ai làngười buôn bán trong đền thờ? Còn ai nữa, nếu không được phép của các thầy tư tế Ai lọtđược vào đền thờ, nếu không có thế lực bảo chứng? Còn chỗ nào kiếm tiền tốt nhất trongnhững ngày đại lễ, nếu không là đền thờ?
Tiền bạc là thế lực âm thầm mà cuồn cuộn như dòng sông Tôi là chiếc giây thừngtrong ngày đó Tôi nghe rõ những gì xảy ra:
- Nhóm tư tế ít thế lực ghen tức với nhóm thày cả có đông tín đồ
- Nhóm tư tế quyên tiền gây quỹ được ít, nói xấu nhóm đổi tiền
- Các tiền tiêu ngoài chợ phải đổi thành tiền riêng mới được bỏ vào hòm thánh Vì thế,nhóm đổi tiền cho công việc của mình mới chính đáng
- Nhóm bán chiên cừu tố cáo nhóm đổi tiền giả hình
- Nhóm tư tế phục vụ bàn thánh bất mãn vì đền thánh chỉ là đền thánh, gây chiến vớinhóm chủ trương phải kinh tài
- Nhóm tín đồ từ vùng Galilê chủ trương vai trò ngôn sứ là công bố Lời Thánh, tư tếphải trở về bục giảng Tín đồ chống đối tư tế
Nhóm nào cũng cho mình mới là đáng tin, họ cạnh tranh nhau Giữa lúc xôi đậu nhưthế, Đức Kitô xuất hiện
Ngài chẳng thuộc nhóm nào
Vì không thuộc nhóm nào nên càng dễ chết
Tôi là chiếc giây thừng
Tôi nghe nhiều bí mật của cuộc đời Tôi xin kể về những lễ vật Tôi theo những ngườinghèo không có tiền Họ không thể lên đền thờ mới mua của lễ Ở đó mắc hơn Họ dắt con bê
từ mấy mùa cắt cỏ chăn nuôi Họ vất vả kiếm nước cho nó uống dọc đường Nắng sa mạchiếm cỏ Những của lễ như thế, quý lắm Tôi là chiếc giây thừng, tôi biết rõ lắm về lòng chânthành Họ nuôi chúng cả năm trời
Tôi cũng là chiếc giây thừng người ta vừa mua tôi về cột vào con bê bệnh Rất nhiềucon vật bệnh hoạn, họ mua về tắm rửa, đem vào đền thờ bán vội cho những người lười khôngmuốn vất vả dắt chiên theo đường dài Nhiều kẻ hành hương mua lầm của lễ Họ dâng hiếnGiavê những chiên cừu bệnh hoạn Trong đền thờ ngày đó, đủ thứ của lễ, trong sạch có, quèquặt có, lười biếng có, thánh thiện có
Tôi là chiếc giây thừng, tôi biết rõ về của lễ Những ai múc nước, đem cỏ, dắt của lễtheo thì biết rõ của lễ của mình trong sạch Còn những người đến đền thờ mới mua, ôi, nhiềucủa lễ quá bệnh hoạn Họ mua lầm Làm thân giây thừng, tôi khám phá nhiều chân lý về cuộcđời và của lễ Tôi thấy rất nhiều của lễ được bao bọc bằng lòng lười biếng Những của lễ trongsạch bao giờ cũng phải trả một giá về sự thanh tẩy, lòng cố gắng và nhiệt thành
Trang 19Không phải Đức Kitô vào đền thờ đơn giản đâu Ngài cũng thấy quyết định này có thểđưa Ngài đến cái chết Qủa thật, sau này, cái chết của Ngài đã chứng minh điều đó Cái chiềunắng quái kinh hồn đó, lũ người này có mặt trên đường Núi Sọ Làm sao mà họ không reomừng, nhớ lại cái ngày bị đuổi khỏi đền thờ, mất chỗ làm ăn.
- Thưa Thầy, chuyện Thầy tính làm nguy hiểm quá
Phêrô, người môn đệ thân cận lại can ngăn Thầy mình như mọi khi
- Thưa Thầy, con đã thăm dò tình hình Có cả một uỷ ban gây quỹ Bao nhiêu năm nay,truyền thống này như lời kinh rồi
Những ngọn ô liu không gió, đứng im lặng, không thản nhiên vô tư, nhưng chúng cũngkhông biết phải phản ứng thế nào Thỉnh thoảng dăm ba chiếc lá già lìa đời Một chút xào xạcbước chân con chồn nhỏ chạy qua Đức Kitô nhìn người môn đệ thân cận Không trả lời Trongtâm tư Đức Kitô cũng biết, đó là sự thật Người môn đệ này thương mình Đã qua mấy đêm rồi,Thầy trò nói với nhau về đền thờ
Đức Kitô hỏi người môn đệ:
- Bây giờ phải làm sao?
Người môn đệ ấy trả lời:
- Thưa Thầy, cứ kệ họ
Đức Kitô nói tiếp:
- Nhưng đây là đền thờ
Người môn đệ đáp trả:
- Mình cứ lên đền thờ tế lễ theo luật là đủ rồi
Đức Kitô không nói gì thêm, nhìn bầu trời đêm không ánh sao Những tàng ôliu khônggió phẳng lì như những tấm chiếu dán trên khung trời Phêrô tựa lưng, ngả đầu bào thân giàcủa cây ôliu đã gẫy, cũng thinh lặng Tâm trạng Phêrô, một mảnh đời mệt mỏi, muốn tránh nénhững đụng chạm liên hệ xã hội
Tôi là chiếc giây thừng trong ngày kinh hoàng đó Lúc Đức Kitô cầm tôi quật xuốngchiếc bàn của thầy tư tế đang đổi tiền, không ai ngờ, họ hét lên Toàn thể kinh hoàng Họkhông thể ngờ, có người điên mới dám hành động như vậy Nhưng điên làm sao được, họ biết
rõ người này là ai
Họ không tin sự việc có thể xảy ra Nơi này, người ta đã được phép buôn bán từ xa xưarồi Có cả một thế lực truyền thống Ai là người dám thay đổi cục diện Nhưng Đức Kitô nói:
“Đừng biến nhà Cha Ta thành nơi buôn bán.” Khi Người lật nhào bàn ghế, đổ tung hòmtiền thì người ta biết đây không phải chuyện nói cho qua
Các kẻ thuê đất, các hội trưởng nhốn nháo chạy báo tin cho các thấy thượng phẩm.Không phải họ xách bàn chạy dễ dàng đây Tôi là chiếc giây thừng Tôi bị bọn họ chặt tôi đứtnhiều khúc Thân tôi bị xé cũng đau đớn tan tác
- Giết nó đi Đóng đinh nó đi
Tiếng kèn báo động như tù và rú trên tháp canh Đám đông xúm lại hét to:
- Ai cho ông có quyền làm như thế?
Họ không dám đến gần Đức Kitô Tôi là chiếc giây thừng trong tay Ngài Họ nhìn tôichằm chằm
Trang 20Làm thân giây thừng, tôi ở trong tay Chúa, cũng như thắt cổ Giuđa Tôi dắt những conchiên trong sạch từ vườn nhà, vượt qua đồi, qua suối lên đền thờ Tôi cũng bị người ta muavội thắt cổ vào cổ con bê bệnh hoạn bán cho nhau làm của lễ Họ lấy của lễ lừa dối nhau, họlầm lẫn về của dâng cúng Tôi nghe những tay lưu manh đứng rình mò trong đền thờ Tôi nghebày thú tranh nhau ăn, cắn nhau đổ máu dính lên người tôi Chúng là tiếng sủa thương đaucủa nhiều loài thú khác nhau Những vết máu dính lên người tôi cũng chẳng khác gì những vếtthương mà con người mang hồn do chính họ tạo nên bởi đam mê tội luỵ.
Nơi nào có súc vật mà không có mùi hôi? Vậy mà tôi thấy những con buôn ngồi thảnnhiên hít thở hàng ngày Tôi thấy không biết bao nhiêu ý nghĩ về con đường lên đền thờ
Khi thầy tư tế bán của lễ thì thiên thần đứng khóc
Khi tín đồ mua lầm của lễ thì quỷ dữ đứng cười
Khi linh hồn không được thanh tẩy thì của lễ là lười biếng
Khi của lễ thành buôn bán thì tình nghĩa anh em, bạn hữu chỉ là tính toán
Khi tâm hồn không siêu thoát thì của lễ thành cạnh tranh
Khi của lễ là đơn vị kinh tế thì lòng thật thà thành rình mò
Khi lười biếng che đậy thì của lễ thành trình diễn
Làm thân giây thừng tôi mới hiểu hơn về con đường tu đức thiêng liêng Tôi chỉ kểchuyện đời tôi hai nghìn năm trước Từ hai nghìn năm trước, kể chuyện đời mình cho hainghìn năm sau Thời gian nào cũng có những của lễ, có những chiếc giây thừng
Chuyện đời tôi hai nghìn năm trước đã qua Tháng ngày còn lại, tâm sự tôi đang dang
dở Hôm nay, tôi cũng vẫn là chiếc giây thừng Nhưng Đức Kitô không có mặt ở đây, nên tôikhông rõ có gì đang xảy ra ở đền thờ không
Tác giả Nguyễn Tầm Thường, sj.
ĐOẢN KHÚC 81: LỐI ĐI CỦA ƠN SỦNG
Không có ơn sủng ta không biết lối nào đi Giuđa đã đi, nhưng đi thắt cổ tự tử chết
“Ai đi trong tăm tối không biết mình đi đâu.” (Jn 12:35)
Đi trong ơn sủng thì ơn sủng thành một đường đi
Người ta thường lẫn lộn lấy ơn sủng làm lối đi, và – đi, rồi bắt ơn sủng làm lối cho mình
Trong Tuần Thánh, ta suy niệm Đường Thánh Gía Lên Núi Sọ là một lối đi “Lạy Cha, nếu được, xin cất chén đắng này khỏi con” (Mt 26:39) Đức Kitô cầu xin như thế, nhưng chén đắng đã không được
cất nhắc Ngài không đi con đường khác rồi tìm ơn sủng làm lối cho mình Ngài làm theo ý Chúa Cha để
đi trong ơn sủng Đức Kitô lấy ơn sủng làm lối lên Đường Thánh Gía Và chính ơn sủng này làm thành lốiriêng Ngài đi
Như thế, ơn sủng không cất nhắc khó khăn, nhưng biến đổi bước chân ta, để ta đi được trongkhó khăn đó Trong một vài trường hợp, ơn sủng có cất nhắc những khó khăn, ta gọi đó là phép lạ Ơnsủng không làm phép lạ cho đêm nay hết mưa Gío cứ lạnh Ơn sủng không làm cho lá rừng thôi ướt Lối
đi của ơn sủng là đưa những đêm mưa ấy thành thi ca trong lòng người Tâm hồn thi ca, nhờ đêm mưa
mà có những nốt nhạc tuyệt vời về mưa rừng Nhờ đêm mưa mà tâm tư mới có giây phút hỏi lòng:
“Chiều mưa biên giới anh đi về đâu” Khi hiểu lối đi của ơn sủng như thế, ta không trách tại sao đêm naytrời cứ rỉ rả Ta không buồn tại sao đêm nay trời cứ lạnh Lối đi của ơn sủng là biến đổi hồn ta Để khi
Trang 21mưa, ta viết những bài thơ có se sắt cõi lòng Để khi nắng, ta viết những bài thơ về ánh bình minh Khi đitheo ơn sủng, mùa đông lạnh, ta đốt lò sưởi đọc lại những tờ thư cũ, xem lại tấm hình năm xưa Lúcnắng hạ về, ta nhìn con diều bay, ta ra dòng sông thả ước mơ xuống Ta nhận ơn sủng để đi trong đờichứ không đi trong đời rồi bắt ơn sủng đi theo Khi hiểu thế, lối đi nào trong cuộc sống, dường như cũng
có nhiều hương hoa
Thế nhưng, có những nghịch cảnh khổ đau thì sao?
Bà nói với tôi:
- Cha không ở trong hoàn cảnh con, Cha không thể hiểu được nỗi đau
Nói về đau khổ, tôi luôn kính trọng những nỗi đau Cho dù có những nỗi đau dư thừa Cho dù dưthừa đó, nhưng khi người ta chưa biết nó dư thừa, người ta không hiểu rõ, thì nó vẫn là nỗi đau Huốngchi là những nỗi đau có thật
Ai là cha mẹ không muốn con mình hạnh phúc, hạnh phúc của con cũng là hạnh phúc của mình.Giữa những ước mơ rất hiền hoà ấy, đây là câu chuyện riêng bà Con bà chưa học xong trung học đãmang thai Bà tâm sự với tôi:
- Cha không thể hiểu được nỗi đau của con Bây giờ con trốn đi đâu được, cả giáo xứ xầm xì vềgia đình con Có con hư, bố mẹ nào không đau đớn Bây giờ làm sao con dám đến nhà thờ Chỉ có nướcchết đi thôi
Những nỗi đau ấy, nó rất thật Chân ai gặp nó, sẽ rất khốn cùng Trong gian nan như thế, đâu làlối đi của ơn thánh? Ơn thánh không cất nhắc khó khăn Ơn thánh không làm cho sự sống trong bào thai
ấy biến đi Trước những khổ tâm như thế, Đức Kitô cũng khổ đau Ngài khóc
Rồi bà kể cho tôi
Một đêm nọ Tuyết thinh lặng rơi Đèn đường sáng lù mù không bóng người Trời về khuya lắm
mà bà trằn trọc Giữa lúc nửa tỉnh, nửa mơ, có tiếng gõ cửa Ai gõ cửa giờ này? Hé nhìn qua tấm phiênche Bà thấy một cháu gái bụng mang thai, trời lạnh đứng nép ngoài cửa tránh gió tuyết Tội nghiệp, cháu
đi đâu giờ này? Lỡ đường hay sao?
- Bác ơi…
Chưa nói nửa lời, cháu đã khóc Linh tính hiểu rằng với mớ quần áo kia, cháu có thể phải đi vìchửa hoang Bà thấy ứa nước mắt Cuộc đời sao quá nhiều gian truân Một thân bơ vơ Vừa bước vào,cánh cửa chưa khép kín, bóng người con gái biến nhẹ như một làn sương Và bàng hoàng, không biếtchuyện gì đang xảy ra Người hay ma? Bóng người biến đâu? Hình ảnh chuyển biến đứt quãng, chắp nốinhư cố dán lại cho thành câu chuyện Chắp vá những mảnh vỡ của một tấm gương Đường phản chiếu
dị kỳ hoang mang Chỗ nào cũng là bóng người nhìn mình
Đó chỉ là giấc mơ
Tỉnh trí lại, nỗi đau lại về, dầy vò bà trong đêm tối Thực tại, con bà đang mang thai Đã bao đêm
bà không ngủ, dầy vò bằng những cơn ác mộng Đêm nay cũng vậy, tiếng thở dài và nặng nề trong đêm
Thực tế không trốn chạy được Làm sao giải quyết bào thai kia Có lúc bà ước ao bào thai ấychết đi Đi xa mà sinh đẻ cho khuất mắt Những lúc nỗi đau dằn vặt, bà nguyền rủa con Bà muốn tốngkhứ nó Nó là oan kiên cho danh dự gia đình
Giữa đêm, bà bước sang phòng người con gái Con bà đang ngủ, cũng độ tuổi người con gái bàthấy trong giấc mộng:
- Tại sao trong giấc mộng mẹ thương đứa con gái đó, bơ vơ đường đời một mình, mẹ muốn đemvào nhà, mà đây là con của mẹ, mẹ lại muốn đuổi đi?
Trang 22Từ trong tâm gọi cho trí, rồi trí gọi cho tâm Bà thấy mơ hồ một ánh sáng khá lạ chợt đến Tríđang cắt nghĩa cho tâm hiểu nỗi đau Và nỗi đau của tâm đang gọi trí nâng đỡ cho nhẹ bớt gánh nặng.
Bà đứng im lặng giữa căn phòng hoang vu Thứ hoang vu trong tâm hồn Chiếc đồng hồ tí tách trêntrường rõ mồn một Nhờ đó, che bớt tiếng thở của người con gái, dường như cũng nặng nề trong giấcngủ kia Bà đứng bên cạnh giường, con không hay biết gì Nước mắt bà chảy Đau nhói trong tim Bànghe trong linh hồn vang lên lời than thở:
- Tại sao trong giấc mộng mẹ thương đứa con gái đó, bơ vơ đường đời một mình, mẹ muốn đemvào nhà, mà đây là con của mẹ, mẹ lại muốn đuổi đi?
Tiếng ấy đến từ tâm trí nào mà bà thấy như nát ruột gan Nước mắt tiếp tục chảy Nếu bỏ nhà đi,con đi đâu? Ai săn sóc con? Đôi chân bà như quỵ xuống, quỳ cạnh giường nhìn con ngủ Bà không nói
mà như linh hồn bà đang nói thay bà:
- Con ơi, thôi con cứ ở lại nhà, mẹ sẽ săn sóc con Đường đời bơ vơ lắm con ạ
Bà không nói thành lời, đó chỉ là tiếng lòng, mà nghe như có một nguồn sinh lực nào đó rất lạđến với bà Nỗi đau còn đó, khó khăn còn đó, nhưng bà cảm thấy một mơ hồ xót xa đang đến Một thứánh sáng nhẹ, kín đáo và rất có thể sẽ cứu bà Đó là lòng xót thương Bà gọi chồng dậy, kể giấc mơ kia,rồi hai người sang phòng con, nhìn con ngủ:
- Lạy Chúa, Chúa hiểu nỗi đau khổ của chúng con không Nhưng đây là con của chúng con Con
sẽ săn sóc cháu…
Bà gạt nước mắt nói như tâm sự với Chúa:
- …săn sóc với trái tim người mẹ Vì lỡ dại của cháu chứ Chúa không gởi chúng con những giannan này
Bà kể với tôi rằng, Chúa như khóc với bà Từ đêm đó, bà thấy một ánh sáng mới, lòng thươngxót của Chúa xoá bớt đi nhục nhã vì dư luận, nỗi chịu đựng của Chúa như một năng lực đến với bà
Câu chuyện chưa dừng lại ở đây
Sau khi xảy ra chuyện cháu mang thai Bà rút khỏi sinh hoạt trong nhóm gia đình Bà mắc cỡ vìcon, bà so sánh gia đình mình với gia đình người ta Thế nhưng ơn sủng có lối đi riêng Và lạ lùng thật,khi đi trong ơn sủng thì ơn sủng làm thành đường đi cho mình Thay vì rỉ tai xầm xì, mấy anh chị emtrong nhóm này vây lấy bà, thương bà Vây lấy cháu, thương cháu Cái tình thương ấy nâng đỡ bà, nâng
đỡ cháu Những chuyện bất ngờ đã đến Nhóm người này nói với tôi:
- Bây giờ cháu là viên ngọc quý của chúng con Cháu đem kinh nghiệm ấy nói cho những đứakhác trong nhóm gia đình chúng con Nó thấy bây giờ mới khó khăn, không phải tình yêu mà chỉ là dạidột
- Thưa cha, chúng con nói thì chúng nó không nghe Nhưng bây giờ cháu nói thì tất cả đứa kháclắng nghe
Họ đã kể với tôi
Lối đi của ơn sủng là transform, là biến đổi, là tìm những ngõ ngách để chữa lành Khi cây hồng bịgẫy thì lối đi của ơn sủng là làm cho nó mọc ra nhiều nhánh khác để nó trổ sinh nhiều hoa hơn Ơn sủngkhông cất nhắc khó khăn Khi Phaolô cầu xin để Chúa cất nhắc những yếu đuối, Chúa không cất, Chúabảo ơn thánh của ta đủ cho ngươi (2 Cor 12:9) Từ ngày biến cố xảy ra, nhóm gia đình này họ thương
và nâng đỡ nhau Ơn sủng làm họ gần nhau hơn Trong lầm lỡ vụng đại của con người Ơn sủng Chúađến chữa lành thương đau, transform, biến đổi để qua thương đau họ có nhau, cần nhau và gần nhau
Đi trong ơn sủng thì ơn sủng thành một hướng đi
Người ta thường lẫn lộn lấy ơn sủng làm lối đi, và – đi, rồi bắt ơn sủng làm lối cho mình
Trang 23Đi trong ơn sủng là tìm vào ơn sủng mà đi Là đến để ơn sủng Chúa chữa lành Còn bắt ơn sủng
đi theo mình là từ chối mọi khó khăn Ơn sủng phải cất nhắc họ khỏi mọi gian nan Điều này là nghịch lýcủa cuộc sống Làm sao ta đòi ơn sủng cất nhắc ta khỏi mọi khó khăn như bệnh tật, như sự chết?
Không có ơn sủng, người ta sẽ đau đớn dằn vặt chính mình Nỗi đau này thường đến có khikhông hẳn do chính mình, mà do người chung quanh Bà mẹ đau vì con thì ít mà vì những bà mẹ khácxầm xì thì nhiều Khi không đi trong ơn sủng, họ không lấy nỗi đau người khác làm của mình nên đemchuyện gia đình người khác phơi nắng Bởi đó, họ xa nhau, có khi thù hận nhau
Lối đi của ơn sủng là chữa lành Khi một cộng đoàn Kitô hữu mà không chữa được những vếtthương cho nhau, nhất là vì cộng đoàn mà nỗi đau của cá nhân nọ, của gia đình kia càng đau đớn thì tabiết rõ họ không đi trong ơn sủng Đấy không phải là cộng đoàn Kitô hữu Thánh Phaolô nói về dấu chỉcủa những gì thuộc về ơn sủng như sau Hoa quả của Thần Khí phải là: Bác ái, hoan lạc, bình an, nhẫnnhục, nhân hậu, từ tâm, hiền hoà (Gal 5:22)
Ai đi trong tâm tối không biết mình đi đâu (Jn 12:35)
Đi trong ơn sủng thì ơn sủng thành một đường đi
Không có ơn sủng ta không biết lối nào đi Thì cũng vậy, không đi trong ơn sủng ta sẽ không biết
đi lối nào Giuđa đã đi, nhưng đi thắt cổ tự tử chết
Xin cho con đi trong ơn sủng chứ đừng bắt ơn sủng đi trong lối đi của con
Xin ơn sủng nhắc cho con biết gió đông về con có bài ca của bếp lửa tí tách Có khoảng đời nhìntuyết rơi bên song cửa Lặng lẽ của cánh khô lá nói về sức cuộc mình chịu đựng chờ mùa xuân của tàngcây Xin cho con biết cái ngắn ngủi đời một cánh ve không là bài ca than van mà là tràn ngập cung nhạcquý báu với thời gian
Tác giả Nguyễn Tầm Thường, sj.
ĐOẢN KHÚC 82: NGÀY LỄ BẠC
Tôi chết được 25 năm rồi Hôm nay tôi trở lại tảo mộ lần thứ hai Tôi gọi là Ngày Lễ Bạc
Sau khi chết được ba năm Tôi tảo mộ lần thứ nhất Lần đó tôi kể trong trong tập sách Cô Đơn và
Sự Tự Do, đoản khúc số 59 Ngày đó mộ tôi không có hoa Không có ai đến mộ tôi cả Tôi đứng đó hồihộp suốt buổi chiều Mây xuống thấp, xám một hoàng hôn Rồi trời tắt nắng phía sau hàng cây Tôi cònnhớ rõ hôm ấy trời không gió Nghĩa trang im lìm Sau ba năm tôi chết, vẫn còn ít người nhớ và cầunguyện cho tôi Nhưng không ai ra nhìn mộ tôi
Tôi biết nếu trở lại vào năm sau thì cũng thế Thản nhiên như một cánh chuồn chuồn đậu hờhững trên một bờ giậu thưa nào đó Không có gì hồi hộp nữa nên tôi không trở lại Đợi 25 năm sau Một
kỷ niệm đặc biệt hơn Ngày Lễ Bạc
Tôi đang đứng trong nghĩa trang, chỗ tôi đứng lần thứ nhất cách đây 20 năm về trước
Trang 24Trên tôi vẫn còn Tên được khắc vào mộ đá Nhưng rêu lắm rồi, dơ bẩn nữa Mộ đá không cònsạch như ba năm sau khi tôi chết Bây giờ sần sùi, mốc rêu xanh Ngày xưa không có cây cổ thụ ở chỗnày Họ trồng bao giờ thế? Cả cái nghĩa trang này bây giờ cũng khác Ngôi mộ cạnh tôi không còn Họbốc đem đi hồi nào mà bây giờ có một cái tên lạ hoắc
Trên cành cây già, một loại côn trùng nào đó rỉ rả tiếng kêu cuối mùa Hôm nay cũng không cógió như lần trước Những chiếc lá lặng lẽ Nghĩa trang cũng yên tĩnh như ngày xưa
Tôi đến gần mộ, nhìn xác tôi dưới đất sâu Chiếc quan tài gỗ mục từ bao giờ? Đất sập kín lẫn vớixương Đất dưới đó ẩm ướt Có bùn sền sệt Nước quanh năm Tôi không còn hình hài gì cả Có nhữngcon trùng trườn qua trườn lại trên khúc xương Người ta bảo trắng như xương Thật không phải thế,xương lấm dơ đen, rỗ những vết bọ ăn, bùn cắn chặt vào những kẽ nứt Bọ ăn làm các xương không cònnhẵn nhụi Chiếc sọ đầu còn nguyên vẹn hơn cả Hai cuồng mắt rất to Tôi nhìn xuống, chiếc sọ cũnggiống như trăm nghìn chiếc sọ khác Tôi không thể phân biệt được Ngày còn sống, tôi băn khoăn về làn
da Nhìn kìa! Chỉ tuần lễ sau khi chết Nó rữa ra Ngày còn sống, tôi chải chuốt mái tóc Tôi tìm cáchnhuộm cho người ta thấy mình trẻ Tôi băn khoăn về cái nhìn Tôi muốn chinh phục Bây giờ cái sọ trọc,rỗng, nhúc nhích loại giun nào trong đó? Tôi đứng nhìn tôi, tôi nhìn sang tất cả những xác chung quanh
và tôi sợ Tôi thấy xa lạ với chính mình Hình hài thân xác tôi đấy ư? Tôi đang mừng 25 năm, Lễ Bạcsao? Còn đâu những lúc băn khoăn mùi nước hoa nào, Chanel 5 hay 8?
Tôi biết chắc là không có ai đến mộ tôi 25 năm sau Tôi biết là không có hoa ở mộ Tôi không hồihộp gì cả, tôi không chờ đợi gì cả khi trở về đây Kỷ niệm 25 năm ngày tôi chết là của riêng tôi Hôm naytôi có thì giờ nhìn ngắm tôi và những gì xảy ra nơi đây
Ở một góc kia, người ta đang khóc Một đám tang đang chôn Có linh mục mặc áo lễ Lại cũng có
ca đoàn hát Sao mà giống tôi 25 năm về trước thế Hoa chung quanh mộ, rồi mấy hôm nữa hoa sẽ rữa,người được thuê làm vệ sinh lại hốt đổ vào thùng rác
Có những mộ bia không còn hình dạng Họ ra đi trước tôi lâu rồi Có người mới chôn vài nămnay, có người mười năm, có người hai mươi năm, có người cả trăm năm Ghê nhất là những người mớichôn Ngôi mộ này của một người đàn bà Chết đã tháng nay Áo quần còn mới, nhưng xác rữa rồi, lúcnhúc dòi bọ Chiếc quan tài còn cứng, xác trong đó phồng căng, sình rữa Tóc bết lại Áo nhung và thịtkết dính chặt lại Những con dòi trắng cắn loang lổ nhiều vùng vải lỗ chỗ Đấy cũng là hình hài tôi 25 năm
về trước
Ngày còn sống tất cả những người đang nằm đây xum xuê từng ngọn tóc, mà bây giờ thế ư? Tôi đi tìm xem ai là người trí thức Không thấy ai cả Chết được vài ngày, tất cả sọ người đềunồng nặc hôi thối
Tôi đi tìm xem ai là người nổi tiếng Tất cả chỉ là những mảnh xương dính bùn đen đủi và toàndòi bọ ở trong
Tôi đi tìm xem ai là người giầu có Không thấy ai cả Tất cả đều trần trụi không còn manh áo chethân Tôi không thấy kim cương, vàng bạc Tôi tưởng người thân chôn theo, nhưng không, người ta giữlại hết Người ta chỉ chôn xác thôi
Tôi đi tìm xem ai là người lúc sống họ lên tiếng phải xây dựng Giáo Hội thế này, phải cải tổ GiáoHội thế kia Không thấy ai cả Lúc đương thời, họ sống chết, ăn thua đủ với nhau chỉ vì “bảo vệ đức tin.”.Trong cái nghĩa trang này thân xác nào cũng hôi tanh
Tôi lại nhìn tôi dưới ngôi mộ sâu
Cái sọ kia ngày xưa đã bao nhiêu suy nghĩ Những giấc mơ ấy bay về đâu? Còn dưới đó không?Trái tim ôm ấp bao nhiêu tình cảm Cái mùi tanh hôi nồng lên khi nó rữa ra
Tôi lại nhìn tôi dưới ngôi mộ sâu
Trang 25Tôi nghe chung quanh tôi, trăm nghìn tiếng động xèo xèo Nhiều xác mới chôn đang rữa Tiếngnhững con bộ ăn vào xương Những xác chết đang xảy ra giống tôi 25 năm về trước
Ở phía kia, đám tang đã xong Nhiều người đứng xa mộ để có thể ra về sớm hơn Họ còn nhiềuviệc phải làm Họ rất bận rộn Họ không muốn ở đây lâu Chiều xuống tối rất mau Người ta phải về Xácmới chôn nằm đó Vài ngày nữa sẽ có ai đó tiếc thương đem hoa ra mộ Rồi ba năm sau không còn ai.Rồi 25 năm sau nếu trở về đây cũng sẽ giống tôi bây giờ Lần lượt ra đi theo con đường đó Giống nhau
Bỏ nghĩa trang, tôi đi tìm lại con đường tôi đi năm xưa Phần lớn còn đó những chỗ này mới hơnthì chỗ kia cũ kỹ đi Nhiều toà nhà bỏ trống hoang phế Tôi không còn gặp mấy người quen Một vàingười tôi tìm mãi mới thấy Vì họ thay đổi quá nhiều rồi Họ chậm chạm, đau yếu Họ lẩn thẩn Cái thếgiới 25 năm về trước không còn Đất trời còn đó Mặt trăng vẫn thế Cả gió biển và mầu xanh của sóngnữa Nhưng con người và thế giới lúc họ trẻ hết rồi Đời họ bây giờ ai cũng lầm lũi Tôi đứng nhìn họ màkhông muốn hỏi chuyện vì bắt họ nhớ lại những ngày quá xa Bây giờ họ chỉ muốn thầm lặng sống quangày thôi Vài người sót lại trong viện dưỡng lão, lặng lẽ Người tôi quen ngày xưa, chết hầu hết rồi
Những tờ thư cũ, tấm hình năm xsưa sau khi tôi chết, có vài người giữ nó ít năm Đến lúc họchết thì kẻ sau dọn phòng không biết tôi là ai Tất cả vào thùng rác sau khi người đó chết ít ngày Bây giờtôi không còn dấu vết là bao
Tôi đi tìm những chữ nghĩa ngày xưa tôi học Vất vả toan tính Ngày ấy nuôi bao nhiêu mộng mị
ở miếng bằng ra trường Bám vào tên tuổi muốn xã hội tặng ban Cần treo tấm bằng ở nơi làm việc.Chụp chung tấm hình với nhân vật tiếng tăm Bây giờ chả còn gì
Đã 25 năm rồi, tất cả đồ dùng của tôi đã biến mất Chiếc xe ngày xưa tôi đau buồn vì trầy vếtsơn Ngày ấy không dám cho người khác mượn, tôi lau chùi thật bóng Bây giờ là bụi rác ở đâu? Tôiđứng đây nhìn lại cuộc đời Tất cả qua đi như con gió thoảng mà sao ngày ấy lòng tôi bồn chồn, lo lắng,tiếc nuối những thứ này thế
Tôi đi tìm những công trình tôi để lại Người để công trình này, người để công trình kia Tôi để lạinhững bài diễn văn Ai còn nhớ? Họ quên ngay khi tôi rời cái mai-cô-phôn cơ mà Ngay khi ra khỏi phònghọp, ngay mấy phút sau Vậy mà hôm nay tôi đi tìm nó như một công trình để lại sao? Giật mình Tôi thấymình quá ngớ ngẩn Vậy tôi đi tìm gì hôm nay? Còn gì không? Ngay cả những người tôi quen biết cũngkhông còn, thì tôi còn gì? Ai mà giữ những kỷ niệm của tôi khi họ không biết tôi là ai?
Tôi không ngờ ngày lễ bạc này buồn tẻ hơn ngày tảo mộ lần thứ nhất Ngày ấy sau có ba năm tôichết Đứng một mình ngoài nghĩa trang, không có ai ra mộ tôi như hôm người ta chôn tôi Nhưng ngày ấytrở về tôi còn nhìn thấy nhiều bóng hình tôi quen Tôi còn gặp vài tờ như tôi viết cho họ Có kẻ còn giữtấm hình tôi Lần này hoang vu quá Trống trải Ngày 25 năm Lễ Bạc mà vắng thật vắng
Bây giờ tôi hiểu, Ngày Lễ Bạc là của chính mình Một mình mình thôi
Nhiều điều chết rồi mới thấy rõ Lúc sống sao tôi không nhìn thấy Chẳng hạn như tôi băn khoănlàm sao để lại công danh cho đời Đời chả cần gì tôi Cần hay không, tiếng kêu của một cánh ve trongchiều hè trống trải mênh mông? Chẳng hạn như tôi lo lắng ngày mai ra sao, tôi phải tích góp bao nhiêucho đủ? Bây giờ thấy quá rõ rồi, ngày mai, tức là bây giờ tôi đang đứng đây Trong nghĩa trang người takhông không còn nhan sắc, người ta không cần chỗ ở
Nếu bây giờ sống lại kiếp người, tôi sẽ rong chơi, tôi sẽ ca hát với suối xanh, tôi sẽ với mây trờicho trái tim tôi bao dung Nhưng trễ quá rồi
Tất cả những gì nhìn thấy đều không mang theo được khi tôi chết Son phấn Sự nghiệp Cũngkhông phải tất cả những gì thuộc tinh thần là mang theo được đâu Những điều thuộc tinh thần như tìnhyêu, lòng thù ghét, niềm kiêu hãnh, sự ghen tị, giận dữ, bao dung cũng tuỳ đó Chỉ những gì tinh thần màthuộc về Đức Kitô mới tồn tại
Trang 26Như vậy cuộc đời người ta phải bỏ lại tới 98 phần trăm Chỉ có hai phần trăm mang theo là tìnhyêu Chúa và bao dung với người đời
Lúc sống, tôi quá vất vả cho 98 phần trăm cái không mang theo được Hôm nay nhìn lại trongngày kỷ niệm 25 năm tôi chết Trở về tìm lại những bến bờ đã đi qua Chả còn gì Nếu tôi được sống lại,tôi sẽ sống như thế nào?
Hỏi mình vậy thôi, chứ tôi biết, quá trễ rồi
Đường tôi đi, bây giờ lại vẫn chỉ một mình, mình đi Tôi lại nhủ lòng: Đường đi một mình
Tác giả Nguyễn Tầm Thường, sj.
ĐOẢN KHÚC 83: NGÀY LỄ VÀNG
Kỷ niệm của hôn nhân hay đời tu mà được 50 năm người ta gọi là Lễ Kim Khánh Vì đời người ngắn ngủi nên không mấy người có cơ hội mừng lễ vàng Tôi cũng vậy, tôi không có cơ hội mừng lễ vàng khi tôi sống Tôi trở về kỷ niệm 50 năm ngày tôi chết Lần này tôi tảo mộ lần thứ
ba Tôi gọi là ngày kim khánh của tôi
Người ta đưa tôi ra nghĩa trang 50 năm rồi Thấm thoát thế mà tôi đã chết nửa thế kỷ.Hai lần trước tôi tìm thấy mộ người ta chôn tôi Lần này trở về nghĩa trang tôi không còn mộnữa Tôi thơ thẩn cả chiều nay Tôi hoàn toàn mất dấu vết trên cõi đời rồi sao?
Nghĩa trang ngày xưa người ta chôn tôi không còn nữa Tất cả người thân rỡ mộ đichôn nơi khác Tôi là người không có thân nhân Cuộc đời đâu có gì trường cửu Người ta cóthể thay đổi bất cứ gì người ta muốn Mỗi chính thể một vận mệnh Mỗi chính sách một sángkiến riêng Không ai nhận mộ thì người ta đỡ đưa vào một nơi Nhưng người ta làm cho có lệ
Họ để lẫn lộn, tôi không còn tìm ra tôi nữa Bây giờ tôi không biết mình còn xương cốt không.Tất cả sọ người đều giống nhau Thế là tôi mất tên tuổi một kiếp người
Không còn nghĩa trang để tìm tôi Không còn ngôi mộ để nhìn mình Tôi đi về đâu? Tất cả những người tôi quen không còn ai sống sót Chiếc xe lăn của người tôi quenbiết sau cùng đã thành sét rỉ lâu lắm rồi Những người sống với tôi thời ấy đều chết cả Mớingày nào ăn cơm với nhau, cùng đi chơi biển với nhau, cùng dạo phố Thế mà bây giờ im quá.Tôi đi qua phố Tôi bước qua nhà Từng con đường Không gặp một ai Căn nhà xưa tôi ở, bâygiờ ai đó làm chủ, lạ lắm Nhiều căn nhà không còn nữa
Tất cả kỷ niệm liên quan tới tôi không còn gì Những tấm hình tôi chụp trên nhữngthành phố tôi đi qua, nay ở đâu? Không còn một chút gì Tất cả những người tôi gặp hôm naynhư người từ hành tinh khác đến chiếm trái đất của tôi ngày xưa Tôi không biết một ai Hoàntoàn không biết một ai Người ta không thể tưởng tượng nổi nếu tôi hỏi họ xem có ai biết kỷniệm của tôi ở đâu
Đi tìm ngôi mộ mình mà không thấy Đứng phân vân, rồi tôi nghĩ mình là linh mục, tôi cóthể trở về nhà thờ
Nhà thờ cũng không có ai biết tôi Đây có phải là nhà thờ ngày xưa tôi sống không?
- Thưa ngài, không phải, chúng tôi mới dựng lại nhà thờ này Cái cũ đập rồi
Trang 27Tôi bàng hoàng không tin như thế Mới có nửa thế kỷ mà thay đổi như thế sao? Có thểtôi lầm Tôi đi tìm chỗ khác
Công trình trường cửu nhất là nhà thờ mà cũng không còn sao? Tôi đi tìm sổ rửa tội.Đấy là nơi chữ ký tôi sẽ nằm vĩnh viễn trong Giáo Hội Cũng không còn Cơn hoả hoạn đã cháyhết Những gì là trường cửu như thế mà cũng không lưu được dấu vết một lần tôi làm ngườitrên cõi đời này sao? Cuộc tảo mộ lần thứ ba này vắng vẻ hơn hai lần trước nhiều Ngày lễvàng, kỷ niệm 50 năm tôi chết Không còn dấu vết
Tôi đứng bơ vơ nhìn dòng đời trôi Chả ai biết mình Mình chả biết ai Nhớ lại mới ngàynào đây mà giờ sao khác biệt lạnh lùng thế Ngày ấy tôi làm chủ biết bao nhiêu thứ Nửa nôngtrại Một dẫy nhà cho thuê Tôi lao đao trong đời cho bao nhiêu chuyện Bây giờ là hư vô Haibàn tay tôi trần trụi đứng nhìn dòng đời Đời không thuộc về tôi nữa
Nhớ lại những ngày đó, bấy giờ mọi sự sao như trường tồn vĩnh cửu Chúng có sức thuhút mê hoặc Tôi bị ràng buộc khổ sở vào bao nhiêu điều Tôi không có thời gian nhìn hoànghôn buông nắng Bận rộn không thấy nắng đưa mây xuống chân đồi Tôi không nghe bài cacon hoạ mi hót lúc gió xuân Tôi không thấy những chùm hoa dại đong đưa giữa trời đất vuiniềm vui tự do
Ngày đó mất lòng nhau cũng chỉ vì những thứ ràng buộc ấy Tôi mất bao hạnh phúc củacánh bướm thong thả buông chơi bên sườn đồi
Ngày đó sao tôi sống khổ sở vì những cạnh tranh Tôi mất bao thanh thản của tâm hồn.Tôi mất bao êm ả như cánh én êm đềm báo tin mai vàng đang nở
Ngày đó sao sống đau đớn vì những bực mình Tôi mất bao tối nhìn trăng buông ánhsáng xuống thung lũng
Ngày đó sao sống lo âu vì không tin tưởng được nhau
Tôi mất bao bến bờ đẹp của biển lúc sương khuya, rất mênh mông
Ngày đó tôi lo tương lai sống ra sao Tôi mất bao nhiêu cõi trời thênh thang Tôi khôngnghe có tiếng khóc bên đời Trái tim tôi chật hẹp vì quá nhiều tiếng thở dài Bao giờ cũng thấynỗi đau của mình là lớn nhất
Tôi đứng đây nhìn lại cuộc sống của mình nửa thế kỷ về trước Tôi hỏi lòng tôi: Nhữngbon chen kia đâu rồi? Những điều làm tôi giận giữ kia đâu rồi? Những thứ tôi yêu mến kia đâurồi? Những thành công của tôi đâu rồi? Những lo âu của tôi đâu rồi? Chả còn gì
Mọi sự đã hết Bây giờ tôi đi về đâu ?
Tôi không còn nghĩa trang về thăm mộ
Tôi không còn người quen về nhìn xem họ còn giữ kỷ niệm nào của tôi không
Vậy bây giờ tôi đi về đâu?
Tôi chỉ còn một cõi đi về vĩnh cửu phía bên kia Tôi sẽ không bao giờ trở lại đây mộtlần nữa Hôm nay là lần cuối cùng
Phía bên kia là chốn nào?
Ngày còn sống, tôi đã vẽ đường về chốn bên kia cho tôi Hôm nay tôi cần tấm bản đồ
đó Ngày ấy tôi vẽ rõ đường thi hôm nay tôi thong thả, am tâm đi về Ngày ấy tôi vẽ cong co thìhôm nay tôi bối rối hoang mang
Tôi đi về đâu phía bên kia?
Hôm nay không có ai đi với tôi
Trang 28Đường tôi đi một mình
Lần tảo mộ thứ hai Ngày silver jubilee, tôi nhìn lại đời mình, nếu lấy con số 100 chochẵn, tôi thấy 98 phần trăm những gì tôi nhìn, tôi chiếm hữu đều không đem đi được Chỉ cóhai phần trăm là:
- Tình yêu Chúa và trái tim bao dung với anh em
Chỉ có hai phần trăm ấy đem theo được thôi Nhà thờ cũng bỏ lại Bản đồ ngày xưa tôi
vẽ có rõ không hay chằng chịt không biết lối nào đi
Bây giờ là định mệnh
Không còn chốn nào trần gian mà về
- Gỉa sử tôi được làm người trở lại, tôi sẽ sống thế nào?
Tôi lại giả sử vậy thôi, trễ quá rồi
“Người ta chỉ gặt hái những gì họ đã gieo vãi Nếu họ gieo vãi nơi thửa ruộng xác thịt, họ sẽ gặt hái được mùa màng băng hoại; nhưng nếu hạt giống gieo xuống của họ là thần trí thì họ sẽ gặt được sự sống trường sinh” (Ga 6:8)
Bây giờ, tôi đi lối riêng của tôi, lối về mùa màng đã gieo vãi lúc còn sống Mộ tôi khôngcòn Chết rồi tôi mới tha thiết nuối tiếc thời gian Chẳng còn lý do gì để được phép nấn ná vềthăm lại chốn xưa Hạnh phúc hay thở dài Bất cứ đi về đâu thì bây giờ tôi cũng phải nói lờivĩnh biệt
Tác giả Nguyễn Tầm Thường, sj.
ĐOẢN KHÚC 84: CHỌN MỘT CON ĐƯỜNG
Không ai đi theo tôi ngày tôi chết Họ đến huyệt chôn tôi rồi về Đời của mỗi người làmột con đường Đã có những đêm hát nhạc Trịnh Công Sơn Đêm cho một người hát rongtrong cõi đời Bây giờ thì Trịnh Công Sơn đi rồi, ông bảo ông có cõi riêng để đi về Ông đã về.Ông bảo đời như cánh vạc bay Cánh vạc bay ngang buổi chiều, có thể lẻ bóng, lặng lẽ, nó nhẹnhàng vào đêm Người nào nhìn bóng nó bay, chỉ thấy nó như nói với chính mình rằng Cõiriêng một lối đi về
Tôi cũng có một lối riêng để đi Hay quá nhỉ, bạn thử nghĩ Vợ chồng thương yêu nhưcánh vạc bay chung Mà họ cũng không chết thay được cho nhau Rồi, mỗi ai, cũng có riêngmột cõi đi thôi
Nhạc Trịnh Công Sơn hát rong trong cõi đời là:
- Mỗi ngày tôi chọn một niềm vui
Chọn lấy niềm vui mà sống Đấy, chọn một lối riêng để đi Là linh mục, tôi nghe cónhững tâm hồn than thở là đời không có niềm vui Họ không có niềm vui không phải vì không
có, nhưng họ không muốn chọn niềm vui Hoặc chưa thấy đấy thôi
- Thưa Cha, con sẽ không tha thứ cho họ, nếu họ không xin lỗi con
Trang 29Đấy, họ chọn cho mình một lối đi Cánh vạc họ bay trong đời không như tiếng đàn êmnhẹ trong chiều thong thả Đời họ dằn lên tiếng đập cánh oằn oại đau thương Nếu cuối chiềuhoàng hôn, trước cõi bóng ngả về thế giới bên kia mà cứ oằn lên đau đớn như thế thì đờithương tâm quá nhỉ
Không tha thứ thì trời vẫn xanh, gió vẫn cao, mây cứ bay, và cánh hạc họ ẫn trôi vềcuối trời của riêng họ Vì, đời mỗi người là một chuyến đi riêng cơ mà Không tha thứ thì ởngoài kia hoa vẫn nở, ong vẫn làm mật, và đời vẫn ngọt Nó chỉ đắng trong hồn mình thôi Hayquá nhỉ, bạn thử nghĩ, mỗi ngày tôi có thể chọn một lối đến, chọn một đường đi
Chuyện Phúc Âm kể có năm cô trinh nữ khôn ngoan đem dầu theo với đèn Năm cô khờdại đem đèn mà không đem theo dầu Nửa đêm chàng rể đến Các cô khờ dại không có dầuthắp đèn, mượn dầu, nhưng năm cô kia không cho Thế là một đêm tối, rất tối đã đến trongcuộc đời Đúng rồi, không ai cho nhau vay mượn nhân đức được Tôi không thể mượn nhânđức yêu thương của người khác làm áo mặc cho lòng ganh ghét của mình Tôi không thể đếntrước mặt Thượng Đế bằng trái tim cao thượng của người khác Trong cõi đi về, tôi không baybằng cánh vạc của người khác được, nhưng, chỉ là của riêng tôi
Mỗi ngày, tôi chọn niềm vui cho riêng tôi Tôi không chọn dùm ai được và cũng chẳng aichọn dùm cho tôi Ngọn đèn của tôi trong lương tâm chỉ có dầu nhân đức của riêng tôi mớithắp sáng được mà thôi Đấy cũng là sự công bằng của Thượng Đế, nếu không vậy, kẻ giàusang sẽ mua hết nhân đức, kẻ có quyền sẽ chiếm hết hạnh phúc trên cõi đời
Ông ta đã chọn cho riêng ông một đường đi Tôi gặp ông một mùa đông chưa tan hếtgiá lạnh Ông hỏi:
- Trước khi dâng thánh lễ chiều nay con có thể nói đôi lời với gia đình con được không?Tôi chưa trả lời Như sợ tôi từ chối Ông nói thêm:
- Trước mỗi thánh lễ, người ta đọc: “Tôi cáo mình cùng Thiên Chúa toàn năng và cùng anh chị em” Con cáo mình cùng Thiên Chúa nhiều lần rồi Nhưng chưa bao giờ cáo mình với
gia đình Nếu được cáo mình với gia đình thì thánh lễ con dâng chiều nay sẽ trọn vẹn hơn
Tôi chưa gặp ai có ý lạ như thế
Người ta chỉ cáo mình cùng Thiên Chúa chứ mấy khi cáo mình cùng anh chị em Câuchuyện xảy ra vào năm 2002 Sau ba ngày linh thao, chúng tôi kết thúc bằng thánh lễ ChúaNhật trước khi chia tay Trời mùa đông còn lạnh Sương mù trắng xoá Cây khô cành còn đangchịu đựng màu xám của trời Trong căn nhà nguyện nhỏ, ông đã chọn một đường đi Trướcthánh lễ tôi nói với mọi người:
- Anh chị em thân mến, chúng ta chỉ cáo mình cùng Thiên Chúa, chứ có khi nào cáomình cùng anh chị em như lời kinh vẫn đọc? Lúc này, trước thánh lễ có người hỏi tôi họ có thểnói đôi ba lời với gia đình được không, để thánh lễ bế mạc chiều nay của họ trọn vẹn như lờikinh
Lời nói đầu lễ này như một thông báo Gần ba mươi người đang ngồi chung quanh bànthờ Ai? Ai là người sẽ nói với ai? Nói gì? Im lặng chờ đợi Không ngờ có người đứng dậy Vợông không ngờ, chẳng có ai ngờ Đối với ông, giây phút ấy không phải là không ngờ Nhưngkhông phải vì tế mà nhẹ nhàng, dễ dàng Rời chỗ ngồi, ông đến đứng trước gia đình Cái gìsắp xảy ra? Người ta sợ những cái không ngờ Trước mặt vợ, ông đứng đó không nói nên lời
Im lặng Người chịu đựng sức nặng của giây phút này có lẽ lại là vợ ông
“Tôi cáo mình cùng Thiên Chúa toàn năng và cùng anh chị em” Nó như quả chuông rất
nặng Tiếng chuông chưa đổ thành lời Người ta đổ mồ hôi Trong lòng mọi người, lời kinh cáo
Trang 30mình hôm nay không như lời kinh của người mê ngủ lật dờ trong mọi sáng Chúa Nhật Lời kinhnhư lưỡi gươm sẽ làm chảy máu người đâm hay bị đâm?
Thời gian chờ đợi nào mà không nặng nề Nhưng cái nặng ở đây nó mới khó khăn Nóphải có để chuẩn bị cho người ta đón nhận sức đẩy của quả chuông kia Người không có thờigian chuẩn bị sức đẩy chính là vợ ông Có thể vợ ông cũng đến thánh lễ Chúa Nhật hôm naynhư mọi ngày khác trong đời Không ngờ hôm nay bà ở đấu trường
Khi ông đến trước mặt gia đình, đứng đó “Tôi cáo mình cùng Thiên Chúa toàn năng và cùng anh chị em” Thời gian chờ đợi này là lúc ông lấy hết sức đẩy quả chuông kia Nó quá
nặng Chờ đợi tiếng chuông cũng nặng nề khủng khiếp Ông có thời gian lấy sức, ông đãchuẩn bị, nhưng bà, như người bất chợt ra đấu trường không có gì chắn đỡ Nên khi ông cúixuống ôm người bạn đời:
- Anh xin lỗi em
Không ai còn để ý cái lạnh của trời Người ta đi tìm hứng cái ấm của lòng Nước mắt
vợ chồng họ dường như rơi nhiều hơn Tiếng sè sè của cái lò sưởi cũ, chả còn ai để ý
Vợ ông vẫn khóc, ông vòng qua trước người con gái lớn Khi tiếng chuông đã vang lênđược rồi thì những quả chuông khác dễ đổ theo hơn
- Bản chất con là thành thật, vì công việc làm ăn, ba bắt con gian dối Ba biết conkhông vui Ba xin lỗi con
Ông cúi xuống ôm đứa con trong vòng tay Bàn tay mềm mại của người con gái xoatrên vai ông Họ lại khóc Tiếng sè sè của chiếc máy sưởi cũ làm nhoè bớt nỗi xúc động của ai
đó cũng không cầm được nước mắt của lòng mình
Ở ngoài kia lá đập vào vuông kính cửa sổ Mưa buông cánh lạnh theo hơi nước mùađông Trong cõi đời lạ thật Có những chặng đường rất vất vả mà người ta vẫn bình an Cónhững chặng đường chẳng vất vả, rất giầu sang, nhan sắc như Salômôn mà chẳng an bình,lương tâm cứ nổi sóng
Ông có một cơ sở làm ăn, nó là một motel Không thông thạo ngoại ngữ như con cáilớn lên ở xứ người được Ông là “master mind” đứng đàng sau, bày cho con cách làm ăn bằngnhững đường vòng quanh co giấy tờ về tiền bạc Mỗi lần như thế, đứa con không vui Biếtkhông là đường thẳng lương tâm Biết con không vui mà mình vẫn làm Đứa con không vuinhưng đây là bố của tôi Trong đời có những cơn gió bay cát bụi ngược chiều, rối rắm Trongthánh lễ chiều nay Ông chọn một đường đi Ông cáo mình với gia đình Ông muốn đổ ráctrong gia đình
Không ai đi dùm đường mình được Đường chỉ đi một mình Nhưng con đường này rất
lạ Khi mình đi trong niềm vui thì chung quanh đều có tiếng ca Người chung quanh nghe đượctiếng ca, dù tiếng ca không là của họ Và trong tiếng ca họ nghe được, họ có sức mạnh để lênđường, con đường của riêng họ Và họ cũng sẽ có những tiếng ca
Một người thanh niên chào tôi ra về:
Trang 31- Hình ảnh của anh ấy cũng là hình ảnh người chồng, người cha mà con muốn mangtheo cho chính mình mai sau
Mấy năm sau, tôi lại trở lại vùng đất này Mùa đông lạnh hơn Trời mù sương hơn Vợchồng anh chị đã lấy motel của họ làm nơi tĩnh tâm cho người Việt ở rải rác trong vùng Nhiềunước mắt rơi hơn Có những tiếng chuông khác đổ thành lời
Dòng ca của người hát rong Trịnh Công Sơn để lại trong đời, sau khi ông tìm cõi riêng
để đi về, tôi vẫn nghe thoang thoảng là: Mỗi ngày tôi chọn một niềm vui
Trên đường tôi đi, tôi cũng vẫn bắt gặp nhiều người, họ cũng chọn một con đườngriêng cho họ đi
Trong tiếng ca hạnh phúc, dù là tiếng ca một mình, nó lan vào vũ trụ Tiếng ca chỉ riêngmình đi mà nó làm cho nhiều bước chân lên đường Ông đã chọn một đường đi Lạ quá, chỉmột cánh bướm mà sao cả khóm hoa xôn xao Chỉ một lời xin lỗi mà có khi nôn nao cả một đờingười Mỗi ngày tôi cũng có thể chọn một niềm vui Một con đường
Tác giả Nguyễn Tầm Thường, sj.
ĐOẢN KHÚC 85: THÁNH THỂ
Thánh Thể và lòng mến: Đức Ái
Người đàn ông trạc ngoài năm mươi Mọi người trong nhà thờ ra về gần hết thì ông ta bước vào.Tôi ra trễ, dường như ông ta muốn gặp tôi
- Thưa cha, mai cha có làm lễ không?
Tôi ân cần hỏi ông:
- Ông có việc gì thế?
- Nếu mai cha làm lễ, xin cho con một thông báo
Ông mới nói tới đó Chưa biết ông muốn thông báo điều gì Nhưng như vậy là ông không gặp tôinhư điều tôi đang nghĩ Tôi đến giúp tĩnh tâm mùa Vọng ở cộng đoàn này Thường thường có nhiềungười muốn gặp cha giảng tĩnh tâm có chuyện thiêng liêng muốn bàn Ông ta không ở trong trường hợpnày Ông gặp tôi chỉ vì muốn có một thông báo Nhưng thông báo là chuyện ngoài quyền hạn của chakhách như tôi:
- Thưa ông, tôi là cha khách đến đây giúp tĩnh tâm Nếu có thông báo, ông cần liên lạc với chaquản nhiệm
- Con không biết điều đó, con chỉ có một thông báo, nếu cha làm lễ ngày mai, xin cha cho conmột thông báo
Tôi biết mình không thể tự thông báo điều này điều nọ, dùm kẻ này kẻ kia Nhưng tôi cũng hỏiông Câu chuyện làm tôi nghĩ ngợi
- Thưa cha con có restaurant bên kia đường Con biết anh chị em Công Giáo đi lễ là điều tốt.Nhưng thưa cha, họ cứ đậu xe vào parking của con, con mất khách…
Ông nói tới đó, tôi hiểu ngay rồi Một tiếng thở phiền lòng
- Con đã nói năm lần rồi Chỗ gia đình làm ăn Họ cứ đậu xe rồi đi xem lễ, con mất khách…
Trang 32Sau khi cửa nhà thờ đóng Tôi về phòng nhà xứ, một mình ngồi suy nghĩ đến câu chuyện củangười đàn ông Tôi đang về đây giảng tĩnh tâm Ngày Chúa Nhật dân Chúa đi lễ bên này đường thì phíabên kia đường có người phàn nàn Tôi đọc lại đoạn Tin Mừng tường thuật các thánh lễ ngày xưa:
Các tín hữu hợp nhất với nhau, siêng năng tham dự lễ bẻ bánh, ngày ngày chuyên cần đến nhà thờ Khi làm lễ bẻ bánh tại tư gia, họ dùng bữa với lòng đơn sơ vui vẻ Họ ca tụng Thiên Chúa, và được toàn dân thương mến Và Chúa cho cộng đoàn mỗi ngày có thêm những người được cứu độ (TDCV 2:42)
Sách Tông Đồ Công Vụ thuật lại thánh lễ ban đầu của Giáo Hội sơ khai bằng một đoạn vănngắn Trong đoạn văn này có một đặc tính rất lạ Đặc tính ấy không ngắn, dài như những bước chân vất
vả của một người làm thuê:
- Họ được toàn dân thương mến
Điều đó có nghĩa là cứ sau những nghi thức bẻ bánh như thế, người chung quanh xóm giềngthương nhóm tín hữu này Và rồi “Chúa cho cộng đoàn mỗi ngày có thêm những người được cứu độ”.Nghĩa là sau các thánh lễ như thế, dân chúng thương nhóm tín hữu này rồi họ xin nhập đạo
Kết quả của bí tích Thánh Thể là mức độ tăng trưởng về tình yêu
Nhà xứ vắng lặng Tôi ngồi xem lại bài giảng cho ngày mai Tôi cứ hình dung, đã bao ngày thángrồi Khi bên đây có thánh lễ thì phía bên kia đường có người đau khổ Parking nhà hàng của họ NgàyChúa Nhật họ làm ăn Mất chỗ đậu xe của khách Rồi tôi nghĩ, làm sao tôi có thể nhân danh những gì tôngiáo của tôi để lỗi đức công bình với người khác Có thể vì đi trễ không muốn mất lễ, không muốn đậu xe
ở xa Có thể vì lười biếng Làm sao người ta có thể “bảo vệ” những thực hành tôn giáo của mình bằngcách xúc phạm đến người khác Ông ta nói với tôi rất lịch sự, không bực tức, nhưng biết đâu, cứ mỗi khibên đây có thánh lễ, nhìn parking, ông không dằn lòng được, lại nguyền rủa
“Và được toàn dân thương mến” Kết quả của thánh lễ ban đầu là như thế Các tín hữu lúc sơkhai đã sống như vậy Tôi đọc lại lời tường thuật ấy rồi nghĩ đến người đàn ông Việt Nam có cửa tiệmbên kia đường:
- Có khi nào vì các nghi lễ mà tôi làm cho nhiều người phải xa Chúa không ?
Đức tin cần một địa chỉ để về, đó là bác ái Không có đức ái, đức tin không biết lối nào đi Biếtđâu có người nhân danh đức tin mà làm cho người khác khốn khổ Họ chỉ nhìn đức tin, mà không có tấmlòng nên đức tin thành hố sâu ngăn cách người với người Kẻ khác không thấy niềm vui, và rồi chỉ gặpnơi đức tin của họ là một hố sâu
Thánh lễ: Đây là mầu nhiệm đức tin
Nhưng đức tin được thánh Phaolô cắt nghĩa: “Gỉa sử tôi có đức tin đến nỗi chuyển núi rời non
mà không có đức mến, thì tôi cũng chẳng là gì” (1 Cor 13:2)
Thánh Thể và lòng mến: Trưởng Thành
Có người băn khoăn khi đón nhận mầu nhiệm Thánh Thể bằng một câu hỏi:
- Tôi như thế nào thì không được rước lễ?
Họ nhìn bí tích tình yêu với một chọn lựa nguyên tắc hơn là mức độ trưởng thành Sợ lề luật hơn
là thúc đẩy bởi lòng mến Khi nói tội như thế nào, nghĩa là họ vẽ lằn mức Họ nhìn tội là những đơn vị đolường Nếu bảo tội nặng bằng này, không được rước lễ Vậy tôi bớt đi một chút, có được rước lễ chăng?Bớt bằng nào thì vừa đủ để rước lễ?
Vị đạo sĩ đưa khúc mía cho người học trò Khúc mía rất ngọt Người học trò đưa lên miệng lấyrăng cắn vào vỏ mía Vừa cắn vào, đau buốt óc, anh không thể cắn nổi vì răng anh đau Càng cố cắn,
càng khốn nạn cho mình Đây là cách hiểu lời Thánh Phaolô gởi giáo đoàn Côrintô: “Ai nấy hãy tự xét
Trang 33mình rồi hãy ăn Bánh và uống Chén này Ai ăn và uống mà không phân biệt được Thân Thể Chúa là tự chuốc lấy án phạt cho mình” (1 Cor 11:22) Khúc mía vẫn ngọt Anh từ chối khúc mía? Hay khúc mía từ
chối anh? Vị đạo sĩ hỏi người học trò:
- Khúc mía có ra hình phạt cho con không?
Anh im lặng hỏi lòng mình:
- Có ai đem đĩa cơm thịt nướng rất thơm bón cho xác chết trong nhà quàng không? Nhét đếnđâu xác vẫn cứ nằm đó Mắt nhắm và môi cứ lạnh Càng nhét vào miệng, ta càng thấy rợn người Anhhiểu xác chết không có khả năng để ăn chứ không phải đĩa cơm từ chối Tôi làm linh hồn tôi chết, nókhông còn khả năng thích hợp đón nhận sự thánh thiện Bản chất của bình an không đi với gian dối
Niềm vui không đi với lỗi phạm “Anh em không thể vừa uống chén của Chúa và chén của ma quỷ được” (1 Cor 10:21)
Giáo lý trả lời, có tội trọng thì không được rước lễ
Dễ hiểu Vấn đề là:
Thánh Phaolô viết cho giáo dân đoàn Côrintô: “Khi tôi còn là trẻ con, tôi nói năng như trẻ con, suy nghĩ như trẻ con Nhưng khi tôi đã thành người lớn, thì tôi loại bỏ tất cả những gì là trẻ con” (1 Cor 13:11) Giả sử bạn nghe tiếng nhỏ to: “Bận rộn thế này mà ngày mai lại phải vác mặt đến nhà ông ấy” Họ
không muốn những vì lý do xã giao phải đến Rồi ngày mai người đó phải đến nhà bạn Rồi lại cũng xãgiao cười cười, nói nói, nhưng lòng dạ chán lắm Bạn có vui trong cuộc gặp gỡ không?
Đừng hỏi có căn được khúc mía không Mía bao giờ cũng ngọt, cũng thơm ngon Tuỳ khả năngcủa mình
Lạy Chúa,
Có tình yêu thì Thánh Thể mới là hoa trái Và hoa trái của Thánh Thể là tình yêu
Có những thánh lễ, có những bí tích tình yêu như thế mà sao tâm hồn người tham dự thì như cónỗi chán chường Trong ngôn ngữ, chúng con diễn tả là “phải” đi lễ Trong khi các tín hữu sơ khai thì diễn
tả “được” tham dự Đối với thánh lễ lúc ban đầu, sách Tông Đồ Công Vụ tường thuật là họ tham dự vớilòng “vui vẻ” Hôm nay, nhiều khi chúng con tham dự với lòng nặng nề Khi chúng con nói “phải” đi lễ chứkhông nói “được” là tâm hồn chúng con không nặng nề đó sao Nếu con không tha thiết với Thánh Thểthì con rước Thánh Thể để làm gì?
Thánh Thể và lòng mến: Cung Kính
Tôi cần nhìn lại lối sống tín ngưỡng của mình nhiều lắm Có những cách sống đã quá quenthuộc, tôi tưởng chừng như mình đang sống đức tin, nhưng có lẽ tôi chỉ quằn quại với niềm tin mà thôi, vìtâm hồn không an vui, không hạnh phúc, và những người chung quanh tôi cũng không hạnh phúc, không
an vui
Khi niềm tin trở thành quằn quại thì nghi thức tôn giáo là gánh nặng
- Chúa nói: “Ta đến để phục vụ chứ không phải để được phục vụ” (Mt.20:28) Như vậy, niềm tin là
một giếng nước Mà để kéo gầu ấy, tại sao ta không mong đợi hân hoan?
- Chúa nói: “Tất cả những ai đang vất vả và mang gánh nặng nề, hãy đến cùng tôi, tôi sẽ cho nghỉ ngơi bồi dưỡng” (Mt 11:29) Như vậy đến với Chúa là một giải thoát Tại sao ta thiếu thiết tha khi cử
Trang 34mỏi mệt, và gánh đời quá nặng, Chúa mới đến để phục vụ Có một suy nghĩ nào đó dường như không
ổn Nếu suy nghĩ không ổn thì rất có thể suy nghĩ ấy sẽ đưa đến một lối sống khắc khoải
Thánh Inhaxiô, sau khi thụ phong linh mục, ngài không dâng lễ mở tay ngay Ngài đợi một nămsau Và rồi cứ mỗi lần dâng lễ ngài lại khóc Còn Mẹ Têrêsa Calcutta thì treo trong phòng áo lễ của nhàdòng tấm bảng:
Xin linh mục của Chúa,
Cha dâng lễ này như thánh lễ mở tay
như thánh lễ sau cùng, như thánh lễ chỉ dâng
duy nhất một lần trong đời mà thôi
Nói về bí tích Thánh Thểm về những nghi thức cử hành Hôm nay người ta nghe thấy những lời
“khen”, tiếng “chê” Đi lễ cha kia làm lẹ lắm Và dường như cũng có những linh mục, vô tư nhận mình làm
lễ lẹ lắm, nhiều người thích Họ nói với người tham dự: “Chúa ở cùng anh chị em” Nhưng thật sự đấychẳng phải là lời cầu chúc, vì tuy đang mở sách, chưa thấy lời nguyện thánh lễ hôm nay ở trang nào.Tâm trí đang vội vã đi tìm Có những thánh lễ mà giây phút cực trọng là truyền phép Thánh Thể, linh mụcđọc quá vội vàng Chưa xong đã bái gối, chưa bái gối xong đã hốt hả đứng dậy Rất liếng thoắng Tôicũng thấy nhiều thừa tác viên thánh thể, sau khi cho chịu lễ, họ rước Máu Thánh còn lại trong chén thánhnhư uống một ngụm Coca Họ “bốc”, họ “đổ” Bánh Thánh như đổ một hũ đậu phụng Họ thiếu cung kính
vì thiếu tấm lòng Họ đến từ một cộng đoàn mà chính cha quản nhiệm không đầy đủ bổn phận huấnluyện họ cung kính Thánh Thể Chúa Làm sao huấn luyện nếu chính cha quản nhiệm thiếu tấm lòng Đigiúp mục vụ nhiều nơi, tôi rất cảm kích khi có những linh mục đến nhà thờ sớm, không tiếp ai trướcthánh lễ Họ dành giây phút đó để chuẩn bị thánh lễ Và cũng có những thừa tác viên Thánh Thể đượchuấn luyện rất cung kính khi thi hành nhiệm vụ thánh
Lạy Chúa,
Con cần hiểu bí tích Thánh Thể là kết quả của tình yêu Chúa chết cho con người được sống.Làm sao con có thể cử hành cho chóng qua như một cuộc gặp gỡ mà con không muốn gặp Làm saocon cảm nghiệm được khi con chỉ gặp để cho qua
Con cần phải hiểu những gì con đang làm, con đang sống, tôn giáo con đang theo Con phải hiểuthông báo của người đàn ông kia là thông báo của thiên thần báo mộng trước cửa đền thờ linh hồn mỗikhi con bước vào:
- Đức tin không có đức ái, sẽ không biết lối nào đi
Con phải hiểu Thánh Thể Chúa là tình yêu vô cùng sâu thẳm
- Xin cho con lòng yêu mến trưởng thành
Con phải hiểu Thánh Thể Chúa là mầu nhiệm cực thánh
- Xin cho con cử hành với tâm hồn hết sức kính cẩn, thiết tha
Tác giả Nguyễn Tầm Thường, sj.
ĐOẢN KHÚC 86: TẤM HÌNH CỦA MẸ
Trang 35- Con ạ! Anh em chúng con chỉ có mấy đứa Đất khách quê người, con để ít giờ cuối tuần mà thăm nhau Con đừng đi làm ngày Chúa Nhật nữa
Lời khuyên không làm đứa con gái xuôi lòng
Sống xa cộng đoàn người Việt, mãi vùng xứ lạnh Bắc Âu Tâm tư bà thường nhớ về quê
cũ Mảnh vườn xưa Dăm ba tầu chuối trưa hè Nhưng con bà đã gần như người Âu Đối với
bà, tiếng chuông nhà thờ còn là nỗi nhớ người, nhớ cảnh Nhưng những đứa con lớn lên ở đây, chúng không có kỷ niệm những tối trăng cao vằng vặc, tiếng ếch kêu trong đêm mưa Bởi đó, những lời khuyên như trên của bà chỉ là ước mơ hững hờ
Ngày bà chết Người con gái để tấm hình bà trên tủ thờ tổ tiên Người con gái năm xưa
ấy bây giờ đã có một lũ con Chúng lớn mau không ngờ Nếu bà còn sống, nay chúng là lũ cháu của bà Giống như bài luận văn ngày cũ: Cứ tối tối ngoại quây quần kể chuyện cổ tích cho các cháu nghe Người con gái năm xưa ấy kể:
- Mỗi lần nhìn tấm hình của mẹ Lòng tôi se sắt một tiếng thương và một nỗi nhớ Trở về câu chuyện năm xưa Đã bao năm về trước, ngày còn sống, ngày bà đã một lần nói với đứa con gái lớn: “Con ạ! Anh em chúng con chỉ có mấy đứa Đất khách quê người, con
để ít giờ cuối tuần mà thăm nhau Con đừng đi làm ngày Chúa Nhật nữa”
Lời khuyên có vẻ dễ dàng, nhưng đời có những chuyện chưa kịp nghĩ tới Lời bà khuyên con gái, không ngờ một ngày kia trở về với chính bà
Câu chuyện bắt đầu từ cửa tiệm bán quần áo Bà chung với một người đồng hương Sau những ngày làm ăn, nghi ngờ nhau Bà đánh dấu mực vào cổ áo Hôm sau người partner đến bán đi, không muốn chia lời, người này lấy áo mới thay vào Gỉa bộ cứ như là đến phiên mình bán, không bán được bao nhiêu
Hai bên đưa nhau ra toà, hết tình hết nghĩa, cửa tiệm bán quần áo không còn
Bà kiếm một việc mới: Bán chợ phiên ngày Chúa Nhật Thế là lời khuyên con gái năm xưa trở thành lời khuyên chính mình Chỉ cần một buổi chợ phiên Chúa Nhật, bà kiếm mấy trăm đô la Câu chuyện “bình an” cho đến một ngày Người con gái năm xưa, có chuyện giữa
mẹ con, nói với bà:
- Ngày xưa mẹ bảo con đừng đi làm ngày Chúa Nhật, bây giờ thì
Người con gái không nói hết câu Nhưng ý phải hiểu: “Bây giờ thấy tiền thì mẹ cũng làm ngày Chúa Nhật như con thôi”
Đi làm ngày Chúa Nhật có tội hay không?
Đôi lúc bà cũng phân vân Nhưng nỗi trăn trở nhất trong tâm hồn bà là tấm ảnh người
mẹ sau khi chết Bà biết nếu ngày nào bà chết trước người con gái Con bà sẽ để hình bà trên bàn thờ tổ tiên, bên cạnh chồng bà
Mỗi lần đến thăm nhà đứa con gái, bà âm thầm nhìn lên tấm ảnh đen trắng, chồng bà Tấm ảnh đứa con đã để trên bàn thờ tổ tiên Ảnh bố nó Bà lại như thở nhẹ một nghĩ ngợi, chắc nó cũng để hình bà ở góc kia, trên điện thờ ngày bà chết Bà kín đáo nhìn tấm ảnh vô hình của bà Bà hình dung ánh mắt bà trong tấm ảnh đang nhìn xuống
Vào một đêm không ngờ Đêm đen của đất trời, nhưng sáng trong linh hồn Trong đêm
đó, thinh lặng, các con yên ngủ, trước tượng Chúa Người mẹ đau khổ lâm râm cầu nguyện:
- Lạy Chúa,
Trang 36Xin giúp con, con đã một lần khuyên con gái đừng đi làm ngày Chúa Nhật, dành thời gian cho anh em, cho chồng, cho các con Nhưng nay thì con lại đi làm Ngày con chết đi, mỗi khi nhìn ảnh con trên điện thờ, chắc con của con sẽ đau khổ vì có người mẹ như thế, chỉ biết khuyên con mà không dám sống lời mình khuyên Nhìn ảnh con chắc nó cũng thương một người mẹ Nhưng chắc nó cũng đau vì có người mẹ như thế Con muốn ngày nào con chết đi, nhìn ảnh con trên bàn thờ vào những ngày giỗ kỵ, nó dám nói với các con của nó là: Các con nhìn cuộc đời ngoại của các con, ngày còn sống, ngoại chúng con dám sống cuộc đời can đảm như thế
Lạy Chúa, cuộc đời con còn được bao lâu Con muốn để lại tấm ảnh thờ không phải chỉ cho đứa con gái mà còn cho các cháu cảu con nữa
Đêm đó tĩnh mịch Căn phòng ngủ im như thờ Se sẽ tiếng thở của lòng người mẹ thương con, thương cháu Bà im lặng khấn vái trước tượng Chúa, cầu nguyện cho tương lai con cháu Một đêm rất đỗi không ngờ Im lặng trong lòng bà thôi, mà lời kinh thấu đến trời cao.
Rồi một ngày, bà bỏ chợ phiên Bà bỏ những sáng Chúa Nhật đi buôn
Người con gái bà sau này kể tiếp
- Một hôn tôi hỏi mẹ Tại sao mẹ không đi làm ngày Chúa Nhật nữa? Mỗi buổi chợ phiên mẹ kiếm mấy trăm đô la cơ mà! Mẹ tôi không trả lời Tôi liếc là bà bỏ mất mấy trăm đô
la
Hôm nay mẹ tôi không còn Chỉ còn tấm hình bà trên bà thờ tổ tiên
Một tối thinh lặng Các con tôi đã ngủ Một mình ngồi nhìn ảnh mẹ Bây giờ làm mẹ mới hiểu những đoạn đời mà một người mẹ đi qua Người ta bảo có qua cầu mới hay Nhìn các con tôi ngủ, chúng đang lớn dần Lo cho con, bấy giờ mới thấm thía những ngày mẹ tôi lo cho tôi Ảnh mẹ trên bàn thờ tổ tiên Hương khói không có Trong căn nhà tôi ra vào hàng ngày Ảnh
mẹ tôi âm thầm treo đó Im lặng Nhưng đêm nay Nhớ về kỷ niệm năm xưa Tôi nhìn mẹ lại hỏi: “Tại sao mẹ không đi làm ngày Chúa Nhật nữa? Mỗi buổi chợ phiên mẹ kiếm mấy trăm đô
Bỗng quá lạ Tôi thấy tấm ảnh mẹ tôi như sáng lên Âm thầm mà mạnh mẽ vô cùng Các con tôi vẫn ngủ Chúng không biết hôm nay ngày giỗ ngoại chúng Tôi một mình ngồi trước ảnh mẹ Ảnh mẹ lại như nói với tôi:
- Mẹ biết có ngày con đặt ảnh mẹ trên bàn thờ cạnh hình ba con Đến ngày giỗ kỵ Nếu con có thắp nén hương cho mẹ, con sẽ vui vì mẹ đã dám sống những gì mẹ khuyên con Biết đâu con cái của con khó dạy, con có thể nói với chúng rằng: Nhìn ảnh ngoại chúng con đây Ngày còn sống, ngoại đã dám sống một đời can đảm như thế
Tôi chợt ứa nước mắt Hình ảnh xưa hiện về Mẹ tôi đã can đảm bỏ làm ngày Chúa Nhật chỉ vì lời khuyên cho tôi Nghĩ tới đó, tôi gục khóc hơn nữa Mẹ tôi không chỉ muốn giáo dục tôi mà cả với các con của tôi
Trang 37Các con tôi vẫn ngủ Chúng không biết tối nay, ngày giỗ ngoại chúng Mẹ tôi đã có tấm ảnh để lại cho tôi Mẹ tôi đã đi con đường của riêng mẹ Còn tôi, khi chết, tôi có bức hình nào
để lại cho các con tôi không
Tác giả Nguyễn Tầm Thường, sj.
ĐOẢN KHÚC 87: NHÂN QUẢ
Không hiểu rõ hệ lụy nhân quả, nhân quả sẽ là một hệ lụy Không phải vì không biết màkhông có hệ lụy Chính vì không biết nên hệ lụy mới đớn đau
Giả sử tôi không biết con tôi đang ở phía sau Người cha de xe, cán chết con Ông takhông biết con mình nên mới de xe Xét về ý ngay lành, ông ta không mắc tội trước lương tâm
và Thượng Đế Nhưng không vì không biết mà không có hệ lụy Đứa bé vẫn chết Lương tâmông vẫn đau đớn
Hậu quả nào cũng có nguyên nhân Nguyên nhân nào cũng có hậu quả
Không cần suy tư thần học Người bình dân cũng biết “đời cha ăn mặn, đời con khátnước”
Karma - Luyện tội
Nhà Phật tin vào đầu thai Có kiếp luân hồi Ai ở lành, kiếp sau được thoát tục Ai làm
ác, kiếp sau bị nghiệp báo Khi hồn kiếp sau không thoát tục được thì bị nghiệp báo hành hạ
Xã hội nào cũng có luật công bình
Công Giáo tin vào lửa luyện tội Thiên đàng là nơi không có vướng mắc tội kiên Chếtrồi còn vướng mắc, thì cần thanh tẩy Luyện ngục là nơi thanh tẩy để được vào thiên đàng Vìthế, luyện tội là ơn huệ do lòng Chúa xót thương Mức độ thanh tẩy có nhiều tình trạng khácnhau Cũng như tuỳ ác độc người ta sống mà Phật Giáo bảo phải đầu thai làm kiếp gì, tầngthứ mấy của ngục tối Tôn giáo nào cũng nói đến nhân quả
Tội và hậu quả của tội
Người Công Giáo có bí tích giải tội để xin ơn tha thứ Nhưng nhiều người không hiểu
rõ, không hiểu cách phong phú về bí tích này Họ cần phải phân biệt tội và hậu quả của tội Tộiđược tha, nhưng hậu quả vẫn còn Phạm tội là gieo nhân Hậu quả của tội là gặt hái từ nhân
gieo đó Thánh Phaolô nói rõ về nhân quả này: “Tiền công của tội là sự chết” (Rom 6:23) Thánh Giacôbê cũng cùng một xác định như thế Ngài viết: “Tội khi đã phạm rồi thì sinh ra cái chết” (Giacôbê 1:15) Khi một người phạm tội, là gieo nhân đó, thì tội sẽ trả công cho người đó
là sự chết
Bí tích giải tội tha thứ tội ta phạm Nhưng bí tích giải tội không cất cái “quả” do nhânkia gây ra Thí dụ: Tôi nói xấu một người Bao nhiêu người nghe tôi nói, có thành kiến vềngười đó Gây ác cảm với người đó Từ chối không cho người đó công ăn việc làm Không tintưởng người đó Tôi biết mình phạm tội Tôi đi xưng tội Tội tôi được tha Nhưng bí tích giải tộikhông có năng lực biến đổi hết ý nghĩ xấu trong tâm trí tất cả những người kia Họ ở khắp nơinhư dòng nước chảy thấm xuống ruộng đồng rồi Họ vẫn ác cảm với người tôi vu khốngchuyện xấu mà họ không có Cái vết thương kia là “quả” do “nhân” tôi gieo, bí tích giải tộikhông chạy đến từng người và đính chính dùm tôi được Đó là karma Đó là nhân quả Đó lànghiệp báo
Thí dụ: Một người con không học hành, chửi bới bố mẹ Gây đau khổ cả gia đình Saunhiều năm hoang đàng, nay sám hối Bố mẹ tha thứ, cả dòng họ mừng vui Nhưng sau nhiều
Trang 38năm không học, cho dù hôm nay sám hối, vẫn không trường nào cho anh mảnh bằng Không aicho anh kiến thức Hậu quả vẫn còn đó
Sau năm 1975 Hoàn cảnh đất nước bấy giờ ai cũng nghèo túng Chồng đi cải tạo Mộtmình bà nuôi lũ con chưa đến tuổi khôn Chỉ vì cãi vã, tức người hàng xóm Một người bỏthuốc độc giết con heo nái, cả bày heo con chết theo Tất cả sự sống của gia đình người tatrông chờ vào mấy con heo… Đàn heo chết Gia đình suy sụp, con cái nheo nhóc bệnh tật, nợnần không ngóc lên nổi Tôi phạm tội ác Tôi đi xưng tội Chúa tha tội
Lương tâm tôi đền tội chưa khi bà mẹ kia phải chia các con đi ở đợ cho dân trong làngkiếm miếng ăn Nếu tôi xưng tội và “đền tội” bằng chục kinh Kính Mừng thì đâu là ý nghĩa đềntội? Bí tích giải tội không làm cho bày heo sống lại Mất bày heo, con cái họ bệnh tật khôngthuốc chữa Bà mẹ đau đớn vì tiếc của rồi phát điên Hệ lụy này ai mang? Tôi đi xưng tội,nhưng bà hàng xóm kia vấn nghèo khổ, vì không lấy lại được bày heo Các con bà nheo nhóckhông có cơm ăn Bí tích giải tội không giải quyết hệ lụy nhân quả này Vậy ai mang?
- Karma - Luyện tội
Nhiều người nghĩ rằng đi xưng tội, hết tội là lên thiên đàng Suy nghĩ như vậy có đúngkhông? Nếu Chúa giầu lòng thương xót, tha tội cho tôi Vậy sự công bằng của Chúa ở đâu vớingười mà tôi gây nỗi đau khổ kia? Năm 2000 vừa qua là Năm Thánh Năm Thánh được lãnh
Ơn Toàn Xá Để lãnh ơn này, một trong các điều kiện là xưng tội Như vậy Ơn Toàn Xá khôngtha tội Tội được tha rồi sao còn cần Ơn Toàn Xá? Như thế ta thấy rõ vấn đề không phải xưngtội xong là hết
Người đàn ông trầm tư cả buổi chiều Ông suy nghĩ rất nhiều
Thinh lặng bao giờ cũng là một hố sâu, dưới đáy là tấm gương phản chiếu khuôn mặtcủa mình Không thánh nhân, không hiền triết nào giác ngộ ngoài bờ giếng thinh lặng đó Ông
tự hỏi lòng:
- Tôi đã xưng tội rồi, đọc kinh đền tội rồi, sao trong lòng con tôi, vẫn còn sự sợ hãi? Câu chuyện xảy ra là, khi ông đi làm về, mở khoá cửa bước vào Cháu bé đang chơi ởchân cầu thang, bỏ chạy lên lầu Nó sợ
Có thể nhiều lần khi đi làm về, nghe tiếng bố mở cửa nó đã chạy như thế Nhưng chiềunay, trong những ngày linh thao Ông cúi xuống vực giếng sâu ấy, và tiếng nói nhiệm màu củathinh lặng hỏi hồn ông:
- Tại sao con tôi vẫn sợ tôi?
Ông nhớ lại cái đêm say rượu bước vào nhà Ông mửa tháo ở phòng khách Chẳngmấy tuần ông đi nhậu với bạn bè rồi về nhà gây gỗ Một đêm kinh hoàng Vợ ông chịu khôngnổi Tức nước vỡ bờ Đêm đó vợ chồng chửi nhau, đánh nhau hung bạo Ông đã đập cái tủkính bằng chiếc ghế sắt Mảnh thủy tinh bắn tung toé trên nền gạch Ông không biết con ônghoảng sợ khóc thét lên, chạy quýnh quáng ra garage, rồi lên lầu đóng cửa khóc nức nở mộtmình Tội nghiệp, một thiên thần nhỏ không biết tránh giông bão nơi nào
Bên cái hố sâu thinh lặng Ông tiếp tục nhiều vào tấm gương kia, tự hỏi:
Mỗi khi con tôi ngủ, thần kinh trên mặt nhăn lại, như đang trong cơn ác mộng Trongcơn sốt, mồ hôi vã ra, kêu la sợ hãi, chân đạp Con tôi không ngủ bình an như một thiên thần
Sự thinh lặng bắt đầu trả lời ông Nhưng trước khi cho ông câu trả lời, tấm gương kiasáng lên một tia lửa tâm linh, ông tiếp tục nhìn vào:
Trang 39- Ai gieo gió sẽ gặp bão Tôi là người cha, nỡ lòng nào tôi gieo nỗi sợ trong hồn con tôi.
Nó vô tội Vì tội tôi mà con không có giấc ngủ như thiên thần Nếu con cứ sợ hãi, mỗi giấc mơ
là ác mộng như thế, tâm lý con sẽ lớn lên như thế nào Bệnh hoạn chăng, nhút nhát chăng
Nhà tĩnh tâm là mặt hồ thinh lặng Trên mặt nước ấy, nếu ai muốn khám phá đời mình,
nó có phép mầu cho người ta thấy nhiều điều kỳ diệu Ông tìm một chỗ vắng vẻ Mặt nước layđộng, phản ánh lên mầu trong tấm gương Người đàn ông với khung trời của riêng ông, ôngđang mở cửa con đường tâm linh Ông tiếp tục bước vào, tư vấn lần nữa:
- Tôi đã xưng tội rồi, đọc kinh đền tội rồi, Chúa tha tội rồi, sao con tôi vẫn sợ?
Ông bắt đầu hiểu hệ lụy nhân quả - karma Nếu ông cứ để con ông sống trong nỗi sợnhư thế, con ông sẽ ra sao
Gặp tôi trong giờ linh hướng Ông nói:
- Thưa Cha, con về
Ý ông muốn nói là sau những ngày linh thao này, khi về nhà
- Thưa Cha, khi về con sẽ gọi cháu ra Con chữa cho vết thương trong cháu không cònnữa thì mới gọi là đền tội Con mới được chữa lành
Giả sử là người cha, chúng ta sẽ nói gì với con?
Ông nói với tôi:
- Con phải ôm cháu rồi nói: “Con trai của bố, hôm qua đi làm về, nghe tiếng mở cửa,con chạy lên lâu phải không? Bố biết con còn sợ bố lắm Từ nay con đừng sợ bố nữa nhé Bốkhông làm con sợ nữa đâu Hôm bố đập đủ kính này, con chạy vào phòng khóc Tội nghiệpcon Mai bố đi làm về, nghe tiếng mở cửa, con chạy ra hung bố nhé Bố thương con”
Nêu ông ôm con trong vòng tay nói như thế Trái tim bé thơ của cháu sẽ vui biết bao.Tuổi thơ cần những lời trấn an cho nó cảm giác an toàn Có thể một mùa xuân sẽ mang cánhbướm về đậu với hồn cháu
Không phải chỉ tuổi thơ mà có khi càng vào đời, càng lắm vết thương Ông tâm sự:
- Vợ chồng con cũng thế Đã bao lần xưng tội, mà vết thương không lành
Cuộc đời hôn nhân của ông không nhiều năm tháng hạnh phúc Ông luôn chửi bà là đồngu Không có ai ngu như bà Bà nói gì cũng bị ông gạt đi Khi một người nói gì cũng bị cho làsai, nó là vết thương rất đau Bà không thoát ra được, đối với bà, chiếc hòm hôn nhân đã đóngđinh bằng bí tích hôn phối trong nhà thờ Bà cay đắng chịu đựng
Trong nỗi đau bà tìm cách trả thù Bà không chửi ông, nhưng chửi ai đẻ ra ông Phảidùng ngôn ngữ nào đau như ông chửi bà Càng trả thù nhau, vết thương theo năm tháng càngsâu Ông nói với tôi:
- Cứ thế, rồi chúng con đi xưng tội khi có dịp lễ lớn Chúa tha tội, nhưng hậu quả vẫncòn Rồi đâu lại vào đấy Chỉ ngày nào con nhổ những cái đinh con gây cho đời bà Và bà cũngphải dùng những lời hiền dịu nhổ những cái gai khỏi đời con, bấy giờ chúng con mới đượcchữa lành
Tôi còn nhớ ánh mắt ưu tư của ông cuối tuần tĩnh tâm đó Ông vừa khám phá ra conđường mới từ lâu ông lạc lối Cái nhân quả kia là hệ lụy ta không thể tránh khỏi Đời này, hayđời sau, ta phải đền trả, phải thanh tẩy Nhà Phật nói đến karma - Người theo Chúa nói đếnluyện tội Ông hỏi tôi, còn những chuyện đau khổ ta gây ra, mà hay người đó chết rồi thì sao?Làm cách nào gỡ đời mình khỏi cái hệ lụy chỉ vì tôi bỏ thuốc độc giết bày heo kia?
Trang 40Chúa không để chúng ta tuyệt vọng Nhưng tôi nói với ông Chúng ta sẽ nói tới đề tàinày dịp khác Bây giờ ông bắt đầu băn khoăn hệ lụy của những nhân quả là quý lắm rồi Nhiềungười nghĩ rằng mình không biết thì không có tội Họ không bao giờ băn khoăn học hỏi Tôi nóivới ông:
- Có người hỏi tôi: Mình không biết việc đó có tội, mình làm thì có tội không?
Tôi bảo họ:
- Đúng thế, không có tội Nhưng tôi xin hỏi ông Giả sử ông đang làm vườn, ông vứtcục đá vào gốc cây Cháu bé đang ngồi sau đống gạch, ông không nhìn thấy Cháu bị trúng đá.Đứt thần kinh Cháu tê liệt, suốt đời phải thở bằng ống dưỡng khí Nhìn cháu nằm trong bệnhviện suốt đời như thế ông có bình an không? Vấn đề là những hệ luỵ mình làm Chứ khôngphải không biết thì không có tội Tội thì dễ tha, nhưng vấn đề là dù được tha tội mà hệ lụy vẫncòn
Nghe tôi nói thế Tôi biết ông đang trở về hố sâu thinh lặng tâm hồn ông
Ông nói với tôi:
- Khi mình chữa vết thương trong hồn người khác lành thì chính hồn mình được lành Tôi hiểu ý ông muốn nói, ông nhìn cháu bé khi ngủ, mỉm cười như một thiên thần, cháukhông còn hốt hoảng với ác mộng nữa, bấy giờ tâm hồn ông là một người cha mới an vui Từ
đó, ông hiểu ông sẽ làm gì những vết thương đau trong đời sống vợ chồng ông Đúng vậy, khimình chữa vết thương của người khác thì nó lại lành chính vết thương của mình
Khi một người đi tìm sự hiểu biết Khi một người nhận thức được nhân quả - karma củanhững hệ lụy, đời họ sẽ hạnh phúc nhiều lắm Vì đó là khởi điểm của một bình minh mới
Phụ chú:
- Quý bạn đọc có thể tìm hiểu thêm những cái nhìn phong phú về đề tài
quan trọng: BÍ TÍCH HOÀ GIẢI, trong CD giảng thuyết Để hiểu rằng không thể nói
“linh hồn ai nấy giữ!” Đây là bí tích của gia đình chứ không chỉ cá nhân như nhiều
người thường nghĩ
- Đề tài Luyện Tội được trình bày trong cuốn Cô Đơn và Sự Tự Do, trang
29
- Hậu quả gây ra như lỗi đức công bình với người đã chết Làm sao đền
trả? Đề tài này cần được hiểu kỹ hơn về vấn đề các Ơn Xá
Tác giả Nguyễn Tầm Thường, sj.
ĐOẢN KHÚC 88: NHỮNG LÀN KHÓI
Một trong những lời căn dặn của Đức Thánh Cha Gioan Phaolô II trước khi chết là:Tiếng chuông và những làn khói