BỆNH HỌC THỰC HÀNH TÚI LỆ VIÊM TẮC Đại cương Trạng thái bệnh do tuyến nước mắt bị viêm nhiễm hoặc bị ngăn trở gây nên, gây nên chảy nước mắt thường xuyên.. Do tuyến nước mắt lệ đạo bị v
Trang 1BỆNH HỌC THỰC HÀNH
TÚI LỆ VIÊM TẮC
Đại cương
Trạng thái bệnh do tuyến nước mắt bị viêm nhiễm hoặc bị ngăn trở gây nên, gây nên chảy nước mắt thường xuyên
Thuộc loại Lệ Đạo Tắc, Lệ Đạo Viêm, Tý Lậu Chứng, Lưu Lệ Chứng
Nguyên nhân
+ Theo YHHĐ:
Do tuyến nước mắt (lệ đạo) bị viêm, tắc, hẹp
Do đau mắt hột biến chứng
Do bệnh ở xoang mũi gây nên
+ Theo YHCT:
Trang 2Do Phong Sách ‘Chư Bệnh Nguyên Hậu Luận’ ghi: “Do phong tà làm tổn thương Can, Can khí bất túc thì nước mắt chảy ra”
Do Can Thận âm hư, tinh huyết suy hao gây nên
Đa số do Can Thận đều suy, tinh huyết suy hao Can không ước thúc được dịch và phong tà bên ngoài khiến cho nước mắt chảy ra
Triệu chứng
Theo YHHĐ, trên lâm sàng có thể gặp hai loại:
1- Cấp Tính: Vùng túi lệ (cạnh góc trong mắt) sưng phù, đỏ, đau, sau
5 – 6 ngày thì vỡ mủ Có thể sưng lại hoặc thành lỗ dò hoặc áp xe
2- Mạn tính: Chảy nước mắt thường xuyên, túi lệ có thể phồng nhẹ thành một nang u nhỏ, ấn vào túi lệ có chất nhờn hoặc mủ thoát ra ngoài lỗ
lệ, nếu để lâu ngày sẽ gây nên toét mắt hoặc viêm màng tiếp hợp (viêm kết mạc)
Theo YHCT:
Do Can Thận Đều Hư: Mắt không đỏ, không sưng, nước mắt chảy ra nhiều, mắt mờ hoặc ngứa, gặp gió thì chảy nhiều hơn, kèm đầu đau, tai ù, lưng đau, chân mỏi, mạch Tế Nhược
Trang 3Điều trị:
Bổ ích Can Thận Dùng bài Cúc Tinh Hoàn Gia Giảm
(Ba kích, Câu kỷ, Nhục thung dung bổ Can Thận, chỉ lãnh lệ; Ngũ vị
tử vị chua để thu liễm, chỉ lệ; Cúc hoa dưỡng Can, làm sáng mắt, sơ phong, chỉ lệ)
Nếu do hàn nhiều: thêm Xuyên khung để ôn Can, chỉ lệ
Mắt ngứa: thêm Thích tật lê, Phòng phong để sơ phong, chỉ dưỡng, hỗ trợ tác dụng chỉ lệ
Phần Biểu hư yếu: thêm Hoàng kỳ, Bạch truật, Phòng phong để ích khí, cố biểu
Tư Âm Chỉ Lệ Thang
CHÂM CỨU
+ Kiện minh, Kiện minh 2 (Châm Cứu Học HongKong)
+ Tinh minh, sâu nửa thốn, lưu kim 15 phút Ngày châm một lần, 3 –
5 lần là một liệu trình (Châm Cứu Học Giảng Nghĩa)
Trang 4+ Bổ Can khí, khứ phong hàn: Châm bổ Can du, tả Phong trì, Mục song, Đầu lâm khấp, Tinh minh [Bổ Can du để điều bổ Can khí, Can khí phục hồi thì mắt sẽ được nuôi dưỡng; Tả Phong trì, Đầu lâm khấp, Mục song
để khứ phong, làm sáng mắt, chỉ lệ] (Châm Cứu Thực Dụng Đại Toàn)
NHĨ CHÂM
Dùng huyệt Mắt, Mắt 1, Mắt 2, Can Kích thích mạnh, lưu kim 30 phút Ngày châm 1 lần Bẩy ngày là một liệu trình (Tân Biên Châm Cứu Trị Liệu Học)
Tra Cứu Bài Thuốc
CÚC TINH HOÀN Gia Giảm (Thẩm Thị Dao Hàm): Cúc hoa, Ba kích, Nhục thung dung,Câu kỷ tử, Ngũ vị tử Lượng bằng nhau Tán bột, trộn với mật làm thành viên, to bằng hạt Ngô đồng lớn Ngày uống 2 lần, mỗi lần 30 viên
TD: Trị túi lệ viêm tắc, chảy nước mắt sống
TƯ ÂM CHỈ LỆ THANG (Trung Y Nhãn Khoa Lâm Sàng Thực Tiễn): Thục địa 15g, Sơn dược, Câu kỷ tử, Nữ trinh tử đều 12g, Địa cốt bì, Ích trí nhân, Cúc hoa, Tang diệp 9g, Hoàng cầm 6g, Ngũ vị tử 3g Sắc uống
Trang 5TD: Tư âm, ích Thận, nạp khí, dưỡng Can Trị chảy nước mắt khi ra gió