ADN cho biết tổ tiên của mình Ngày nay chỉ cần chưa tới một khoản tiền vài trăm đô la là người ta có thể góp phần chấm dứt bao tranh cãi tốn giấy mực về nguồn gốc của tổ tiên minh từ nh
Trang 1ADN cho biết tổ tiên của mình
Ngày nay chỉ cần chưa tới một khoản tiền vài trăm đô la là người ta có thể góp phần chấm dứt bao tranh cãi tốn giấy mực về nguồn gốc của tổ tiên minh từ nhiều thập
kỷ qua ít ra, đó là khoản tiền cần có để một người tìm lại dấu vết không đầy đủ nhưng rất chính xác về di truyền của tổ tiên mình
Câu chuyện Megan Lan đi tìm cụ ngoại
Theo bài viết của Megan Lane đăng trên BBC News Magazine, mục Khoa học thì chỉ cần bỏ ra 180 bảng Anh là bạn có thể nhờ các nhà khoa học ở Oxford Ancestors tìm lại dấu vết di truyền họ ngoại (bạn có thể
Trang 2xem trang web của Oxford Ancestors)
Chính Megan Lane, một phụ nữ chủng da trắng ở New Zealand, đã biết rằng tổ tiên của cô đến từ xứ Sclotland nhưng dấu vết qua các tài liệu chỉ nói không quá thời
điểm đầu thế kỷ 19
Nay nhờ công nghệ di truyền có thể xác định gốc tích gen của một người tới hàng chục nghìn năm về trước, Megan Lane tìm thấy dấu vết một trong những cụ ngoại
của cô từng sống ở vùng nay thuộc Bắc Hy Lạp
Năm năm trước, giáo sư Bryan Sykes từ trường đại học Oxford đã công bố nghiên cứu cho thấy bất cứ người gốc châu Âu
nào cũng có thể tìm lại dấu vết tổ tiên
sống cách đây 40 nghìn năm
Ông dùng một dạng DNA là mitochondrial DNA (mtDNA) để vẽ lại bản đồ của sự tiến hóa loài người trải qua và giải quyết một
số câu đố về di truyền mtDNA được
truyền từ mẹ sang con và thay đổi rất ít
Trang 3theo dòng thời gian
Chính Bryan Sykes đã chứng minh người Polynesian là gốc châu á, không phải gốc Nam Mỹ
Giáo sư Sykes đã giúp Megan Lane tìm
thấy dấu tích của gia đình kéo từ Ursula, con gái lớn nhất của bà tổ Eve, người sống
45 nghìn năm trước tại vùng nay thuộc
Bắc Hy Lạp
Kết quả chưa đầy đủ
Tuy nhiên, nhà sử học Lord Renfrew nói việc dùng DNA để tìm tổ tiên chỉ vẽ ra một bức tranh không đầy đủ vì nó bỏ qua tất
cả những người khác từng đóng góp vào toàn bộ ‘quý gen’ của chúng ta
Vì chỉ lần lùi lại ba thế hệ là mỗi người có tới tám cụ, còn lùi lại 10 đời thì ta có hơn
1000 người là tổ tiên Theo ông, nếu chỉ nghiên cứu nhiễm sắc thể Y và mtDNA thì
ta chỉ tìm ra được một phần nhỏ số người đóng góp vào toàn bộ số gen của mỗi
Trang 4người chúng ta
Cũng vì thế, Megan Lane không thể nào tìm được dấu vết của dòng cha cô để khỏi băn khoăn với câu hỏi liệu trong cô có
dòng máu thổ dân Maori ở New Zealand hay không
Tuy thế, việc nghiên cứu mtDNA đang
phát triển mạnh ở Anh và Mỹ Nó hỗ trợ cho những ai muốn nghiên cứu gia phả và cây gia hệ
Tại Hoa Kỳ có các công ty như Family Tree DNA và DNAPrint Genomics hoạt động
trong lĩnh vực này
Chúng ta là ai?
Nhìn chung, người châu Âu đa số có gốc
từ một trong bảy phụ nữ đầu tiên Khoảng một nửa là con cháu bà Helena sống ở
vùng Pyrenees 20 nghìn năm trước
Trong số những tộc người ngoài châu Âu thì các nhà khoa học nay mới xác định
Trang 5được khoảng 29 gia tộc cổ
Con số này gồm cả 12 tộc trong số người gốc châu Phi, bốn trong số người thổ dân Bắc Mỹ (Native Americans) và chín trong
số tổ người Nhật