Đẻ ít để giữ ngai vàng Nếu đối mặt với nguy cơ bị tiêu diệt bởi "thần dân", kiến chúa buộc phải hy sinh quyền lợi của đàn để duy trì vị trí của chúng... Nếu đàn có nhiều kiến chúa, kiến
Trang 1Đẻ ít để giữ ngai vàng
Nếu đối mặt với nguy cơ bị tiêu
diệt bởi "thần dân", kiến chúa buộc phải hy sinh quyền lợi của đàn để duy trì vị trí của chúng
Trang 2Nếu đàn có nhiều kiến chúa, kiến thợ sẽ tiêu diệt chúng cho tới khi
chỉ còn một con chúa sống
sót Ảnh: flickr.com
Những tổ kiến hoạt động giống như một cơ thể khổng lồ Kiến chúa đẻ
ra những con kiến thợ để chúng đáp ứng những nhu cầu của chúa và các thành viên khác trong tổ
Trang 3Livescience cho biết, thông thường một tổ kiến có nhiều hơn một kiến chúa Đương nhiên hai hoặc ba
kiến chúa sẽ sinh ra nhiều kiến thợ hơn so với một con Do có “lực
lượng lao động” đông đảo, khả
năng tồn tại của cả đàn sẽ tăng lên Nhưng các kiến chúa không thể
chung sống mãi mãi, vì lũ kiến thợ
sẽ không để như vậy Vào một thời điểm nào đó kiến thợ sẽ xông vào các con chúa và tàn sát cho đến khi chỉ còn một con chúa Trong nhiều trường hợp chẳng còn kiến chúa
nào sống sót
“Kiến thợ nhỏ hơn nhiều so với
kiến chúa Mỗi con kiến thợ cũng
Trang 4chỉ gây nên vết thương cực nhỏ khi chúng tấn công Vì thế lũ kiến thợ phải cắn và tiêm axit vào cơ thể
những con kiến chúa trong nhiều ngày mới có thể tiêu diệt chúng
Nhiều kiến chúa chết vì khát chứ không phải vì những vết thương
Trong phần lớn trường hợp, kiến thợ ngừng tấn công khi chỉ còn một con chúa sống sót, nhưng đôi khi chúng giết chết tất cả chúa”, Luke
Holman, một nhà khoa học của Đại học Copenhagen tại Đan Mạch,
phát biểu với Livescience
Theo Holman, nếu kiến thợ giết hết kiến chúa thì đó là một hành động
tự sát nếu xét trên phương diện tiến
Trang 5hóa, bởi kiến thợ không có khả
năng sinh sản Chúng phụ thuộc
vào kiến chúa trong việc duy trì nòi giống
Nhưng Holman và các đồng nghiệp nhận thấy những con chúa tìm ra một cách rất khôn ngoan - dù hơi ích kỷ - để duy trì mạng sống và
quyền lực: chúng đẻ ra ít kiến thợ hơn nếu trong tổ còn có những kiến chúa khác Số lượng con mà kiến chúa sinh ra càng lớn thì chúng
càng mất nhiều sức Do đó, chiến thuật đẻ ít giúp con chúa có đủ sức
để chống chọi với lũ kiến thợ
Đương nhiên, số lượng kiến thợ
giảm thì tốc độ phát triển của tổ
Trang 6cũng chậm hơn
Nhưng lũ kiến thợ cũng không hề ngu ngốc, bởi chúng có thể phát
hiện những con chúa sinh ít con
thông qua mùi Trên thực tế kiến chúa luôn tiết ra những hóa chất để tạo nên mùi cơ thể Kiến chúa có khả năng sinh sản càng cao thì mùi
cơ thể chúng càng mạnh Holman nhận thấy trong nhiều trường hợp kiến thợ xử tử kiến chúa sau khi
phát hiện nó sinh ít con
“Tiêu diệt những kiến chúa ích kỷ nhất là cách để kiến thợ buộc
những con chúa còn lại phải sinh nhiều con hơn nhằm duy trì sự tồn
Trang 7tại của cả đàn Có lẽ quy tắc hành
xử sơ đẳng này đã giúp các loài
kiến tạo nên những xã hội có trình
độ hợp tác rất cao, giống hệt xã hội loài người”,Holman nhận xét
Nghiên cứu của Holman được đăng trên tạp chí Proceedings of the
Royal Society B mới đây