Bối cảnh của cuộc xung đột Bài chi tiết: Các sự kiện dẫn đến cuộc Tấn công Trân Châu Cảng Đòn tấn công được trù tính sẽ vô hiệu hóa Hạm đội Thái Bình Dương Hoa Kỳ, nhờ đó Cả hai phía Mỹ
Trang 1Trận Trân Châu Cảng
Trang 2Trận Trân Châu Cảng
Một phần của Mặt trận Thái Bình Dương thuộc Chiến tranh thế giới thứ hai
Ảnh chụp Trân Châu Cảng từ một máy bay Nhật cho thấy các thiết giáp hạm Mỹ vào lúc mở đầu trận đánh Vụ nổ ở giữa bức ảnh là một quả ngư lôi đánh trúng
Thời gian 7 tháng 12 năm 1941
Trang 3Trận tấn công Trân Châu Cảng (hay Chiến dịch Hawaii theo cách gọi của Bộ Tổng
tư lệnh Đế quốc Nhật Bản)[6] là một đòn tấn công quân sự bất ngờ được Hải quân Nhật
Nam Á, chống lại Anh Quốc, Hà Lan và Hoa Kỳ Cuộc tấn công bao gồm hai đợt
được vớt lên và đưa trở lại hoạt động), và gây hư hỏng cho bốn chiếc khác Quân Nhật
phá hủy 188 máy bay, gây tổn thất về nhân mạng là 2.402 người tử trận và 1.282
người khác bị thương Các trạm phát điện, xưởng tàu, xưởng sửa chữa và các kho chứa nhiên liệu và ngư lôi, cùng các bến tàu dành cho tàu ngầm và tòa nhà sở chỉ huy
thương
Cuộc tấn công là một sự kiện lớn trong Thế Chiến II Nó đã diễn ra trước khi có bất cứ
này ngay trước thời điểm trù định cho cuộc tấn công ở Hawaii Cuộc tấn công, và đặc biệt là bản chất “bất ngờ” của nó, là hai nhân tố khiến cho công chúng Mỹ thay đổi
hộ việc Mỹ tham chiến Ngoài ra, việc Đức nhanh chóng tuyên chiến với Mỹ mà
Mặt trận Châu Âu Việc Nhật Bản không đưa ra một lời tuyên chiến chính thức nào
tháng 12 năm 1941 sẽ mãi là một ngày ô nhục”
Bối cảnh của cuộc xung đột
Bài chi tiết: Các sự kiện dẫn đến cuộc Tấn công Trân Châu Cảng
Đòn tấn công được trù tính sẽ vô hiệu hóa Hạm đội Thái Bình Dương Hoa Kỳ, nhờ đó
Cả hai phía Mỹ và Nhật đều duy trì lâu dài các kế hoạch phòng hờ một cuộc chiến tranh nổ ra tại Thái Bình Dương, vốn luôn thay đổi khi căng thẳng giữa hai quốc gia
Trang 4ngày càng leo thang trong những năm 1930, do sự đáp trả bằng cấm vận và trừng phạt
Châu và Đông Dương
hoãn lại mọi chuyến hàng xuất khẩu máy bay, linh kiện, máy công cụ và xăng máy
ngưng toàn bộ việc xuất khẩu dầu mỏ sang Nhật vào lúc đó một phần là vì quan điểm
đa số tại Washington cho rằng hành động như vậy có thể quá cực đoan, do Nhật còn bị
công hạm đội Ý tại cảng Taranto vào năm 1940 Sự kiện này đã được tận dụng triệt để
với hy vọng có thể làm nản lòng Nhật Bản trong việc tiếp tục xâm chiếm miền Viễn
mọi hành động chống lại các thuộc địa Anh Quốc ở Đông Nam Á sẽ thúc đẩy Hoa Kỳ
nhắc đến việc xâm lược Philippines và cho đó là cần thiết trong kế hoạch chiến tranh của Nhật; trong khi về phía Mỹ, việc chiếm lại quần đảo này đã được quy định trong
Kế hoạch Cam trong những năm giữa hai cuộc thế chiến
Nhật Bản và Hoa Kỳ đều nhận thức được nguy cơ chiến tranh (và đều xây dựng các kế
quan hệ chưa thực sự bắt đầu leo thang đến tận khi Nhật Bản xâm chiếm Mãn Châu
Quốc, đồng thời cũng là một bước đi đến việc sở hữu các nguồn tài nguyên ở Đông Nam Á Hành động này khiến Hoa Kỳ ra lệnh cấm xuất khẩu dầu mỏ sang Nhật Bản, buộc Nhật Bản phải khởi động kế hoạch chiếm hữu việc sản xuất xăng dầu tại Đông
Diego đến các căn cứ mới ở Trân Châu Cảng được giới quân sự Nhật Bản xem là Mỹ đang chuẩn bị cho một cuộc đối đầu tiềm tàng giữa hai quốc gia
Trang 5Trân Châu Cảng vào ngày 30 tháng 10 năm 1941.
Kế hoạch sơ thảo cho một cuộc tấn công vào Trân Châu Cảng nhằm bảo vệ cuộc tiến quân vào "Khu vực Tài nguyên phía Nam" (tên mà phía Nhật đặt cho khu vực Đông
Minoru Genda thực hiện Trong những tháng tiếp theo sau, phi công được huấn luyện, trang bị được cải tiến và thông tin tình báo được thu thập Cho dù có những sự chuẩn
khi phần lớn các nhà lãnh đạo Nhật thuyết phục với ông rằng bản "ghi chú của Hull"
cứ và cơ sở quân sự Mỹ tại Thái Bình Dương đã nhiều lần bị đặt trong tình trạng báo động, và xung đột giữa Mỹ và Nhật là điều mà nhiều quan sát viên nghĩ đến Tuy nhiên, các quan chức Mỹ đã hoài nghi việc Trân Châu Cảng sẽ trở thành mục tiêu đầu tiên trong một cuộc chiến tranh với Nhật Họ cho là Philippines sẽ bị tấn công trước tiên do mối đe dọa mà nó đặt ra cho các con đường vận chuyển trên biển về phía Nam,
của Roosevelt đã biết trước về cuộc tấn công và đã lờ đi nhằm tìm kiếm sự hỗ trợ từ
Mục tiêu
Trang 6Cuộc tấn công có nhiều mục đích chính Trước tiên, người Nhật hi vọng nó sẽ tiêu diệt các đơn vị của hạm đội Mỹ, và do đó ngăn cản hạm đội Thái Bình Dương can thiệp vào việc Nhật chinh phục Đông Ấn Kế tiếp, đó là cách người Nhật tranh thủ thời gian
để củng cố vị thế của họ và tăng cường sức mạnh hải quân, trước khi các tàu chiến
người Mỹ, có thể gây nản lòng, cho phép Nhật tiếp tục chinh phục Đông Nam Á mà không bị can thiệp.[26]
chiến lược và văn kiện quân sự của cả hai phía Nhật Bản và Hoa Kỳ đều xuất phát từ
mạnh tác chiến của Hạm đội Thái Bình Dương; và nếu như thành công, điều đó sẽ trì hoãn, nếu không thể ngăn ngừa vĩnh viễn, trận chiến Thái Bình Dương tổng lực ("trận đánh quyết định", theo suy nghĩ của Hải quân Nhật), một cuộc chiến chắc chắn là cuộc đối đầu giữa các thiết giáp hạm Với những suy nghĩ ấy, Yamamoto dự định phải tìm kiếm và tấn công Hạm đội Thái Bình Dương "bất cứ nơi nào có thể tìm gặp tại Thái Bình Dương."[30] Ngày 14 tháng 11 năm 1941, cuộc diễn tập trên sa đồ đã đưa ra giả
sức mạnh mà Bộ Tổng tham mưu Hải quân Nhật dự định tung ra cho chiến dịch này
Phía Nhật Bản đã quá tin tưởng vào khả năng đạt được thắng lợi nhanh chóng trong Thế Chiến Thứ Hai, và do đó đã bỏ qua các mục tiêu khác trong cảng, đặc biệt là các
Tiếp cận và tấn công
Con đường mà Hạm đội Nhật đã đi đến Trân Châu Cảng rồi rút lui
Trang 7Ngày 26 tháng 11 năm 1941, một lực lượng đặc nhiệm Nhật Bản (Kido Butai, hay là
Lực lượng Tấn công) gồm sáu tàu sân bay hạm đội cùng một số tàu hộ tống và tàu chở
đường rời miền Bắc Nhật Bản đi đến một địa điểm ở phía Tây Bắc Hawaii, dự định sẽ tung số máy bay trên đó, 405 chiếc, để tấn công vào Trân Châu Cảng Cuộc tấn công
dự định được chia làm hai đợt với 360 chiếc dành cho hai đợt tấn công, và 48 máy bay
thứ nhất quay về
Đợt thứ nhất sẽ là đòn tấn công chủ lực, trong khi đợt thứ hai sẽ hoàn tất những công
bắn phá các sân bay và tiêu diệt số máy bay đậu trên mặt đất càng nhiều càng tốt nhằm đảm bảo chúng không thể cất cánh để phản công lại các máy bay ném bom, đặc biệt là trong đợt đầu tiên Khi những máy bay tiêm kích bị cạn nhiên liệu, chúng sẽ được tiếp thêm nhiên liệu từ các tàu sân bay rồi quay trở lại chiến đấu Những máy bay tiêm kích sẽ làm nhiệm vụ tuần tra chiến đấu trên không ở nơi cần thiết, đặc biệt là bên trên các sân bay Mỹ
Trước khi cuộc tấn công được thực hiện, hai máy bay trinh sát được phóng lên từ các tàu tuần dương để thám sát bên trên Oahu và báo cáo về thành phần và vị trí của hạm
đội đối phương Bốn chiếc máy bay thám sát khác sẽ tuần tra trong khu vực giữa Kido
Butai và Niihau nhằm ngăn ngừa lực lượng đặc nhiệm khỏi bị phản công bất ngờ.[34]
Tàu ngầm
Các tàu ngầm hạm đội của Nhật Bản I-16, I-18, I-20, I-22 và I-24, mỗi chiếc mang
ngầm bỏ túi ở phía Đông Nam của phao dẫn vào cảng và đã báo động cho chiếc tàu
súng đầu tiên của Mỹ trong Thế Chiến II Một chiếc tàu ngầm con khác ở phía Bắc
giờ 43 phút.[40]
Trang 8Chiếc tàu ngầm con thứ ba bị mắc cạn hai lần, một lần bên ngoài lối vào cảng và một
Kazuo Sakamaki rời khỏi nó bơi lên bờ và trở thành tù binh chiến tranh người Nhật
Viện Hải quân Hoa Kỳ vào năm 1999, sau khi đã tiến hành một cuộc phân tích các bức ảnh chụp cuộc tấn công, cho biết một tàu ngầm bỏ túi có thể đã bắn trúng một ngư
Nhật Bản tuyên chiến
Xem thêm: Nhật Bản tuyên chiến với Hoa Kỳ và Anh Quốc
Dù cuộc tấn công trên thực tế đã xảy ra trước khi có một lời tuyên chiến chính thức của Nhật Bản, Đô đốc Yamamoto ban đầu đã quy định rằng cuộc tấn công chỉ được thực hiện 30 phút sau khi Nhật Bản thông báo cho Hoa Kỳ rằng họ muốn chấm dứt
trì các quy ước về chiến tranh trong khi vẫn đạt được yếu tố bất ngờ Cho dù có những
dự định như thế, cuộc tấn công đã được khởi sự trước khi bản thông điệp dài 5.000 từ này được chuyển giao Tokyo truyền bức thông điệp đến Tòa đại sứ Nhật Bản (chia thành hai phần), mà cuối cùng thời gian truyền quá lâu để có thể kịp trao cho Mỹ đúng lúc, trong khi các chuyên viên mật mã Mỹ đã giải mã và dịch xong phần lớn bức thông
xem là một lời tuyên chiến, “bức thông điệp không hề tuyên bố chiến tranh hay ảnh
đăng tải trên trang đầu của các tờ nhật báo Nhật Bản trong số phát hành buổi chiều tối ngày 8 tháng 12.[50]
Đợt tấn công thứ nhất
Trang 9Quân Nhật tấn công làm hai đợt Đợt thứ nhất bị radar Lục quân Mỹ phát hiện khi còn cách 136 hải lý nhưng nhầm chúng với những máy bay ném bom Không lực Mỹ đến
G Haleiwa H Kahuku I Wahiawa J Kaneohe K Honolulu
0 B-17 đến từ lục địa 1 Đợt tấn công thứ nhất 1-1 máy bay ném bom bay ngang 1-2 máy bay ném ngư lôi 1-3 máy bay ném bom bổ nhào 2 Đợt tấn công thứ hai 2-1 máy bay ném bom bay ngang 2-1F máy bay tiêm kích 2-2 máy bay ném bom bổ nhào
Bên dưới:
A Đảo Wake B Đảo Midway C Đảo Johnston D Hawaii
Trang 109: Căn cứ không lực hải quân Ford Island
10: Sân bay Hickam
Các mục tiêu cơ sở hạ tầng bị bỏ qua:A: Kho chứa dầu
B: toà nhà sở chỉ huy CINCPAC
C: Căn cứ tàu ngầm
D: Xưởng đóng tàu hải quân
Trang 11Đợt tấn công thứ nhất gồm 183 máy bay được phóng lên ở phía Bắc Oʻahu, do Đại táMitsuo Fuchida chỉ huy Sáu máy bay không thể cất cánh do trục trặc kỹ thuật.[34]
• Nhóm thứ nhất (mục tiêu: các thiết giáp hạm và tàu sân bay)[52]
o 50 máy bay ném ngư lôiNakajima B5N trang bị bom xuyên thép 800 kg (1.760 lb), được tổ chức thành bốn đội
chức thành bốn đội
• Nhóm thứ hai — (mục tiêu: Ford Island và Wheeler Field)
o 54 máy bay ném bom bổ nhàoAichi D3A trang bị bom đa dụng 250 kg (550 lb)
• Nhóm thứ ba — (mục tiêu: máy bay tại các sân bay Ford Island, Hickam Field,
Wheeler Field, Barber’s Point và Kaneohe)
o 45 máy bay tiêm kíchMitsubishi A6M để kiểm soát trên không và bắn phá[51]
đưa vào hoạt động, đang trong giai đoạn huấn luyện được vài tháng) phát hiện ra
chúng và phát đi lời cảnh báo Dù những người vận hành radar báo cáo rằng sóng dội của một mục tiêu lớn chưa từng thấy; một viên sĩ quan chưa được huấn luyện tại một
Tyler, đoán chừng rằng đó là do sự có mặt của sáu chiếc máy bay ném bomB-17 đang được dự định sẽ bay đến Hướng mà những chiếc máy bay bay đến khá gần (hai hướng
trong khi Tyler, vì những lý do an ninh, không thể báo cho họ biết những chiếc B-17
Nhiều máy bay Mỹ bị bắn rơi khi đợt tấn công đầu tiên tiến vào đất liền, và ít nhất một chiếc qua radio đã phát đi lời cảnh báo dù không được mạch lạc Các lời cảnh báo khác, xuất phát từ những chiếc tàu bên ngoài lối vào cảng, vẫn còn đang được xử lý hoặc chờ đợi để được xác nhận khi những chiếc máy bay tấn công bắt đầu ném bom
và bắn phá Dù sao, vẫn không rõ là những lời cảnh báo này có đem lại hiệu quả thiết thực nào hay không ngay cả khi chúng được hiểu đúng đắn và kịp thời hơn Có thể
Nhật đã tấn công Trân Châu Cảng, và đã có các chỉ thị đặc biệt để tiến hành các hoạt động trước khi đối phương thực sự tấn công sở chỉ huy của ông
Trang 12Phần không kích của cuộc tấn công vào Trân Châu Cảng bắt đầu lúc 7 giờ 48 phút
máy bay ném ngư lôi chậm chạp và mong manh dẫn đầu đợt tấn công thứ nhất, khai thác những khoảnh khắc đầu tiên của sự bất ngờ để tấn công các mục tiêu quan trọng nhất là những chiếc thiết giáp hạm, trong khi các máy bay ném bom bổ nhào tấn công
Wheeler Field, căn cứ máy bay tiêm kích chủ yếu của Không lực Lục quân 171 máy
P-36 Hawk và P-40 Warhawk đối đầu với lực lượng Nhật Bản.[59]
Thủy thủ trên những con tàu chiến Mỹ tỉnh giấc do tiếng báo động, bom nổ và tiếng súng; buộc những con người còn đang ngái ngủ vội vã mặc quần áo và lao đến các vị trí trực chiến Bức điện nổi tiếng "Air raid Pearl Harbor This is not drill"[60] (Trân Châu Cảng bị không kích Đây không phải là diễn tập), được gửi từ sở chỉ huy Không đoàn Thám sát 2, là vị chỉ huy cao cấp đầu tiên tại Hawaii trả lời Những người phòng thủ hoàn toàn không được chuẩn bị Các kho đạn còn đang bị khóa lại, máy bay đậu
Cho dù với tình huống như vậy và tình trạng báo động thấp, nhiều quân nhân Mỹ đã
quan trên tàu, tất cả đều là Thiếu úy và không ai trong số họ có thâm niên phục vụ nhiều hơn một năm; nó hoạt động ngoài biển được bốn ngày trước khi sĩ quan chỉ huy
cho đến khi bị trúng phải mảnh bom từ một quả bom phát nổ trên chiếc thiết giáp hạm
USS Tennessee thả neo bên cạnh
Sự dũng cảm được thể hiện ở nhiều nơi khác Tổng cộng đã có 14 sĩ quan và thủy thủ
Huy chương Tưởng niệm Trân Châu Cảng, đã được đặt ra và tưởng thưởng cho mọi cựu quân nhân từng tham gia trong cuộc tấn công này
Đợt tấn công thứ hai
Trang 13Đợt thứ hai bao gồm 171 máy bay: 54 chiếc B5N, 81 chiếc D3A và 36 chiếc A6M,
• Nhóm thứ nhất : 54 chiếc B5N trang bị bom đa dụng 250 kg (550 lb) và 55 kg
(120 lb)[52]
Island, và Barbers Point
• Nhóm thứ hai (mục tiêu: các tàu sân bay và tuần dương hạm)
bốn đội
• Nhóm thứ ba (mục tiêu: máy bay tại các sân bay Ford Island, Hickham Field,
Wheeler Field, Barber’s Point, Kaneohe)
Đợt tấn công thứ hai được chia làm ba nhóm Một nhóm được giao nhiệm vụ tấn công
bay đến địa điểm tấn công hầu như đồng thời từ nhiều hướng khác nhau
Chín mươi phút kể từ khi bắt đầu, cuộc tấn công kết thúc 2.386 người Mỹ bị thiệt mạng (55 người là thường dân, đa số bị giết khi các quả đạn pháo phòng không không được kích nổ rơi xuống các khu vực dân cư), và thêm 1.139 người khác bị thương
Trong số các tổn thất về nhân mạng về phía Mỹ, gần một nửa là do vụ nổ hầm đạn
40 cm (16 inch) cải biến.[63]
Vốn đã bị hư hại bởi một ngư lôi và một đám cháy phía trước, thiết giáp hạm Nevada
dự tính thoát ra khỏi cảng Nó bị nhiều máy bay ném bom Nhật nhắm vào đang khi trên đường đi, trúng phải nhiều bom 113 kg (250 lb) nên bị cho mắc cạn để tránh làm tắc lối ra vào cảng
có thể đã giữ cho nó nổi, nhưng được lệnh bỏ tàu ngay khi họ nâng công suất máy
bơm Dầu loang đang bốc cháy rỉ ra từ thiết giáp hạm Arizona và West Virginia trôi
dần đến nó khiến cho tình hình có vẻ trầm trọng hơn so với thực tế Chiếc tàu không
hai quả cuối cùng chạm đích phía trên đai giáp bảo vệ làm cho nó bị lật úp Thiết giáp
Trang 14hạm USS Maryland trúng phải hai quả đạn 40 cm được cải biến, nhưng không bị hư hại nghiêm trọng.
Mặc dù quân Nhật tập trung vào các tàu chiến lớn quan trọng nhất, họ cũng không bỏ
trục đang nằm trong ụ tàu bị phá hủy khi bom xuyên trúng bồn chứa nhiên liệu của chúng Nhiên liệu bị rò rỉ đã bắt lửa, và nỗ lực dập lửa bằng cách làm ngập ụ tàu đã
Raleigh bị thủng một lỗ bởi ngư lôi Tàu tuần dương hạng nhẹ USS Honolulu bị hư hại
USS Downes bị hư hỏng nặng Chiếc tàu sửa chữa USS Vestal neo đậu bên cạnh chiếc
Arizona bị hư hỏng nặng và mắc cạn Tàu chở thủy phi cơ USS Curtiss cũng bị hư hại
phía trước.[64]
24 chiếc bị phá hủy và sáu chiếc khác bị hư hỏng nặng đến mức không thể sửa chữa,
ba chiếc khác đang phiên đi tuần tra khi cuộc tấn công xảy ra đã quay trở về an toàn Pháo phòng không cũng đã bắn nhầm một số máy bay Mỹ, kể cả năm chiếc xuất phát
trại binh cũng đã gây thêm một số thương vong
Về phía Nhật, 55 phi công và chín thủy thủ tàu ngầm tử trận cùng một người bị bắt
74 chiếc khác bị hư hại do hỏa lực phòng không từ mặt đất
Khả năng thực hiện đợt tấn công thứ ba
Genda, kiến trúc sư chính của cuộc tấn công, đã thuyết phục Đô đốc Nagumo tiếp tục thực hiện đợt không kích thứ ba nhằm tiêu diệt càng nhiều càng tốt nhiên liệu và ngư
quân sự đều cho rằng việc phá hủy các cơ sở này sẽ ảnh hưởng đến hoạt động của
Nếu chúng bị quét sạch, "các chiến dịch quân sự nghiêm túc tại Thái Bình Dương phải