+ Tĩnh mạch nông: tạo thành một mạng lưới tĩnh mạch đổ vào cung tĩnh mạch mu chân, rồi nhận cung tĩnh mạch gan chân và đổ vào các tĩnh mạch hiển lớn và bé.. + Thần kinh nông: cảm giác da
Trang 1Giải phẫu vùng bàn chân
(Kỳ 1)
Bài giảng Giải phẫu học
Chủ biên: TS Trịnh Xuân Đàn
Bàn chân (pedis) được giới hạn bắt đầu từ dưới hai mắt cá tới đầu các
ngón chân, gồm có hai phần mu chân và gan chân
1 MU CHÂN
Mu chân (regio dorsalis pedis) là phần nằm phía trên các xương đất bàn
ngón chân
1.1 Lớp nông
Da mỏng, dễ di động Tổ chức dưới da nhiều tĩnh mạch và thần kinh nông
Trang 2+ Tĩnh mạch nông: tạo thành một mạng lưới tĩnh mạch đổ vào cung tĩnh
mạch mu chân, rồi nhận cung tĩnh mạch gan chân và đổ vào các tĩnh mạch hiển lớn và bé
+ Thần kinh nông: cảm giác da vùng mu chân là các nhánh
- Thần kinh bì mu chân trong là nhánh trong của thần kinh mác nông
- Thần kinh bì mu chân giữa là nhánh ngoài của thần kinh mác nông
Thần kinh bì mu chân ngoài là nhánh tận của thần kinh bắp chân
- Mạc nông
Ở trên liên tiếp với mạc nông của cẳng chân, hai bên dính vào cân gan chân, phía trước bám vào các bờ xương đất bàn chân I và
V
1.2 Lớp sâu
Các gân và cơ ở mu chân có hai loại, một loại từ cẳng chân xuống và 1 loại
là cơ nội tại ở mu chân
Trang 31 Gân cơ duỗi dài các ngón chân
2 Gân cơ mác dài
3 Cơ duỗi ngắn các ngón chân
4 Gân cơ mác ngắn
5 Gân cơ mác ba
6 Gân cơ duỗi dài ngón cái
7 Gân cơ chày trước
Hình 3.37 Cơ duỗi ngắn các ngón chân
- Gân cơ chày trước: từ khu cẳng chân trước xuống bám vào xương chêm
I và xương đốt bàn chân I
- Gân cơ duỗi dài ngón cái xuống bám vào nền đốt II ngón cái
- Gân cơ duỗi dài (duỗi chung) các ngón chân xuống bám vào nền các
đốt giữa và đốt xa các ngón chân II, III, IV, V
Trang 4- Gân cơ mác ba xuống bám vào nền xương đốt bàn V
- Cơ duỗi ngắn ngón chân là cơ nội tại của mu chân Cơ bám từ mặt trên và ngoài xương gót, mạc giữ gân duỗi, đi dưới gân duỗi dài các ngón chân, rồi chia thành 4 bó, bó trong đến ngón cái bám vào đất gần ngón cái, ba bó còn lại đến bám vào gân duỗi các ngón II, III, IV
1.3 Mạch, thần kinh
1.3.1 Động mạch mu chân (a dorsalis pedis)
* Nguyên uỷ, đường đi, tận cùng:
Động mạch chày trước sau khi chui qua mạc giữ gân duỗi thì đổi tên thành động mạch mu chân, chạy xuống tới đầu sau khoang liên cốt bàn chân I thì chui xuống gan chân để nối với động mạch gan chân ngoài
Đường định chiếu là đường xẻ từ giữa hai mắt cá đến khe giữa ngón chân I-II
* Liên quan:
Ở cổ chân, động mạch mu chân có gân cơ duỗi ngón cái bắt chéo động mạch từ ngoài vào trong Nên ở mu chân, động mạch chạy dọc theo bờ ngoài gân duỗi ngón cái và nằm giữa nó với gân cơ duỗi chung ngón chân, có bó thứ nhất của cơ mu chân bắt chéo phía trên động mạch