Rối loạn cân băng kiềm toan (Kỳ 3) pot

Nhiễm toan ống thận: - Nhiễm toan ống thận giảm kali máu.. * Nhiễm toan ống thận giảm kali máu: + Nhiễm toan ống thận týp I: Nhiễm toan ống thận týp I hay còn gọi nhiễm toan ống lượn x

Rối loạn cân băng kiềm toan

(Kỳ 3)

2.2.2 Nhiễm toan có khoảng trống anion bình thường:

2.2.2.1 Nhiễm toan ống thận:

- Nhiễm toan ống thận giảm kali máu

- Nhiễm toan ống thận tăng kali máu

* Nhiễm toan ống thận giảm kali máu:

+ Nhiễm toan ống thận týp I:

Nhiễm toan ống thận týp I hay còn gọi nhiễm toan ống lượn xa

- Triệu chứng:

Khoảng trống anion bình thường, khoảng trống anion [Na+ K+ - Cl- > 0] niệu (+)

Tăng clo máu

Không toan hoá nước tiểu, pH >5,5 do tế bào ống góp có khả năng hấp thu một số ion H+ từ lòng ống thận trở lại máu hoặc do giảm khả năng vận chuyển ion H+ từtế bào vào ống thận NaH2PO4 và NH4+ giảm

Giảm canxi máu, tăng canxi niệu: sự giảm canxi máu dẫn đến cường chức năng tuyến cận giáp thứ phát gây nhuyễn xương, thưa xương Citrat niệu giảm do nhiễm toan máu và giảm kali máu kích thích ống thận tăng hấp thu citrat

Kiềm hoá nước tiểu, tăng canxi niệu, citrat niệu thấp là những yếu tố thuận lợi cho sự hình thành sỏi tiết niệu và nhiễm canxi thận (vôi hoá thận) Khoảng 40% nhiễm toan ống thận týp I có sỏi thận tiết niệu và vôi hoá thận

Trẻ em chậm phát triển thể lực, có thể khắc phục tình trạng chậm lớn bằng điều chỉnh kiềm-toan máu Cả trẻ em và người lớn đều có khả năng mắc bệnh lý

xương một phần do giảm canxi máu, một phần do bài tiết không đầy đủ 1,25 dihydroxy vitamin D3 (1,25 dihydroxy cholecaliciferol)

Khi thận mất khả năng giữ kali sẽ gây đa niệu giảm kali máu Giảm kali máu, nhiễm toan kết hợp với các yếu tố nguy cơ khác sẽ đe doạ tính mạng bệnh nhân

- Nguyên nhân:

Bệnh lý di truyền gen trội

Kết hợp với một số bệnh lý di truyền khác:

Bệnh Fabry

Bọt biểu vùng tủy

Bệnh Wilson: đái đường, xơ gan do rối loạn chuyển hoá đồng

Bệnh hồng cầu hình bầu dục di truyền

Nhiễm toan týp I thứ phát:

Hội chứng Sjogren: giảm tiết các tuyến ngoại tiết chủ yếu là tuyến lệ và tuyến nước bọt

Tăng gammaglobulin máu

Viêm gan mãn tính tiến triển

Luput ban đỏ hệ thống

 Nhiễm toan ống thận týp II:

+ Nhiễm toan ống thận týp II còn gọi là nhiễm toan ống lượn gần Ống lượn gần mất khả năng hấp thu bicarbonat sẽ gây nhiễm toan máu với các triệu chứng:

- Khoảng trống anion bình thường, khoảng trống anion niệu (+)

- Tăng clorua, giảm kali, giảm phosphat, giảm axit uric máu, xuất hiện axit amin niệu, glucose niệu, toan hoá nước tiểu (pH niệu <5,5)

- Citrat niệu bình thường hoặc tăng, tăng bicarbonat niệu, không có sỏi thận-tiết niệu, không vôi hoá thận

+ Nguyên nhân nhiễm toan ống thận týp II:

- Di truyền gen trội hoặc gen lặn hoặc do đột biến của nhiễm sắc thể giới tính X, có thể kết hợp với hội chứng Fanconi

- Mắc phải: ức chế men carbonic anhydrase như acetazolamide