Định nghĩa: Suy chức năng tuyến sinh dục nam là tình trạng suy giảm chức năng của tinh hoàn mà nguyên nhân có thể là thứ phát hoặc tiên phát.. Có 2 thể: - Suy chức năng tuyến sinh dục h
Trang 1Hội chứng Suy chức năng tuyến sinh dục
1 Suy chức năng tuyến sinh dục nam
1.1 Định nghĩa:
Suy chức năng tuyến sinh dục nam là tình trạng suy giảm chức năng của tinh hoàn mà nguyên nhân có thể là thứ phát hoặc tiên phát
Có 2 thể:
- Suy chức năng tuyến sinh dục hoàn toàn: liên quan đến chức năng nội và ngoại tiết
- Suy chức năng tuyến sinh dục không hoàn toàn: chỉ liên quan đến chức năng ngoại tiết, còn chức năng nội tiết vẫn bình thường
1.2 Nguyên nhân:
* Suy sinh dục nam hoàn toàn:
+ Suy sinh dục nam tiên phát:
- Không có tinh hoàn
- Nhiễm virus quai bị
- Sau phẫu thuật cắt bỏ tinh hoàn
- Điều trị bằng phóng xạ
Trang 2- Hội chứng Klinefelter: tinh hoàn teo nhỏ, cứng, không đau khi sờ nắn, không có tinh trùng
+ Suy sinh dục nam thứ phát:
- Ung thư tinh hoàn
- Do suy chức năng tuyến yên
- U hố sọ sau
- Suy dinh dưỡng
- Đái tháo đường
- Suy chức năng tuyến giáp
- Suy thượng thận mãn (Addison)
* Suy sinh dục nam không hoàn toàn
- Viêm tinh hoàn do quai bị
- Điều trị bằng hoá trị liệu hoặc xạ trị điều trị ung thư
- Tinh hoàn ẩn (cả 2)
1.3 Triệu chứng:
1.3.1 Lâm sàng:
+ Hỏi bệnh:
- Hỏi kỹ về thời kỳ dậy thì, bắt đầu ở tuổi nào
Trang 3- Có chấn thương không?
- Nhiễm khuẩn ở bộ phận sinh dục không?
- Có xuất tinh không?
+ Khám:
- Tinh hoàn ẩn một bên hay hai bên
- Có teo tinh hoàn không?
- Sờ tinh hoàn chắc hay cứng
- Cần phải khám toàn thân để tìm nguyên nhân
1.3.2 Cận lâm sàng:
- Xét nghiệm tinh dịch để tìm số lượng và chất lượng tinh trùng
- Siêu âm tuyến tiền liệt và tinh hoàn
- X quang có cản quang chụp ống dẫn tinh xem có tắc ống dẫn tinh ?
- 17cetosteroid nước tiểu (bình thường: 14 - 52 mmol/24h.)
- Chụp hố yên
- Sinh thiết khối u để tìm tế bào lạ
2 Suy chức năng buồng trứng
2.1 Định nghĩa:
Trang 4Suy chức năng buồng trứng là tình trạng suy hoàn toàn hay không hoàn toàn các chức năng của buồng trứng
2 2 Nguyên nhân:
+ Suy chức năng buồng trứng hoàn toàn:
- Ung thư buồng trứng tiên phát hoặc thứ phát
- Do chấn thương
- Nhiễm khuẩn
- Sarcoid
- Suy chức năng tuyến yên
- Phẫu thuật cắt bỏ buồng trứng cả 2 bên
- Hoá trị liệu hoặc xạ trị
- Suy tuyến giáp
- Suy thượng thận
+ Suy chức năng buồng trứng không hoàn toàn:
- Viêm phần phụ
- Cắt toàn bộ tử cung
- Cường androgen
- Đái tháo đường, hội chứng Cushing
Trang 5- Suy thận, xơ gan
- Các thuốc hướng thần
Tất cả những nguyên nhân trên đều gây rối loạn rụng trứng
2.3 Triệu chứng:
2.3.1 Lâm sàng:
- Vô kinh
- Kinh nguyệt thưa và ít
- Vô kinh kết hợp với tiết sữa (cường prolactin)
- Sẩy thai do rối loạn rụng trứng
- Trứng cá ở mặt hoặc toàn thân là triệu chứng điển hình của rối loạn rụng trứng (nguyên nhân do cường androgen của vỏ thượng thận)
2.3.2 Cận lâm sàng:
- Định lượng FSH: nếu FSH tăng cao là do tổn thương tiên phát tại buồng trứng; nếu FSH thấp hay bình thường có thể gặp trong suy buồng trứng thứ phát
- Chụp tử cung, buồng trứng cản quang
- Chụp hố yên