Bảng đơn vị đo lờngthông tin Trong tin học, thuật ngữ bit thờng dùng để chỉ phần nhỏ nhất của bộ nhớ máy tính để lu trữ một trong hai kí hiệu, đợc sử dụng để biểu diễn thông tin trong m
Trang 1Đề cơng ôn tập
I/Đặc tính và vai trò của máy tính điện tử.
Đặc tính u việt của máy tính:
Vai trò của máy tính:
-Là công cụ lao động động mới của con ngời với mục đích trợ giúp công việc tính toán thuần tuý -Là công cụ lao động để đáp ứng nhu cầu lu trữ, tìm kiếm và xử lý thông tin một cách có hiệu quả
…
II/Thông tin và dữ liệu.
1.Khái niệm thông tin và dữ liệu.
-Sự hiểu biết có thể có đợc về 1 thực thể nào đó gọi là thông tin
-Thông tin là sự phản ánh sự vật, hiện tợng, hoạt động của con ngời trong thế giới khách quan -Thông tin đã đợc xử lý và đa vào máy tính gọi là dữ liệu
2.Đơn vị đo l ờng.
Đơn vị cơ bản đo lờng thông tin là bít Đó là lợng thông tin vừa đủ để xác định chắc chắc 1 trạng thái của 1 sự kiện có 2 trạng thái với khả năng xuất hiện nh nhau
Bảng đơn vị đo lờngthông tin
Trong tin học, thuật ngữ bit thờng dùng để chỉ phần nhỏ nhất của bộ nhớ máy tính để lu trữ một trong hai kí hiệu, đợc sử dụng để biểu diễn thông tin trong máy tính, là 0 và 1
Để lu trữ dãy bit đó, ta cần dùng ít nhất tám bit của bộ nhớ máy tính Ngoài đơn vị bit nói trên,
đơn vị đo thông tin thờng dùng là byte và 1byte = 8 bit
3.Mã hoá thông tin trong máy.
-Muốn máy tính xử lý đợc, thông tin phải đợc biến đổi thành một dãy bit Cách biến đổi nh vậy
đợc gọi là một cách mã hoá thông tin
-Để mã hoá thông tin dạng văn bản, ta chỉ cần mã hoá các kí tự
-Kí tự đợc đánh số từ 0 đến 255
-Mỗi số nguyên trong phạm vi từ 0 đến 255 đều
có thể viết trong hệ nhị phân với 8 chữ số (8
bit)
-Bộ mã ASCII chỉ mã hoá đợc 256(=28)
kí tự
=>Cha đủ để mã hoá bảng chữ cái của các ngôn
ngữ trên thế giới
-Kí tự đợc đánh số từ 0 đến 65535
-Số nguyên đợc mã hoá trong phạm vi từ 0 đến
65535
-Bộ mã Unicode sử dụng16 kí tự để mã hoá -Với bộ mã này, ta có thể mã hoá đợc 65536 (=216) kí tự # nhau, cho phép thể hiện các ngôn ngữ trên thế giới
4.Biểu diễn thông tin trong máy.
Hệ đếm: Tập hợp các kí tự + quy tắc sử dụng để biểu diễn + xác định giá trị số của kí tự.
-Hệ La Ma là hệ điếm không phụ thuộc vào vị trí Mỗi kí tự có một giá trị cụ thể:
I = 1 V = 5 X = 10 L = 50 C = 100 D = 500 M = 1000
-Hệ thập phân (hệ cơ số 10) sử dụng tập kí hiệu gồm 10 chữ số: 0, 1, 2, 3, 4, 5, 6, 7, 8, 9.
Giá trị của mỗi chữ số phụ thuộc vào vị trí của nó trong biểu diễn
Trang 2-Hệ nhị phân ( hệ cơ số 2) chỉ dùng 2 kí hiệu là chữ số 0 và chữ số 1.
VD: 1012 = 1x 22+0x 21+1x 20 = 510
-Hệ cơ số mời sáu (hệ hexa ) sử dụng các kí hiệu: 0, 1, 2, 3, 4, 5, 6, 7, 8, 9, A, B, C, D, E, F có
các giá trị tơng ứng là 10, 11, 12, 13, 14, 15 trong hệ thập phân
VD: 1BE16 = 1x 162+ 11 x 161+ 14 x 160 = 44610
a, Chuyển đổi biểu diễn phần nguyên
Có N là số tự nhiên và b là cơ số của hệ điếm Giả sử giá trị của N đợc tính theo công thức: N =
dnbn + dn-1bn-1 + + d0 (1)
Vì 0 ≤ d0 < b nên khi chia N cho b thì phần d của phép chia đó là d0 còn thơng số N1 sẽ là: N1
= dnbn-1 + dn-1bn-2 + … + d1 (2)
Tơng tự, d1 chính là phần d của phép chia N1 cho b Gọi N2 là thơng của phép chia đó Cứ thực hiện liên tiếp và ta sẽ lần lợt nhận giá trị các di Quá trình náy sẽ dừng lại khi nhận đợc thơng số bằng 0
VD: 5210 = 1101002và 5210 = 3416
b, Chuyển đổi biểu diễn phần phân.
Cho N’ là phần phân (sau dấu phẩy ) của một số và b là cơ số của hệ đếm Giả sử giá trị N’ đ ợc tính theo công thức: N’ = d-1b-1 + d-2b-2 + …+ d-mb-m (1’)
Nhân 2 vế của (1’) với b, ta thu đợc: N’1 = d-1 + d-2b-1 +…+ d-mb-(m-1)
Ta thấy d-1 chính là phần nguyên của kết quả phép nhân, còn phần phân của kết quả là: N’2 = d
-2b-1 +…+ d-mb-(m-1)
Lặp lại phép nhân nh trên đối với (2’), ta thu đợc d-2 là phần nguyên Thực hiện liên tiếp phép nhân theo cách trên, cuối cùng thu đợc dãy d-1 d-2 d-3 …, trong đó:
0 ≤ d-1< b
VD: 0,6787510 = 0,101011011…2
0,843510 = 0,D7EF…16.x
c,Chuyển đổi biểu diễn số giữa hệ nhị phân và hệ hexa.
Vì 24 = 16 nên việc chuyển đổi biểu diễn số giữa 2 hệ đếm đó đợc thực hiện dễ dàng
Đầu tiên gộp chữ số nhị phân thành từng nhóm 4 chữ số về 2 phía kể từ vi trí phâncách phần nguyên và phần thập phân (các chữ số còn thiếu nếu có đợc thay bằng chữ số 0) Thay mỗi nhóm 4 chữ số nhị phân bởi 1 kí hiệu tơng ứng ở hệ hexa
VD: 1011100101,112 = 2E5,C16
Để chuyển đổi biểu diễn số ở hệ hexa sang hệ nhị phân ta chỉ cần thay từng kí hiệu ở hệ hexa bằng nhóm 4 chữ số tơng ứng ở hệ nhị phân
VD: 3,D7EF16 = 0011,1101 0111 1110 11112
III So sánh bộ nhớ trong và bộ nhớ ngoài.
Giống nhau :
+Đều dùng để lu trữ dữ liệu
+Mỗi loại có chứa 1 lợng dữ liệu nhất định và đợc ghi, đánh số ở bên trên
-Khác nhau:
hiện và là nơi lu trữ dữ liệu đang đợc xử lý
Dùng để lu trữ lâu dài dữ liệu và hỗ trợ cho bộ nhớ trong (lu trữ thông tin dới dạng th viện)
Thành
phần
-RAM lu trữ thông tin, dữ liệu khi máy
đang hoạt động, dữ liệu sẽ mất đi khi tắt máy
-ROM lu trữ các chơng trình của hệ thống, thực hiện việc kiểm tra máy, tạo sự giao tiếp ban đầu giữa máy với chơng trình mà ngời dùng đa vào để khởi động
Dữ liệu sẽ không bị mất đi khi tắt máy
-Bộ nhớ từ: Đĩa mềm, đĩa cứng
-Bộ nhớ quang: đĩa CD, DVD
-Bộ nhớ bán dẫn: thiết bị nhớ flash Dữ liệu không bị mất đi khi tát máy
Đặc điểm
-Gồm các ô nhớ đánh số thứ tự từ 0 Số thứ tự của 1 ô nhớ đợc gọi là ô địa chỉ
-Tốc độ xử lý nhanh
-Dung lợng ROM và RAM không lớn
-Ngăn nhớ thờng đợc tổ chức theo byte, truy cập theo địa chỉ
-Dung lợng bộ nhớ lớn
-Tốc độ xử lý chậm
Trang 3-Là thành phần quan trọng nhất của máy tính, đó là thiết bị chính thực hiện và điều khiển việc thực hiện chơng trình và xử lý dữ liệu
CPU gồm 2 bộ phận chính:
+Bộ điều khiển không trực tiếp thực hiện chơng trình mà hớng dẫn các bộ phận khác của máy
tính làm điều đó
+Bộ số học/lôgic thực hiện các phép toán số học và lôgic, các thao tác xử lý thông tin đều là tổ
hợp của các phép toán này
Ngoài 2 bộ phận chính nêu trên, CPU còn có thêm một số thành phần khác nh:
Thanh ghi là vùng nhớ đặc biệt, sử dụng để lu trữ tạm thời các lệnh và dữ liệu đang đợc xử lý
với tốc độ thực hiện rất nhanh
Bộ nhớ truy cập nhanh (Cache) đóng vai trò trung gian giữa bộ nhớ và các thanh ghi Tốc độ
truy cập đến Cache là khá nhanh, chỉ sau tốc độ truy cập thanh ghi.
V.Bài toán và thuật toán.
Bài toán là 1 việc nào đó ta muốn máy tính thực hiện.
Khi phát biểu 1 bài toán, ta cần phải trình bày rõ Input và Output của bài toànvà mối quan hệ
Thuật toán để giải một bài toán là dãy hữu hạn các thao tác đợc sắp xếp theo một trình tự nhất
định sao cho sau khi thực hiệndãy thao tác ấy, từ Input của bài toán, ta nhận đợc Output cần tìm.
Trong sơ đồ khối, ta dùng 1 số, đờng có mũi tên với:
Hình thoi thể hiện thao tác so sánh
Hình chữ nhật thể hiện các phép tính toán
Hình ô van thể hiện thao tác nhập, xuất dữ liệu
Các mũi tên quy định trình tự thực hiện các thao tác
VI.Giải toán trên máy tính.
1,Xác định bài toán:
Muc đích: - Lựa chon thuật toán
- Cách thể hiện các đại lợng đã có
- Các đại lợng phát sinh trong QT giải bài toán
- Ngôn ngữ lập trình
2,Lựa chọn thuật toán or diễn tả thuật toán.
Tiêu chí xác định thuật toán tối u:- Thời gian TH nhanh
- Tốn ít bộ nhớ
- Dễ hiểu
- Trình bày khoa học
Diễn tả thuật toán:- Liệt kê
- Sơ đồ khối
3,Viết ch ơng trình:
-Là sự tổng hợp giữa cách lựa chọn , tổ chức dữ liệu và sử dụng ngôn ngữ lập trình để diển tả thuật toán
-Cần lựa chon ngôn ngữ thích hợp
-Viết ngôn ngữ lập trình nào thì cần tuân thủ theo ngữ pháp của ngôn ngữ đó
4, Hiệu chỉnh:
Chơng trình đợc viết không phải lúc nào cũng hoàn toàn đúng đắn Trong chơng trình còn có nhiều nỗi mà chúng ta không thể phát hiện ra Quá trình tìm lỗi sai đó gọi là hiệu chỉnh chơng trình
5, Viết tài liệu:
-Tài liệu phải, mô tả bài toán, thuật toán, thiết kế chơng trình
-Nêu ra kết quả thực hiện của bài toán
-Hớng dẫn sử dụng
VII.
-Sự phát triển của Tin học làm cho XH có nhiều nhận thức mới Hiệu quả lớn trong về cách Tổ chức các hoạt động => hiệu quả lớn trong tất cả các lĩnh vực XH
-Giúp góp phần phát triển kinh tế
-Thúc đẩy các ngành khoa học phát triển Thúc đẩy Tin học phát triển
-Xã hội có tổ chức trên cơ sở Pháp lý chặt chẽ Điều kiện để phát triển Tin học
-Có đội ngũ LĐ trí tuệ cao
=>Giải các BT khoa học, BT quản lý, Truyền thông, trí tuệ nhân tạo, giáo dục, giải trí,…
Trang 4-Một nớc có nền Tin học Phát triển: đóng góp vào nền kinh tế Quốc dân và kho tàng tri thức của nhân loại
VIII.Xã hội Tin học hoá.
-Các hoạt động chính của XH trong thời đại Tin học đợc điều hành với sự hỗ trợ bởi các mạng máy tính, kết nối thông tin
-Tạo ra phơng thức giao dịch mới hiệu quả, tiết kiệm thời gian
-Làm thay đổi cách suy nghĩ, tác phong của con ngời => tăng năng suất LĐ => Tập trung vào LĐ trí óc
-Nâng cao chất lợng cuộc sống
IX Chức năng của Hệ điều hành.
-Tổ chức giao tiếp giữa ngời dùng và hệ thống Có thể thực hiện bằng 2 cách: Thông qua các lệnh hoặc thông qua các đề xuất của hệ thống
-Cung cấp tài nguyên cho các chơng trình và tổ chức thực hiện các chơng trình đó
-Tổ chức lu trữ thông tin trên bộ nhớ ngoài, cung cấp các công cụ để tìm kiếm và truy cập thông tin
-Kiểm tra và hỗ trợ bằng phần mềm cho các thiết bị ngoại vi để có thể khai thác chúng 1 cách thuận tiện và hiệu quả
Cung cấp các dịch vụ tiện ích hệ thống VD: làm việc với đĩa, truy cập mạng
X.Đặc tr ng của hệ quản lý tệp.
-Đảm bảo tốc độ truy cập thông tin cao, làm cho hiệu suất chung của hệ thống không bị phụ thuộc nhiều vào tốc độ của thiết bị ngoại vi
-Độc lập giữa thông tin và phơng tiện mạng thông tin
-Độc lập giữa phơng pháp lu trữ và phơng pháp xử lý
-Sử dụng bộ nhớ ngoài 1 cách có hiệu quả
-Tổ chức bảo vệ thông tin giúp hạn chế ảnh hởng của các lỗi kĩ thuật hoặc chơng trình