Hai đường chéo AC và BD cắt nhau tại G.. Trên đường thẳng vuông góc với AC tại C lấy điểm E sao cho CE = AG và đoạn thẳng GE không cắt đường thẳng CD.. Trên đoạn thẳng DC lấy điểm F sao
Trang 1ĐỀ THI HỌC SINH GIỎI LỚP 9 THCS
Năm học 2008 – 2009 Môn : Toán Thời gian làm bài 150 phút (Không kể thời gian giao đề ) Bài 1 (5 điểm)
A
a) Tìm điều kiện của x để biểu thức A có nghĩa
b) Rút gọn biểu thức A
Giải :
a) Điều kiện : x≥ 0;x≠ 4;x≠ 9
b)
=
=
=
=
3
A
x
−
Bài 2 (4 điểm)
Giả sử x1 ; x2 là nghiệm của phương trình : x2 + 2kx + 4 = 0
Tìm tất cả các giá trị của k sao cho có bất đẳng thức :
3
÷ ÷
Giải :
Giả sử x1 ; x2 là nghiệm của phương trình : x2 + 2kx + 4 = 0
Tìm tất cả các giá trị của k sao cho có bất đẳng thức :
3
+ ≥
÷ ÷
Phương trình : x2 + 2kx + 4 = 0 có hai nghiệm x1 ; x2 ⇔ ∆ =, k2− > ⇔ 4 0 k2 > 4(*) Khi đó ta có : 1 2
1 2
2 4
x x
+ = −
2
2
2 2
2
2
4 8
3 2 3
2 3 (**)
2 3
k k
k
k k
k
− ≤ −
−
− ≥
≤ −
⇔
≥ +
Trang 2Kết hợp (*) và (**) ta có : 2 2
4
2
k k
k
≤ −
≥ ⇔ ≥
Vậy để phương trình : x2 + 2kx + 4 = 0 có hai nghiệm x1 ; x2 thỏa :
3
÷ ÷
thì : 2
x< − và x> 2
Bài 3 (3 điểm)
Cho x3 + y3 + 3(x2 +y2) +4(x + y) + 4 = 0 và xy > 0
Tìm giá trị lớn nhất của biểu thức : M 1 1
x y
= +
Giải :
Ta có : x3 + y3 + 3(x2 +y2) +4(x + y) + 4 = 0
⇔x3 + 3x2 + 3x +1 + y3 + 3y2 + 3y + 1 + x + y + 2 = 0
⇔(x + 1)3 + (y + 1)3 + (x + y + 2) = 0
⇔(x + y + 2)[(x + 1)2 – (x + 1)(y + 1) + (y + 1)2 + 1] = 0 (*)
( ) ( ) ( ) ( )
2
2
V x 1 – x 1 y 1 y 1 1
= 1 1 1 1 0
ì
+ − + + + + >
Nên (*)⇔ x + y + 2 = 0 ⇔ x + y = - 2
Ta c : ó M x y
−
Vậy MaxM = -2 ⇔x = y = -1
Bài 4 (2 điểm)
a) Tìm điều kiện của x để phương trình có nghĩa
b) Giải phương trình
Giải :
a) điều kiện : 0 < ≤x 4
2 4 2 2 4 2
Đặt 4 2 x+ = a ; 4 2 x− = b ( a ; b ≥ 0)
Trang 3( ) ( ) ( )
( ) ( ) ( )
8
Ta c :
2
8
8
8
(I)
+ =
+ =
+ =
+ =
Vì ab + 4 > 0 nên :
( ) ( )2
2
2
2 8
2 2
2
1 3 2
1 3 (loai v a 0)
ab
I
a b
a b
b
a
x
⇔ − = ⇔ − =
Bài 5 (6 điểm)
Cho hình thang ABCD (CD > AB) với AB // CD và AB⊥BD Hai đường chéo AC và BD cắt nhau tại G Trên đường thẳng vuông góc với AC tại C lấy điểm E sao cho CE = AG và đoạn thẳng GE không cắt đường thẳng CD Trên đoạn thẳng DC lấy điểm F sao cho DF = GB a) Chứng minh ∆FDG đồng dạng với ∆ECG
b) Chứng minh GF ⊥ EF
Giải :
\\
X F
E
G
B A
a) Ta có AB // CD BG GD
⇒ = , mà AG = CE ; BG = DF DF GD
Xét ∆FDG và ∆ECG có : · · 0
GDF GCE
CE =GC = = ⇒ ∆FDG ~ ∆ECG ( c-g-c)
b) Ta có ∆FDG ~ ∆ECG ⇒GFD GEC· = · ⇒ GFCE nội tiếp ⇒ GCE GFE· =· cùng chắn »GE
mà GCE· = 90 0 ⇒GFE· = 90 0 ⇒GF ⊥FE
Trang 4HƯỚNG DẪN CHẤM VÀ ĐÁP ÁN
KÌ THI HSG CẤP TỈNH MÔN TOÁN LỚP 9
NĂM HỌC 2008-2009
Giải Bài 1 (5 điểm)
A
c) Tìm điều kiện của x để biểu thức A có nghĩa
d) Rút gọn biểu thức A
Điều kiện : x≥ 0;x≠ 4;x≠ 9
=
=
=
=
3
A
x
−
Bài 2 (4 điểm)
Giả sử x1 ; x2 là nghiệm của phương trình : x2 + 2kx + 4 = 0
Tìm tất cả các giá trị của k sao cho có bất đẳng thức :
3
÷ ÷
Phương trình : x2 + 2kx + 4 = 0 có hai nghiệm x1 ; x2 ⇔ ∆ =, k2− > ⇔ 4 0 k2 > 4(*)
Trang 5Khi đó ta có : 1 2
1 2
2 4
x x
+ = −
2
2
2 2
2 2
2
2
4 8
3 2 3
2 3 (**)
2 3
k k
k
k k
k
− ≤ −
−
− ≥
≤ −
⇔
≥ +
Kết hợp (*) và (**) ta có : 2 2
4
2
k k
k
≤ −
≥ ⇔ ≥
Vậy để phương trình : x2 + 2kx + 4 = 0 có hai nghiệm x1 ; x2 thỏa :
3
+ ≥
÷ ÷
thì : 2
x< − và x> 2
Bài 3 (3 điểm)
Cho x3 + y3 + 3(x2 +y2) +4(x + y) + 4 = 0 và xy > 0
Tìm giá trị lớn nhất của biểu thức : M 1 1
x y
= +
Ta có : x3 + y3 + 3(x2 +y2) +4(x + y) + 4 = 0
⇔x3 + 3x2 + 3x +1 + y3 + 3y2 + 3y + 1 + x + y + 2 = 0
⇔(x + 1)3 + (y + 1)3 + (x + y + 2) = 0
⇔(x + y + 2)[(x + 1)2 – (x + 1)(y + 1) + (y + 1)2 + 1] = 0 (*)
( ) ( ) ( ) ( )
2
2
V x 1 – x 1 y 1 y 1 1
= 1 1 1 1 0
ì
+ − + + + + >
Nên (*)⇔ x + y + 2 = 0 ⇔ x + y = - 2
Ta c : ó M x y
−
Vậy MaxM = -2 ⇔x = y = -1
Bài 4 (2 điểm)
a) Tìm điều kiện của x để phương trình có nghĩa
b) Giải phương trình
b) điều kiện : 0 < ≤x 4
2 4 2 2 4 2
Đặt 4 2 x+ = a ; 4 2 x− = b ( a ; b ≥ 0)
Trang 6( ) ( ) ( )
( ) ( ) ( )
8
Ta c :
2
8
8
8
(I)
+ =
+ =
+ =
+ =
Vì ab + 4 > 0 nên :
( ) ( )2
2
2
2 8
2 2
2
1 3 2
1 3 (loai v a 0)
ab
I
a b
a b
b
a
x
⇔ − = ⇔ − =
Bài 5 (6 điểm)
Cho hình thang ABCD (CD > AB) với AB // CD và AB⊥BD Hai đường chéo AC và BD cắt nhau tại G Trên đường thẳng vuông góc với AC tại C lấy điểm E sao cho CE = AG và đoạn thẳng GE không cắt đường thẳng CD Trên đoạn thẳng DC lấy điểm F sao cho DF = GB c) Chứng minh ∆FDG đồng dạng với ∆ECG
d) Chứng minh GF ⊥ EF
ABCD : AB // CD ; CD > AB ;
AB⊥BD
AB⊥BD; AG = CE ; BG = DF
Chứng minh :
a) ∆FDG ~ ∆ECG
b) GF ⊥ EF
Chứng minh :
a) Ta có AB // CD BG GD
⇒ = , mà AG = CE ; BG = DF DF GD
Xét ∆FDG và ∆ECG có : DF GD;GDF GCE· · 90 0
CE =GC = = ⇒ ∆FDG ~ ∆ECG ( c-g-c) b) Ta có ∆FDG ~ ∆ECG ⇒GFD GEC· = · ⇒ GFCE nội tiếp ⇒ GCE GFE· =· cùng chắn »GE
mà GCE· = 90 0 ⇒GFE· = 90 0 ⇒GF ⊥FE
\\
X F
E
G B A