Rủi ro trong đàm phán hợp đồng ngoại thươngĐàm phán hợp đồng ngoại thương gồm các giai đoạn: - Giai đoạn chuẩn bị - Giai đoạn tiếp xúc - Giai đoạn kế thúc – ký kết hợp đồng - Giai đoạn r
Trang 1CHƯƠNG 5
RỦI RO TRONG
KINH DOANH
XUẤT NHẬP KHẨU
Trang 2I Rủi ro trong đàm phán hợp đồng ngoại thương
Đàm phán là gì?
Là hành vi hay quá trình, trong đó các bên
tiến hành thương lượng, thảo luận về các mối quan tâm chung và những điểm bất đồng, để đi đến 1 thoả thuận thống nhất
Quá trình đàm phán: 2 bước
- Đưa ra các vấn đề cần trao đổi
- Trao đổi để tìm giải pháp.
Trang 3I Rủi ro trong đàm phán hợp đồng ngoại thương
Các nguyên tắc trong đàm phán:
- Xác định mục tiêu đàm phán, thương lượng
- Chuẩn bị kỷ nội dung
- Đàm phán, thương lương trên tinh thần hiểu biết lẫn nhau, đôi bên cùng có lợi
- Phải biết cho và nhận trong quá trình đàm phán Xác định giới hạn
- Tạo ra và phát triển mối quan hệ kinh doanh
Trang 4I Rủi ro trong đàm phán hợp đồng ngoại thương
Đàm phán hợp đồng ngoại thương gồm các giai đoạn:
- Giai đoạn chuẩn bị
- Giai đoạn tiếp xúc
- Giai đoạn kế thúc – ký kết hợp đồng
- Giai đoạn rút kinh nghiệm
Rủi ro có thể xuất hiện trong tất cả các giai đoạn của quá trình đàm phán
Trang 5I Rủi ro trong đàm phán hợp đồng ngoại thương
Các rủi ro có thể xảy ra trong quá trình này
- Thiếu thông tin:
Đối tác
Môi trường văn hoá, Chính trị-pháp luật
- Chuyên môn yếu: người tham gia đàm phán không được trang bị đầy đủ kiến thức chuyên môn về ngoại thương
- Ngoại ngữ yếu: trình độ ngoại ngữ yếu; phụ thuộc vào người thông dịch.
- Không hiểu biết đầy đủ về hàng hoá: chất lượng, quy cách, bao bì đóng gói, bảo hành,…
- Nghệ thuật đàm phán, kỹ năng giao tiếp: quá cứng rắn
Trang 6I Rủi ro trong đàm phán hợp đồng ngoại thương
Biện pháp phòng ngừa: cần phải chuẩn bị chu
đáo về mọi mặt
Giai đoạn chuẩn bị:
- Ngôn ngữ: tốt nhất là người đàm phán nên am
hiểu thông thạo ngôn ngữ của đối tác hoặc sự dụng phiên dịch.
Trang 7I Rủi ro trong đàm phán hợp đồng ngoại thương
TH: sử dụng phiên dịch nên:
- Trình bày sơ lược nội dung cho người phiên dịch
- Nói rõ và chậm
- Không sử dụng tiếng địa phương hoặc tiếng lóng
- Thời gian nói từ 1-2 phút
- Cho phép người PD có thời gian hiểu rõ nghĩa
- Không ngắt lời
- Cố gắng sử dụng câu đơn
- Thêm cử chỉ điệu bộ trong quá trình nói
- Khi nói nhìn thẳng đối tác.
- Không nên đàm phán quá 2 giờ đồng hồ Nếu kéo dài nên
sử dụng 2 phiên dịch,…
Trang 8I Rủi ro trong đàm phán hợp đồng ngoại thương
Vòng đời (chu kỳ) của sản phẩm
Giá của của công ty cạnh tranh
Tình hình tỷ suất ngoại tệ
Trang 9I Rủi ro trong đàm phán hợp đồng ngoại thương
b Thông tin về thị trường
- Thông tin sơ lược về đất nước, con người, tình
hình chính trị, văn hoá của đối tác
- Thông tin kinh tế cơ bản
- Cơ sở hạ tầng
- Chính sách ngoại thương
- Hệ thống ngân hàng, tín dụng
- Điều kiện vận tải, tình hình giá cước
- Thông tin liên quan về sản phẩm chính của mình
tại thị trường của đối tác
Trang 10I Rủi ro trong đàm phán hợp đồng ngoại thương
c Tìm hiểu đối tác
- Thực lực của đối tác
- Nhu cầu và ý định của đối tác
- Lực lượng tham dự của đối tác
Bên cạnh đó, cán bộ đàm phán cần phải năm vững
- Thông tin về bản thân của công ty mình
- Thông tin cạnh tranh trong và ngoài nước
- Dự đoán xu hướng biến động giá cả
Trang 11I Rủi ro trong đàm phán hợp đồng ngoại thương
- Chuẩn bị năng lực
Chuẩn bị năng lực cho chuyên gia đàm phán:
Kiến thức: nhà đàm phán giỏi đồng thời phải là nhà
thương mại, luật sư, nhà ngoại giao, nhà tâm lý, giởi ngôn ngữ và có kiến thức về kỹ thuật văn hoá.
Phẩm chất tâm lý
Có kỹ năng đàm phán tốt: có khả năng đặt mình vào
quan điểm của người khác, diễn đạt ý tưởng chính xác, thuyết phục và độ nhạy cảm để cảm nhận tốt.
Kỹ năng giao tiếp tốt: lắng nghe, đặt câu hỏi, diễn
thuyết, giao dịch bằng thư và kỹ năng giao dịch thông thường.
Trang 12I Rủi ro trong đàm phán hợp đồng ngoại thương
Tổ chức đoàn đàm phán: thành phần của đoàn
phải hội đủ các chuyên gia của cả 3 lĩnh vực: pháp luật, kỹ thuật và thương mai Trong đó thương mại quan trọng nhất nên thường là chuyên gia thương mại làm trưởng đoàn
- Thời gian và địa điểm:
Thời gian phụ thuộc vào sự thoả thuận của đôi bên
Địa điểm phải đảm bảo tâm lý thoải mái và phương tiện phù hợp
Trang 13I Rủi ro trong đàm phán hợp đồng ngoại thương
Giai đoạn tiếp xúc: tạo không khí tiếp xúc;
thăm dò đối tác; sửa lại kế hoạch (nếu cần)
Để thực hiện tốt, chúng ta cần phải làm:
- Nhập đề tốt
- Khai thác thông tin để hiểu biết lẫn nhau
Trang 14I Rủi ro trong đàm phán hợp đồng ngoại thương
Nhập đề tốt: chuyển tải thông tin mong muốn
đến đối tác; tạo không khí tiếp xúc tốt và thăm dò vị trí của đối tác.
Khai thác thông tin để hiểu biết lẫn nhau:
gồm:
- Khai thác thông tin
- Kiểm tra những gì đã làm được
- Điều chỉnh lại kế hoạch nếu cần
Trang 15I Rủi ro trong đàm phán hợp đồng ngoại thương
Giai đoạn đàm phán:
- Đưa ra yêu cầu và lắng nghe đối tác trình bày
yêu cầu của họ
- Nhận và đưa ra nhượng bộ
- Phá vỡ những bế tắc: có thể đơn phương phá vỡ
hoặc mượn bên trung gian thứ 3
- Tiến tới thoả thuận: giai đoạn này rất tinh tế vì
thế người đàm phá cần hết sức bình tĩnh, tập trung, sử dụng các kỹ thuật để đạt được thoảthuận tốt nhất có thể
Trang 16I Rủi ro trong đàm phán hợp đồng ngoại thương
Giai đoạn kết thúc – ký kết hợp đồng
- Thoả thuận thống nhất với nhau về tất cả các điều khoản
trước khi ký hợp đồng
- Đề cập các cơ sở pháp lý và mọi vấn đề liên quan, tránh dùng
tập quán thương mại địa phương dể giải quyết tranh chấp
- Không trái pháp luật
- Từ ngữ rõ ràng, chính xác
- Kiểm tra, đối chiếu thật kỹ lưỡng các điều khoản đã thoả
thuận trước khi ký
- Người ký HĐ phải là người có thẩm quyền
Trang 17I Rủi ro trong đàm phán hợp đồng ngoại thương
Các biện pháp phòng ngừa
- Cần chuẩn bị chu đáo tất cả mọi mặt, các vấn đề có
thể tưởng tượng suy nghĩ ra.
- Thực hiện tốt các bước trong quá trình đàm phán:
Trang 18II Rủi ro trong soạn thảo và ký kết hợp đồng ngoại thương
Hợp đồng là sự thoả thuận giữa các bên nhằm xác
lập các quyền lợi và nghĩa vụ của các bên
Hợp đồng mua bán hàng hoá quốc tế, là sự thoả
thuận giữa các bên mua bán các nước khác nhau Gồm có 4 phần:
- Phần mở đầu
- Những thông tin về chủ thể hợp đồng
- Nội dung các điều kiện và điều khoản của HĐ
- Phần ký kết hợp đồng
Trang 19II Rủi ro trong soạn thảo và ký kết hợp đồng ngoại thương
Trong khâu soạn thảo và ký kết HĐ, rủi ro xuất hiện
xuất hiện ở tất cả ở mọi phần của HĐ.
- Việt nam tham gia vào thị trường thế giới muộn nên
chưa có kinh nghiệm nhiều trên thương trường.
- Hợp đồng thường do bên nước ngoài soạn thảo.
- Nếu VN soạn cũng dựa trên mẫu của nước ngoài
- Trong quá trình đàm phán, phía VN thường chỉ chú
trọng điều khoản giá
- Việc sử dụng Anh ngữ trong HĐ có có rủi ro: HĐ
châu Á hoặc HĐ Âu – Mỹ
Trang 20II Rủi ro trong soạn thảo và ký kết hợp đồng ngoại thương
3 đặc điểm cần lưu ý của HĐ:
- Chủ thể hợp đồng
- Đồng tiền thanh toán được sử dụng
- Đối tượng giao dịch: hàng hoá
Trang 21II Rủi ro trong soạn thảo và ký kết hợp đồng ngoại thương
Phần mở đầu:
- Tên hợp đồng
- Số hợp đồng
- Thời gian, địa điểm ký kết
Phần thông tin về chủ thể hợp đồng: pháp nhân,
cá nhân có đăng ký kinh doanh
Trang 22II Rủi ro trong soạn thảo và ký kết hợp đồng ngoại thương
Nội dung các điều kiện và điều khoản
Trang 23II Rủi ro trong soạn thảo và ký kết hợp đồng ngoại thương
Các rủi ro trong khâu soạn thảo, ký hợp đồng:
- Ra sức nâng cao thế, lực của DN
- Không ngừng nâng cao trình độ chuyên môn –
nghiệp vụ ngoại ngữ cho đội ngũ đàm phán, đặc biệt là kiến thức hợp đồng ngoại thương
Trang 24II Rủi ro trong quá trình tổ chức
thực hiện hợp đồngXNK
Nhiệm vụ của bên bán
• Giao hàng và chứng từ
Công việc:
• Công việc bước đầu của T/toán
• Xin giấy phép XK (nếu cần)
• Xin giấy phép NK
• Công việc bước đầu của T/toán
• Thuê tàu (tuỳ thoả thuận)
• Mua bảo hiểm (tuỳ thoả thuận)
• Làm thủ tục hải quan
• Nhận hàng
• Kiểm tra hàng hoá
• Thủ tục thanh toán
Trang 25II Rủi ro trong soạn thảo và ký kết hợp đồng ngoại thương
Một số rủi ro trong quá trình thực hiện:
Rủi ro từ phía ngân hàng mở L/C : Ngân hàng
này không đảm bảo khả năng thanh tóan
Giải pháp :
• Yêu cầu mở L/C tại các ngân hàng uy tín, có
tên tuổi
• Ngân hàng xác nhận được chỉ đích danh hay
là ngân hàng đại lý của ngân hàng phát hành L/C tại nước xuất khẩu
Trang 26II Rủi ro trong soạn thảo và ký kết hợp đồng ngoại thương
Rủi ro từ phía nhà xuất khẩu :
Không cung cấp hàng hóa theo đúng quy định của L/C mặc dù
nhà nhập khẩu đã mở L/C đã thực hiện ký quỹ ở ngân hàng Nhà xuất khẩu không thực hiện đúng những quy định trong L/C
Giải pháp:
• Tìm hiểu kỹ bạn hàng
• Tham vấn ngân hàng về lịch sử kinh doanh của đối tác
• Quy định rõ ràng điều khoản phạt trong hợp đồng ngọai
thương nếu không thực hiện hợp đồng
• Hai bên ký quỹ tại ngân hàng
Trang 27II Rủi ro trong soạn thảo và ký kết hợp đồng ngoại thương
Rủi ro từ phía nhà xuất khẩu :
Chậm giao hàng do không thu gom và chuẩn bị kịp
Giải pháp :
• Ước luợng thời gian chuẩn bị hàng và gom hàng
• Thời gian đưa hàng lên tàu
• Thực hiện tu chỉnh L/C nếu thấy không thực hiện
được
Trang 28II Rủi ro trong soạn thảo và ký kết hợp đồng ngoại thương
Chuyên chở hàng hóa hóa không đúng quy định của L/C dẫn tới :
- Chuyển tải hàng hóa:
Giải pháp :
- Trường hợp giao hàng từng phần :
Trước hết phải đọc kỹ để nắm vững y/c của L/C
Trang 29II Rủi ro trong soạn thảo và ký kết hợp đồng ngoại thương
Chuẩn bị hàng hóa không đúng yêu cầu
Trang 30II Rủi ro trong soạn thảo và ký kết hợp đồng ngoại thương
Rủi ro do hãng tàu không tin cậy, do hư
hỏng mất mát khi vận chuyển
Giải pháp:
• Giành quyền chủ động thuê tàu
• Chỉ định hãng tàu nổi tiếng, đặc biệt nên
thuê tàu của các hãng có văn phòng đại diện tại nước nhà nhập khẩu
• Mua bảo hiểm hàng hóa
Trang 31II Rủi ro trong soạn thảo và ký kết hợp đồng ngoại thương
Các phương thức thanh toán trong xuất nhập
khẩu
1 Chuyển tiền bằng: Điện chuyển tiền (TT:
Telegraphic Transfer Remittance) hoặc bằng Thư chuyển tiền (MTR: Mail Tranfer Remittance)
2 Trả tiền lấy chứng từ (C.A.D: Cash Against
Document).
3 Nhờ thu (Collection).
4 Tín dụng thư (L/C: Letter of Credit)
Trang 32II Rủi ro trong soạn thảo và ký kết hợp đồng ngoại thương
Trang 33II Rủi ro trong soạn thảo và ký kết hợp đồng ngoại thương
Trang 34Phương thức nhờ thu trơn
Clean collection