ÔN TẬP KĨ NĂNG VIẾT:VIẾT BÀI VĂN KỂ LẠI SỰ VIỆC CÓ THẬT LIÊN QUAN ĐẾN NHÂN VẬT HOẶC SỰ KIỆN LỊCH SỬ... Đặc điểm của bài văn kể lại sự việc có thật liên quan đến sự kiện/nhân vật lịch sử
Trang 1ÔN TẬP KĨ NĂNG VIẾT:
VIẾT BÀI VĂN KỂ LẠI SỰ VIỆC CÓ THẬT LIÊN QUAN ĐẾN NHÂN VẬT HOẶC SỰ KIỆN LỊCH SỬ
Trang 2I NHẮC LẠI LÍ THUYẾT
1 Đặc điểm của bài văn kể lại sự việc có thật liên quan đến sự kiện/nhân vật lịch sử
a Khái niệm
- Bài văn kể lại sự việc có thật liên quan đến sự kiện/nhân vật lịch sử là
kiểu văn bản thuật lại một sự việc có thật nhằm giúp người đọc hiểu về
sự việc, qua đó hiểu về nhân vật/sự kiện lịch sử có liên quan.
Trang 3
b Yêu cầu đối với bài văn kể lại sự việc có thật liên quan đến sự
kiện/nhân vật lịch sử
- Sự việc được kể lại trong văn bản là có thật và liên quan đến nhân vật/sự kiện lịch sử
- Sử dụng người kể chuyện ngôi thứ nhất (xưng “tôi”) thuật lại sự việc theo một trình tự hợp lí
- Sử dụng chi tiết, thông tin chọn lọc, tin cậy về sự việc, nhân vật/sự kiện
- Sử dụng yếu tố miêu tả trong bài viết
- Kết hợp với miêu tả một cách hợp lí, tự nhiên
- Bố cục bài viết cần đảm bảo:
Trang 42.Dàn ý chung của bài văn kể lại sự việc có thật liên quan đến sự
kiện/nhân vật lịch sử
+MB: Giới thiệu sự việc có liên quan đến nhân vật/sự kiện lịch sử
+TB: Thuật lại quá trình diễn biến của sự việc, chỉ ra mối liên quan giữa sự việc với nhân vật/sự kiện lịch sử; kết hợp kể chuyện với miêu tả
+KB: Khẳng định lại ý nghĩa của sự việc, nêu cảm nhận của người viết
Trang 5II THỰC HÀNH VIẾT
- Xác định đề tài:
+ Đọc và xác định yêu cầu của bài tập về kiểu bài, nội dung và dung lượng bài viết:bài văn kể lại sự việc có thật liên quan đến nhân vật hoặc sự kiện lịch sử
mà em có dịp tìm hiểu
+ Xác định sự việc có thật mà mình sẽ viết phù hợp với yêu cầu đề bài:
)có thể là một sự việc có thật liên quan đến nhân vật/sự kiện lịch sử chống ngoại xâm hoặc mở mang bờ cõi, đất nước
Đề bài: Viết một bài văn kể lại sự việc có thật liên quan đến nhân vật hoặc
sự kiện lịch sử mà em có dịp tìm hiểu
1 Bước 1: Chuẩn bị
Trang 6Ví dụ: Đến thăm đền thờ Tiến sĩ Doãn Khuê, xã Nghĩa Thành, huyện Nghĩa
Hưng, tỉnh Nam Định (là người có học vấn , đỗ đạt cao, có công khai hoang
mở đất)
- Thu thập tài liệu:
+ Cần tìm những thông tin từ tài liệu hoặc thực tế: trực tiếp quan sát (hình ảnh, hiện vật, lời kể của người dân) và các tài liệu lưu trữ có liên quan
Trang 72.Bước 2: Tìm ý và lập dàn ý
Ý tưởng của tôi về bài viết kể lại sự việc có thật liên quan đến nhân vật/sự kiện lịch sử
- Không gian, thời gian diễn ra sự việc:
+ Không gian: đền thờ tiến sĩ Doãn Khuê
+ Thời gian: Dịp 26/3
Trường tổ chức hoạt động cho HS khối 7 đi trải nghiệm hướng về các di tích lịch sử ở địa phương.
Trang 8Ý tưởng của tôi về bài viết kể lại sự việc có thật liên quan đến nhân vật/sự kiện lịch sử
- Diễn biến sự việc:
+ Thăm quang cảnh, cấu trúc đền thờ.
+ Nghe lời kể của người cao tuổi về thân thế, sự nghiệp của Tiến sĩ Doãn Khuê.
- Các dấu tích, hiện vật liên quan đến sự kiện/nhân vật: tượng thờ,
kiến trúc, hiện vật liên quan đến công lao khai hoang, mở đất ở địa phương
- Các nhân vật, dẫn liệu có thể trích dẫn
Trang 9- HS điền vào phiếu tìm ý:
- Lập dàn ý bằng cách dựa vào các ý đã tìm được, sắp xếp lại theo ba
phần lớn của đoạn văn, gồm:
Mở bài:
- Giới thiệu chuyến đi trải nghiệm nhà trường tổ chức cho HS khối 7 vào dịp 26/3 đến một di tích lịch sử địa phương với đạo lí “Uống nước nhớ nguồn” Nhà trường tổ chức cho HS đến thăm đền thờ Tiến sĩ Doãn Khuê
- Nêu lí do chọn đền Tiến sĩ Doãn Khuê: người học vấn cao, người có công khai hoang, mở đất tại địa phương
Trang 10Thân bài:
- Gợi lại bối cảnh, câu chuyện, dấu tích liên quan đến nhân vật, sự kiện:
Tiến sĩ Doãn Khuê tên tự là Bảo Quang, sinh ngày 15 tháng 10 năm 1813 trong một gia đình có truyền thống hiếu học Thân phụ ông vốn là người thanh liêm, cương trực nên mặc dù học giỏi nhưng cụ vẫn không đi thi mà ở nhà dạy học
Năm Doãn Khuê 11-12 tuổi thì cha mẹ lần lượt qua đời Trước mất mát lớn lao ấy ông vẫn không sao nhãng việc học hành vì vậy khoa thi năm Mậu Tuất (1838) ông là một trong 8 người đỗ Tam giáp đồng Tiến sĩ
Trang 11
Sau khi đỗ đạt ông được bổ chức: Hàn lâm viện biên tu Ngay năm sau ông được thăng Tri phủ Ứng Hòa, tỉnh Hà Đông Cuối năm 1842 ông được bổ chức Giáo thụ Xuân Trường Nhậm chức chưa được bao lâu ông lấy cớ bệnh tật cáo quan về nhà dạy học
Năm 1854, Doãn Khuê được Hoàng giáp Tam Đăng Phạm Văn Nghị cắt tặng cho vùng đất phía đông tại Sĩ Lâm thuộc bãi sa bồi bờ biển Đại An (còn gọi là
ấp Một) Ông đã cùng con trai chiêu tập dân nghèo về đây khai hoang mở đất, xin miễn thuế cho dân rồi cho lập kho "nghĩa thương" giúp người nghèo đói
Trang 12
Sau gần 20 năm vật lộn với thiên nhiên cải tạo đồng ruộng, đến năm 1872
cả một vùng đất trù phú như: Chí Thiện, Thư Điền, Tây Thành đã được hình thành Công lao ấy trước tiên thuộc về Tiến sĩ Doãn Khuê, người khởi xướng
và trực tiếp giúp dân khai hoang lấn biển, tạo dựng làng xã
Ngày 1 tháng 9 năm 1858 khi tiếng súng xâm lược của thực dân Pháp nổ trên bán đảo Sơn Trà (Đà Nẵng) thì ý tưởng cứu nước giúp dân của ông đã trở thành hành động cụ thể Ông không ủng hộ việc triều đình nghị hòa với Pháp
mà đứng hẳn về phe chủ chiến Cũng trong thời gian này ông đã thay Hoàng giáp Tam Đăng Phạm Văn Nghị giữ chức Đốc học Nam Định Đối với Tiến sĩ Doãn Khuê giữ chức Đốc học lúc này không chỉ góp phần đào tạo nhân tài mà ông còn đi khắp các huyện trong tỉnh cũng như một số tỉnh lân cận kêu gọi các
sĩ phu yêu nước làm sớ tấu lên triều đình chém đầu 2 tên phản quốc đã ký hiệp định bán các tỉnh Nam Kỳ cho Pháp và xin đem quân tham gia chống Pháp giành lại các tỉnh này
Trang 13
Với 40 năm làm quan, Tiến sĩ Doãn Khuê đã chứng kiến gần trọn 4 đời vua đầu nhà Nguyễn, chứng kiến cả những ngày nóng bỏng của đất nước Trước sự xâm lăng của thực dân Pháp, hơn ai hết ông hiểu sâu sắc bản chất của chế độ phong kiến đương thời Bởi vậy yêu nước thương dân bao nhiêu, ông căm ghét bọn quan lại nhu nhược tàn bạo bấy nhiêu và ý chí quyết tâm đánh giặc cứu nước đã trở thành điều mà cả cuộc đời ông trăn trở
lo toan và hành động
Chính vì những công lao ấy, sau khi ông mất người dân thôn Thư Điền
xã Nghĩa Thành đã lập đền thờ để các thế hệ sau mãi mãi tri ân
Trang 14- Cấu trúc, dấu tích còn lại của ngôi đền:
Ngôi đền nằm phía bắc thôn Thư Điền, xung quanh là cánh đồng lúa, bên cạnh là con đường giao thông rộng rãi nên việc đi lại hết sức thuận tiện Hệ thống nghi môn đều có bốn cột đồng trụ được tạo gờ chỉ, giữa có câu đối đắp nổi ca ngợi công lao của Tiến sĩ Doãn Khuê:
Đánh Pháp trừ gian, yêu nước trung tâm ngời sử sách Dựng điền lập ấp, thương dân nghĩa khí sáng làng thôn.
Qua cổng vào đến một sân gạch rộng, bên phải là nhà giải vũ gồm 5 gian làm bằng gỗ chạm khắc đơn giản mái lợp ngói nam, đằng sau và hai đầu hồi xây bít đốc
Trang 15Đền thờ Tiến sĩ Doãn Khuê gồm 3 tòa xây liền nhau theo kết cấu "trùng thiềm" Tòa tiền đường 5 gian, hệ thống cột vuông xây bằng gạch gánh đỡ toàn bộ vì kèo, xung quanh có tường bao với 5 cửa ra vào phía trước xây cuốn
để thông với ngoài hiên
Tòa trung đường và chính tẩm cũng xây tường chịu lực như tiền đường, trần xây cuốn vòm Các cột trụ được xây nhô ra để đỡ hệ thống mái, mặt ngoài đắp nổi câu đối chữ Hán
Trang 16- Ý nghĩa, tác động của sự việc đối với đời sống hoặc đối với nhận thức về
nhân vật/sự kiện lịch sử
Tại đây hàng năm còn diễn ra những lễ hội truyền thống và sinh hoạt văn hóa dân gian Ngoài hội xuân được tổ chức trọng thể quy mô lớn, vào những ngày sinh 15 tháng 10 cũng như ngày mất 2 tháng 10 của Tiến sĩ Doãn Khuê cũng được nhân dân tổ chức tế lễ trọng thể
Khi làng tổ chức lễ xuống đồng hay lễ lên đồng vào dịp đầu năm và giữa năm cũng được diễn ra tại đền Đây là một lễ hội truyền thống của cư dân nông nghiệp ở khu vực ven biển tỉnh Nam Định
Trang 17Kết bài:
- Khẳng định ý nghĩa của sự việc hoặc nêu cảm nhận của người viết: người dân biết ơn, coi ông là tấm gương sáng về học vấn uyên thâm, biết ơn vì công lao khai hoang, mở đất Từ đó, mỗi người dân đều có ý thức hướng về cội
nguồn và cố gắng để xây dựng quê hương giàu mạnh hơn
Trang 183 Bước 3: Viết
Dựa vào dàn ý, viết một bài văn hoàn chỉnh Khi viết, cần đảm bảo yêu cầu đối với bài văn viết về sự việc có thật liên quan đến nhân vật/sự kiện lịch sử.