Tổ chức đào tạo theo học tín chỉ

Tổ chức đào tạo theo học tín chỉ

GIỚI THIỆU VỀ

TỔ CHỨC ĐÀO TẠO

THEO HỌC CHẾ TÍN CHỈ

5/2011

Th.S TRẦN THANH PHONG

I Lịch sử - Quan niệm về chuyển đổi

II.Các khái niệm và định nghĩa

III Đặc điểm và Tính chất của chương trình đào tạo theo học chế tín chỉ- Quy chế

IV Những thuận lợi, khó khăn, thách thức trong triển khai đào tạo theo học chế tín chỉ

IV Một số việc cần làm

ĐÀO TẠO THEO HỌC CHẾ TÍN CHỈ

VÀI NÉT VỀ LỊCH SỬ

• Ra đời năm 1872 tại Đại học Harvard

• Phát triển nhanh, lan rộng ra toàn nước

Mỹ Từ đầu thế kỷ 20, mở rộng ra Bắc Mỹ

và thế giới.

• Châu Âu bắt đầu áp dụng mô hình nầy

Tuyên bố chung Bologne (19/6/1999)

• Tại Việt Nam, Trường Đại học Bách Khoa TP.HCM là trường đầu tiên áp dụng từng bước qui trình đào tạo tín chỉ, từ 1995

TUYÊN BỐ CHUNG BOLOGNE (1999)

“Cần thúc đẩy những cải tố cần thiết trong hệ

thống giáo dục đại học của mình trong thời hạn tối đa là đến năm 2010, nhằm đạt được sự

tương thích trong hệ thống đại học quốc gia, để chuẩn hóa bằng cấp giữa các đại học, song vẫn tôn trọng văn hóa và ngôn ngữ cũng như những đặc thù của các hệ thống giáo dục của mỗi

nước”. TB này không yêu cầu các nước thống nhất về giáo trình Mỗi giáo trình được chuyển đổi định lượng qua hệ thống tín chỉ Châu Âu

ECTS (European Credit Transfer System)

(GS.TS LÂM QUANG THIỆP)

“Bản chất của học chế tín chỉ là cá thể hóa việc học tập trong một nền giáo dục đại học cho số đông”

Quan niệm về chuyển đổi

sang học chế tín chỉ

• Học chế học phần (đơn vị học trình):

- mang một số yếu tố của học chế tín chỉ

- nhưng chưa đủ mềm dẻo vì chưa tận dụng hết các biện pháp tạo nên sự mềm dẻo đó

Quan niệm về chuyển đổi

sang học chế tín chỉ

• Việc chuyển đổi sang học chế tín cần :

- kết hợp với phát triển và hiện đại hóa

chương trình đào tạo

4 Mục tiêu việc chuyển đổi sang

học chế tín chỉ

1- Xây dựng một học chế mềm dẻo hướng về

sv để tăng tính chủ động và khả năng cơ

11 ĐẶC ĐIỂM CHÍNH CỦA HỌC CHẾ TÍN CHỈ

1 Chương trình đào tạo cấu tạo thành

các môđun (học phần) với các tín chỉ

(mỗi học phần có từ 2- 5 tín chỉ);

2 Quá trình học tập là sự tích lũy kiến

thức của người học theo từng học phần

(tín chỉ);

3 Ghi danh(đăng ký) học đầu mỗi học kỳ, lớp học tổ chức theo từng học phần;

11 ĐẶC ĐIỂM CHÍNH CỦA HỌC CHẾ TÍN CHỈ

4 Đơn vị học vụ là học kỳ Mỗi năm học

có thể chia thành 2 học kỳ (15-16 tuần), 3 học kỳ (10-12 tuần) hoặc 4 học kỳ (10

tuần, theo mùa của năm) Do đó có các loại tín chỉ tương ứng;

5 Đánh giá thường xuyên (quá trình),

thang điểm chữ (A,B,C,D,F) điểm trung bình chung tốt nghiệp;

11 ĐẶC ĐIỂM CHÍNH CỦA HỌC CHẾ TÍN CHỈ

• 6 Quy định khối lượng kiến thức phải

tích luỹ cho từng văn bằng (được công

bố trong quyển sổ tay sinh viên, cố vấn

học tập phải nắm vững) Khái niệm “sinh viên năm thứ ”tùy thuộc vào số tín chỉ tích lũy.

• 7 Có hệ thống cố vấn học tập: cố vấn

để hướng nghiệp và ghi danh học kiểu

tích lũy cho đúng quy định và sinh hoạt

đoàn thể

11 ĐẶC ĐIỂM CHÍNH CỦA HỌC CHẾ TÍN CHỈ

8 Chương trình đào tạo mềm dẽo: cùng

với các học phần bắt buộc còn có các

học phần tự chọn , cho phép sinh viên

dễ dàng điều chỉnh ngành đào tạo;

9 Có thể tuyển sinh theo học kỳ Vì tích

lũy đủ TC để được cấp bằng, người học

không phải chờ đợi một năm học để học

lại những gì cần học (do thi không đạt….)

Ở Hoa kỳ, Canada,… và Úc, khóa học còn

tổ chức theo mùa….(thu, xuân,…)

11 ĐẶC ĐIỂM CHÍNH CỦA HỌC CHẾ TÍN CHỈ

10 Không thi tốt nghiệp dưới mọi hình

thức;

11 Chỉ có một văn bằng chính quy với hai

loại hình học tập trung và không tập trung

Việc liên thông thực hiện khá dễ dàng.

Các khái niệm và định nghĩa

• Tín chỉ: Là đơn vị dùng để đo lường khối lượng kiến thức và kết quả học tập đã tích luỹ được Một tín chỉ được quy định bằng 15 tiết lý thuyết (LT) quy đổi, trong đó:

- 1 tiết lý thuyết quy đổi = 2 tiết bài tập, hoặc thảo luận trên lớp, hoặc thí nghiệm.

- 1 tiết lý thuyết quy đổi = (3- 4) tiết thực tập, kiến tập, chuẩn bị khoá luận.

 Để tiếp thu một tiết học lý thuyết, sinh viên cần (2-3) giờ chuẩn bị Để tiếp thu một tiết học bài tập, thí nghiệm, sinh viên cần (1-2) giờ chuẩn bị.

 Như vậy, tổng số giờ cần thiết tối thiểu để có thể hoàn chỉnh một tín chỉ là 45 giờ

Học phần: Là khối lượng kiến thức tương đối

hoàn chỉnh và có tính độc lập tương đối so với các học phần khác.

• Mỗi học phần thí nghiệm, thực tập (gọi chung là thực hành) có khối lượng từ 1 - 3 tín chỉ.

• Mỗi học phần lý thuyết (bao gồm lý thuyết, bài tập,

thảo luận) có khối lượng từ 2-5 tín chỉ.

• Học phần phải được bố trí giảng dạy trọn vẹn trong

một học kỳ (15 tuần học).

• Có thể xem đồ án hoặc luận văn tốt nghiệp như một học phần đặc biệt.

• Học phần bắt buộc: Là học phần chứa đựng các nội dung chính yếu mà SV bắt buộc phải theo học

và tích luỹ được.

• Học phần tự chọn bắt buộc: Là những học phần chứa đựng các nội dung có liên quan đến ngành học mà sinh viên bắt buộc phải chọn một

số trong số các học phần tương đương quy định cho ngành đó

• Học phần tự chọn tự do: Là những học phần mà sinh viên có thể tự do đăng ký hoặc không, tuỳ theo nguyện vọng.

• Học phần tiên quyết (đối với học phần X): Là học phần mà sinh viên bắt buộc phải tích luỹ được trước khi theo học học phần X.

• Học phần học trước (đối với học phần Y): Là học phần mà sinh viên bắt buộc phải theo

học trước khi theo học học phần Y.

• Học phần song hành (đối với học phần Z):

Là học phần mà sinh viên có thể theo học

đồng thời với học phần Z.

Các triết lý làm nền tảng cho học chế tín chỉ là “giáo dục hướng về người học”

(GS LÂM QUANG THIỆP)

CƠ SỞ TRIẾT LÝ

1 Tôn trọng người học, xem người học là trung tâm

của quá trình đào tạo.Tạo điều kiện để người học:

– Chọn lựa chương trình & môn học

– Chủ động xây dựng kế hoạch học tập

– Quyết định tiến độ học tập

– Tăng thời gian tự học

– Phản hồi từ phía người học

2 Chương trình đào tạo phải mềm dẻo để trường đại

học dễ dàng đáp ứng các nhu cầu luôn biến động của thị trường nhân lực

Xu hướng giảng dạy tích cực – lấy sinh viên làm trung tâm coi trọng tính chủ động, sáng tạo của sinh viên.

• Giảng viên phải viết tài liệu giảng dạy thiết thực liên

quan trực tiếp đến mục tiêu của bài giảng, không rườm

rà, cô đọng, đầy đủ mà dễ hiểu , các vấn đề phức tạp

của bài giảng đều có thể quy về các giai đoạn, các bước

cơ bản

• Giảng viên dành thời gian cho sinh viên tham gia vào bài giảng của thầy để sinh viên tự phát hiện ra vấn đề, tự

phát hiện ra chân lý bằng các con đường khác nhau

• Giảng viên tổng kết, đánh giá, kết luận, khẳng định Khái quát lại các vấn đề cốt lõi thuộc về bản chất của từng

vấn đề, kèm theo sự hỗ trợ của các phương tiện giảng dạy hiện đại như: máy tính xách tay, projecteur, băng

hình, trình diễn

Bối cảnh quốc tế, khi thực hiện HCTC

1 Khoa học và công nghệ, đặc biệt là công

nghệ thông tin và truyền thông, phát triển nhảy vọt; bước đầu quá độ sang nền kinh

tế tri thức.

2 Xu thế toàn cầu hóa diễn ra mạnh mẽ

3 Triết lý về giáo dục thế kỷ 21 biến đổi to

lớn, lấy “học thường xuyên suốt đời” làm

nền móng, mục tiêu của việc học là " học để biết, học để làm, học để cùng sống với

nhau và học để làm người ”, nhằm hướng tới xây dựng một “xã hội học tập”

CHƯƠNG TRÌNH ĐÀO TẠO ĐẠI HỌC ?

Chương trình giáo dục đại học thể hiện

mục tiêu giáo dục đại học, quy định chuẩn kiến thức, kỹ năng, phạm vi và cấu trúc

nội dung giáo dục đại học, phương pháp

và hình thức đào tạo, cách thức đánh giá kết quả đào tạo đối với mỗi môn học,

ngành học, trình độ đào tạo của giáo dục đại học.

CHƯƠNG TRÌNH KHUNG VÀ CHƯƠNG TRÌNH ĐÀO TẠO?

1 CHƯƠNG TRÌNH KHUNG (frame curriculum):

• Phần bắt buộc phải có để đào tạo sinh viên một ngành học;

• Do Bộ GD&ĐT xây dựng và quản lý.

2 CHƯƠNG TRÌNH ĐÀO TẠO (curriculum):

• Thể hiện chi tiết chương trình khung;

• Trường đại học xây dựng và quản lý;

• BGD&ĐT duyệt trước khi cho chỉ tiêu tuyển sinh

Chương trình đào tạo gồm nhiều môn học, môn học (subject) dạy trong một học kỳ gọi là một học phần (subject, course) Mỗi học phần gồm nhiều đơn vị học trình (unit), tín chỉ

(credit).

KHUNG CHƯƠNG TRÌNH &

CHƯƠNG TRÌNH KHUNG

* Khung chương trình:

Khung chương trình là văn bản của Nhà nước qui định khối

lượng tối thiểu và cơ cấu kiến thức cho các chương trình

Khung chương trình xác định sự khác biệt về chương trình

tương ứng với các trình độ đào tạo khác nhau.

* Chương trình khung (chuẩn chương trình):

Chương trình khung là văn bản Nhà nước ban hành cho từng ngành đào tạo cụ thể, trong đó quy định cơ cấu nội dung môn học, thời gian đào tạo, tỷ

lệ phân bổ thời gian đào tạo giữa các môn cơ bản và chuyên môn; giữa lý thuyết với thực hành, thực tập.

Chương trình khung bao gồm khung chương trình và phần nội dung cứng, tức là những nội dung cốt lõi, chuẩn mực, tương đối ổn định theo thời gian và bắt buộc phải có trong chương trình đào tạo của tất

cả các trường đại học và cao đẳng.

NGÀNH & CHUYÊN NGÀNH

Ngành đào tạo (ngành học) là một lĩnh vực khoa

học, kỹ thuật hoặc văn hoá cho phép người học tiếp nhận những kiến thức và kỹ năng mang tính hệ

thống cần có để thực hiện các chức năng lao động trong khuôn khổ của một nghề cụ thể; ngành đào tạo phải được ghi trong văn bằng tốt nghiệp

Chuyên ngành đào tạo là sự đào sâu kiến thức và

kỹ năng của người học trong những phần hẹp hơn của một ngành, hoặc là sự thu nhận kiến thức và kỹ năng khi xâm nhập từ một ngành này qua ngành

mới khác chuyên ngành được ghi trong bảng kết quả học tập của người học khi tốt nghiệp

Phân biệt tên ngành

và tên chương trình

• Ngành đào tạo có số lượng giới hạn và tên của nó được gắn với danh mục ngành đào

tạo hoặc với bảng phân loại chương trình

đào tạo; ngành đào tạo được Nhà nước đặt tên và quản lý

Chương trình đào tạo có số lượng không hạn chế, có thể gắn với một hoặc một số ngành đào tạo; chương trình đào tạo do Trường đặt tên và quản lý

NGÀNH ĐÀO TẠO VÀ DANH MỤC

Nhóm ngành(Bộ GD&ĐT) XX

Ngành(Bộ GDĐT) XX

Chương trình đào tạo

Thời gian đào tạo Đvht Tín chỉ

Chuyển đổi chương trình 4 năm từ

• Chuyển đổi sẽ thành công khi làm tốt

việc đổi mới phương pháp dạy và học!

Ba tính chất nổi trội của học chế tín chỉ

- Sinh viên chủ động, tích cực, đặt kế hoạch

học tập cho riêng mình, tăng thời gian tự học, nghiên cứu các tài liệu tham khảo, tăng

kỹ năng mềm

- Các kiến thức được thường xuyên cập nhật

QUAN TÂM

3 Tính liên thông giữa các cấp học

- Các học phần được cấu trúc theo dạng môđun.

- Tính liên thông giữa các cấp học được thực hiện tương đối dễ dàng hơn hơn so với học chế niên chế

Chương trình đào tạo 4 năm là 138 TC gồm:

120 tín chỉ và 18 tín chỉ

( kiến thức giáo dục đại cương ) ( môn điều kiện )

(Lý luận chính trị, toán, lý, hoá, sinh, (Giáo dục quốc phòng,

tin học,xã hội học…); Kiến thức cơ sở giáo dục thể chất,

ngành; Kiến thức chuyên ngành ngoại ngữ)

với TCTự chọn (15-25%)

Lộ trình chuyển đổi – Kinh nghiệm từ các trường bạn

Lộ trình chuyển đổi – Kinh nghiệm từ các trường bạn

1.Rút kinh nghiệm việc thực hiện học chế

học phần,chuyển dần sang học chế tín chỉ

2 Nêu những yếu kém cần khắc phục và

phương hướng phát triển.

3 Chuẩn bị đầy đủ các văn bản khung

4 Điều chỉnh những quy định trong các văn bản đã có trái với bản chất của học chế tín chỉ

Lộ trình chuyển đổi – Kinh nghiệm từ các trường bạn

4 Tổ chức thiết kế lại hoặc rà soát lại

chương trình đào tạo

5 Phân chia và xây dựng lại chương

trình, đề cương chi tiết các học phần

theo tinh thần HCTC và kiến thức hiện đại.

6.Tổ chức tập huấn cho giáo chức, cán bộ

quản lý và sinh viên.

ĐỀ CƯƠNG CHI TIẾT MÔN HỌC ?

Đề cương môn học phải cung cấp thông tin chủ yếu về nội dung và tổ chức dạy - học của môn học.

Đề cương môn học bao gồm:

- Thông tin về đơn vị đào tạo (tên trường, khoa, bộ môn,…).

- Thông tin về môn học (tên môn học, bắt buộc hay tự chọn,

số lượng tín chỉ, loại giờ tín chỉ, các môn học tiên quyết,…).

- Thông tin về tổ chức dạy và học

- Mục tiêu, nội dung cơ bản và phương pháp giảng dạy môn học.

- Giáo trình sử dụng và danh mục tài liệu tham khảo.

- Các yêu cầu và quy định về kiểm tra - đánh giá kết quả học tập

- Một số thông tin liên quan khác theo quy định và hướng dẫn của Trường

Lộ trình chuyển đổi – Kinh nghiệm từ các trường bạn

7.Tìm biện pháp tăng số lượng đội ngũ giáo chức, giảm tải trọng giảng dạy, tạo cơ chế nâng cao thu nhập của giáo chức.

8.Trường triển khai cuộc vận động đổi mới

Lộ trình chuyển đổi – Kinh nghiệm từ các trường bạn

9 Chuẩn bị nghiệp vụ cho đội ngũ cố vấn học tập

10.Nghiên cứu hình thức thích hợp cho tổ

chức và hoạt động của đoàn thể sv

11.Xây dựng các công cụ phổ biến cho sv

(sổ tay sinh viên)

12.Chương trình và quy trình học tập

13.Xây dựng niên lịch giảng dạy (niên giám)

NIÊN GIÁM, SỔ TAY SINH VIÊN

• Niên giám giúp người học hiểu rõ hoạt động của

trường, chương trình đào tạo các ngành, chuyên

ngành, đề cương chi tiết các học phần trong chương trình

• Sổ tay sinh viên cung cấp cho người học bảng mã

các học phần và kế hoạch giảng dạy trong năm học như các học phần đưa vào giảng dạy (HP tự chọn, HP bắt buộc), thời khóa biểu dự kiến các lớp học phần trong học kỳ để sinh viên đăng ký chọn học phần,

chọn lớp học của từng học phần…

Lộ trình chuyển đổi – Kinh nghiệm từ các trường bạn

14.Xây dựng hệ thống tài liệu học tập

- Thông báo tài liệu liên quan qua mạng

- Khai thác các nguồn tư liệu mở trên mạng

- Biên soạn các tài liệu phục vụ các học phần

không đủ tài liệu

15.Liên kết xây dựng và phổ biến, chuyển giao các công nghệ điều hành đào tạo

- phần mềm quản lý đào tạo

- công cụ chuyên dụng để đăng ký học phần

- phần mềm tiếp cận trực tuyến

Lộ trình chuyển đổi – Kinh nghiệm từ các trường bạn

16.Hợp tác và hội nhập : Tổ chức trao đổi

ký kết công nhận lẫn nhau Thỏa thuận về việc công nhận văn bằng và tín chỉ giữa

CĐ cộng đồng, ĐH có chuyên ngành liên quan Chủ động tham gia Tổ chức điều

phối GDĐH (khu vực, thế giới)

Những thuận lợi:

 Nghị quyết 114/2005/NQ-CP ngày 2/11/2005 của CP

về đổi mới cơ bản và toàn diện giáo dục Đại học

2006-2020, trong đó có đề cập đến vấn đề từng bước chuyển đổi chương trình đào tạo theo học chế niên chế sang học chế tín chỉ.

 Các Chỉ thị, Chủ trương của Bộ GD&ĐT về học chế tín chỉ

 Sự chỉ đạo của Ban Giám Hiệu về việc thực hiện đào

tạo theo học chế tín chỉ trong tất cả các khoa trong trường kể từ năm học 2008-2009.

 Sự quyết tâm của tập thể lãnh đạo và toàn thể cán bộ

viên chức trong trường.

 Có sự hỗ trợ tích cực của BGH, cán bộ quản lý, cán

bộ giảng dạy và của các thành viên trong trường.

 Kinh nghiệm đào tạo theo học chế tín chỉ ở một số

cơ sở đào tạo trong nước.

 Xu thế tất yếu về sự phát triển giáo dục hiện đại

trong bối cảnh toàn cầu hoá.

CĂN CỨ PHÁP LÝ

• Xây dựng và thực hiện lộ trình chuyển sang

kiện thuận lợi để người học tích lũy kiến thức,

chuyển đổi ngành nghề, liên thông, chuyển tiếp tới các cấp học tiếp theo ở trong nước và ở

“…Các trường chuẩn bị đủ các điều kiện cần

thiết và lộ trình hơp lý để chuyển sang đào

tạo theo hệ thống tín chỉ vào năm học

2009-2010 hoặc muộn nhất là vào năm học 2009-

2010-2011”(Chỉ thị về nhiệm vụ trọng tâm của GDĐH của Bộ trưởng Bộ GDĐT từ năm học 2008-2009)