Mạch vi phân dùng RC Lần 1: − Sinh Viên mắc mạch như hình vẽ − Điều chỉnh nguồn tín hiệu là xung vuông, biên độ 5V, tần số 1KHz và cấp vào VI của mạch trên... − Thực hiện như lần một n
Trang 1BÀI 1: SỬ DỤNG OSC VÀ MÔ HÌNH THỰC
HÀNH KỸ THUẬT XUNG
I Máy OSC
1 Cấu tạo của OSC
2 Chức năng và cách sử dụng các bộ phận trên OSC
− Power: Công tắc nguồn Khi ở
vị trí “ON” thì LED sẽ sáng
− Intensity control: Dùng để thay
đổi cường độ sáng của tia Để tăng
độ sáng ta vặn theo chiều kim
đồng hồ
− Điều chỉnh độ hội tụ của tia
(điều chỉnh độ sắc nét)
Trang 2 TRIG LEVEL
− Trig Level dùng để điều chỉnh
cho dạng sóng đứng yên và định
điểm bắt đầu của dạng sóng
− Dùng để lựa chọn kiểu lấy
trigger (trigger mode)
− AUTO: Ở chức năng này, tín
hiệu quét được phát ra khi không
có tín hiệu trigger thích hợp; tự
động chuyển về vận hành quét
trigger (triggered sweep) khi có tín
hiệu trigger thích hợp
− NORM: Ở chức năng này, tín
hiệu quét chỉ được phát ra khi có
tín hiệu trigger thích hợp
− TV-V: Dải tần trigger trong
− CH 1: Tín hiệu của kênh CH1
trở thành nguồn trigger bất chấp vị
trí của VERTICAL MODE
− CH 2: Tín hiệu của kênh CH2
trở thành nguồn trigger
− LINE: Tín hiệu AC line được
dùng như là nguồn lấy trigger
− EXT: Tín hiệu Trigger được lấy
từ đầu nối EXT TRIG
Trang 3 MAIN, MIX, AND DELAY
POSITION (PULL x 10)
− Dùng để điều chỉnh vị trí của
tia sáng theo chiều ngang
− Khi keo ra dùng để nhân trục
thời gian lên 10 lần
VARIABLE
− Dùng thay đổi tỉ lệ quét một
cách liên tục
TIME / DIV
− Dùng để chọn tỉ lệ trên trục
thời gian
Trang 4 POSITION
− Điều chỉnh vị trí của tia sáng
theo chiều dọc
− Khi keo ra sẽ làm đảo pha tín
hiệu ngõ vào
VOLTS / DIV
− Dùng để chọn tỉ lệ theo chiều
điện áp
− Khi để ở vị trí AC chỉ cho thành
phần AC của tín hiệu vào máy
− Khi để ở vị trí GND không cho
tín hiệu vào máy
− Khi để ở vị trí DC cho cả thành
phần AC và DC của tín hiệu vào
máy
INPUT
− Ngõ vào của tín hiệu cần đo
Trang 5− Khi ở vị trí DUAL: Do đồng
thời hai kênh
− Khi ở vị trí ADD: Tín hiệu ngõ
ra là tổng của hai tín hiệu ở kênh
CH1 và kênh CH2
EXT TRIG
CAL
− Dùng để lấy tín hiệu chuẩn
trước khi đo
3 Trước khi sử dụng máy hiện sóng
− Để POWER ở vị trí “OFF”
− Để INTENSITY, FOCUS ở vị trí giữa
− Để VERT MODE ở vị trí CH1
− Núm Amplitude VAR của CH1 và CH2 ở vị trí CAL
− Điều chỉnh CH1 – position, CH2 – position và POS (Time) ở vị trí giữa
− Đặt AC - GND - DC tại vị trí GND
− VOLT/DIV: 50 mV/DIV
− TIME/DIV: 0.5 mS/DIV
− Sweep VAR chỉnh ở vị trí CAL
− COUPLING để ở vị trí AUTO
Trang 6− SOURCE đặt ở CH1
− Chỉnh TRIG LEVEL tới vị trí "+"
Bật công tắc nguồn
Nếu không thấy tia sáng thì nhấn nút BEAM FIND
Điều chỉnh CH 1 POS và HORIZONTAL POS để tia sáng nằm ở giữa màn hình Điều chỉnh độ sáng và độ sắc nét của tia sáng
II Mô Hình Thực Hành Kỹ Thuật Xung
1 Giới Thiệu
Nguồn +12V, -12V, dòng 3A, có bảo vệ quá dòng
Nguồn 5V, dòng 2A, có bảo vệ quá dòng
Nguồn dương 0 30V, nguồn âm 0 -30V, dòng 1.5A có bảo vệ quá dòng (mass riêng)
Nguồn tín hiệu có công tắc xoay để chọn các loại tín hiệu gồm tín hiệu sin, tín hiệu tam giác, xung vuông đơn cực và xung vuông lưỡng cực, có:
− Biên độ 0 10V
− Tần số 1Hz 50KHz
Các nguồn có led hiển thi báo có nguồn và báo quá dòng
Các nguồn ± 12V, +5V và nguồn tín hiệu được nối chung mass, nên chúng có ký hiệu mass giống nhau
Các nguồn DC thay đổi được từ 0 tới ± 30V được nối chung mass, nên chúng có ký hiệu mass giống nhau
Các nguồn DC và nguồn tín hiệu đều được đưa lên Test Board
2 Cách sử dụng
Dùng VOM và OSC để đo thử và kiểm tra các nguồn trên mô hình
Ráp thử một mạch ứng dụng trên testboard
III Thực Hành
1 Xác định hình dạng, biên độ, tần số của tín hiệu
Đọc biên độ:
Biên độ (V) = Biên độ (ô) × Volts / div (V/ô)
Đọc Chu kỳ:
Chu kỳ (s) = Chu kỳ (ô) × Time / div (s / ô)
Trang 7 Mỗi lần đo, điều chỉnh núm chỉnh biên độ, núm chỉnh tần số, múm chỉnh dạng điện áp ở vị trí bất kỳ rồi điền vào bảng sau:
Biên độ (V)
Chu kỳ (ô)
Giai
đo (s/ô)
Chu kỳ (s)
Tần số (Hz)
Dạng sóng
2 Chỉnh một nguồn sao cho có hình dạng, biên độ theo yêu cầu
VD: Điều chỉnh một nguồn xoay chiều hình Sin có biên độ 10V, tần số 1KHz
Các bước thực hiện:
− Bước 1: Điều chỉnh núm chọn dạng sóng theo yêu cầu
− Bước 2: Điều chỉnh biên đô
• Chọn giai đo thích hợp
• Chỉnh núm chỉnh biên độ trên mô hình sao cho:
Độ cao của biên độ (ô) = Biên độ cần có (V) ÷ Giai đo (V/ô)
− Bước 3: Điều chỉnh tần số
• Tính chu kỳ cần có:
f
T = 1
• Chọn giai đo thích hợp
• Chỉnh núm chỉnh tần số trên mô hình sao cho:
Chiều dài của chu kỳ (ô) = Chu kỳ cần có (s) ÷ Giai đo (s/ô)
Bài tập áp dụng:
− Điều chỉnh một xung vuông đơn cực có biên độ 2V, tần số 500Hz
− Điều chỉnh một xung vuông lưỡng cực có biên độ 3V, tần số 5KHz
− Điều chỉnh một xung tam giác có biên độ 7V, tần số 3KHz
− Điều chỉnh một sóng sin có biên độ 9V, tần số 10KHz
Trang 8BÀI 2: MẠCH TÍCH PHÂN & MẠCH VI PHÂN
− Điều chỉnh nguồn tín hiệu là xung
vuông, biên độ 5V, tần số 1KHz và cấp
vào VI của mạch trên
− Đo và vẽ điện áp VI (kênh 1) và Vo
Trang 9♦ Kênh 1:
− Time/Div:
− Volts/Div:
♦ Kênh 2:
− Time/Div:
− Volts/Div:
100
90
10
0%
Hình H2
Nhận xét:
1/ So sánh dạng điện áp Vo ở hai lần đo (Vmax, Vmin, tần số tín hiệu vào và tín hiệu ra)? Khi nào mạch trên trở thành mạch tích phân?
2/ Giải thích tại sao dạng điện áp Vo của lần 1 và lần 2 không giống nhau?
3/ So sánh dạng điện áp ngõ vào và ngõ ra của hai lần đo với lý thuyết đã học? Nếu khác thì tại sao?
4/ Trình bày quá trình hoạt động của mạch?
Trang 10
2 Mạch tích phân dùng OpAmp
Lần 1:
− Sinh Viên mắc mạch như hình vẽ
(R= 100Ω, C = 1μF, ±Vcc= ±12V):
− Điều chỉnh nguồn tín hiệu là xung
vuông lưỡng cực, biên độ 0.5V, tần số
1KHz và cấp vào VI của mạch trên
− Đo và vẽ điện áp VI (kênh 1) và Vo
(kênh 2) vào hình H1
c R
R
+ -
Vo Vi
Trang 11♦ Kênh 1:
− Time/Div:
− Volts/Div:
♦ Kênh 2:
− Time/Div:
− Volts/Div:
100
90
10
0%
Hình H2
Nhận xét:
1/ So sánh dạng điện áp Vo ở hai lần đo (Vmax, Vmin, tần số tín hiệu vào và tín hiệu ra)? Khi nào mạch trên trở thành mạch tích phân?
2/ Giải thích tại sao dạng điện áp Vo của lần 1 và lần 2 không giống nhau?
3/ So sánh dạng điện áp ngõ vào và ngõ ra của hai lần đo với lý thuyết đã học? Nếu khác thì tại sao?
4/ Trình bày nguyên lý hoạt động của mạch?
Trang 12
II Mạch Vi Phân
1 Mạch vi phân dùng RC
Lần 1:
− Sinh Viên mắc mạch như hình vẽ
− Điều chỉnh nguồn tín hiệu là xung
vuông, biên độ 5V, tần số 1KHz và cấp
vào VI của mạch trên
− Đo và vẽ điện áp VI (kênh 1) và Vo
Trang 13♦ Kênh 1:
− Time/Div:
− Volts/Div:
♦ Kênh 2:
− Time/Div:
− Volts/Div:
100
90
10
0%
Hình H2
Nhận xét:
1/ So sánh dạng điện áp Vo ở hai lần đo (Vmax, Vmin, tần số tín hiệu vào và tín hiệu ra)? Khi nào mạch trên trở thành mạch vi phân?
2/ Giải thích tại sao dạng điện áp Vo của lần 1 và lần 2 không giống nhau?
3/ So sánh dạng điện áp ngõ vào và ngõ ra của hai lần đo với lý thuyết đã học? Nếu khác thì tại sao?
4/ Trình bày quá trình hoạt động của mạch?
Trang 14
2 Mạch Vi phân dùng OpAmp
Vi
− Sinh Viên mắc mạch như hình vẽ
(R= 100Ω, C = 1μF, ±Vcc= ±12V):
− Điều chỉnh nguồn tín hiệu là xung
vuông lưỡng cực, biên độ 0.5V, tần số
1KHz và cấp vào VI của mạch trên
− Đo và vẽ điện áp VI (kênh 1) và Vo
Trang 15♦ Kênh 1:
− Time/Div:
− Volts/Div:
♦ Kênh 2:
− Time/Div:
− Volts/Div:
100
90
10
0%
Hình H2
Nhận xét:
1/ So sánh dạng điện áp Vo ở hai lần đo (Vmax, Vmin, tần số tín hiệu vào và tín hiệu ra)? Khi nào mạch trên trở thành mạch vi phân?
2/ Giải thích tại sao dạng điện áp Vo của lần 1 và lần 2 không giống nhau?
3/ So sánh dạng điện áp ngõ vào và ngõ ra của hai lần đo với lý thuyết đã học? Nếu khác thì tại sao?
4/ Trình bày nguyên lý hoạt động của mạch?
Trang 16
BÀI 3: MẠCH XÉN – MẠCH GHIM ĐIỆN ÁP
I Mạch Xén Dương
1 Mạch xén song song
Lần 1:
− Sinh Viên mắc mạch như hình vẽ
− Điều chỉnh nguồn tín hiệu là sóng sin,
biên độ 10V, tần số 1KHz và cấp vào VI
của mạch trên
− Dùng nguồn điều chỉnh được 0 30V
điều chỉnh Vdc = 5V
Vdc47K
− Đo và vẽ điện áp VI (kênh 1) và Vo
− Thực hiện như lần một nhưng thay
nguồn tín hiệu là sóng tam giác, có biên
độ 10V tần số 2KHz và cấp vào VI của
mạch trên
− Đo và vẽ điện áp VI (kênh 1) và Vo
(kênh 2) vào hình H2
Trang 17− Thực hiện như lần một nhưng thay
nguồn tín hiệu là sóng sin, có biên độ 4V
tần số 3KHz và cấp vào VI của mạch
Trang 18 Lần 4:
− Để nguyên mạch đang chạy ở lần 2,
điều chỉnh điện áp Vdc, nhìn trên OSC và
nhận xét
Lần 5: − Sinh Viên mắc mạch như hình vẽ Vo Vdc D Vi 47K − Điều chỉnh nguồn tín hiệu là sóng sin, biên độ 10V, tần số 1KHz và cấp vào VI của mạch trên − Dùng nguồn điều chỉnh được -30V 0
điều chỉnh Vdc = -5V
− Đo và vẽ điện áp VI (kênh 1) và Vo
(kênh 2) vào hình H4
♦ Kênh 1:
− Time/Div:
− Volts/Div:
♦ Kênh 2:
− Time/Div:
− Volts/Div:
100
90
10
0%
Hình H4
Lần 6:
− Thực hiện như lần năm nhưng thay
nguồn tín hiệu là sóng sin, có biên độ 4V
Trang 19tần số 3KHz và cấp vào VI của mạch
trên
− Đo và vẽ điện áp VI (kênh 1) và Vo
(kênh 2) vào hình H5
♦ Kênh 1:
− Time/Div:
− Volts/Div:
♦ Kênh 2:
− Time/Div:
− Volts/Div:
100
90
10
0%
Hình H5
Nhận xét:
1/ So sánh dạng điện áp Vo ở mỗi lần đo (Vmax, Vmin, tần số tín hiệu vào và tín hiệu ra)?
2/ Giải thích dạng điện áp Vo theo từng khoảng thời gian cho mỗi lần đo?
3/ So sánh dạng điện áp ngõ vào và ngõ ra của các lần đo với lý thuyết đã học? Nếu khác thì tại sao?
Trang 20
2 Mạch xén nối tiếp
Lần 1:
− Sinh Viên mắc mạch như hình vẽ
− Điều chỉnh nguồn tín hiệu là sóng sin,
biên độ 10V, tần số 1KHz và cấp vào VI
của mạch trên
− Dùng nguồn điều chỉnh được 0 30V
− Thực hiện như lần một nhưng thay
nguồn tín hiệu là sóng tam giác, có biên
độ 10V tần số 2KHz và cấp vào VI của
mạch trên
− Đo và vẽ điện áp VI (kênh 1) và Vo
(kênh 2) vào hình H2
Trang 21− Thực hiện như lần một nhưng thay
nguồn tín hiệu là sóng sin, có biên độ 4V
tần số 3KHz và cấp vào VI của mạch
Trang 22 Lần 4:
− Để nguyên mạch đang chạy ở lần 2,
điều chỉnh điện áp Vdc, nhìn trên OSC và
nhận xét
Lần 5:
− Sinh Viên mắc mạch như hình vẽ
− Điều chỉnh nguồn tín hiệu là sóng sin,
biên độ 10V, tần số 1KHz và cấp vào VI
của mạch trên
− Dùng nguồn điều chỉnh được -30V 0
− Thực hiện như lần năm nhưng thay
nguồn tín hiệu là sóng sin, có biên độ 4V
Trang 23tần số 3KHz và cấp vào VI của mạch
Trang 24
II Mạch Xén Âm
1 Mạch xén song song
Lần 1:
− Sinh Viên mắc mạch như hình vẽ
− Điều chỉnh nguồn tín hiệu là sóng sin,
biên độ 10V, tần số 1KHz và cấp vào VI
của mạch trên
− Dùng nguồn điều chỉnh được 0 30V
− Thực hiện như lần một nhưng thay
nguồn tín hiệu là sóng tam giác, có biên
độ 10V tần số 2KHz và cấp vào VI của
mạch trên
− Đo và vẽ điện áp VI (kênh 1) và Vo
(kênh 2) vào hình H2
Trang 25− Thực hiện như lần một nhưng thay
nguồn tín hiệu là sóng sin, có biên độ 4V
tần số 3KHz và cấp vào VI của mạch
Trang 26 Lần 4:
− Để nguyên mạch đang chạy ở lần 2,
điều chỉnh điện áp Vdc, nhìn trên OSC và
nhận xét
Lần 5:
− Sinh Viên mắc mạch như hình vẽ
− Điều chỉnh nguồn tín hiệu là sóng sin,
biên độ 10V, tần số 1KHz và cấp vào VI
của mạch trên
− Thực hiện như lần năm nhưng thay
nguồn tín hiệu là sóng sin, có biên độ 4V
Trang 27tần số 3KHz và cấp vào VI của mạch
Trang 28
2 Mạch xén nối tiếp
Lần 1:
− Sinh Viên mắc mạch như hình vẽ
− Điều chỉnh nguồn tín hiệu là sóng sin,
biên độ 10V, tần số 1KHz và cấp vào VI
của mạch trên
− Dùng nguồn điều chỉnh được 0 30V
− Thực hiện như lần một nhưng thay
nguồn tín hiệu là sóng tam giác, có biên
độ 10V tần số 2KHz và cấp vào VI của
mạch trên
− Đo và vẽ điện áp VI (kênh 1) và Vo
(kênh 2) vào hình H2
Trang 29− Thực hiện như lần một nhưng thay
nguồn tín hiệu là sóng sin, có biên độ 4V
tần số 3KHz và cấp vào VI của mạch
Trang 30 Lần 4:
− Để nguyên mạch đang chạy ở lần 2,
điều chỉnh điện áp Vdc, nhìn trên OSC và
nhận xét
Lần 5:
− Sinh Viên mắc mạch như hình vẽ
− Điều chỉnh nguồn tín hiệu là sóng sin,
biên độ 10V, tần số 1KHz và cấp vào VI
của mạch trên
− Dùng nguồn điều chỉnh được -30V 0
− Thực hiện như lần năm nhưng thay
nguồn tín hiệu là sóng sin, có biên độ 4V
Trang 31tần số 3KHz và cấp vào VI của mạch
Trang 32
3 Mạch xén hai mức độc lập
− Điều chỉnh nguồn tín hiệu là sóng sin,
biên độ 10V, tần số 1KHz và cấp vào VI
của mạch trên
− Dùng nguồn điều chỉnh được 0 30V
− Thực hiện như lần một nhưng thay
nguồn tín hiệu là sóng tam giác, có biên
độ 10V tần số 2KHz và cấp vào VI của
mạch trên
− Đo và vẽ điện áp VI (kênh 1) và Vo
(kênh 2) vào hình H2
Trang 33− Thực hiện như lần một nhưng thay
nguồn tín hiệu là sóng sin, có biên độ 4V
tần số 3KHz và cấp vào VI của mạch
Trang 34− Sinh Viên mắc mạch như hình vẽ
− Điều chỉnh nguồn tín hiệu là sóng sin,
biên độ 6V, tần số 1KHz và cấp vào VI
của mạch trên
− Dùng nguồn 5V cấp vào Vdc1
− Dùng nguồn điều chỉnh được 0 30V
− Thực hiện như lần năm nhưng thay
nguồn tín hiệu là sóng sin, có biên độ 4V
tần số 3KHz và cấp vào VI của mạch
trên
− Đo và vẽ điện áp VI (kênh 1) và Vo
(kênh 2) vào hình H5
Trang 35Trang 36
III Mạch ghim điện áp (Mach Kẹp)
1 Mạch ghim đỉnh trên
− Điều chỉnh nguồn tín hiệu là xung
vuông đối xứng, biên độ 10V, tần số
1KHz và cấp vào VI của mạch trên
− Dùng nguồn điều chỉnh được 0 30V
− Thực hiện như lần một nhưng thay
nguồn tín hiệu là sóng sin, có biên độ
10V tần số 2KHz và cấp vào VI của
mạch trên
− Đo và vẽ điện áp VI (kênh 1) và Vo
(kênh 2) vào hình H2
Trang 37− Thực hiện như lần một nhưng thay
nguồn tín hiệu là xung vuông đối xứng,
có biên độ 4V tần số 3KHz và Vdc= 6V
− Đo và vẽ điện áp VI (kênh 1) và Vo
Trang 38 Lần 4:
− Để nguyên mạch đang chạy ở lần 2,
điều chỉnh điện áp Vdc, nhìn trên OSC và
nhận xét
− Điều chỉnh nguồn tín hiệu là xung
vuông đối xứng, biên độ 5V, tần số 1KHz
và cấp vào VI của mạch trên
− Dùng nguồn điều chỉnh được -30V 0
− Thực hiện như lần năm nhưng thay
nguồn tín hiệu là xung vuông đơn cực, có
biên độ 5V tần số 3KHz và Vdc=-6V
Trang 39− Đo và vẽ điện áp VI (kênh 1) và Vo
Trang 40
2 Mạch ghim đỉnh dưới
− Điều chỉnh nguồn tín hiệu là xung
vuông đối xứng, biên độ 5V, tần số 1KHz
và cấp vào VI của mạch trên
− Dùng nguồn điều chỉnh được 0 30V
− Thực hiện như lần một nhưng thay
nguồn tín hiệu là sóng sin, có biên độ 5V
tần số 2KHz và cấp vào VI của mạch
trên
− Đo và vẽ điện áp VI (kênh 1) và Vo
(kênh 2) vào hình H2
Trang 41− Thực hiện như lần một nhưng thay
nguồn tín hiệu là xung vuông đơn cưc, có
biên độ 4V tần số 3KHz và Vdc= 6V
− Đo và vẽ điện áp VI (kênh 1) và Vo