NHÓM 3 Môn Luật Thương Mại 2 Chủ đề Pháp luật về dịch vụ giám định thương mại 1 Khái niệm giám định thương mại? Theo quy định tại Điều 254 LTM 2005, giám định thương mại là hoạt động thương mại do một
Trang 1NHÓM 3
Môn: Luật Thương Mại 2
Chủ đề: Pháp luật về dịch vụ giám định
thương mại
1.Khái niệm giám định thương mại?
Theo quy định tại Điều 254 LTM 2005, giám định thương mại là hoạt động thương mại do một thương nhân thực hiện những công việc cần thiết để xác định tình trạng thực tế của hàng hóa, kết quả cung ứng dịch vụ
và những nội dung khác theo yêu cầu của khách hàng Về bản chất, giám định là một quá trình mà bên giám định sử dụng năng lực chuyên môn, phương tiện kỹ thuật và sự hiểu biết của mình để kiểm tra, quan sát hàng hóa, dịch vụ hay hoạt động sản xuất theo yêu cầu của khách hàng để cung cấp thông tin theo yêu cầu của khách hàng
Hoạt động giám định tình trạng thực tế của hàng hóa thường bao gồm giám định chất lượng của các loại hàng hóa có giá trị lớn như vàng bạc,
đá quý; giám định hàng hóa đang thực hiện giao dịch mua bán như giám định việc đo lường, giám định chất lượng, giám định tình trạng hàng hóa trước khi xếp và/hoặc dỡ hàng Các hoạt động giám định chất lượng dịch vụ đang được cung cấp tương đối phổ biến ở Việt Nam cũng thường liên quan
Trang 2đến hàng hóa như giám định chằng buộc đối với hàng hóa, giám định niêm phong hàng hóa trước khi xuất hàng, giám định vệ sinh hầm hàng, giám định
độ kín chắc của nắp hầm hàng
Ví dụ: Giám định chất lượng của căn hộ chung cư của 1 dự á (chứ không
phải giám định 1 căn hộ chung cư cụ thể); giám định chất lượng của máy bay Airbus, giám định chất lượng của lô vác-xin…
2 Nguyên tắc thực hiện dịch vụ giám định thương mại?
Giám định với tư cách là một hoạt động thương mại được thực hiện chủ yếu theo yêu cầu của các bên tham gia vào hoạt động thương mại Do hoạt động thương mại được thực hiện với mục đích tìm kiếm lợi nhuận nên khách hàng thường đòi hỏi dịch vụ này phải được cung ứng với mục đích nhằm xác định một cách trung thực và chính xác tình trạng thực tế của hàng hóa, kết quả cung ứng dịch vụ mà họ yêu cầu Để đảm bảo mục đích đó, hoạt động giám định thương mại phải tuân thủ các nguyên tắc sau đây:(xem thêm: Điều 3 Nghị định 20/2007/NĐ-CP)
Nguyên tắc thứ nhất: giám định thương mại được thực hiện theo thỏa thuận
của các bên hoặc theo yêu cầu của một trong các bên tham gia hợp đồng có liên quan đến hàng hóa, dịch vụ cần giám định; theo yêu cầu của cá nhân, tổ chức hoặc theo yêu cầu của cơ quan nhà nước Trong trường hợp cơ quan
Trang 3nhà nước yêu cầu giám định thương mại, cơ quan nhà nước phải trả thù lao cho thương nhân kinh doanh dịch vụ giám định theo thỏa thuận giữa hai bên trên cơ sở giữa thị trường (khoản 2 Điều 268 LTM 2005)
Nguyên tắc thứ 2: Công việc giám định phải được thực hiện theo quy trình
nghiệp vụ kỹ thuật phù hợp và bảo đảm tính độc lập, khách quan, khoa học, chính xác Đây là một trong những nguyên tắc rất quan trọng trong hoạt động giám định thương mại Trong giám định thương mại, các bên trả phí để biết được tình trạng thực tế của hàng hóa hoặc kết quả cung ứng dịch vụ mà các bên thực hiện trong giao dịch trương mại Tính trung thực, khách quan, khoa học và chính xác của kết quả giám định là yêu cầu mang tính then chốt đối với hoạt động giám định thương mại
Nguyên tắc thứ 3: Tránh xung đột lợi ích trong hoạt động giám định để đảm
bảo tính khách quan của kết luận giám định Thương nhân kinh doanh dịch
vụ giám định và giám định viên không được thực hiện giám định trong trường hợp việc giám định đó có liên quan đến quyền và lợi ích của chính thương nhân giám định và của giám định viên Việc xác định thế nào là có quyền và lợi ích liên quan đến hoạt động giám định không được quy định
cụ thể trong LTM 2005 cũng như trong các văn bản hiện hành hướng dẫn Luật này đối với hoạt động giám định thương mại Tuy nhiên, khách hàng
có quyền yêu cầu giám định lại hoặc không công nhận kết quả giám định và yêu cầu thương nhân kinh doanh dịch vụ giám định bồi thường thiệt hại nếu
Trang 4có lý do chính đáng để kết luận rằng kết quả giám định thiếu khách quan (khoản 2 Điều 264 LTM 2005) Đương nhiên, khách hàng có nghĩa vụ chứng minh cho yêu cầu của mình
3 Điều kiện kinh doanh dịch vụ giám định thương mại?
Thương nhân kinh doanh dịch vụ giám định thương mại khi có đủ các điều kiện sau:
- Là doanh nghiệp được thành lập theo quy định của pháp luật;
- Có giám định viên đủ tiêu chuẩn sau:(Điều 259 LTM)
+ Có trình độ đại học hoặc cao đẳng phù hợp với yêu cầu của lĩnh vực giám định;
+ Có chứng chỉ chuyên môn về lĩnh vực giám định trong trường hợp pháp luật quy định phải có chứng chỉ chuyên môn;
+ Có ít nhất ba năm công tác trong lĩnh vực giám định hàng hoá, dịch vụ
- Có khả năng thực hiện quy trình, phương pháp giám định hàng hoá, dịch vụ theo quy định của pháp luật, tiêu chuẩn quốc tế hoặc đã được các nước áp dụng một cách phổ biến trong giám định hàng hoá, dịch vụ đó
Như vậy, để kinh doanh dịch vụ giám định thương mại, thương nhân phải là doanh nghiệp được thành lập theo quy định của pháp luật, có giám định viên đủ tiêu chuẩn, có khả năng thực hiện quy trình, phương pháp
Trang 5giám định Đây đều là các điều kiện quan trọng và bắt buộc để thương nhân kinh doanh dịch vụ giám định
4 Quyền và nghĩa vụ của các chủ thể?
Chủ thể ở đây là Thương nhân kinh doanh và khách hàng:
4.1 Quyền và nghĩa vụ của thương nhân kinh doanh DVGDTM
- Thương nhân kinh doanh dịch vụ giám định có các quyền sau đây: (khoản 1 Điều 263 LTM 2005)
+ Yêu cầu khách hàng cung cấp đầy đủ, chính xác, kịp thời các tài liệu cần thiết để thực hiện dịch vụ giám định;
+ Nhận thù lao dịch vụ giám định và các chi phí hợp lý khác
Việc yêu cầu khách hàng cung cấp thông tin đầy đủ, chính xác, kịp thời các tài liệu để thực hiện giám định là cần thiết Vì khi được khách hàng cung cấp thông tin đầy đủ, chính xác, việc tiến hành giám định sẽ nhanh hơn, hiệu quả hơn Sau khi thực hiện dịch vụ giám định, thương nhân có quyền nhận thù lao mà trước đó hai bên đã thỏa thuận
- Bên cạnh các quyền của mình, thương nhân kinh doanh dịch vụ giám định cần thực hiện các nghĩa vụ :(khoản 2 Điều 263 LTM 2005)
+ Chấp hành các tiêu chuẩn và các quy định khác của pháp luật có liên quan đến dịch vụ giám định;
Trang 6+ Giám định trung thực, khách quan, độc lập, kịp thời, đúng quy trình, phương pháp giám định;
+ Cấp chứng thư giám định;
+ Trả tiền phạt vi phạm, bồi thường thiệt hại khi kết quả giám định sai
4.2 Quyền và nghĩa vụ của khách hàng tham gia DVGDTM
Quyền và nghĩa vụ của khách hàng có thể do hai bên thỏa thuận Trong
trường hợp không có thỏa thuận khách hàng có các quyền và nghĩa vụ sau đây:
- Quyền của khách hàng:(Điều 264 LTM 2005)
+ Yêu cầu thương nhân kinh doanh dịch vụ giám định thực hiện việc giám định theo nội dung đã thoả thuận;
+ Yêu cầu giám định lại nếu có lý do chính đáng để cho rằng thương nhân kinh doanh dịch vụ giám định không thực hiện đúng các yêu cầu của mình hoặc thực hiện giám định thiếu khách quan, trung thực hoặc sai
về kỹ thuật, nghiệp vụ giám định;
+ Yêu cầu trả tiền phạt vi phạm, bồi thường thiệt hại khi kết quả giám định sai;
Khách hàng là người đưa ra yêu cầu với bên giám định cho nên họ có quyền đưa ra các yêu cầu để đảm bảo
-Khách hàng có các nghĩa vụ sau đây:(Điều 265 LTM 2005)
Trang 7+ Cung cấp đầy đủ, chính xác, kịp thời các tài liệu cần thiết cho thương nhân kinh doanh dịch vụ giám định khi có yêu cầu;
+ Trả thù lao dịch vụ giám định và các chi phí hợp lý khác
Tóm lại, giám định thương mại là hoạt động thương mại đòi hỏi bên cung cấp dịch vụ phải đáp ứng các điều kiện nhất định theo quy định của pháp luật đồng thời đáp ứng các yêu cầu mang tính khoa học chuyên ngành Sự tồn tại và phát triển của các doanh nghiệp kinh doanh dịch vụ giám định phụ thuộc gần như tuyệt đối vào tính khoa học, chính xác và khách quan của kết quả giám định Vì thế, các quy định của pháp luật điều chỉnh hoạt động này phần lớn chỉ dừng lại ở mức độ nguyên tắc Mặc dù các bên hoàn toàn có quyền quy định cụ thể hơn về quyền và nghĩa vụ của các mình trong hợp đồng cung ứng dịch vụ, trách nhiệm của bên cung ứng dịch vụ giám định không chỉ dừng lại ở các nghĩa vụ cam kết trong hợp đồng mà ở uy tín tạo lập được thông qua tỉnh chính xác của các chứng thư giám định do mình cấp
5 Giới hạn trách nhiệm?
- Trường hợp thương nhân kinh doanh dịch vụ giám định cấp chứng thư giám định có kết quả sai do lỗi vô ý của mình thì phải trả tiền phạt cho khách hàng Mức phạt do các bên thỏa thuận, nhưng không vượt quá 10 lần thù lao dịch vụ giám định Mức phạt này là phù hợp với thông lệ quốc
Trang 8tế và quy định của Hiệp hội giám định quốc tế.(xem thêm tại Uỷ ban thường vụ Quốc hội, báo cáo số 350/UBTVQH11 giải trình, tiếp thu,chỉnh lý dự thảo LTM (sửa đổi) trình Quốc hội thông qua, ngày 18/5/2005) Đây là quy định về mức phạt mang tính đặc thù, chỉ áp dụng
đối với trường hợp giám định sai do lỗi vô ý, quy định này cũng khác với giới hạn mức phạt đối với các hoạt động thương mại khác (8% giá trị phần nghĩa vụ bị vi phạm (Điều 301 LTM 2005)
– Trường hợp thương nhân kinh doanh dịch vụ giám định cấp chứng thư giám định có kết quả sai do lỗi cố ý của mình thì phải bồi thường thiệt hại phát sinh cho khách hàng trực tiếp yêu cầu giám định Về bản chất, bồi thường thiệt hại là một biện pháp khắc phục hậu quả nên bên yêu cầu bồi thường có nghĩa vụ chứng minh thiệt hại
Như vậy, việc xử lý đối với trường hợp giám định sai do lỗi vô ý sẽ nhẹ hơn vì không bao gồm việc bồi thường toàn bộ thiệt hại như trong trường hợp giám định sai do lỗi cố ý Quy định này xuất phát từ việc giám định là một hoạt động đặc thù, người giám định không làm thay đổi chất lượng của hàng hóa mà chỉ lấy mẫu đại diện để kiểm tra và cấp chứng thư chứng thực các thông tin thu được trong quá trình giám định
- Khách hàng có nghĩa vụ chứng minh kết quả giám định sai và lỗi của thương nhân kinh doanh dịch vụ giám định