Bai 3 nha nuoc vn

BỘ MÁY NHÀ NƯỚC CHXHCN VIỆT NAM NGUYÊN TẮC QUYỀN LỰC THỐNG NHẤT CÓ SỰ PHÂN CÔNG PHỐI HỢP GIỮA CÁC CƠ QUAN - BMNN ta được tổ chức theo nguyên tắc tập trung quyền lực, quyền lực NN là thố

NHỮNG VẤN ĐỀ CƠ BẢN CỦA

NHÀ NƯỚC VIỆT NAM

1 BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO (2015), GIÁO TRÌNH PHÁP LUẬT

ĐẠI CƯƠNG, NXB ĐẠI HỌC SƯ PHẠM, THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH.

2 HIẾN PHÁP NƯỚC CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT

NAM, 2013.

Tài liệu tham khảo:

KHÁI QUÁT SỰ RA ĐỜI, PHÁT TRIỂN

Nước cộng hoà xã hội chủ nghĩa Việt Nam

I BẢN CHẤT VÀ HÌNH THỨC NN CHXH CN VIỆT NAM

1 Bản chất NN CHXH CN VN

Tính giai cấp và tính xã hội khó phân biệt ở Nhà nước XHCN do giai cấp thống trị là đại đa số nhân dân lao

động

1 BẢN CHẤT VÀ HÌNH THỨC NN CHXH CN

VIỆT NAM

=>>> Đặc trưng của NN XHCN là tính giai cấp trùng khớp với tính xã hội => NN phục vụ lợi ích của liên minh giai cấp cầm quyền đồng thời phục vụ cho lợi ích xã hội

 Mục tiêu NN hướng tới: dân giàu, nước mạnh, xã hội công bằng, dân chủ và văn minh

1 BẢN CHẤT

I BẢN CHẤT VÀ HÌNH THỨC NN CHXH CN VIỆT

NAM

• Cộng hòa dân chủ

Hình thức chính thể

• Nhà nước đơn nhất

Hình thức cấu trúc

• Dân chủ

Chế độ chính trị

2 HÌNH THỨC NHÀ NƯỚC

II BỘ MÁY NHÀ NƯỚC CHXHCN VIỆT NAM

1 Khái niệm bộ máy NN

quan nhà nước được tổ chức, hoạt động

và phối hợp tương hỗ nhằm thực hiện chức năng, nhiệm vụ của nhà nước.

II BỘ MÁY NHÀ NƯỚC CHXHCN VIỆT NAM

2 Các nguyên tắc tổ chức và hoạt động

của BMNN Việt Nam

Nguyên tắc đảm bảo sự lãnh đạo của Đảng

- Đảng đề ra đường lối, chủ trương chính sách để NN thể chế hóa thành PL

- Đảng giới thiệu đảng viên ưu tú vào trong BMNN

- Đảng kiểm tra, giám sát đối với hoạt động của các cơ quan NN

- Đảng lãnh đạo bằng vai trò tiên phong, gương mẫu của đảng viên

- Đảng lãnh đạo đội ngũ cán bộ, công chức, viên chức

II BỘ MÁY NHÀ NƯỚC CHXHCN VIỆT NAM

 NGUYÊN TẮC QUYỀN LỰC THỐNG NHẤT CÓ SỰ PHÂN CÔNG PHỐI HỢP GIỮA CÁC CƠ QUAN

- BMNN ta được tổ chức theo nguyên tắc tập trung quyền lực, quyền lực NN là thống nhất và thuộc về nhân dân

- Nhân dân thực hiện quyền lực NN thông qua các cơ quan đại diện do mình bầu ra

- Quyền lực NN là thống nhất song có sự phân công, phối hợp giữa các cơ quan NN trong việc thực hiện các quyền lập pháp, hành pháp, tư pháp

II BỘ MÁY NHÀ NƯỚC CHXHCN VIỆT NAM

 NGUYÊN TẮC TẬP TRUNG DÂN CHỦ

- VĂN BẢN CẤP DƯỚI PHẢI TUÂN THỦ VĂN BẢN CẤP TRÊN NẾU KHÔNG SẼ BỊ ĐÌNH CHỈ, BÃI BỎ

VD: QUY ĐỊNH VỀ 1 NG CHỈ SỞ HỮU 1 CHIẾC XE GẮN MÁY => TRÁI

HP VỀ QUYỀN TỰ DO SỞ HỮU TÀI SẢN CỦA CÔNG DÂN

- ĐỊA PHƯƠNG PHỤC TÙNG TRUNG ƯƠNG

II BỘ MÁY NHÀ NƯỚC CHXHCN VIỆT NAM

Dân chủ

- Quyền lực NN trong chế độ XHCN là bắt nguồn từ nhândân, phục vụ nhân dân, phải chịu sự giám sát của nhân dânhay của các cơ quan đại diện

VD: Quyết định của cơ quan chính quyền trong nhiều trườnghợp phải có ý kiến của các tổ chức Đảng, Công đoàn, Đoànthanh niên…

II BỘ MÁY NHÀ NƯỚC CHXHCN VIỆT NAM

 Nguyên tắc pháp chế XHCN

- Pháp chế là chế độ xã hội mà ở đó những suy nghĩ và hành vi, quyết định của các tổ chức, cá nhân đều sử dụng PL làm thước đo chuẩn mực

II BỘ MÁY NHÀ NƯỚC CHXHCN VIỆT NAM

? TỔ CHỨC ĐƠN VỊ HÀNH CHÍNH BAO NHIÊU CẤP

? VẼ SƠ ĐỒ TỔ CHỨC ĐƠN VỊ HÀNH CHÍNH CỦA NHÀ

NƯỚC VIỆT NAM

II BỘ MÁY NHÀ NƯỚC CHXHCN VIỆT NAM

4 BỘ MÁY NN VN HIỆN NAY

Bộ máy nhà nước VN hiện nay được cấu thành bởi 4 hệ thống cơ quan: Cơ quan

quyền lực, cơ quan hành chính nhà nước,

cơ quan xét xử, cơ quan kiểm sát cùng

với 1 chế định độc lập là chủ tịch nước.

? Vẽ sơ đồ bộ máy NNVN

a Cơ quan quyền lực nhà nước

nhân dân

QUỐC HỘI

CQ Đại biểu cao nhất

CQ quyền lực cao nhất

Đ69, HP

bổ nhiệm các chức vụ cao nhất trong các cơ quan nhà nước ở Trung ương

CƠ CẤU QUỐC HỘI

UỶ BAN THƯỜNG VỤ QUỐC HỘI

• Là cơ quan thường trực của Quốc hội

• Gồm có: Chủ tịch Quốc hội, các Phó chủtịch Quốc hội, các uỷ viên

• Thành viên của UBTVQH làm việc theo

thời là thành viên của Chính phủ

• BAN HÀNH PHÁP LỆNH, NGHỊ QUYẾT.

• GIÁM SÁT

• ……

HỘI ĐỒNG DÂN TỘC

VÀ CÁC UỶ BAN CỦA QH

LÀ CÁC CƠ QUAN CỦA QUỐC HỘI, DO QUỐC HỘI BẦU RA, LÀM VIỆC THEO CHẾ

ĐỘ TẬP THỂ VÀ QUYẾT ĐỊNH THEO ĐA SỐ

HỘI ĐỒNG NHÂN DÂN

CQ quyền lực nhà nươc ở địa phương

Quyết định các vấn đề của ĐP do Luật định

Đ113, HP

Quyết định các vấn đề của ĐP do Luật định

Ban hành nghị quyết

• NHIỆM KỲ CỦA HĐND LÀ 05 NĂM.

• HĐND HỌP MỖI NĂM HAI KỲ.

• NGOÀI RA, CÓ THỂ CÓ NHỮNG KỲ HỌP BẤT THƯỜNG DO NHU CẦU CHÍNH TRỊ, XÃ HỘI ĐÒI HỎI.

Cấp tỉnh

Cấp xã

Cấp huyện

Thường trực HĐND (Chủ tịch, Phó Chủ tịch

và Ủy viên thường trực)

Ban văn hoá - xã hội

Ban pháp chế

Ban kinh tế và ngân sách

Các Ban

Thường trực HĐND (Chủ tịch, Phó Chủ tịch

và Ủy viên thường trực)

b Cơ quan quản lý nhà nước

nhân dân

Chính phủ

Hành chính (quản lý )

Chấp hành(Thi hành các quyết định và văn bản của cấp

trên - Quốc hội.)

CƠ CẤU CỦA CHÍNH PHỦ

Thủ tướngchính phủ

Các phó thủ

tướng

Các Bộ trưởng/ thủ trưởng cơquan ngang bộ

THỦ TƯỚNG CHÍNH PHỦ

• THỦ TƯỚNG LÀ NGƯỜI

ĐỨNG ĐẦU CHÍNH PHỦ

• DO QUỐC HỘI BẦU TRONG

SỐ ĐẠI BIỂU QUỐC

• THỦ TƯỚNG LÃNH ĐẠO,

ĐIỀU HÀNH VÀ CHỊU

TRÁCH NHIỆM VỀ MỌI

HOẠT ĐỘNG CỦA CP

PHÓ THỦ TƯỚNG CHÍNH PHỦ

• PHÓ THỦ TƯỚNG GIÚP THỦ TƯỚNG LÀM NHIỆM VỤ THEO SỰ PHÂN CÔNG CỦA THỦ TƯỚNG.

4 CƠ QUAN NGANG BỘ

Ủy ban dân tộc

Ngân hàng

nhà nước

Thanh tra Chính phủ

Văn phòng Chính phủ

Cơ quan thuộc Chính phủ

• Cơ quan thuộc Chính phủ là cơ quan do Chính phủ thành lập, có chức năng thực hiện một số thẩm quyền quản lý nhà nước về ngành, lĩnh vực;

• Một số cơ quan thuộc Chính phủ hoạt động sự nghiệp để phục vụ nhiệm vụ quản lý nhà nước của Chính phủ hoặc thực hiện một số thẩm quyền khác theo quy định của pháp luật.

• Cơ quan thuộc Chính phủ không thuộc cơ cấu tổ chức của Chính phủ.

Cơ quan thuộc Chính phủ

8 cơ quan thuộc chính phủ là:

• Ban quản lý Lăng Chủ tịch Hồ Chí Minh;

• Bảo hiểm xã hội Việt Nam;

• Thông tấn xã Việt Nam;

• Đài Tiếng nói Việt Nam;

• Đài Truyền hình Việt Nam;

• Học viện Chính trị - Hành chính quốc gia Hồ ChíMinh;

• Viện Hàn lâm Khoa học và Công nghệ VN;

• Viện Hàn lâm Khoa học Xã hội Việt Nam

ỦY BAN NHÂN DÂN

- Do HĐND cùng cấp bầu

- Là cơ quan chấp hành của HĐND

- Là cơ quan hành chính nhà nước ở địa phương

Chịu sự kiểm tra, giám sát, chất vấn của HĐND

Chức năng chấp hành

Chức năng quản lý NN Quản lý NN trên tất cả các lĩnh vực

ở địa phương

Cơ quan tư pháp

Tòa án

nhân dân

Viện kiểm sát nhân dân

c Cơ quan xét xử Toà án nhân dân

• Là cơ quan xét xử

• Thực hiện quyền tư pháp

HỆ THỐNG TÒA ÁN

TANDTC

TAQSKVTAQSQK

TAQSTWTAND cấp tỉnh

TAND cấp huyện

TAND CẤP CAO

TAND chịu trách nhiệm báo cáo trước cơ quan quyền lực NN cùng cấp

Chánh án TANDTC thống nhất quản lý HT TAND

Xét xử có HTND, HTND ngang quyền Tư Pháp

Bổ nhiệm thẩm phán và bầu HTND (Hội thẩm nhân dân)

TP và HTND độc lập, tuân theo PL

D CƠ QUAN KIỂM SÁT

VIỆN KIỂM SÁT NHÂN DÂN

Thực hành

quyền công tố

Kiểm sát các hoạt động

tư pháp

Chức

năng

Chức năng

Nguyên tắc

tổ chức và

hoạt động

Đặt dưới sự lãnhđạo thống nhất của

Viện trưởngVKSNDTC

Đặt dưới sựgiám sát của CQ quyền lực NNcùng cấp

VKSQSKVVKSQSQK

VKSQSTWVKSND cấp tỉnh

VKSND cấp huyện

VKSND CẤP CAO

HỆ THỐNG VIỆN KIỂM SÁT

E CHỦ TỊCH NƯỚC

• “Chủ tịch nước là người đứng đầu Nhà nước,thay mặt nước Cộng hoà xã hội chủ nghĩa ViệtNam về đối nội và đối ngoại” (Điều 86 hp)

Là nguyên thủ quốc gia

Do QH bầu, miễn nhiệm và bãi nhiệm.

Quốc hội quy định tổ chức và hoạt động của CTN

Theo nhiệm kỳ của Quốc hội.

Khi QH hết nhiệm kỳ, CTN tiếp tục làm nhiệm vụ

cho đến khi QH khóa mới bầu CTN mới

Chủ tịch nước

Thống lĩnh các lực lượng vũ trang nhân dân;

tuyên bố tình trạng chiến tranh, tình trạng

khẩn cấp

Đối ngoại

Cử, triệu hồi đại sứ ; tiếp nhận đại sứ

Nhân danh Nhà nước

ký kết điều ước quốc tế; quyết định cho nhập quốc tịch Việt Nam, cho thôi quốc tịch

III HỆ THỐNG CHÍNH TRỊ Ở NƯỚC TA

Đảng cộng sản

VN

Nhà nước CHXHCNVN

MTTQ VN và các tổ chức thành viên

Nhận định đúng/sai, giải thích tại sao?

1 Quốc hội là cơ quan quền lực nhà nước cao nhất của nước CHXHCN Việt Nam

2 Quốc hội là cơ quan duy nhất có quyền lập pháp ở

Việt Nam

3 Quốc hội và HĐND là các cơ quan nằm trong hệ

thống cơ quan dân cử của nước CHXHCN Việt Nam

4 HĐND các cấp là cơ quan quyền lực nhà nước cao

nhất ở địa phương

5 Chính phủ là cơ quan quyền lực cao nhất của nước

CHXHCN Việt Nam

6 Chính phủ là cơ quan hành chính nhà nước cao nhất của nước

10 Ủy ban nhân dân các cấp là cơ quan hành chính nhà nước có

thẩm quyền quản lý chung ở trung ương.

11 Bộ là cơ quan hành chính nhà nước có thẩm quyền quản lý

chung ở trung ương

12 Sở là cơ quan hành chính nhà nước có thẩm quyền quản lý

chung ở trung ương

THE END