nhập môn phân tích và đầu tư chứng khoán
Trang 22
Mua Tích lũy Mua Giá Tích lũy bán Bán
12.000 (3) 12.000 55.000 49.500 13.500 (6) 13.000 (4) 25.000 53.000 36.000 17.000 (2) 15.000 (1) 40.000 52.000 19.000 19.000 (5)
Tổng khối lượng khớp là 25.000 cp Thứ tự nhà đầu tư mua được cổ phiếu như sau:
•Nhà đầu tư 3 mua 12.000 cp giá 53.000 đ/cp
•Nhà đầu tư 4 mua 13.000 cp giá 53.000 đ/cp
Thứ tự nhà đầu tư bán được cổ phiếu như sau:
•Nhà đầu tư 5 bán 19.000 cp giá 53.000 đ/cp
•Nhà đầu tư 2 bán 6.000 cp giá 53.000 đ/cp
Thứ tự nhà đầu tư không mua được cổ phiếu:
•Nhà đầu tư 1 không mua được 15.000 cp
Thứ tự nhà đầu tư không bán được cổ phiếu:
•Nhà đầu tư 2 không bán được 11.000 cp
•Nhà đầu tư 6 không bán được 13.500 cp
Trang 33
Thay đổi nhà đầu tư số 5 thay vì bán 19.000 cp nay bán 25.000 cp với giá 52.000 và bổ sung thông tin giá đóng cửa của ngày hôm qua là 53.500đ
Trang 44
Mua Tích lũy Mua Giá Tích lũy bán Bán
12.000 (3) 12.000 55.000 55.500 13.500 (6) 13.000 (4) 25.000 53.000 42.000 17.000 (2) 15.000 (1) 40.000 52.000 25.000 25.000 (5)
Tổng khối lượng khớp là 25.000 cp Thứ tự nhà đầu tư mua được cổ phiếu như sau:
•Nhà đầu tư 3 mua 12.000 cp giá 53.000 đ/cp
•Nhà đầu tư 4 mua 13.000 cp giá 53.000 đ/cp
Thứ tự nhà đầu tư bán được cổ phiếu như sau:
•Nhà đầu tư 5 bán 25.000 cp giá 53.000 đ/cp
Thứ tự nhà đầu tư không mua được cổ phiếu:
•Nhà đầu tư 1 không mua được 15.000 cp
Thứ tự nhà đầu tư không bán được cổ phiếu:
•Nhà đầu tư 2 không bán được 17.000 cp
•Nhà đầu tư 6 không bán được 13.500 cp
Trang 66
Mua Tích lũy Mua Giá Tích lũy bán Bán
12.000 (3) 12.000 55.000 55.500 13.500 (6) 13.000 (4) 25.000 53.000 42.000 17.000 (2) 15.000 (1) 40.000 52.000 25.000 25.000 (5)
Tổng khối lượng khớp là 25.000 cp Thứ tự nhà đầu tư mua được cổ phiếu như sau:
•Nhà đầu tư 3 mua 12.000 cp giá 53.000 đ/cp
•Nhà đầu tư 4 mua 13.000 cp giá 53.000 đ/cp
Thứ tự nhà đầu tư bán được cổ phiếu như sau:
•Nhà đầu tư 5 bán 25.000 cp giá 53.000 đ/cp
Thứ tự nhà đầu tư không mua được cổ phiếu:
•Nhà đầu tư 1 không mua được 15.000 cp
Thứ tự nhà đầu tư không bán được cổ phiếu:
•Nhà đầu tư 2 không bán được 17.000 cp
•Nhà đầu tư 6 không bán được 13.500 cp
Trang 88
Mua Tích lũy Mua Giá Tích lũy bán Bán
10.000 (3) 12.000 55.000 49.500 13.500 (6) 13.000 (4) 25.000 53.000 36.000 17.000 (2) 15.000 (1) 40.000 52.000 19.000 10.000 (5)
Tổng khối lượng khớp là 25.000 cp Chi tiết
•Nhà đầu tư 7 mua 2.000 cp giá 53.000 đ/cp
•Nhà đầu tư 3 mua 10.000 cp giá 53.000 đ/cp
•Nhà đầu tư 4 mua 13.000 cp giá 53.000 đ/cp
Thứ tự nhà đầu tư bán được cổ phiếu như sau:
•Nhà đầu tư 8 bán được 9.000 cp giá 53.000 đ/cp
•Nhà đầu tư 5 bán được 10.000 cp giá 53.000 đ/cp
•Nhà đầu tư 2 bán được 6.000 cp giá 53.000 đ/cp
Thứ tự nhà đầu tư không mua được cổ phiếu:
•Nhà đầu tư 1 không mua được 15.000 cp
Thứ tự nhà đầu tư không bán được cổ phiếu:
•Nhà đầu tư 2 không bán được 11.000 cp
•Nhà đầu tư 6 không bán được 13.500 cp
Trang 9Trong khớp lệnh liên tục, giao dịch được thực hiện liên tục ngay khi có các lệnh đối ứng được nhập vào hệ thống
Nguyên tắc xác định giá khớp
liên tục
9
Trang 1010
KHỚP LỆNH LIÊN TỤC
• Vào đợt khớp lệnh liên tục, cổ phiếu BBB chỉ có các
lệnh LO đặt mua, đặt bán với thời gian lệnh đưa vào hệ
thống theo thứ tự A, B, C, D, E, F như sau:
Nhà đầu tư Khối lượng Giá Mua/bán
Trang 12• Khi được nhập vào hệ thống giao dịch, lệnh MP mua sẽ được thực hiện ngay tại mức giá bán thấp nhất và lệnh MP bán sẽ thực hiện ngay tại mức giá mua cao nhất hiện có trên thị trường
• Nếu khối lượng đặt lệnh của lệnh MP vẫn chưa được thực hiện hết sau khi so khớp tại mức giá đầu tiên, lệnh MP sẽ được xem là lệnh mua tại mức giá bán cao hơn hoặc lệnh bán tại mức giá mua thấp hơn tiếp theo hiện có trên thị trường và tiếp tục so khớp
Nguyên tắc xác định giá khớp
liên tục có lệnh MP
12
Trang 13• Nếu khối lượng đặt lệnh vẫn còn nhưng không thể
so khớp tiếp tục được nữa do khối lượng của bên đối ứng đã hết, lệnh MP mua sẽ chuyển thành lệnh giới hạn mua cao hơn mức giá khớp cuối cùng một đơn vị yết giá, hoặc lệnh MP bán sẽ chuyển thành lệnh giới hạn bán thấp hơn mức giá khớp cuối cùng một đơn vị yết giá
• Trường hợp giá thực hiện cuối cùng là giá trần đối với lệnh MP mua hoặc giá sàn đối với lệnh MP bán thì lệnh MP sẽ được chuyển thành lệnh giới hạn mua tại giá trần hoặc giới hạn bán tại giá sàn
Nguyên tắc xác định giá khớp
liên tục có lệnh MP
13
Trang 14Cổ phiếu ABC (giá tham chiếu 14.000đ; giá trần 14.700đ; giá sàn 13.300đ) có sổ lệnh (lưu các lệnh chưa khớp) trong đợt giao dịch liên tục như sau:
Khối lượng mua Giá Khối lượng bán
5.200 13.900 8.000 14.000
14.100 6.000 14.200 3.300 (1.300) 14.700 2.800
Lệnh MP mua 8.000 cp ABC được nhập vào hệ thống giao dịch
Kết quả khớp lệnh: Lệnh MP được khớp toàn bộ tại 2 mức giá 6.000cp với giá 14.100đ và 2.000cp với giá 14.200 Sổ lệnh như sau:
Trang 15Khối lượng mua Giá Khối lượng bán
5.200 13.900 8.000 14.000
14.200 1.300 14.700 2.800
Trang 1616
Lệnh MP mua 19.000 ABC tiếp tục được nhập vào hệ
thống giao dịch
Kết quả khớp lệnh: Lệnh MP khớp một phần tại 3 mức giá bao gồm 1.800cp với giá 13.800đ; 1.300cp với giá 14.200đ và 2.800 cp với giá 14.700đ Phần còn lại chuyển thành lệnh mua giới hạn giá 14.7 (giá trần), khối lượng 13.100 cp Sổ lệnh như sau:
Khối lượng mua Giá Khối lượng bán
13.800 1.800 14.200 1.300 14.700 2.800
Khối lượng mua Giá Khối lượng bán
13.100 cp 14.700
Trang 171.2.4 Giao dịch đặc biệt
• Mua ký quỹ (margin purchase)
• Bán khống (short sale)
Trang 18Mua ký quỹ (Buying on Margin)
• Là việc mua CK trong đó nhà đầu tư chỉ thực có một phần tiền hoặc CK, phần còn lại do công ty chứng khoán cho vay
• Sau khi giao dịch được thực hiện, số CK
đã mua của khách hàng được công ty chứng khoán giữ lại làm thế chấp cho khoản vay
Trang 19• Ví dụ: nhà đầu tư B muốn mua 100
cổ phiếu ABC, mà trong tài khoản chỉ
có 6.000 USD Giá ABC hiện đang giao dịch là 100 USD/cp
Nhà đầu tư sẽ vay phần còn thiếu là 4.000 đ từ công ty chứng khoán để mua 100 cổ phiếu ABC này Sau khi mua xong, công ty chứng khoán sẽ giữ 100 cổ phiếu ABC để làm thế chấp
Trang 20Tỷ lệ ký quỹ (margin)
• Tỷ lệ ký quỹ = Giá trị phần vốn tự có của
nhà đầu tư/giá thị trường của CK
Tự có: 6.000
Trang 23Tỷ lệ ký quỹ tính bằng công thức:
Trong đó:
- Q: số lượng cổ phần đã mua
- P: giá thị trường cổ phiếu
- D: số tiền vay từ công ty chứng khoán
- MR: tỷ lệ ký quỹ
Trang 24Tỷ lệ ký quỹ ban đầu (Initial Margin)
• Là tỷ lệ ký quỹ tối thiểu ban đầu mà nhà
đầu tư phải đạt được ngay sau khi mua
chứng khoán
• Được quy định bởi các cơ quan quản lý
Các công ty chứng khoán cũng có thể quy
định một tỷ lệ cao hơn tùy theo khả năng
chịu rủi ro của mỗi công ty
• Tối đa bằng 100%
Trang 25Tỷ lệ ký quỹ duy trì (maintenance margin)
• Khi giá cổ phiếu giảm, khiến tỷ lệ ký quỹ xuống thấp hơn tỷ lệ ký quỹ duy trì công
ty CK sẽ yêu cầu nhà đầu tư bỏ thêm tiền
đầu ở trên
• Nếu nhà đầu tư không có tiền, công ty CK
sẽ bán bớt chứng khoán trong tài khoản của nhà đầu tư để đảm bảo tỷ lệ ký quỹ quay trở
về mức tỷ lệ ký quỹ duy trì, mặc dù nhà đầu
tư không muốn bán
Trang 26Tỷ lệ ký quỹ duy trì (maintenance margin)
khoán gửi margin call đến cho nhà đầu tư trong ví dụ trên?
Giả sử P là mức giá này, và tỷ lệ ký quỹ duy trì của công ty chứng khoán là 40%
Trang 27Ứng dụng của mua ký quỹ
• Là đòn bẩy gia tăng tỷ suất lợi nhuận
• VD: Nếu mua 100 cp VNM bằng tiền của mình với
giá 100.000 đ/cp, rồi bán ra với giá 130.000 đ/cp
Lợi suất đạt 30%
• Nếu mua ký quỹ 200 cp ABC, số tiền bỏ ra là 10
triệu, vay 10 triệu với lãi suất là 9% Nếu giá tăng lên 130.000 đ/cp, lợi suất đầu tư đạt:
Trang 28Hạn chế của mua ký quỹ
• Mua ký quỹ vừa là đòn bẩy gia tăng lợi nhuận, mà cũng vừa là đòn bẩy gia tăng tổn thất của nhà đầu tư
• Nếu giá VNM xuống tới 70.000 đ, mua
bằng tiền của mình thì lỗ 30%, nhưng nếu
sử dụng mua ký quỹ thì lỗ 69%
Trang 29Bán khống (short sales)
• Là việc nhà đầu tư bán CK mà mình không
sở hữu Phải mượn từ công ty CK
• Đến một thời hạn nhất nhà đầu tư sẽ phải mua lại số CK đã mượn để hoàn trả cho công
Trang 30cổ phiếu
-P 0 + P 1 + DIV Lợi nhuận = (P 1 + DIV) – P 0
Trang 31Ví dụ:
- Tháng 6, giá VNM: 100.000 đ Dự báo VNM giảm giá mạnh Bán khống 1.000
cp VNM thu về 100 triệu, 3tháng sau sẽ hoàn trả lại
Giá VNM: 70.000 đ Mua hết 70 triệu
- Thu lời 30 triệu
Trang 32Ký quỹ trong giao dịch bán khống
• Để đảm bảo nhà đầu tư sẽ hoàn trả những chứng khoán đã bán khống này, ngoài số tiền bán khống cổ phiếu được giữ lại, công ty chứng khoán sẽ yêu cầu nhà đầu tư ký quỹ
• Giả sử tỷ lệ ký quỹ là 50% Nhà đầu tư
trong ví dụ trên sẽ cần có thêm 50 triệu đồng tiền mặt hoặc chứng khoán tương đương trong tài khoản để đảm bảo cho việc thực hiện hợp đồng
Trang 33Ký quỹ trong giao dịch bán khống
Trong đó:
- Q: số lượng cổ phần bán khống
- P: giá thị trường cổ phiếu
- V: bao gồm tiền bán khống và tiển ký quỹ ban đầu
- MR: tỷ lệ ký quỹ
Trang 34Ký quỹ trong giao dịch bán khống
• Để đảm bảo an toàn cho khoản vay, các công ty chứng khoán còn quy định tỷ lệ ký quỹ duy trì
• Giả sử tỷ lệ ký quỹ duy trì là 30%, có nghĩa là giá trị của nhà đầu tư phải chiếm ít nhất 30% giá trị của số cổ phiếu đã mượn Nếu tỷ lệ ký quỹ của nhà đầu tư xuống thấp hơn tỷ lệ ký quỹ duy trì trên, công ty chứng khoán sẽ yêu cầu nhà đầu tư bỏ thêm tiền vào tài khoản
• Xác định mức giá cổ phiếu REE khiến nđt phải bỏ thêm tiền vào tài khoản
Trang 35Ứng dụng của bán khống
• Nhà đầu tư kỳ vọng giá chứng khoán sẽ giảm và muốn kiếm lời từ sự suy giảm đó như trong ví dụ trên
• Lệnh dừng thường được sử dụng trong trường hợp bán khống
Trang 36Bài tập
1 Bạn dự kiến mua cổ phiếu VNM với giá
50.000 đ Bạn có sẵn 500 triệu đ trong tài
khoản và dự kiến mượn 500 triệu từ công ty chứng khoán để mua 20000 cổ phiếu VNM Lãi suất 8%/năm
- Hãy tính lợi suất mà bạn thu được sau 1
năm, với giả sử giá cổ phiếu VNM tăng 20% sau 1 năm
- Giả sử tỷ lệ ký quỹ duy trì là 30% Hãy tính
mức giá cổ phiếu VNM mà bạn nhận được margin call từ công ty chứng khoán?
Trang 372 Bạn dự kiến bán khống 10000 cổ phiếu
VNM với giá 50.000 đ
- Hỏi số tiền ký quỹ bạn phải có trong tài
khoản là bao nhiêu, biết tỷ lệ ký quỹ ban đầu bằng 50% giá trị cổ phiếu bán
Trang 381.3 Chỉ số thị trường chứng khoán
1.3.1 Dow Jones Averages
1.3.2 Standard and Poor’s Index
1.3.3 VN Index
Trang 39Dow Jones Averages
Chỉ số Dow Jones nói chung được hiểu là chỉ
số giá chứng khoán bình quân của thị trường chứng khoán New York, một thị trường lớn nhất thế giới hiện nay, là chỉ số giá chung của
65 chứng khoán đại diện, thuộc nhóm hàng đầu (Blue chip) trong các chứng khoán được niêm yết tại Sở giao dịch chứng khoán New York Chỉ số Dow Jones bao hàm 3 chỉ số thuộc 3 nhóm ngành: công nghiệp DJIA (Dow Jones Industrial Average), vận tải DJTA (Dow Jones Transportation Average) và dịch vụ DJUA (Dow Jones Utilities Average)
Trang 40Standard and Poor’s Index (S&P500)
Chỉ số S&P 500 là chỉ số vốn hóa thị trường ra đời từ năm 1957, chỉ số giá của 500 cổ phiếu lớn nhất được giao dịch ở Mỹ Cổ phiếu trên thị trường S&P 500 là cổ phiếu do các công ty lớn nắm giữ trên hai thị trường chứng khoán lớn nhất là thị trường chứng khoán New York
và NASDAQ Hầu hết các cổ phiếu trên thị trường này là của 500 cổ phiếu có giá trị vốn hóa thị trường lớn nhất
Trang 41VN Index
Trang 42• Chỉ số Vn-Index thể hiện xu hướng biến động giá các cổ phiếu giao dịch tại SGDCK TP.HCM
• Chỉ số Vn-Index so sánh giá trị thị trường hiện hành với giá trị thị trường cơ sở vào ngày gốc 28/7/2000, ngày đầu tiên thị trường chứng khoán chính thức đi vào hoạt động
• Vn-Index = Tổng giá trị thị trường hiện tại của các cổ phiếu niêm yết /Tổng giá trị thị trường
cơ sở của các cổ phiếu niêm yết
Trang 4328/07/2000
Tên công ty Mã
CP Giá CP
Khối lượng niêm yết
Giá trị thị trường (VND)
Cơ điện lạnh REE 16.000 15.000.000 240.000.000.000 Các vật liệu viễn
thông SAM 17.000 12.000.000 204.000.000.000
Trang 44• Kết quả phiên giao dịch ngày 02/08/2000
Giá trị thị trường (VND)
Cơ điện lạnh REE 16.600 15.000.000 249.000.000.000 Các vật liệu viễn
thông SAM 17.500 12.000.000 210.000.000.000
2/08/2000
Trang 45• Kết quả phiên giao dịch ngày 04/08/2000
Giá trị thị trường (VND)
Cơ điện lạnh REE 16.600 15.000.000 249.000.000.000 Các vật liệu viễn
Trang 46• Ngày 22/7/2005, Công ty cổ phần đại lý liên hiệp vận chuyển (Gemadept) thực hiện việc niêm yết
và giao dịch bổ sung đối với 2.821.545 cổ phiếu Chỉ số VN-Index trong phiên giao dịch này đóng cửa ở mức 253,59 điểm, tăng 7,05 điểm so với phiên trước trong khi có 6 cổ phiếu tăng giá, 15
cổ phiếu giảm giá và 9 cổ phiếu đứng giá Mức tăng đột biến này đã đi ngược lại với xu hướng giá cả của thị trường trong phiên giao dịch này và
đã gây không ít lúng túng cho nhà đầu tư và cả những nhà quản lý thị trường
• Ngày 2/8/2005, TTGDCK TP HCM ra thông báo nhận trách nhiệm về sai sót khiến chỉ số VN- Index tăng tới 7,05 điểm trong ngày 22/7 Cơ quan này đã liên hệ với Sở giao dịch chứng khoán Thái Lan để xử lý việc điều chỉnh chỉ số
Trang 47Trường hợp có thêm cổ phiếu mới được niêm yết thì số chia sẽ được điều chỉnh:
Số chia mới (d) = (Tổng giá trị thị trường của
các cổ phiếu niêm yết cũ + Tổng giá trị thị
trường của các cổ phiếu mới niêm
yết)/ Tổng giá trị thị trường của các cổ phiếu niêm yết cũ x Số chia cũ
Trang 48Điều chỉnh hệ số chia mới:
d=(459.000.000.000+16.128.000.000+30.800.000.000)/459.00 0.000.000 x 444.000.000.000 = 489.394.405.229
Giá trị thị trường (VND)
Cơ điện lạnh REE 16.600 15.000.000 249.000.000.000 Các vật liệu viễn