Các hiện tượng căng bề mặt của chất lỏng
Trang 1Tổ Vật lí – KTCN - Tin
Năm học 2013 - 2014
THPT Mỹ Đức C
Trang 2KIỂM TRA BÀI CŨ
Trình bày về lực tương tác phân tử
Trang 3KIỂM TRA BÀI CŨ
Các vật có thể giữ được hình dạng và thể tích của chúng là vì giữa các phân tử cấu tạo nên vật đồng thời
có lực hút và lực đẩy Độ lớn của những lực này phụ thuộc vào khoảng cách giữa các phân tử
Khi khoảng cách giữa các phân tử nhỏ (so với kích thước phân tử) thì lực đẩy mạnh hơn, còn ở khoảng cách lớn thì lực hút mạnh hơn Khi khoảng cách giữa các phân tử rất lớn so với kích thước của chúng thì chúng coi như không tương tác với nhau
Trang 4KIỂM TRA BÀI CŨ
Thể lỏng có thể tích riêng và hình dạng riêng xác định không? Hãy giải thích.
Trang 5KIỂM TRA BÀI CŨ
- Thể lỏng có thể tích riêng nhưng không có hình dạng riêng xác định
+ Lực tương tác giữa các phân tử thể lỏng lớn hơn lực tương tác giữa các phân tử ở thể khí nên giữ được các phân tử không chuyển động phân tán ra xa nhau Nhờ
đó, chất lỏng có thể tích riêng xác định.
+ Các phân tử ở thể lỏng cũng dao động xung quanh các vị trí cân bằng, nhưng những vị trí này không cố
định mà di chuyển Do đó chất lỏng không có hình
dạng riêng mà có hình dạng của phần bình chứa nó.
Trang 6Bài 37
CÁC HIỆN TƯỢNG BỀ MẶT
CỦA CHẤT LỎNG
(TIẾT 1)
Trang 7Video thí nghiệm ghim nổi trên mặt nước
Trang 10I – HIỆN TƯỢNG CĂNG BỀ MẶT CỦA CHẤT LỎNG
1 Thí nghiệm
- Nhúng một khung dây kim loại trên đó có buộc một vòng dây chỉ hình dạng bất kì vào nước xà phòng Sau đó nhấc nhẹ khung dây
ra ngoài để tạo thành một màng xà phòng phủ kín mặt khung dây.
- Chọc thủng màng xà phòng bên trong vòng dây chỉ.
- Quan sát hiện tượng
Trang 11I – HIỆN TƯỢNG CĂNG BỀ MẶT CỦA CHẤT LỎNG
1 Thí nghiệm
Tại sao vòng dây chỉ có dạng đường tròn?
Trang 12I – HIỆN TƯỢNG CĂNG BỀ MẶT CỦA CHẤT LỎNG
1 Thí nghiệm
Chứng tỏ trên bề mặt màng xà phòng đã có các lực nằm tiếp tuyến với bề mặt màng và kéo căng đều theo mọi phương vuông góc với vòng dây chỉ, làm cho vòng dây chỉ có dạng một đường tròn.
Lực kéo căng bề mặt chất lỏng gọi là lực
căng bề mặt của chất lỏng.
Trang 13Tại sao có lực căng bề mặt chất lỏng?
Trên mặt thoáng các phân tử có xu hướng bị hút vào trong chất lỏng Làm cho mặt thoáng chất lỏng có xu
hướng giảm đi và căng ra
Em hãy hoàn thành câu hỏi C1 sgk
Trang 14S = S1 + S2 ; Trong đó S không đổi
f
Trang 15I – HIỆN TƯỢNG CĂNG BỀ MẶT CỦA CHẤT LỎNG
1 Thí nghiệm
Vậy lực căng bề mặt của chất lỏng có
đặc điểm ( điểm đặt, phương, chiều và
độ lớn) gì?
2 Lực căng bề mặt
Trang 16I – HIỆN TƯỢNG CĂNG BỀ MẶT CỦA CHẤT LỎNG
1 Thí nghiệm
2 Lực căng bề mặt
Tiến hành thí nghiệm và cho biết phương, chiều của lực bề mặt?
Trang 17* Đặc điểm của lực căng bề mặt của chất lỏng
Phương:
Chiều:
Điểm đặt:
Độ lớn:
tiếp tuyến với bề mặt chất
lỏng & vuông góc với đường giới
hạn bề mặt.
làm giảm diện tích bề mặt chất lỏng.
trên đường giới hạn của bề mặt chất lỏng.
tỉ lệ với chiều dài l của đoạn đường giới hạn
Trang 18f = l thuộc bản chất, nhiệt độ của chất lỏng (N/m) là hệ số căng mặt ngoài của chất lỏng phụ
I – HIỆN TƯỢNG CĂNG BỀ MẶT CỦA CHẤT LỎNG
1 Thí nghiệm
2 Lực căng bề mặt
Trong TN trên Vì màng xà phòng có hai
mặt (trên và dưới) nên tổng các lực căng
bề mặt tác dụng lên vòng dây chỉ hình
tròn bao quanh màng có độ lớn:
FC = Tổng các lực căng bề mặt trên cả
chu vi đường tròn = .2l = l = .2l = D
f
D
Trang 19b XÁC ĐỊNH HỆ SỐ CĂNG BỀ MẶT CỦA CHẤT LỎNG.
Trang 20Với L 1 , L 2 là chu vi ngoài, chu vi
trong của vòng xuyến
Trang 22I – HIỆN TƯỢNG CĂNG BỀ MẶT CỦA CHẤT LỎNG
3 Ứng dụng
*Căng vải trên ô dù hoặc
trên mui bạt ô tô tải.
Giữa các sợi vải ô có chứa rất nhiều lỗ nhỏ, khi nước mưa rơi xuống các
lỗ nhỏ ấy do sức căng bề mặt của nước nên đã tạo thành một lớp màng nước, lớp màng nước này có thể đỡ được trọng lượng nước mưa nên ô vải che được mưa.
Tuy nhiên khi trời mưa như trút mà che ô thì vẫn bị ướt Bởi vì những giọt mưa lớn rơi tập trung sẽ phá vỡ lớp màng nước này khiến nước thẩm thấu qua các lỗ nhỏ Lúc đó sẽ xảy ra cảnh "ngoài ô mưa to, trong ô mưa nhỏ".
Trang 23I – HIỆN TƯỢNG CĂNG BỀ MẶT CỦA CHẤT LỎNG
Trang 24I – HIỆN TƯỢNG CĂNG BỀ MẶT CỦA CHẤT LỎNG
3 Ứng dụng
*Dùng nước xà phòng để giặt quần áo vải.
Hòa tan xà phòng vào nước sẽ làm giảm đáng kể lực căng bề mặt của nước, nên nước xà phòng dễ thấm vào các sợi vải khi giặt để làm sạch các sợi vải
Trang 25Video về hiện tượng căng bề mặt của chất lỏng.Quay chậm giọt nước rơi vào cống nước
Trang 26Video về hiện tượng căng bề mặt của chất lỏngNước trong trạng thái không trọng lượng
Trang 27Video về hiện tượng căng bề mặt của chất lỏng trong môi trường không trọng lượng
Trang 28Giải thích tại sao chiếc ghim giấy nổi trên mặt nước?