Đề cương chuyên đề tư tưởng Hồ Chí Minh

- Phương pháp cách mạng Hồ Chí Minh là sự vận dụng và phát triển sáng tạo lý luận cách mạng của chủ nghĩa Mác – Lênin trên cơ sở kế thừa các giá trị truyền thống của dân tộc và xuất phát

DỮ LIỆU NGÂN HÀNG ĐỀ THI MÔN CHUYÊN ĐỀ TƯ TƯỞNG HỒ CHÍ MINH I

I LOẠI CÂU 4 ĐIỂM.

Câu 1: Trình bày khái niệm lý luận, phương pháp, phương pháp luận

và mối quan hệ giữa chúng.

- Lý luận: là hệ thống các luận điểm gắn bó chặt chẽ với nhau về mặt logic, phản ánh bản chất, quy luật vận động và phát triển của khách thể được nghiên cứu Diểm xuất phát của lý luận là thực tiễn, vì thế lý luận là khái niệm dừng để chỉ hệ thống những quan điểm, những tư tưởng được tổng kết

và khái quát từ kinh nghiệm hoạt động thực tiễn của con người trong nhiều lĩnh vực và thuộc những phạm vi không gian và thời gian khác nhau Lý luận có thể tác dụng chỉ đạo ngược trở lại đối với hoạt động thực tiễn tiếp theo ở những lĩnh vực và phạm vi phù hợp

- Phương pháp: là toàn bộ những cách thức với tính chất là 1 hệ thống những nguyên tắc xuất phát từ các quy luật tồn tại của đối tượng, khách thể đã được nhận thức cũng nhưn hoạt động được thực tiễn của con người, nhằm tác động vào đối tượng, khác thể để thực hiện mục đích đã định Phương pháp mang tính chủ quan, vì nó do con người tìm kiếm, lụa chọn, sử dụng, mawtk khác nó lại mang tính khách quan vì nó gắn với đối tượng mà con người tác động thông qua hoạt động nhận thức và cải tạo của mình

- Phương pháp luận: là lý luận về các phương pháp nhận thức và cải tạo thực tiễn Nó xứng đáng được gọi là học thuyết về phương pháp Biểu hiện ra 1

hệ thống chặt chẽ các quan điểm, các nguyên lý chỉ đạo việc tìm kiếm, xây dựng, lựa chọn và vận dụng các phương pháp

- Mối quan hệ: cả 3 có mối quan hệ nội tại và quy định lẫn nhau

Lý luận là hệ thống các tri thức, các phạm trù và khái niệm, có chức năng vừa phản ánh vừa dự báo bản chất, quy luật vận động và phát triển của khách thể được nghiên cứu Do đó lý luận là cơ sở để dẫn đến phương pháp

Lý luận nào thì phương pháp ấy

Phương pháp được hình thành từ lý luận, chúng có mối quan hệ chặt chẽ với nhau Lý luận đẻ ra phương pháp, phương pháp tác động lại lý luận, làm

lý luận phát triển, và lý luận mới hình thành, lý luận mới hình thành lại đẻ ra phương pháp mới

Phương pháp luận là phương thức luận giải, khái quát, lựa chọn và vận dụng các phương pháp, đảm bảo cho sự thiết lập mới quan hệ hài hòa giữa lý luận và phương pháp, giữa khách thể và chủ thể nghiên cứu

Nghiên cứu khoa học là 1 hoạt động nhằm tìm tòi khám phá ra cái mới, sản xuất ra tri thức ở cấp độ lý luận khoa học Nắm được mối quan hệ này là

công việc mà các nhà khoa học phải luôn trau dồi, nếu thiế nó thì không thể

có bất cứ 1 kết quả hay bước tiến nào trong khoa học

Câu 2: Trình bày quan niệm về phương pháp cách mạng HCM.

Phương pháp cách mạng của Người là sự vận dụng một cách sáng tạo phương pháp luận phổ biến của chủ nghĩa Mác-Lênin vào hoàn cảnh và điều kiện cụ thể của cách mạng Việt Nam để tìm ra con đường, hình thức, biện pháp…thích hợp nhằm thực hiện mục tiêu dân giàu nước mạnh, giữ vững độc lập chủ quyền và toàn vẹn lãnh thổ, xây dựng thành công chủ nghĩa xã hội trên đất nước ta, góp phần tích cực vào cuộc đấu tranh chung của nhân dân thế giới vì hòa bình độc lập dân tộc, dân chủ và tiến bộ xã hội

Đó cũng là sự kế thừa có chọn lọc và áp dụng sang tạo những phương pháp suy nghĩ và hành động của các nhà tư tưởng, chính trị, quân sự Việt Nam trong lịch sử vào điều kiện hiện đại, là sự tổng kết từ thực tiễn các phong trào cách mạng trong nước và thế giới

Phương pháp cách mạng của chủ tịch Hồ Chí Minh là một hệ thống các phương pháp được thể hiện đa dạng và phong phú ở các thời kỳ, các giai đoạn khác nhau

Theo giáo sư Đặng Xuân Kỳ, đường lối cách mạng bắt nguồn từ tư tưởng, học thuyết gắn với thực tiễn, với những điều kiện lịch sử nhất định, còn phương pháp cách mạng là để thực hiện đường lối

cách mạng đã được đặt ra Khác với đường lối cách mạng (là mục tiêu, phương hướng, chiến lược hay là con đường đi lên của cách mạng với những quan điểm cơ bản nhất được xác định), phương pháp cách mạng là cách thức tiến hành cách mạng với tính chất là một hệ thống các quy tắc xuất phát từ các quy luật khách quan của cách mạng trong điều kiện lịch sử cụ thể nhất định nhắm đấu tranh để giành chính quyền, giữ vững chính quyền và xây dựng chế độ mới Cách thức ấy được thể hiện bằng những hỉnh thức, bước đi thích hợp để thực hiện thắng lợi đường lối cách mạng, biến

đường lối cách mạng thành hiệ thực Đường lối quyết định phương pháp, phương pháp lại đi đường lối vào cuộc sống, thể hiện đường lối trong hoạt động thực tiễn

Câu 3: Trình bày vị trí của phương pháp cách mạng trong tư tưởng HCM.

- Phương pháp cách mạng là 1 bộ phận quan trọng trong hệ thống tu tưởng

Hồ Chí Minh Người xứng đáng là nhà chiến lược cách mạng và tổ chức vĩ đại của dân tộc Việt Nam, đưa dân tộc Việt Nam trở thành 1 dân tộc anh hừng trong thế kỷ XX

- Hồ Chí Minh nhận thức sâu sắc tầm quan trọng của phương pháp cách mạng và hết sức coi trọng nó Cách mạng nếu chỏ có đường lối thôi thì chưa

đủ, mà phái có phương pháp cách mạng đúng đắn, nhằm đưa đường lối đó trở thành hiện thực đựa trên phong trào của quàn chúng nhân dân

- Ngay từ buổi đầu ra đi tìm đường cứu nước: Hồ Chí Minh đã xác định mục tiêu của mình là: tôi muốn ra nước ngoài xem nước pháp và các nước khác Sau khi xem xét họ làm thế nào tôi sẽ quan trở lại giúp đồng bào ta

- Sau khi đến với chủ nghĩa Mac – Lenin, vấn đề phương pháp cách mạng ở

Hồ Chí Minh có sự phát triển vượt bậc và còn làm phong phú kho tàng lý luận Mac – Lenin về phương pháp

Câu 4: Phân tích bản chất của phương pháp cách mạng HCM.

- Phương pháp cách mạng Hồ Chí Minh là sự vận dụng và phát triển sáng tạo lý luận cách mạng của chủ nghĩa Mác – Lênin trên cơ sở kế thừa các giá trị truyền thống của dân tộc và xuất phát từ điều kiện thực tiễn Việt Nam Đồng thời đó còn là sự tiếp thu có chọn lọc kinh nghiệm quý báu rút ra từ cuộc cách mạng và những nhà chính trị, quân sự lỗi lạc trên thế giới

- Sự kết hợp giữa lý luận cách mạng tiên tiến và thực tiễn lịch sử sinh động với tư duy Hồ Chí Minh đã hình thành nên phương pháp cách mạng Hồ Chí Minh Trong đó có thể thấy tính nguyên tắc, khoa học, cách mạng của chủ nghĩa Mác – Lênin, sự kết tinh của tinh hoa văn hóa dân tộc và thời đại, sự thống nhất giữa lợi ích giai cấp với lợi ích dân tộc Phương pháp ấy chứa đựng tính kiên định, sắc sảo, nhạy bén của Lênin, tính độc lập, tự chủ của Lý Thường Kiệt, sự nhân ái bao dung của Nguyễn Trãi, tài thao lược của Trần Hưng Đạo và sức mạnh thần tốc của Nguyễn Huệ… và trên hết là 1 tầm nhìn vượt thời đại của Hồ Chí Minh

- Phương pháp cách mạnh Hồ Chí Minh bắt nguồn từ quan điểm cách mạng

là sự nghiệp của quần chúng nhân dân, quần chúng nhân dân là người làm nên lịch sử Như vậy điều kiện cần và đủ để hình thành phương pháp cách mạng Hồ Chí Minh chính là thực tiễn lịch sử Việt Nam cuối thế kỷ XIX đầu thế kỷ XX cùng với lý luận cách mạng và kinh nghiệm thực tiễn phong phú của Người

- Tình hình Việt Nam cuối thế kỷ XIX đầu thế kỷ XX đã đặt ra yêu cầu đối với Việt Nam lúc bấy giờ là giải quyết sự khủng hoảng về đường lối cứu nước và giai cấp lãnh đạo cách mạng Đến năm 1920 trong tư duy Nguyễn

Ái Quốc đã hình thành 1 phương pháp cách mạng mới: phương pháp cách mạng vô sản phù hợp với thực tiễn lịch sử Việt Nam Vì vậy bản chất

phương pháp cách mạng Hồ Chí Minh là phương pháp cách mạng vô sản ở 1 nước thuộc địa nửa phong kiến

Câu 5: Trình bày nguyên tắc toàn diện, hệ thống và trọng điểm, thiết thực của HCM.

- Quan điểm toàn diện và lịch sử cụ thể là 1 trong những nguyên tắc quan

trọng của phương pháp biện chứng macxit đã được Hồ Chí Minh tiếp thu và

vận dụng đúng đắn, sáng tạo để giải quyết những vấn đề thực tiễn cách mạng Việt Nam

- Hồ Chí Minh là 1 nhà chiến lược có tầm nhìn xa trông rộng, nhìn toàn diện + Trong xem xét, đánh giá xã hội, Người phân tích toàn diện mọi mặt cả chính trị, kinh tế văn hóa, xã hội, cả quá khứ, hiện tại và tương lai

+ Xem xét con người, Người chú ý toàn diện cả năng lực, tình cảm, mặt mạnh, mặt yếu, đức và tài trên các phương diện cá nhân, tập thể, cộng đồng + Trong đánh giá sức mạnh, so sánh lực lượng, Người đánh giá toàn diện các yếu tố tạo thành sức mạnh như: sức mạnh vật chất, sức mạnh dân tộc, sức mạnh thời đại, các yếu tố thời, thế, lực

+ Hồ Chí Minh đánh giá đúng vai trò, vị trí của từng yếu tố và sự tác động biện chứng của chúng trong 1 chỉnh thể thống nhất

- Theo Người: cần nắm vững quan điểm toàn diện, hệ thống, nhìn xa, trông rông, đồng thời chú ý trọng điểm, cụ thể, thiết thực để chiến lược có tầm nhìn xa trông rông, kế hoạch thì cụ thể, chu đáo

- Nguyên tắc toàn diện, hệ thống, trọng điểm, thiết thực đã trở thành phong cách, phương pháp của Hồ Chí Minh trong xem xét và giải quyết mọi công việc Đây là cơ sở của chiến lược tổng hợp của Đảng trong cách mạng Việt Nam

Câu 6: Trình bày quan điểm phát triển, đổi mới của HCM.

- Hồ Chí Minh đã tiếp thu 1 trong 2 nguyên lý cơ bản của phép duy vạt biện chứng là nguyên lý về sự phát triển Trong đó quan điểm phát triển với tư cách là nguyên tắc phương pháp luận là cơ sở hình thành nên quan điểm phát triển, đổi mới, hướng về cái mới của Người

- Hồ Chí Minh luôn đề cao việc quán triệt và vận dụng quan điểm phát triển, gắn nó với sự đổi mới, phát triển của cách mạng, của xã hội, của con người.: + Cách mạng là đổi mới, “xã hội, con người cũng luôn đổi mới” Cần phải nắm vững quy luật, xu hướng phát triển của cách mạng, của xã hội, của con người

+ Phải luôn nhạy bén với cái mới, tin tưởng ở cái mới, bồi dưỡng và phát huy cái mới để tiến lên

+ Coi trọng việc tìm kiếm, phát hiện cái mới, ủng hộ vun đắp và thực hiện cái mới

- Hồ Chí Minh đã có những dự báo hết sức đúng đắn, thầ kỳ trên cơ sở nắm vững quy luật của cách mạng kết hợp với những tư tưởng triết học phương Đông, vì vậy trong những lúc khó khăn nhất Người vẫn tin tưởng vào thắng lợi cuối cùng

- Trong di chúc, Người căn dặn: Phải xóa bỏ cái cũ, đem lại cái mới Đó là 1 việc khổng lồ phải động viên toàn Đảng, toàn dân mới làm được

- Là 1 trong những nguyên tắc phương pháp luận thể hiện phuwong pháp cách mạng khoa học, sáng tạo trong giải quyết vấn đề thực tiễn cách mạng Việt Nam của Hồ Chí Minh Là cơ sở để đảng ta hoạch định đường lối chiến lược của cách mạng Việt Nam, đặc biệt là đường llois đổi mới đất nước trong giai đoạn hiện nay

Câu 7: Phân tích quan điểm về con người, về nhân dân của HCM.

- Quan điểm về con người, về nhân dân của Hồ Chí Minh mang tính giai cấp, tính nhân dân và tính dân tộc sâu sắc trên cơ sở kế thừa quan điểm tích cực của tư tưởng triết học phương Đông, của nho giáo, của chủ nghĩa duy vật lịch sử,từ kinh nghiệm thực tế phong phú của mình cộng thêm những tinh hoa truyền thống tốt đẹp của ông cha ta “nước lấy dân làm gốc”, “đẩy thuyền là dân, lật thuyền cũng là dân”

- Hồ Chí Minh đã nêu cao quan điểm về con người, về nhân dân; tất cả vì con người, do con người; tất cả vì dân và do dân; con người là vốn quý nhất,

là lực lượng to lớn nhất Quan điểm này được thể hiện như sau:

+ Trước hết, đây là triết lý sống, chủ nghĩa nhân văn Hồ Chí Minh: sống vì nước, vì dân, vì sự nghiệp giải phóng dân tộc, xã hội, con người

+ Không chỉ là triết lý mà còn là chiến lược về con người: con người vừa là mục tiêu, vừa là động lực của cách mạng Vì vậy phải quan tâm đến giáo dục + đào tạo, khoa học – công nghệ, coi trọng nâng cao dân trí, đào tạo và sử dụng nhân tài

+ Quan điểm về con người, về nhân dân còn được thể hiện trong tư tưởng chính trị - xã hội “dân làm chủ” Bao nhiêu lợi ích đều vì dân, bao nhiêu quyền hạn đều của dân

+ Phải luôn dựa vào dân, tin tưởng, học hỏi nhân dân, phát huy sức mạnh của nhân dân vì lực lượng của dân là vô cùng, vo tận Do đó phải luôn quán triệt quan điểm có dân là có tất cả “dễ trăm lần không dân cũng chịu, khó vạn lần dân liệu cũng xong”

- Quan điểm về con người, về nhân dân đã trở thành phương pháp, tác phong công tác có giá trị to lớn về mặt lý luận và thực tiễn Và là cở sở để Đảng ta hoạch định đường lối, chính sách nhằm phát huy sức mạnh của nhân dân trong sự nghiệp xây dựng và bảo vệ tổ quốc

Câu 8: Trình bày phương pháp xây dựng lực lượng cách mạng của HCM.

Hồ Chí Minh đã kế thừa và phát huy truyền thống và tiếp thu tư tưởng của chủ nghĩa MácLênin: “Cách mạng là sự nghiệp của quần chúng” trong công cuộc giải phóng dân tộc Người chủ trương thức tỉnh, giác ngộ, tổ chức nhân dân, có vậy khối đại đoàn kết nhân dân mới trở thành lực lượng lớn mạnh, thành sức mạnh vĩ đại trước khi rời Pháp năm 1923, Người đã viết: “Đối với tôi, câu trả lời đã rõ ràng: trở về nước, đi vào quần chúng,

thức tỉnh họ, tổ chức họ, đoàn kết họ, huấn luyện họ, đưa họ ra đấu tranh giành tự do độc lập”

Đảng phải xây dựng khối liên minh công – nông vững chắc, và sau này là khối liên minh của công nhân với nông dân và trí thức, từ đó tập hợp, huy động đông đảo quần chúng thuộc các tầng lớp vào Mặt trận dân tộc thống nhất Tập hợp, huy động lực lượng toàn dân tham gia vào sự nghiệp cách mạng là phương pháp cách mạng chung đã được vận dụng trong mọi giai đoạn, mọi thời kì cách mạng; nhưng phải căn cứ vào tình hình cụ thể ở từng giai đoạn để xác định những hình thức và biện pháp thích hợp

Câu 9: Trình bày phương pháp nắm vững thời cơ, giải quyết đúng đắn mối quan hệ giữa thế, thời và lực của HCM.

Vấn đề rất lớn của đấu tranh cách mạng là vấn đề thời cơ và giải quyết đúng đắn mối quan hệ giữa thời, thế và lực Muốn thấy rõ thời cơ phải hiểu

rõ cái thế của cách mạng, đánh giá đúng các lực lượng trên trận tuyến đấu tranh, đòi hỏi người làm cách mạng phải có tầm nhìn xa trông rộng, bao quát được tình hình trong nước và thế giới, thấy rõ xu thế trung của thời đại Đồng thời

người cách mạng cần phải có quan điểm lịch sử cụ thể khi phân tích những yếu tố tạo nên thời, thế và lực để giải quyết đúng đắn mối quan hệ biện chứng của chúng với nhau

Phải đảm bảo tính toàn diện trong xem xét, phải “nhìn cho rộng, suy cho kỹ” để thấy ở đâu là “thế” của ta, “lực” của ta như thế nào, và “thời cơ” đã đến hay chưa, để khai thác tối đa khả năng thắng lợi khi phát động khởi nghĩa Có vậy lực mới càng mạnh, thế mới càng vững và thời cơ không bị bỏ

lỡ

Người đã quán triệt phương pháp ấy vào bài thơ “Học đánh cờ” của mình:

“ Phải nhìn cho rộng suy cho kỹ Kiên quyết không ngừng thế tiến công

Lạc nước hai xe đành bỏ phí Gặp thời một tốt cũng thành công”

Người đã từng nhận định: “Qủa cân chỉ có một kilogram ở vào thế có lợi thì lực của nó tăng lên nhiều lần, có sức làm bổng được vật nặng hàng trăm

ký Đó là thế thắng lợi Ta đánh Mỹ lấy ít thắng nhiều được là nhờ cái thế của ta rất lợi” Nếu có thế, lực sẽ được nhân lên và nếu có lực, thế sẽ mạnh hơn bội lần Ngược lại, nếu có lực mà không có thế

thì lực mất điểm tựa Nếu có thế mà không có lực thì thế không thể bộc lộ được tác dụng của mình

Nhưng không chỉ có “ thế ” và “ lực” là đánh bại được kẻ thù mà còn phải

có “thời” “Thời” ở đây có nghĩa là thời cơ, tình thế cách mạng, hay còn gọi

là cơ hội, vận hội cách mạng đảm bảo muốn nắm chắc phần thắng phải biết

chính xác thời cơ Khi thời cơ đến phải chớp thời cơ và dũng cảm phát động khởi nghĩa Phải nắm chắc thời cơ, giải quyết đúng các mối quan hệ giữa thời, thế và lực thì cách mạng mới thành công

Trong sự nghiệp đổi mới hiện nay, vấn đề thời, thế, lực càng có ý nghĩa Những thành tựu sau nhiều năm đổi mới cùng những chính sách đối ngoại đúng đắn đã làm cho thế và lực của ta mạnh hơn nhiều so với trước Mặt khác, chúng ta lại có nhiều thời cơ trong thời kỳ hội nhập, phát huy nội lực

mà đặc biệt là nguồn nhân lực, đồng thời tranh thủ ngoại lực,

đưa dất nước đi lên Tuy nhiên, cơ hội luôn đi liền với nguy cơ thách thức không thể xem thường Do vậy, xem xét thế và lực, nắng vững thời cơ, giải quyết đúng đắn mối quan hệ giữa chúng là hết sức cần thiết

Câu 10: “Giải quyết đúng đắn mối quan hệ biện chứng giữa dân tộc và giai cấp” là nguyên tắc phương pháp luận cơ bản của HCM Hãy chứng minh.

- Đây là 1 vấn đề có giá trị lịch sử thực tiễn và to lớn trong hệ thống tư tưởng Hồ Chí Minh khi Người tiếp tuh và vận dụng quan điểm của chủ nghĩa Mác – Lenin về vấn đề dân tộc và giai cấp

- Hồ Chí Minh rất coi trọng vấn đề dân tộc, đề cao sức mạnh của chủ nghĩa yêu nước, nhưng Người luôn đứng trên quan điểm giai cấp để nhận thức và giải quyết vấn đề dân tộc Khẳn định vai trò lích sử của giai cấp công nhân

và quyền lãnh đạo duy nhất của Đảng cộng sản trong quá trình cách mạng Việt Nam; chủ trương đại đoàn kết dân tộc rộng rãi trên nền tảng liên minh công – nông – trí

- Hồ Chí Minh đã kết hợp lý luận đấu tranh giai cấp của chủ nghĩa Mac – Lenin với truyền thống của dân tộc Việt Nam để khẳng định vấn đề giai cấp

và dân tộc có mối quan hệ chặt chẽ với nhau

+ Giai cấp công nhân, nhân dân lao động chiếm đại bộ phận dân tộc, nên

giải phóng dân tộc cũng là giải phóng giai cấp Chỉ có xóa bỏ tận gốc tình trạng người bóc lột người, thiết lập 1 nhà nước thực sự của dân, do dân và vì dân, mới đảm bảo cho người lao động có quyền làm chủ xã hội, phát triển hài hòa giữa cá nhân và xã hội

+ Lợi ích của giai cấp và dân tộc là thống nhất với nhau vì nguyện vọng lợi ích chung của tất cả các giai cấp trong xã hội là độc lập dân tộc

+ Chỉ có thể giành được quyền lợi của dân tộc dưới sự lãnh đạo của giai cấp công nhân, xây dựng khối liên minh công – nông vững chắc, giải phóng dân tộc gắn liền với giải phóng giai cấp và giải phóng con người

II.LOẠI CÂU 6 ĐIỂM Câu 1: Phân tích cơ sở hình thành phương pháp cách mạng HCM.

Tư tưởng Hồ Chí Minh bắt nguồn từ chủ nghĩa yêu nước và những truyền thống tốt đẹp của dân tộc, từ những tinh hoa văn hóa nhân loại và từ chủ nghĩa Mác – Lênin

Ngay từ ngày còn bé những tư tưởng truyền thống của dân tộc đã được Hồ Chí Minh tiếp thu và hấp thụ sự giáo dục của gia đình, của các thầy học, của quê hương, đất nước, của các cuộc đấu tranh chống thực dân Pháp, của nhiều lớp người của các tầng lớp nhân dân diễn ra liên tiếp

Ra đi tìm đường cứu nước, Người cũng tiếp thu những tinh hoa văn hóa nhân loại, đặc biệt là chủ nghĩa Mác – Lênin và cách mạng tháng 10 Nga, Người tìm ra “cái cần thiết cho chúng ta”, “con đường giải phóng của chúng ta” Từ đó có sự biến đổi về chất trong tư tưởng Hồ Chí Minh: hình thành nên những luận điểm, hệ thong lý luận về cách mạng Việt Nam, nhằm giải phóng xã hội và giải phóng con người 1 cách triệt để

Chủ nghĩa Mác – Lênin đã giúp Hồ Chí Minh đưa những tư tưởng truyền thống của dân tộc lên tầm cao mới, đưa những tinh hoa văn hóa nhân loại

mà Hồ Chí Minh tiếp thu được phục vụ trực tiếp cho sự nghiệp cách mạng Việt Nam Vì vậy, về mặt logic thì chủ nghĩa Mác – Lênin là nguồn gốc chủ yếu của tư tưởng Hồ Chí Minh

Là 1 bộ phận của tư tưởng Hồ Chí Minh, phương pháp cách mạng Hồ Chí Minh cũng bắt nguồn từ 3 yếu tố trên, nó được thể hiện:

Thứ nhất: đó là phương pháp duy vật biện chứng

Đó là toàn bộ nhũng nguyên lý: mối liên hệ phổ biến và phát triển; các quy luật: đấu tranh của các mặt đối lập, chuyển hóa từ sự thay đổi về lượng thành những thay đổi về chất và ngược lại, phủ định của phủ định của chủ nghĩa Mác – Lênin Nó còn bao gồm cả lý luận nhận thức, coi nhận thức là 1 quá trình mà nhờ đó tư duy mãi mãi và không ngừng tiến gần đến khách thể Và còn là lý luận về hình thái kinh tế xã hội: lực lượng sản xuất, quan hệ sản xuất, cơ sở hạ tầng, kiến trúc thượng tầng và những quy luật vận động của nó

Lấy phương pháp biện chứng làm cơ sở, Hồ Chí Minh đã phân tích 1 cách sâu sắc tình hình xã hội Việt Nam, đánh giá đúng các quan hệ xã hội đã có trong các thời kỳ khác nhau, từ đó tìm tòi, lựa chọn, sử dụng những phương pháp cách mạng thích hợp

Thứ hai: Phương pháp đấu tranh của dân tọc trong quá trình dựng nước và giữ nước

Lịch sử dân tộc ta gắn liền với các cuộc đấu tranh chống lại hạn hán, lũ lụt, mưa bão… diễn ra thường xuyên và gắn liền với việc đắp đê, đào cống, lấp biển… từ thế hệ này sang thế hệ khác, trong hoàn cảnh đó mỗi người đều ý thức được phải đồng cam cộng khổ, đoàn kết cùng lao động và đấu tranh

Truyền thống tốt đẹp ấy thể hiện rõ trong cuộc đấu tranh chống ngoại xâm

để giữa nước: Thắng lợi của 2 bà trưng đánh thắng quân Nam Hán, nhà Lê đánh thắng quân Minh, nhà Trần đánh thắng quân Nguyên, Quang Trung – nguyễn Huệ đánh thắng quân Mãn Thanh…Thắng lợi đó là thắng lợi của tinh thần yêu nước, của sức mạnh đoàn kết dân tộc, của nghệ thuật quan sự tài ba…Tất cả đều có ảnh hưởng sâu sắc đến phương pháp cách mạng Hồ Chí Minh, đã là cơ sở để hình thành phương pháp quy tụ sức mạnh đoàn kết quân dân, đoàn kết toàn dân, kết hợp nhiều cách đánh địch, để giành thắng lợi cuối cùng trong cuộc đấu tranh vì độc lập tự do của Tổ quốc

Mặt khác, những phong trào khởi nghĩa của dân ta lúc bấy giờ chống lại sự thống trị của giai cấp tư bản đều không đạt được thành công triệt để Những phong trào Cần Vương, Yên Thế, Duy Tân hay Đông Du đều đi vào ngõ cụt Những thất bại đó được Hồ Chí Minh tìm hiểu và từ đó tự tích lũy kinh nghiệm để không đi vào lối mòn của lịch sử.Người đã kết hợp sức mạnh toàn dân tộc, đoàn kết nhân dân, kết hợp nhiều biện pháp đánh địch

để giành thắng lợi cuối cùng Thêm vào đó, kinh nghiệm thất bại của các cuộc đấu tranh mà phương pháp đã không còn phù hợp cũng được Người để tâm nghiên cứu bởi việc này giúp Người tránh được những bế tắc mà những tiền bối đã mắc phải

Thứ ba: Phương pháp đấu tranh của các dân tộc khác, của các cuộc cách mạng đã diễn ra trên thế giới

Hồ Chí Minh nghiên cứu sâu sắc kinh nghiệm của nhiều cuộc cách mạng trên thế giới và phương pháp của chúng như: cách mạng Mỹ (1776), cách mạng Pháp (1789), cách mạng tháng Mười Nga, cách mạng Tân Hợi của Trung Quốc, …đều thu hút sự chú ý của Người Kinh nghiệm của các dân tộc khác qua những cuộc cách mạng đó, dù là thành công hay thất bại, triệt

để hay nửa vời đều được Người chú ý nghiên cứu đánh giá để rút ra những kết luận cần thiết làm cơ sở cho việc hình thành những phương pháp thích hợp cho cách mạng Việt Nam

Câu 2: Phân tích nguyên tắc thống nhất giữa lý luận và thực tiễn của HCM.

Thống nhất giữa lý luận và thực tiễn, học đi đôi với hành, nói và làm đi liền với nhau là một trong những tư tưởng cơ bản của Chủ tịch Hồ Chí Minh Đây vừa là nội dung hành động, vừa là phương pháp nghiên cứu theo quan điểm tư tưởng Hồ Chí Minh

Hồ Chí Minh coi lý luận và thực tiễn có mối liên hệ khăng khít với nhau, không thể tách rời Nó tác động lẫn nhau, chuyển hoá cho nhau Trong mối liên hệ này, thực tiễn có tác động quyết định và lý luận phản ánh vào thực tiễn Lý luận chính là những kinh nghiệm rút ra từ thực tiễn trong mọi hoạt động của con người và xã hội Còn thực tiễn lại cũng là toàn bộ

những hoạt động của con người để tạo ra những điều kiện cần thiết cho đời sống xã hội

Quan điểm này của Hồ Chí Minh được phát triển trên cơ sở quan điểm lý luận của C.Mác cho rằng, thực tiễn, trước hết, là hoạt động vật chất, là sản xuất, vì đời sống của xã hội, sự sống của con người do sản xuất quyết định C.Mác, Ph.Ăngghen, V.I.Lênin, Hồ Chí Minh đều có chung một nhận định

là là hoạt động cách mạng của những giai cấp, những tập đoàn

xã hội nhằm xoá bỏ chế độ xã hội già cỗi, bóc lột, thay thế bằng chế độ xã hội mới, tiến bộ hơn, phát triển hơn

"Lý luận phải đem ra thực hành Thực hành phải nhằm theo lý luận" Vận dụng tư tưởng Hồ Chí Minh, thống nhất giữa lý luận và thực tiễn, học đi đôi với hành, nói và làm đi liền với nhau Người đã xác định vai trò quan trọng của thực tiễn đối với lý luận và lý luận đối với thực tiễn Ta có thể nói Người

là con người của hành động

“Thực hành sinh ra hiểu biết Hiểu biết tiến lên lý luận

Lý luận lãnh đạo thực hành”

Câu 3: Phân tích vai trò của phương pháp cách mạng HCM.

Hồ Chí Minh là nhà lãnh tụ vĩ đại, là niềm tự hào dân tộc Việt Nam Khi còn sống, Người đã đấu tranh quên mình vì non sông đất nước, vì quần chúng nhân dân Lúc đi xa, Người để lại cho đời sau bao giá trị tốt đẹp Những bài thơ của Người tràn đầy tình cảm và lý tưởng, chứa đựng trong đó

là bao lời răn dạy Phong cách của Người gần gũi, giản dị nhưng cũng đầy sâu xa Và đặc biệt, phương pháp của Người là một trong những di sản vô giá mà Người đã để lại cho dân tộc ta Phương pháp Hồ Chí Minh đã trở thành phương pháp của cách mạng Việt Nam, đã đi vào đường lối, chiến lược, sách lược của Đảng và đi vào hoạt động thực tiễn của Đảng

Phương pháp của Người đặc trưng bởi những điểm quan trọng sau đây:

1 Nhận thức đúng các mối quan hệ và giải quyết hợp lý sự tác động qua lại giữa các mối quan hệ

đó trong thực tiễn, phù hợp với yêu cầu phát triển của thực tiễn

2 Thực tiễn hóa lý luận và lý luận hóa thực tiễn

3 Phương pháp sáng tạo, đổi mới để phát triển, chú trọng hành động và hiệu quả thực tế nên chú

trọng bày vẽ cách làm, bước đi cụ thể để dân chúng hiểu đúng và làm ngay

4 Một kiểu mẫu của lòng khoan dung nhân ái, của việc thực hành lối sống

và nhân cách văn hóa

Phương pháp Hồ Chí Minh nổi bật nhất là ở phương pháp cách mạng bao gồm những phương pháp chung cho toàn bộ tiến trình cách mạng và những