Trong tháng qua sự kiện kinh tế được báo chí Ðức nói đến nhiều nhất có lẽ là việc từ chức Chủ tịch Hội đồng Quản trị tập đoàn Siemens của ông Von Pierer - người trong suốt thập niên
Trang 1Siemens trước cơn sóng
gió
Trang 2Trong tháng qua sự kiện kinh tế được báo chí Ðức nói đến nhiều nhất
có lẽ là việc từ chức Chủ tịch Hội đồng Quản trị tập đoàn Siemens của ông Von Pierer - người trong suốt thập niên qua được xem như là “người hùng” của nền kinh tế Đức
Von Pierer làm Tổng giám đốc Siemens từ năm 1992 - 2005 Trong thời gian này ông đã đưa Siemens từ một công ty đang “ngủ gật” lên đến đỉnh cao Với doanh số hơn 87 tỉ euro năm 2006 Siemens trở thành tập đoàn công nghệ lớn nhất Ðức và đứng vào hàng đầu trên thế giới Ðối với công nhân và công đoàn, Von Pierer được tiếng là ôn hòa và giải quyết các vấn đề tranh chấp nội bộ với sự thỏa thuận của cả đại diện công nhân Von Pierer từng là cố vấn kinh tế của nguyên Thủ tướng Gerhard Schrôder thuộc đảng Dân chủ Xã hội (SPD) và hiện là cố vấn kinh tế cho Thủ tướng Merkel, thuộc đảng Dân chủ Thiên chúa giáo (CDU)
Nhiều chuyên gia cho rằng, Von Pierer xứng đáng là ứng cử viên tổng thống
Ðức trong nhiệm kỳ tới Nhưng chỉ qua một đêm ông phải tuyên bố từ chức, rút lui khỏi chiếc ghế chủ tịch hội đồng quản trị của một tập đoàn khổng lồ với hơn 400.000 nhân viên trên khắp thế giới
Sự kiện quan trọng kế tiếp là Klaus Kleinfeld, Tổng giám đốc Siemens, người nối nghiệp Von Pierer trước đây hai năm khi Von Pierer chuyển qua làm chủ tịch HĐQT, cũng rút lui, mặc dù trong thời gian giữ chức tổng giám đốc Kleinfeld đã mang đến cho Siemens hàng năm hơn 3 tỉ euro lợi nhuận Chuyện gì đã xảy ra mà hai “người hùng” của nền kinh tế Ðức phải từ
Trang 3chức trong thời gian rất ngắn, mặc dù lợi nhuận và cổ phiếu của tập đoàn Siemens đều gia tăng?
Vài tháng trước đây, cuối năm 2006 Viện kiểm sát (VKS) của thành phố München, nơi Siemens có tổng hành dinh, dựa vào biên bản họp của hội đồng quản trị, nghi ngờ Siemens sử dụng quỹ đen để hối lộ, vì vậy VKS cho lục soát nhiều văn phòng trung tâm của Siemens ở München và ở Áo để điều tra Theo kết quả sơ khởi, số tiền 420 triệu euro biến mất vào quỹ đen trong thời gian Von Pierer làm tổng giám đốc
Sau đó cảnh sát thành phố bắt giam Thomas Ganswindt, cựu thành viên ban quản trị và Joachim Neubürger, người chịu trách nhiệm về tài chính cho Siemens Ðầu tháng 12-2006 Siemens buộc phải sửa lại bản báo cáo tài chính năm 2006 Tổng giám đốc Klaus Kleinfeld hứa sẽ cho điều tra kỹ lưỡng và trong tương lai sẽ kiểm soát chặt chẽ các chi thu trái luật Ngoài ra một thành viên khác của ban quản trị đang bị điều tra về việc hối lộ nhiều nhân viên cao cấp của Chính phủ Iraq thời Saddam Hussein để lấy hợp đồng trong khi Liên hiệp quốc có lệnh giới hạn thương mại với nước này
Tháng 2 vừa qua, VKS thành phố Nurenberg bắt giam Wilhelm Schelsky, Chủ tịch tổ chức đại diện công nhân AUB, vì nghi ngờ Schelsky nhận tiền hối lộ của Siemens Theo cuộc điều tra này, từ 1991-2006 Siemens đã đưa cho Schelsky 50 triệu euro tiền hoa hồng để ông ta xây dựng AUB, một dạng công đoàn “nhà”, điều mà luật pháp Ðức cấm triệt để Johannes Feldmayer, thành viên ban quản trị Siemens là người bị nghi ngờ trực tiếp liên quan đến vụ này nên bị tạm giữ
Trang 4Ðầu tháng 4-2007 công đoàn IG Metall kiện Siemens dùng tiền bất hợp pháp mua chuộc AUB, chống lại công đoàn IG Metall và cho rằng Von Pierer phải chịu trách nhiệm Von Pierer phủ nhận việc này và cho rằng
“Siemens hoạt động ở 190 nước trênthế giới; Siemens không phải là một công ty nhỏ mà ông sếp mỗi đêm thứ Sáu phải ngồi đếm tiền để biết trong túi còn bao nhiêu” Theo ông “mỗi ngày Siemens có khoảng từ 30-50 triệu
vụ thanh toán tiền bạc và trách nhiệm của người tổng giám đốc không phải
là xem xét từng vụ thanh toán”
Sau khi Von Pierer từ chức, cổ phiếu củaSiemens tăng gần 4% vì người ta
hy vọng vụ xì-căng-đan này sẽ trôi qua và Siemens có thể phát triển trở lại, nhất là Tổng giám đốc Kleinfeld có thể vượt qua “bóng dáng” của người tiền nhiệm và sẽ mang đến cho cổ đông nhiều lợi nhuận hơn nữa Nhưng chỉ vài tuần sau khi Von Pierer rút lui và Gerhard Cromme thay thế làm chủ tịch thì hội đồng quản trị Siemens lại quyết định không tiếp tục gia hạn hợp đồng với Kleinfeld cho nhiệm kỳ mới Lý do: Siemens đang bị SEC (Ủy ban Chứng khoán Mỹ) điều tra SEC là một cơ quan với hơn 3.000 chuyên gia
do Chính phủ Mỹ lập ra để kiểm soát việc mua bán cổ phiếu trên các thị trường chứng khoán ở Mỹ SEC cho rằng có nhiều dấu hiệu rủi ro cho cổ đông Siemens Siemens cũng xác nhận SEC đang điều tra Siemens từ cuối tháng 3-2007 Sở dĩ SEC được quyền ngắm ngó đến Siemens vì vào năm
2001 Siemens cho niêm yết cổ phiếu của mình tại thị trường chứng khoán New York Theo SEC việc chuyển tiền mờ ám có thể ảnh hưởng đến báo cáo thu nhập cuối năm và như vậy có thể làm “mờ mắt” những người mua
cổ phiếu Siemens tại Mỹ
Ngoài ra Bộ Tư pháp Mỹ cũng đang để ý đến Siemens vì các vụ điều tra hối
Trang 5lộ của các VKS Ðức Theo luật chống hối lộ của Mỹ, ra đời vào năm
1977 và có giá trị đối với côngty nước ngoài, kể từ năm 1998 các công ty nước ngoài trên đất Mỹ có thể bị phạt một số tiền lớn và tổng giám đốc có thể bị ngồi tù, nếu công ty dùng tiền hối lộ mua chuộc các quan chức để nhận hợp đồng
Các chuyên gia cho rằng, Cromme muốn chấm dứt hoàn toàn “triều đại Von Pierer” để xây dựng ban quản trị mới cho Siemens nên mới quyết định hy sinh Kleinfeld Klaus Kleinfeld ra đi, để lại cho Siemens một “gia tài đồ sộ” với doanh số 20,7 tỉ euro trong quí 1-2007, tương đương mức tăng
trưởnghơn 10% so với năm qua Vì vậy việc tìm người kế nhiệm Kleinfeld
để duy trì được mức tăng trưởng này là không dễ và càng khó hơn nữa để lèo lái con thuyền Siemens vượt qua khỏi cơn sóng gió hiện nay