I DAO ĐỘNG ĐIỀU HÒA 1 Phương trình dao động x = Acos(t + ) (cm) 2 Vận tốc v = Asin(t + ) (cm/s) 3 Gia tốc a = 2Acos(t + ) (cm/s2) luôn hướng về vị trí cân bằng 4 Vật ở VTCB x = 0; vMax = A; a[.]
Trang 1ÔN TẬP CHỦ ĐỀ 1: DAO ĐỘNG CƠ
Trang 2Vật ở biên: x = ±A; v = 0; a max = 2 A
1 DAO ĐỘNG ĐIỀU HÒA
Trang 31 DAO ĐỘNG ĐIỀU HÒA
Trang 4GV: Nguyễn Lâm Thu Trang 4
Cơ năng:
W (J), k (N/m), A (m)
k m
2
d mv
2
1 W
Trang 6• Nếu = 2kπ (x 1 , x 2 cùng pha) A Max = A 1 + A 2
• Nếu = (2k+1)π (x 1 , x 2 ngược pha) A Min = A 1 - A 2
A 1 - A 2 ≤ A ≤ A 1 + A 2 Nếu = (2k+1) (x1, x2 vuông pha)
Trang 8CÁC DẠNG BÀI TẬP DAO ĐỘNG ĐIỀU HÒA
Dạng 1: Tìm chu kỳ - Tần số - Tần số góc – Pha và độ lệch pha
VD1: Xác định chu kì, tần số, tần số góc, của
các dao động điều hòa:
a Vật thực hiện được 10 dao động sau 20s
=2 f= rad/s
Trang 9CÁC DẠNG BÀI TẬP DAO ĐỘNG ĐIỀU HÒA
Dạng 1: Tìm chu kỳ - Tần số - Tần số góc – Pha và độ lệch pha
Trang 10CÁC DẠNG BÀI TẬP DAO ĐỘNG ĐIỀU HÒA
Dạng 2: Tìm biên độ - vận tốc và gia tốc
Tính quãng đường vật đi được trong
khoảng thời gian t ?
Trang 11CÁC DẠNG BÀI TẬP DAO ĐỘNG ĐIỀU HÒA
VD2: Một vật dao động điều hoà, có
quãng đường đi được trong một chu kỳ
là 16cm Tính biên độ dao động của vật
biên độ = khoảng cách từ vị trí cân bằng đến biên, quãng đường đi được trong
một chu kì là 4A=16 A=4cm
Trang 12CÁC DẠNG BÀI TẬP DAO ĐỘNG ĐIỀU HÒA
Thời gian vật đi được quãng đường s
(Ban đầu vật ở vị trí biên hoặc VTCB)
- Trong 1 chu kì T vật đi được s = 4A
- Trong ½ chu kì T vật đi được s = 2A.
Chiều dài quỹ đạo: l = AB = 2A.
Trang 13Câu 58 Một chất điểm dao động điều hòa
trên chiều dài quỹ đạo bằng 4cm, trong 5s nó thực hiện 10 dao động toàn phần Biên độ và chu kỳ dao động lần lượt là:
A 4cm; 0,5s B 4cm; 2s
C 2cm; 0,5s D 2cm; 2s
Trang 14GV: Nguyễn Lâm Thu Trang 14
CÁC DẠNG BÀI TẬP DAO ĐỘNG ĐIỀU HÒA
Dạng 3: Xác định pha ban đầu của vật dao động điều hòa theo điều kiện ban đầu cho trước ?
Trang 15CÁC DẠNG BÀI TẬP DAO ĐỘNG ĐIỀU HÒA
3 lúc vật qua vị trí cân bằng theo chiều
Trang 16CÁC DẠNG BÀI TẬP DAO ĐỘNG ĐIỀU HÒA
Vd 1: Một vật dao động điều hòa với biên độ
A, tần số góc ω Chọn gốc thời gian là lúc
vật đi qua vị trí cân bằng theo chiều
dương Phương trình dao động của vật là:
Trang 17CÁC DẠNG BÀI TẬP DAO ĐỘNG ĐIỀU HÒA
Vd 2: Vật dao động điều hòa có phương
trình: x = Acos(ωt + ) Gốc thời gian
Trang 18CÁC DẠNG BÀI TẬP DAO ĐỘNG ĐIỀU HÒA
Dạng 4: Tìm thời gian dao động- thời
điểm vật có vị trí cho trước
VD1: Vật dđ x=3cos10t Tìm các thời điểm
Trang 19VD2: Vật dđđh trên đoạn AB Gọi P là trung
điểm của OB Tình thời gian vật đi:
b,c dùng mối liên hệ giữa dao động điều hòa và chuyển
động tròn đều: thời gian để vật đi từ O đến P bằng
thời gian quay 1 góc 30 hay 1/12 vòng tròn hay T/12
2
T
t
Trang 21Một vật dao động điều hòa theo phương trình x
Trang 222 Một vật dao động điều hòa theo phương trình
x = 10cos( 10t + ), x tính bằng cm,t tính bằng s Tần số góc và chu kì dao động
Trang 233 Một vật dao động điều hòa, có quỹ đạo là
một đoạn thẳng dài 10cm Biên độ dao
động của vật là
Trang 244 Một vật dao động điều hòa, có quãng đường
đi được trong một chu kì là 16cm Biên độ
dao động của vật là
Trang 255 Một vật thực hiện dao động điều hòa theo
phương ox với phương trình
Trang 26Bài 2 : Một chất điểm thực hiện dao
động điều hoà với chu kỳ T = 3,14s và
biên độ A = 1m Khi điểm chất điểm đi
qua vị trí cân bằng thì tốc độ của nó
Sai rồi Rất tiếc
Đúng rồi
Bạn giỏi lắm Sai rồi Rất tiếc
Trang 27Bài 5: Một chất điểm có khối lượng m = 500g dao động điều hòa với
chu kì T = 2s Năng lương dao động của nó là E = 0,004J Biên độ dao động của chất điểm là:
Sai rồi Rất tiếc
Sai rồi Rất tiếc
Trang 31CÁC DẠNG BÀI TẬP VỀ CON LẮC LÒ XO
Dạng 1: Tìm chu kỳ - Tần số góc, tần số dao động
VD 3: Khi gắn quả cầu khối lượng m1 vào lò xo
thì nó dao động với chu kỳ 3s Khi gắn quả cầu khối lượng m2 vào lò xo trên thì nó dao động với chu kỳ 4s Nếu gắn đồng thời cả
hai quả cầu vào lò xo thì nó dao động với
chu kỳ:
A.T=7s B T=1s C T=3,5s D.T=5s
bình phương biểu thức các chu kỳ T 1 , T 1 và
T, thay m=m 1 +m 2 → T T12 T22
Trang 32CÁC DẠNG BÀI TẬP VỀ CON LẮC LÒ XO
Dạng 2: Tìm độ cứng của lò xo và độ lớn lực đàn hồi
VD1: Con lắc lò xo có m=40g dđ với T=0,1s Tìm độ cứng k
T 2 =42 m/k hay k=42 m/T 2 =157,9N/m
Trang 3315 Một con lắc lò xo dao động điều hoà với chu
kì T = 0,5 s, khối lượng của quả nặng là
Trang 35CÁC DẠNG BÀI TẬP VỀ CON LẮC LÒ XO
Dạng 2: Tìm độ cứng của lò xo và độ lớn lực đàn hồi
VD3: Con lắc lò xo dđ với phương trình
x=5cos(10t+/4)cm quả cầu m=200g Tính độ cứng K
và độ lớn lực đàn hồi cực đại và cực tiểu trong 2
trường hợp con lắc dao động theo phương ngang
=10rad/s K=m2 =20N/m
Khi con lắc dđ ngang F max ứng với x=A nên
F max =KA=1N; F min =0 vì ở vị trí cân bằng lò xo không biến dạng.
Trang 37CÁC DẠNG BÀI TẬP VỀ CON LẮC LÒ XO
Dạng 2: Tìm độ cứng của lò xo và độ lớn lực đàn hồi
VD4: Tìm độ cứng tương đương của hệ 2
lò xo ghép nối tiếp và ghép song song
Trang 38truyền vận tốc ban đầu tức cung cấp cơ năng
dạng động năng W=mv 2 /2=2j; mặt khác W=KA 2 /2 nên A=0,05 (m).
Trang 39CÁC DẠNG BÀI TẬP VỀ CON LẮC LÒ XO
VD2 Vật có khối lượng m = 0,1kg gắn vào lò
xo có độ cứng k = 40N/m Dao động điều hòa
có biên độ A = 10cm Vận tốc của vật qua vị
trí cân bằng là
A.20cm/s B.100cm/s
C.200cm/s.D.50cm/s
Trang 40CÁC DẠNG BÀI TẬP VỀ CON LẮC LÒ XO
Dạng 3: Tìm biên độ - năng lượng - vận tốc và gia tốc
VD3: Con lắc lò xo m=200g k=900N/m dđ với
A=0,1m Tính thế năng, động năng, li độ, vận
tốc tại thời điểm mà động năng bằng 2 lần thế
Trang 42CÁC DẠNG BÀI TẬP VỀ CON LẮC LÒ XO
Dạng 4: Viết phương trình dao động
Viết (hoặc) lập phương trình tức
tìm 3 đại lượng: A, và để thế vào pt li độ
* tìm
* A cho sẵn hoặc tìm
* dựa vào điều kiện ban đầu: khi t=0 thì x=?; v=?
cos; sin (rad)
(nếu đề không cho điều kiện ban đầu tự chọn khi
Trang 43CÁC DẠNG BÀI TẬP VỀ CON LẮC LÒ XO
VD: Viết pt dđ của con lắc lò xo m=0,4kg;
k=40N/m; kéo quả cầu vị trí cân bằng 8cm rồi buông nhẹ
A=8cm; ω=…………=10rad/s;
chọn khi t=0 quả cầu ở VTCB, x=A, v=0
φ=0x=…
Trang 44Sai rồi Rất tiếc
Đúng rồi
Bạn giỏi lắm
Trang 45
40 10 /0,4
k rad s m
Trang 46CÁC DẠNG BÀI TẬP VỀ CON LẮC LÒ XO
13 Vật dao động với tần số 10Hz, trong một
chu kì di chuyển được quãng đường
10cm Nếu chọn gốc thời gian lúc vật có
li độ 2,5cm thì phương trình dao động sẽ là:
Trang 47CÁC DẠNG BÀI TẬP VỀ CON LẮC LÒ XO
9 Một con lắc lò xo treo thẳng đứng m=0,4kg
k=40N/m kéo quả cầu lệch khỏi vị trí cân bằng
8cm rồi thả cho dao động chọn gốc toạ độ tại vị trí cân bằng, chiều dương hướng lên trên, gốc thời gian lúc thả vật PT dao động của con lắc là:
Trang 48CÁC DẠNG BÀI TẬP VỀ CON LẮC LÒ XO
11 Một vật dao động điều hòa với biên độ 5cm, khi vật có li độ x=-3cm thì vận tốc là v=4cm/s Tần số dao động của vật là:
A 0,2Hz B 2Hz C 0,5Hz D 5Hz
từ mối liên hệ: A 2 =x 2 +v 2 /ω 2 f
Trang 491 Một con lắc lò xo k=10N/m dao động với biên độ A=3cm và chu kì T=0,3s Nếu biên
độ dao động là 6cm thì chu kì và năng
lượng dao động lần lượt là:
A 0,3s và 0,018j
B 0,6s và 0,018j
C 0,6s và 0,09j
D 0,3s và 0,09j
Trang 504 Con lắc lò xo dao động điều hòa theo phương
động năng, li độ của vật là:
A B
C D
khi thế năng bằng động năng thì
W=Wt+Wđ=2Wt…(thay biểu thức cơ năng
chứa A và thế năng chứa x để suy ra kết quả)
Trang 5117 Một con lắc lò xo dao động theo phương
thẳng đứng với chu kỳ T = 0,4s Cho g = 9,8 (m/s2 ) Độ giãn của lò xo khi vật ở vị trí cân bằng là
Trang 52 14 Một vật có khối lượng m = 0,1kg gắn vào
lò xo dao động điều hòa theo phương ngang
Trang 5312 Một vật dao động điều hòa với phương trình
Li độ và vận tốc của vật tại thời điểm t=1/3 (s) sau
khi bắt đầu dao động
Trang 543 Một vật nhỏ hình cầu khối lượng 400g, được treo vào lò xo nhẹ có độ cứng 160N/m, dao động điều hòa theo phương thẳng đứng với biên độ 10cm Vận tốc của vật khi qua vị trí cân bằng có giá trị là:
A 0 m/s B 4 m/s
C 4 m/s D 2 m/s
khi qua vị trí cân bằng vận tốc đạt giá trị cực đại
vmax=ωA ( khi đó thế năng bằng không nên động
năng cực đại và bằng cơ năng)
Trang 55CÁC DẠNG BÀI TẬP VỀ CON LẮC ĐƠN
Tìm chu kỳ - Tần số
VD1: Một con lắc đơn gồm một dây treo dài 1,2
m, mang một vật nặng khối lượng
m = 0,2 kg, dao động ở nơi gia tốc g = 10 m/s2
Tính chu kỳ dao động của con lắc khi biên độ
Trang 57Bài 1: Tại cùng một vị trí địa lý, nếu chiều dài con lắc đơn tăng 4 lần thì chu kỳ dao động điều hoà của nó
Trang 58• Nếu = 2kπ (x 1 , x 2 cùng pha) A Max = A 1 + A 2
• Nếu = (2k+1)π (x 1 , x 2 ngược pha) A Min = A 1 - A 2
A 1 - A 2 ≤ A ≤ A 1 + A 2 Nếu = (2k+1) (x1, x2 vuông pha)
Trang 59BÀI TẬP
Bài 3: Một vật thực hiên đồng thời hai dao
động điều hòa (cm) và (cm)
Phương trình dao động tổng hợp là :
)6
Sai rồi Rất tiếc
Sai rồi Rất tiếc
Trang 603 3
5cos 5 os 0
6
c rad
Trang 622 cos(
Trang 63Câu 1: Kết luận nào sau đây sai khi nói về cơ năng
trong dao động điều hoà
A.cơ năng tỉ lệ thuận với bình phương biên độ
dao động
B.cơ năng tỉ lệ thuận với khối lượng vật
C.cơ năng tỉ thuận với biên độ dao động
D.cơ năng tỉ lệ thuận với bình phương tần số
Trang 64Câu 4: Một vật có khối lượng m nếu đem treo
vài lò xo có độ cứng K1 ,T1 = 3s Còn nếu đem treo vào lò xo có độ cứng K2 , T2 = 4s Còn nếu ghép song song hai lò xo trên lại với nhau rồi treo m vào thì chu kỳ dao động T của hệ
Trang 651 Một vật dao động điều hòa quanh vị trí cân bằng
O trên quỹ đạo BC=2A (A là biên độ dao động)
Nhận định nào sau đây là sai:
Ở vị trí cân bằng li độ và gia tốc bằng không
B Ở vị trí cân bằng li độ và vận tốc cực đại
C Ở B và C gia tốc có độ lớn lớn nhất
D Ở B và C li độ có độ lớn lớn nhất và vận tốc bằng không
Trang 666.Trong dao động điều hòa của một chất
điểm, khi đi qua VTCB:
A chất điểm có vận tốc cực đại và gia tốc bằng không
B chất điểm có vận tốc cực đại và gia tốc cực
Trang 677 Trong dao động điều hòa, vận tốc tức thời biến đổi:
A cùng pha với li độ
B ngược pha với li độ
C lệch pha so với li độ
D sớm pha so với li độ
Trang 699.Trong dao động điều hòa, vận tốc tức thời biến đổi:
A cùng pha với gia tốc
B sớm pha so với gia tốc
C trễ pha so với gia tốc
D lệch pha so với gia tốc
Trang 7011.Gia tốc trong dao động điều hòa :
A Luôn có giá trị âm
B Tỉ lệ nghịch với li độ
C Biến thiên điều hòa cùng tần số, cùng pha với li độ
D Biến thiên điều hòa cùng tần số nhưng
ngược pha so với li độ
Trang 7112.Vận tốc của chất điểm dao động điều
hoà có độ lớn cực đại khi:
A Li độ có độ lớn cực đại
B Li độ bằng không
C Gia tốc có dộ lớn cực đại
D Pha cực đại
Trang 7216 Khi con lắc lò xo dao động điều hòa
theo phương ngang, lực đàn hồi của lò xo:
A luôn có giá trị không đổi và có độ lớn bằng trọng lực tác dụng lên quả cầu
B luôn biến thiên điều hòa, cùng tần số và
cùng pha so với li độ
C luôn biến thiên điều hòa, cùng tần số và lệch pha so với li độ
D luôn biến thiên điều hòa, cùng tần số và
ngược chiều so với li độ
F=-Kx=… biến đổi đồng dạng với x
Trang 73Câu46 : Chọn câu trả lời đúng :
A Chu kỳ của con lắc lò xo tỉ lệ thuận với khối lượng của vật nặng
B Chu kỳ của con lắc lò xo tỉ lệ nghịch với độ cứng của lò xo
C Chu kỳ của con lắc lò xo không phụ thuộc
vào tác động bên ngoài
D Chu kỳ con lắc lò xo tỉ lệ nghich với căn bậc
2 của gia tốc rơi tự do
Trang 7417 Khi con lắc lò xo dao động điều hòa
theo phương thẳng đứng, lực đàn hồi của lò xo:
A luôn có giá trị không đổi và có độ lớn bằng trọng lực tác dụng lên quả cầu
B không thể triệt tiêu vì khi treo vật nặng lò xo
đã có độ dãn ban đầu
C có giá trị cực đại nhỏ hơn so với khi dao
động theo phương ngang
D có giá trị cực đại lớn hơn so với khi dao
động theo phương ngang
Trang 75Câu 82 Chọn câu sai khi nói về tần số dao
động điều hòa của con lắc đơn.
A Tần số tăng khi chiều dài dây treo giảm
B Tần số giảm khi đưa con lắc lên cao
C Tần số giảm khi biên độ giảm
D Tần số không đổi khi khối lượng con lắc thay đổi
Trang 76Câu 70 Con lắc lò xo dao động điều hòa theo
phương ngang Nếu độ cứng lò xo tăng hai lần và biên độ của vật giảm hai lần thì cơ
năng của vật thay đổi như thế nào?
A Tăng 2 lần B Giảm 2 lần
C Tăng 8 lần D
Không đổi
Trang 7720.Năng lượng của con lắc lò xo dao động
điều hòa theo phương ngang không phụ thuộc vào
A Cách kích thích dao động
B Khối lượng quả nặng và chiều dài của lò xo
C Độ cứng của lò xo và biên độ dao động
D Pha ban đầu của dao động
Trang 78 28.Một con lắc lò xo gồm lò xo độ cứng k gắn quả cầu khối lượng m dao động điều hòa với PT li độ
x=Acos(ωt+φ) và PT vận tốc v=-ωAsin(ωt+φ) Cơ
năng toàn phần của con lắc:
A Bằng trung bình cộng của động năng cực đại và thế năng cực đại
B Bằng tổng thế năng cực đại và động năng cực đại
C Tỉ lệ với bình phương vận tốc
D Tỉ lệ với bình phương biên độ
Trang 7929.Gia tốc trong dao động điều hòa của con lắc
D Biến thiên điều hòa cùng tần số nhưng
ngược pha so với li độ
Biến đổi PT gia tốc tính độ lệch pha so với
x a 2x 2Asin( t ) 2Asin ( t )
Trang 8019 Trong dao động điều hòa của con lắc lò xo:
A Khi thế năng tăng thì động năng giảm và ngược lại; nhưng cơ năng toàn phần luôn thay đổi và tỉ lệ với
C Cơ năng tỉ lệ với thế năng vì thế năng tỉ lệ với bình
phương li độ còn cơ năng tỉ lệ với bình phương biên
độ (tức li độ cực đại)
D Cơ năng cực đại bằng tổng của động năng cực đại
và thế năng cực đại.
Trang 81Câu 51: Nếu tần số của một D đ đh tăng lên
gấp đôi, biên độ giảm một nửa thì cơ năng
của vật tăng hay giảm bao nhiêu
lần
Trang 8213 Trong dao động điều hoà, giá trị gia tốc của vật:
A Tăng khi giá trị vận tốc tăng
B Không thay đổi
C Giảm khi giá trị vận tốc tăng
D Tăng hay giảm tuỳ thuộc vào giá trị vận tốc
ban đầu của vật
Trang 8330.Khi gắn quả cầu khối lượng m 1 vào lò xo thì nó dao động với chu kỳ 3s Khi gắn
quả cầu khối lượng m 2 vào lò xo trên thì
nó dao động với chu kỳ 4s Nếu gắn đồng thời cả hai quả cầu vào lò xo thì nó dao
Trang 8435.Trong dao động điều hòa:
A Khi vật chuyển động từ hai biên về vị trí cân bằng thì năng lượng của hệ giảm dần tới 0
B Lực hồi phục luôn hướng về vị trí cân bằng
và tỉ lệ với li độ
C Khi vật chuyển động từ vị trí cân bằng ra 2 biên thì thế năng của hệ tăng dần do đó cơ năng tăng dần
D Gia tốc của vật luôn có giá trị âm và tỉ lệ với
li độ
Trang 8542 Một con lắc đơn dao động điều hòa có chu
kì phụ thuộc vào:
A Chiều dài dây treo và khối lượng quả nặng
B Khối lượng quả nặng và biên độ dao động
C Chiều dài dây treo và địa điểm đặt con lắc
D Khối lượng của dây treo và gia tốc trọng
trường tại nơi treo con lắc
Trang 8643.Một con lắc đơn gồm vật nặng khối
lượng m và dây treo không dãn l khối
lượng dây không đáng kể, dao động với chu kì 2s Bỏ qua mọi ma sát Nếu thay m bằng quả cầu M có khối lượng gấp đôi thì chu kì dao động sẽ là:
A 2,2s B 2s C 4s D 2,82s
chu kì dđộng con lắc đơn chỉ phụ thuộc chiều dài dây treo và gia tốc trọng trường nơi treo con lắc
Trang 8744 Một con lắc đơn dao động điều hòa có tần
số dao động không phụ thuộc vào:
A khối lượng vật treo
B chiều dài dây treo
C toạ độ địa lý tại nơi treo con lắc
D độ cao của con lắc so với mặt đất
dựa vào công thức chu kì dao động của con lắc đơn (chỉ chứa l và g)
Trang 8845.Một con lắc đơn gồm sợi dây không dãn dài
l gắn quả cầu khối lượng m dao động không
ma sát tại nơi có gia tốc trọng trường g Tần số dao động điều hòa của con lắc sẽ tăng nếu:
Trang 8946.Chu kì dao động điều hòa của con lắc đơn dài l, treo quả cầu m tại nơi có gia tốc trọng trường g:
A Là khoảng thời gian ngắn nhất để m trở về vị trí cân bằng
B Là thời gian để m đi từ vị trí biên bên trái
sang vị trí biên bên phải