Bấm huyệt chữa bệnh phần 1

lac vd huy6t vi.Xoa brip th m6t thri phrip nhat dinh, hodc chu dQng, hodc bi d6ng tdc dung 16n m6t kinh, huy6t ddc bi6t niro d6 & b6n ngoai cua thAn the tao ra hi6u dng truydn cAm cria k

-f

r E t\ sJ $ B

F

:=:%

A'ir

' 8,.

"#

,sz-CIIUONG I

1,":

KIEN THUC CO BAN VE HUYET VI

I KHAI QUAT

H0 kinh lac lh chi mubi hai dubng kinh mach,

tdm mach ri6ng bi6t, muLvi hai dutrng kinh nhdnh,

muiri hai duirng kinh cobdp vd muiri l[m mang kinh

mach v.v XuyOn su6i co thd n6i lidn tri trong ra

ngohi, tir tr6n xudng dudi

Kinh la chi chii can (mach chfnh), lac lh chi phAn chi (nhdnh nh6) Kinh lac b6n trong noi lidn v<ii tang

phu, b6n ngohi noi v<ii chAn tay, cl"c khop vir cdc td chfc, co quan trong co thd con ngubi thhnh m6t

chinh thd thong nhat khien co thd c6 duoc hoat

dOlrg song binh thubng

Huy6t vi cbn duoc goi lir " Du huy6t", le nhttng diem kinh lac tang phu vAn chuydn mdu qua bd

ngohi cua thAn thd, th noi phin dnh bG ngohi (bO

ndi) cua n6i tang vd dri cung chinh ld nhrlng ncri

thuAt massage (xoa bop) cdn kich thfch vho

Kinh huy6t chinh th czich goi chung cua kinh

lac vd huy6t vi.

Xoa brip th m6t thri phrip nhat dinh, hodc chu

dQng, hodc bi d6ng tdc dung 16n m6t kinh, huy6t

ddc bi6t niro d6 & b6n ngoai cua thAn the tao ra

hi6u dng truydn cAm cria kinh lac, dat trii muc dich

c6n bbng Am duong, di6u ti6i tang phu, phzit huy

didm tich cuc.v.v v6'n ld nhrlng muc dfch quan

trong trong chta b6nh

Ly thuyet cria d6ng y cho ri.rg khi huyet cua

m5i con nguiri song ddu phii luu chuyen vh kinh

Iac chinh lh dubng v6n hirnh,luu chuye'n cua khf

huyet Neu kinh lac bi d.ch tb,c, cAn tr6 khi huy6t

Iuu th6ng thi co thd se sinh b6nh, gAy nOn dau ddn

D6 chinh th cAu "bat thdn g tb,c thdng" (kh6ng th6ng

t6it dau) trong d6ng y Tien hbnh cdc thuAt xoa b6p

(massage) l6n nhfrng kinh huy6t hfru quan cri thd

gidp dat duoc muc dich "th6ng titc b?tt th6ng"

(th6ng s6 kh6ng dau) trong tri b6nh Dd cung Ia co

chd don gihn nhat cua vi6c ting dung hoc thuy6i

kinh lac vho massage tri b6nh

Massage tri b6nh cfrng cd phuong phdp ph6-i

hop nhat dinh, cdi goi lir phuong phzip phoi hop

chi cdn cri vho nhCtng b6nh khzic nhau dd zip dqt g

nhau'vh luong thu6c kheic nhau Vi du khi didu tri

cdc b6nh cri 1i6n quan t<ii dubng ti6u hod, da so

ngubi ta thutrn g td.c dQng l6n nhtng huyOt nim tr6n vi kinh, ty kinh, bhng quang kinh; khi chfra b6nh cd 1i6n quan den tAm huydt, ngubi ta thuirng

tdc dong 16n cdc huy6t tr6n tAm bho kinh, phd kinh, blng quang kinh.v.v Phuong phdp ph6i

hop cd hqp IV hay kh6ng, chon vd tdc dQng luc len

huy6t vi cd dring kh6ng, tim kinh mach, didm

huy6t dao c<j chudn xdc hay kh6ng, sE Anh hu&ng

truc tiep d6n hi6u qui tri 1i6u b[ng phuong phzip massage

Ngodi ra, trong khi tien hdnh xoa bdp kinh

lac, cbn c6 thd xudt hi6n cim gidc "d[c khi" Cim

gidc "ddc khi" tric th m6t loai hi6u ring truy6n cim

cua kinh lac Vi du khi day, bA'm 16n huy6t Thi6n

Khu, ta se cd cim gidc nhu c<i m6t ludng nhi6t

ch?y qua ving Ti6n phdc (bung du<ii) vh bfp dii Khi day, bAm l6n huy6t Cuc Tuydn, ci ving chi

tren se c<j cim gidc nhu cd m6t ludng nhi6t am chay qua D<1 chinh lb hi6n tuong cu thd do c6ng

n5.ng cua kinh lac duoc didu chinh vh ting cubng

trong thbi gian duoc massage gAy ra

Kinh lac kh6ng chi lb con dubng chu yeu trong

massage tri b6nh, ddng thbi n6 cbn ld ,godn cung

cap chting cri quan trong chan dodn b6nh Bili

m6i kinh lac d6'u thu6c v6' m6t'b6 phAn nho d<i

trong t4ng phu vh nd cflng cri nhtng dutrng ldi,

b0 vi nhat dinh Vf du nhu dAu hieu cua benh cd

1i6n quan d6n tang thAn la dau lung, cti phan ring

dau khi bi db i6n Bhng Quang kinh hoac thin kinh.

B0nh vd gan t?ng c6 diu hi6u Ih dau o' suirn, cri

phin ring

dau khi bi db l6n Can kinh hoZr.c Drvm kinh.v.v Vi

nguiri b6nh dd tien hhnh dodn benh Phdn dodn

xem b6nh do kinh nbo sinh ra, do t4ng phu nao

ho[c nhfrng tAng phu nho sinh ra Sau do lai c5.n

cd vho tinh trang cua b6nh mh chon lay huy6t dao

m6t cdch chinh xdc de tidn hdnh tri 1i6u bing

phuong phzip massage

T<jm lai, hoc thuyet vd kinh lac luon co vai trb

cuc ky quan trong trong tri b6nh hodc chan dodn

b6nh Vi vAy ngubi ti6n hhnh massage b6o vO sric

kh6e cdn phai hieu duoc hoc thuydt vO kinh lac

trong D6ng y, narn vfng hudng di chuydn cia khi

huyet trong kinh lac, m6i quan h0 gilta kinh iac

voi cac co quan trong nOi tang, moi quan hg ph!

thu6c vh moi quan h6 bieu ly giua cdc kinh lac vci'i

nhau, ndm vflng m6t sdhuy6t dao chu yeu, phuu-ng

phzip tim huy6t va c6ng dqng chu yeu cua huy6t

trong chCta b6nh; ti d6 ndm bdt t6-t hcrn vd thuet

massage dudng sinh, bAo vO sric kho6 va tri b6nh

truy6n thdng trong d6ng y

10

uuvpl' ctv BAN

Kinh lac th nhCtng con duivn g co t1.c dung bio

v0 cho su vAn hhnh cua khi huyet Kinh lac noi

1i6n gilta luc phu ngu tang, giao luu vdi tri chi bzich

c6t, ngu quan cuu khidu, da, thit, gAn, mach; cd

tdc dung didu ti0t cdc b6 phan trong co the

Kinh lac chu ydu trong thAn thd m6i ngutri la

thap tri kinh - tric lir Thu Tam Am Kinh, Thu Tam Duong Kinh, Tric Tam Am Kinh.v.v 12 kinh, cdng vrii NhAm Mach, Ddc Mach }h 14 kinh.

M6i kinh ddu cri 1i6n quan d6-n m6t b6 phAn nho

dd trong n6i tang Luc tang gdm tAm (tim), can

(gan), ty (ld ldch), pha (phoi), thAn (qui cAt) tAm bao; luc phu th dam (mAt), vi (da ddy), dai trhng, tieu trang, bhng quang,tam ti6u Neu n6i vtii tim

duoc goi th tAm kinh bdt adu hodc chdm dft tai

chAn duoc goi lir tric kintr; luu hdnh phfa trong tri

chi, nguc, bung duoc goi th Am kinh, Iuu hhnh b6n phia ngohi tri chi, iung, eo duoc goi ld Duong Kinh

NhAm Mach nim <v chfnh gilta mht, cd, nguc, burg

DOc mach nim gifra dAu, gdy, lung,eo

ThOng thubng ngubi ta cho ri.tg tren thAp ttf kinh co 361 huy6t, c6 44 huy6t khzic n5.m ngohi

kinh lac Trong cu6'n sdch nhy chring t6i xin gidi

thieu vcri cdc ban 113 huyOt io bin.

11

III KINH rudl tpuil <i cANH ray rruar Anar

Huring lud,n chuydn: lnudng luAn chuydn cria

kinh bat dA'u tt huy6t Trung Phu A ving nguc, di

doc theo phdn trong cria cdnh tay xu6ng trii vung

16m cua khuj,u tay, lai doc theo bqng tay vao Thon

Khdu, cham dft tai huy6t Thi6u Thuong o ddu

ng6n tay cai Tt nguc xu6ng tdi tay tdng c6ng cd

11 huy6t, doc theo 2 b6n phii - trai c6 ch thiry 22

huy6t (xem tranh minh hoa "hinh 1").

Hinh

Xoa b6p, bdm huyAt nay sE tri duqc ccic b€ruh: Ho,

kh6 thb, hut hoi, sung, dau cdhon g,td,c ngqc, trudng

ngqc, vb cdc loai b6nh virng kinh mach di qua

7 Trung Phti

\t\

\\\

tt I llr

it i

) (

uY'$l

Xdc dinh ui tri: Ho lOm phdn ngohi bA vai, noi

tiep girip gifa xuong dbn vh xuong bdp tay, dudi

v6i lom 1 th6n

Chil tri: Ho, kh6 thb, dau ngtrc, dau hmg, dau vai

2 Xich Tra,ch

Xric dinh ui tr{: Thi thing cdnh tay, huy6t n6m

gita khe noi tiep oiua 2 co bdp tay ncri khujru tay

(khdp khuyu)

Xoa bdp, bdm huyAt ndy sE tri duqc cric bAnh:Ho,

khd th6, tru<ing ngqc, tic nguc, chfng kinh phong

o tr6 nh6, dau m6i cdnh tay, khujzu tay

3 Liil Khuydt

Xcic dinh huyil: Nim phia tr6n lin cdtay, cdch xuong cd tay 1,5 thon

Xoa b6p, bdm huyAt nay sE tri ducrc cric bAnh :

Dau ddu, cting gdy, ho, kh5 thA, mtio mdm, l6ch mdt, xung dau cd hq.rg, dau cdnh tay, cd tay.v.v

rv out)nc KrNH nuOr crA (oar rnANc) d rny

(DUONG KINH)

Hudrug lud,n chuydn : Hu6ng luAn chuydn cua dutrng kinh bdt ddu'tri huy6t Thuong Duong ncri

ddu ngdn tay tr6 tien 16n phia tr6n doc theo ngdn tay vh phdn ngoiri cdnh tay, qua vai, cd, m{t, chdm

drit tai huyet Nghinh Huong b6n canh ceinh mui.

Doc tu tay 16n ddu cd 20 huy6t, ke c.{ cric huy6t hai

b6n phii trdi, t6hg cQng co 40 huyet

Xoa b6p, bam huyil nd.y sA tri durtc t:cit: bAttlt:Ddu,

mdt, ngu quan, dau cd hQng, c:ic b6nh cij liOn quan

den dai trang, tieu trang va nhCrng noi kinh rnach

chay qua

1 Hop Cdc

Xric dinh huyAt: Nim gifta xuong haingrin c:ii

vh tr6, khoing girla xuong ngcin 1-2 tr6n mu birn

tay

Xoa bop, bam huyAt niLy sA ffi clmtc ccic bAnh: Datt

ddu, mdt d6, chay mdu cam, dau ring, diru cdnh

tay, tning gi6, m6o m6m, 16ch -rit, sung dau c6'

hQng, ra md h6i nhidu, kh6ng cd mii hOi, bi tien

tic kinh tr6 san (khrj sinh).v.v

2 Thi Tam Lj,

Xcic dinh huyil: Dutii huyGt Khdc Tr:i 2 thon

Xoa b6p, bdmhuyil rLoy sO tri durt't:t'cir:bAttlt.: Datt

brlng, n6n mua, dau bqng di te, dau vai thutrng

chi bai toai tliet tay).v.v ,

3 Khfic Tri

Xric diruh, huyAt: GAp khujru tay vu0trg goc, hr"ryOt

t4

Xoa b6p, bam huy|t nd.y sA tui duqc cci.c bAnh:

Ndng s6t, ho, sung dau, dau ddu, mdt hoa, khdp dau, cao huyet dp, kinh nguy6t kh6ng ddu, chi tr6n cfng kh6ng co duSi duoc v.v

4 fi, Nhu

Xcic dinh huyAt: BOn ngohi khdp vai, doan dudi

c0 tam gizic (co ba vai) (co den ta)

Xoa bop, bam huyAt nay sA ffi duoc ccic b€nh: Daw

h[c Tri

(duong minh)

15

vai, dau cdnh tay.

5 KiAn Ngung

Xcic d,inh huyQt: Dua tay sang ngang song song

vdi m5t ddt, A vilng vai xudt hi6n 2 vet l6m, huy6t

Xoa b6p, bdm huyAt nay sO tri duoc cric b\nh: Dau

khdp vai, li6t do tning giri, cao huyet ap ra md hOi

nhidu

6 Nghinh Huong

Xric diruh huyOt: Ngohi chAn cdnh mui, ch6 rhnh

mfri, ch5 rdnh mfri md (hodc tt bb ngodi chAn cdnh

mfli do ra 4/L0 thon)

Xoa bdp, bam huyAt ndy sA tui duoc ccic b€nh:

Vi6m mui, t6 li6t thdn kinh m{t, ngfa mdt,giun

chui 6ng mat

Hucing ludn chuydn: Hltong luAn chuydn cua

dutrng kinh bdt adu tir huy6t Thiia Khap duoi mdt;

doc theo gb md, m6'm xu6ng dudi mi6ng, qua quai

hhm nguoc l6n trudc mang tai, l6n tdi tren trdn.

M6t nhzinh khric di xu6'ng phfa dutii, xu6'ng qua

vr)ng vd, bung doc ngohi xuong dr)i, xuong ong

chAn trii bhn chAn, chdm ddt tai huy6t L6 Dohi 6

dAu ng6n chAn trdr Doc dubng kinh

tdi ngrin chAn co 45 huy6t, 2 b6n phAi

90 iruy6t

xuong th6y co

Xoa bop, bdrn huyQt nay sE tri dunc cdc bAn h: Datt

dAu, mit, mit, mui, ring, mi6ng; cdc b6nh b cd,

b6nh dubng ru6t, dai trlng, thAn kinh vh nhCtng

b6nh noi kinh mach di qua

7 Thia Khdp

Xcic dinlL huyQt: BOn dutii, chinh gifra vbm mit

va mi mAt durii Xoa bop, batn huyAt nity se tri dugc cric bAnh: Mdt

d6, chay nudc m5t do giti tat, qudng gh, m6o mdm, lech mIt.

2 Tft Baclt

Xcic dinh h.uyAt: BOn dudi huy6t Thila Khip,

d6, m6o m6m, 16ch mi6ng, dau mdt, c6.n thi.

3 Dia Thwong

Xdc dinh huyOt:NambOn ngoai, c6ch gocmi6ng4cm Xou bdp, bum huyAt nay sA tui ducrc cric bAnh: TA

ii6t thdn kinh rn{t, clau thdn kinh tam thoa , ch|y

4 Gid.p Xa

Xcic dinh huyil: Nim gitra didm lbm tru<ic xuong quai hhm diem gd cao nhat cua co nhai

Xoa bdp, hdm huyAt ndy sE tri duqc cdr: b€nh :

Dau rang, sung gd md, rnat tieng, te IiAt thA"n kinh

tri ddu

trdi cit

vilng m5t.v.v

5 Hg Quan

Xcic dinh huyil: NIm gita didm l6m

gifra vb.nh tai vdi xuong quai hhm, xiic

mfm mi6ng

hua Khdp

ti6p gitip

dinh khi

Ha Quan

Tu Bach

Dia Thuong

An Nghinh

Phuc Tho

Xoa b6p, bdm huyAt na,v sO tri duqc ccic bAnh : Tai

6 Nhd'n Nghiruh

Xric d.inh huyil; Czich ydt hiiu 1,5 thdn'

Xoa b6p, bdm huyil nay sa ff! dwryc ctic bArul't: Sung

dau yet hdu, ho, khd th6, bdn thAn bat toai, cao

18

huydi dp.v.v

7 Thiin Khu

Xcic dinh hu1,At: Czich r6n 2 th6n

Chti tri: Sdi bung, trudng bqng, dau rdn, bf tiAn, dich ta, Iy, kinh nguy6t kh6ng ddu

8 Thiy Dgo

Xcic dinh httyAt: B6n durii ron 3 thon, cdch r6'n

Xoa bop, bam huyil nay s? tri ductc cd,c bAnh: D6y, trud'ng bqng dudi, bf ddi, ddi srjt, dzii rit , kinh

nguy0t kh6ng d6u

9 BA Quan

Xc{c dinh ltttyAt: di6m 16m vao gifra khe tiep gidp xuong dili vrii xucrng h6ng (hzing)

Xoa bop, bam huyAt nay se tri du,ctc cci,c bArLh: Cini duoi t0 m6i, dau m6ng, dting 16n ng6i xudng kho khin.

70 Phuc f ho

Xcic d,inh huyil: Nim b6n ngohi xuong dili, cdch

tren dau goi O thon

Xoa b6p, bam huyAt nay sE tri du'ctc ccic bAnh: Dau

lung dau sut/n, lanh dA'u goi, chi du<ii tO bai

71 Tfic Tam Ly

Xdc dinh huyil: Nim b6n ducri xuongbzinh chb 3

thon, cich b6n ngohi xuotlg irng chAn t hohnh chi Xoa bop, bant, huyAt nay sO tri duoc cric bAn.l:: ilau

t9

da ddy, n6n mrla, dau bung, tru<ing bqng, di ta, bi

ti6n, bai li6t nua nguoi, mdt ngu, cao huyot 6p, tao

tidt, di tinh, li6t ducrng.v.v

72 Phong Long

Xdc d,inh huyOt: Cdch xuong rnb,t ca chAn 8

th6'n, phia trudc chAn

Xoa b6p, bdm huyAt nay sO tri ductc ccic bAnh: Dau

ngqc, khd tho, nhidu dbm, sung dau y6i hAu, dau

dAu, chdng mAt

13 Giiii Khi

Xric d,inh huyAt: Didm lbm vao gitra 2 gAn ciia khop

cd chAn, gitta xuorlg dng chAn voi mu bhn chAn'

Xoa b6p, bdm huyAt nay sO tri du'qc ccic bAnh:Dau

dAu, hoa mdt, truring bung, bi ti6n, cdc b6nh phlin

mdm quanh cd chAn vh kho'P rnb,t ca

14 NOi Dinh

Xcic d.inh huyAt: Nim gilta khe cua hai ngcin

ch6n tr6 vh gitra

Xocr, bop, bam huyAt ndy sE tri duq'c ccic bAnh: Da:u

r5.ng, sung dau yOt hdu, dau da ddy, dau bung, di ta

Iy, bi ti6n, chAn, Iung, sung dau, chAy mdu mui'v'v'

vr DudN(; KINH LA t.,(cH t'rit ti cHAN ('l't{r(I iNI )

Hudng lud'n chuy€'n: Duilng kinh luin chuyen

doc theo phfa trong mu bb"n ch6"n, euo khdp dfiu

mu ban chin thri nhAt, nguo c l6n tr6n phia trong chi duoi toi phia ngohi bung, truoc ngqc, chAm drit bhuyet Dai Bao o nguc, doc duirng kinh tir chAn l6n bung co

21 huy6t, hai b6n phai, trat c5 ch thay 42ln:uy)L Xoa bop, bam huyAt rudy sO tri ducrc ccic bAruh: Cac bOnh vO ld ldch, da ddy, b6nh co li6n quan d6n hO

thong sinh duc, tidt ni6u vd nhCtng vi tri kinh mach

di qua

Co Mon

J<r-

Huyet

Hai

Tam

Am

Giad

Dai Hodnh

Cong Ton

1 Cdng TOn

Xcic dinh huyAt: Sudn trong gan bhn chAn,

phia truoc khrip dAu mu ngtin chAn thri nhdt, noi

v6i hom o gan bhn chAn

Xoa bdp, bdm huyAt nay se tri durrc cric bAnh: Datt

da dhy, n6n mua, dau bung, b6nh ta Ii.

2 Tam A,m Giao

Xcic dinh htty€t: Dinh mrat ca chAn trong l6n 3

th6"n, phia sau b6n trong xuo-ng dng chin.

Xoa bop, bdnt huyil nd,y sO tri duor: t:ot: bAn.lt: Ttdv

hod khdng t0t, bq,rrg chu6ng, s6i bung, ta 1i, mAt

ngu, suy nhuoc thfin kinh, kinh nguy6t kh6ng ddu,

ddi ha, sa tu cung, di tinh, di ni6u, 1i6t dutrng, bzin

thAn bAt toai, curlc khi.v.v

3 Am Ld.ng Tuydn

Xcic clintt lt,tLyAt: Gitta vOt lom bOn trong gOi

ngang mt'u xuong ong chAn (xuong chfiy)

Xoa bc)p, bam ltuyAt nd.y sE tri drroc c:ci,c bAnlt:

Chucing blrng, ta, kiet, xung bqng ddi, hoang din,

dal ddt hohc bi dzii, dau xucrng bzinh chb.v.v

4 Huydt Hdi

Xcic clinh huyQf: Nim tren xuong dui, phia

trong cdch khcrp g6i z thon

Xoa b6p, bc{m lruyil rLay sO tri ductc ccic bArth: Kinh

nguy0t kh6ng ddu, tic kinh, xut't huyet tu cung,

mdn ngfa da, ndi mun d6c.v.v

5 Co Mdn

Xcic dinh ltuyAt: Ndm cdch huv0t huy0t Hei 6

thon 16n phia tr6n

Xoa b6p, bam hu.yAt nay se fti clu'rvt: ccic bAn,lt

tieu ti6n kh6ng th6ng,ddi.et, sur-rg dau luirn v.v

6 Dai Hod.nh

22

Xcic dinh huyAt: Cdch rdn 4 thon ra phia subn

Xoa bdp, bam huyAt ndy sA hi d,uqc ccic b€nh:

Ta li, bf ti6n, dau bung.v.v

vrr outiNr; KrNH TrM (TAM) ri ray trurEu Am)

Hudng luCtru chuydrz: Dubng kinh luAn chuydn

bdt ddu tri huy6t Cuc Tuydn gifra ho ndch, chay

doc xuong durii theo phdn trong cria chi tr6n, chfm drit tai huy0t Thi6u Xung dfiu ng6n tay dt Doc dubng kinh tii hd ndch xudng dudi tay c6 tdt cA g

huy6t, hai b6n phAi trzii tdng cdng c6 18 huy6t

Xoa bdp, bam huyAt nay sE tri duqc cdc bAnh:

Czic b6nh cd li6n quan ddn tim, ngqc, thAn trf vh

nhltng ncri kinh mach di qua

23