1 bài 1 lắng nghe ls nước mình

BÀI 1 LẮNG NGHE LỊCH SỬ NƯỚC MÌNH Thể loại Truyền thuyết PHẦN 1 ĐỌC A TRI THỨC ĐỌC HIỂU Truyền thuyết loại truyện kể dân gian, thường kể về sự kiện, nhân vật lịch sử; thể hiện nhận thức, tình cảm của[.]

BÀI 1:LẮNG NGHE LỊCH SỬ NƯỚC MÌNH

Thể loại:Truyền thuyết PHẦN 1:ĐỌC

A.TRI THỨC ĐỌC HIỂU

- Truyền thuyết loại truyện kể dân gian, thường kể về sự kiện, nhân vật lịch

sử; thể hiện nhận thức, tình cảm của tác giả dân gian đối với các nhân vật, sự

kiện

- Các yếu tố trong truyền thuyết: Nhân vật, cốt truyện, yếu tố kì ảo

+ Nhân vật: được lí tưởng hóa qua lịch, tài năng, phẩm chất … phi thường, có công

lớn với cộng đồng và được suy tôn thời tụng

+ Cốt truyện: Xoay quanh công trạng kì tích, được sắp xếp theo trình tự thời gian;

cuối truyện gợi nhắc dấu ấn tích xưa ở thời nay.

+ Yếu tố kì ảo: xuất hiện ở hình ảnh, chi tiết sự việc hoang đường nhằm tôn vinh nhân

vật, sự kiện lịch sử.

(HS có thể gạch và xem trong sgk)

B.VĂN BẢN 1:THÁNH GIÓNG

1.TÌM HIỂU VỀ CỐT TRUYỆN THÁNH GIÓNG

Đặc điểm cốt truyện

truyền thuyết

Thể hiện trong truyện thánh gióng

1 Xoay quanh công

trạng, kỳ tích của

nhân vật

Công trạng kỳ tích của Thánh Gióng Công trạng:…… dẹp giặc cứu nước Tầm quan trọng… mang tầm vóc bảo vệ quốc gia và

lợi ích của dân tộc

2 Sử dụng yếu tố kì

ảo nhằm thể hiện tài

năng, sức mạnh khác

thường của nhân vật

Những yếu tố kì ảo liên quan đến nhân vật Thánh Gióng

Người mẹ “ướm” mình vào vết chân lạ và thụ thai ; sau một cái “vươn vai” “cậu bé” trở thành “tráng sĩ” cao lớn dị thường; ngựa sắt của Thánh Gióng phun lửa vào lũ giặc ;cả người và ngựa bay về trời

3.Cuối truyện thường

nhắc đến dấu tích xưa

còn lưu lại đến nay

Ý kiến của em khi có bạn cho rằng:Đoạn kết của VB là không cần thiết không? Vì không còn hấp dẫn

Đoạn kết văn bản bày tỏ quan niệm (trên cơ sở khoa học đặc trưng thể loại) Không để lượt bỏ đoạn cuối

vì đó là yêu cầu cốt truyện văn bản truyền thuyết khi đánh giá sự cần thiết có một chi tiết bộ phận nội dung văn bản phải dựa vào tính chỉnh thể của nó (đoạn kết

nữa? trong truyền thuyết).

2.TÌM HIỂU VỀ NHÂN VẬT VÀ TÌNH CẢM CỦA NHÂN DÂN ĐỐI VỚI NHÂN

VẬT THÁNH GIÓNG

VĂN BẢN 2: SỰ TICH HỒ GƯƠM

1.CHUẨN BỊ ĐỌC

2.TRẢI NGHIỆM CÙNG VĂN BẢN

3.SUY NGẪM VÀ PHẢN HỒI

3.1 Tìm hiểu chi tiết kỳ ảo liên quan đến “gươm thần”

Vì sao thanh gươm được gọi là “gươm thần”? :Vì đó là gươm của thần (Đức Long Quân) cho mượn và gắn liền theo đó là nhiều chi tiết kỳ ảo, lạ thường…

(2)

Sự

kiện

Chi tiết kỳ ảo Ý nghĩa chi tiết(trong đặc điểm truyện truyền thuyết)

Cho

mượn

gươm

thần

Lưỡi gươm có chữ Thuận

Thiên, tự nhiên sáng rực ở

xó nhà, chuôi gươm nặng

ngọc trên ngọn cây đa, có

ánh sáng lạ chuôi gươm

và lữa hương ở 2 nơi khác

nhau nhưng khớp lại thì

“vừa như in.”

(1): Cốt truyện thường sử dụng yếu tố kỳ ảo nhằm thể hiện tài năng sức mạnh khác thường của nhân vật

(2) Nhân vật thường khác thường về lai lịch phẩm chất tài năng sức mạnh

Đòi

lại

gươm

thần

Rùa Vàng anh nói tiếng

người, đòi lại gươm,

thanh gươm rồi tay vua

bay về phía Rùa Vàng,…

khi cả gươm và rùa đã

chìm xuống nước, người

ta vẫn còn thấy vệt sáng

le lói dưới mặt hồ xanh

3.2 Tìm hiểu về nhận thức ,tình cảm của nhân dân đối với nhân vật lịch sử

-Một số từ ngữ cho thấy cách xưng hô của các nhân vật: ……….

………

-Một số câu văn cho thấy cách bộc lộ tình cảm cảm xúc của tác giả dân gian trong lời kể………

………

………

………

-Thái độ tình cảm của nhân dân đối với nhân vật và sự kiện lịch sử ………

………

3.3 Tìm hiểu đặc trưng thể loại truyền thuyết qua Sự tích Hồ Gươm Đặc điểm thể loại truyện truyền thuyết Sự tích Hồ Gươm Ghi chú Nhân vật Khác lạ về lai lịch phẩm chất tài năng sức mạnh Nhân vật gắn với sự kiện lịch sử có công lớn với cộng đồng Được cộng đồng truyền tụng tôn thờ Cốt truyện Xoay quanh công trạng, kỳ tích của nhân vật

Sử dụng yếu tố kỳ ảo nhầm thể hiện

tài năng ,sức mạnh khác thường của

nhân vật

Cuối truyền thường được gợi nhắc

gấu tết xưa còn lưu lại đến nay

3.4 Khái quát đặc điểm thể loại và tập thể loại truyền thuyết

Đặc điểm thể loại truyện truyền thuyết Lưu ý về cách đọc VB truyện truyền thuyết Nhân

vật Khác lạ về Khi đọc văn bản chuyện truyền thuyết theo đặc trưng thể loại cần lưu ý:

Nhân vật gắn với

Được

Cốt

truyện Xoay

Sử dụng yếu tố

Cuối truyền thường được gợi nhắc

C.HOẠT ĐỘNG LUYÊN TẬP VÀ VẬN DỤNG VĂN BẢN BÁNH CHƯNG , BÁNH

GIẦY VÀ HỘI THỔI CƠM THI Ở ĐỒNG VÂN

1 Hoạt động hướng dẫn đọc mở rộng theo thể loại:VB BÁNH CHƯNG , BÁNH

GIẦY

1.1 Đặc điểm cốt truyện truyền thuyết qua truyện Bánh chưng,bánh giầy

Đặc điểm cốt truyện

truyền thuyết

Chi tiết biểu hiện

1 Xoay quanh công

trạng, kỳ tích của nhân

vật

2 Sử dụng yếu tố kì ảo

nhằm thể hiện tài năng,

sức mạnh khác thường

của nhân vật

3.Cuối truyện thường

nhắc đến dấu tích xưa còn

lưu lại đến nay

2.Đặc điểm nhân vật truyền thuyết qua truyện Bánh chưng, bánh giầy

a Thường có những đặc

điểm khác lạ về tài năng, lai

lịch, phẩm chất

b Thường gắn với sự kiện

lịch sử và có công lớn với

cộng đồng

c Được cộng đồng truyền

tụng, tôn thờ

2:Hướng dẫn đọc kết nối chủ điểm: VB HỘI HỘI CƠM THI Ở ĐỒNG VÂN

Nét

đẹp

hội thi

Nguồn

gốc

-Mục

đích

Luật lệ

Về quy trình thi nấu cơm

- Lấy lửa

và chuẩn

bị vật

dụng nấu

cơm

Vừa nấu

cơm vừa

di chuyển

Trình cơm

cho ban

giám khảo

Về tiêu chí chấm cơm dự thi

- Thời

gian hoàn

thành

- Tiêu

chuẩn

chất lượng

cơm

Không khí hội thi

Đánh giá chung về ý nghĩa của hội thi và vẻ đẹp con người Việt Nam:

PHẦN 2:THỰC HÀNH TIẾNG VIỆT

Tri thức tiếng Việt

a SƠ ĐỒ TỪ TRONG TIẾNG VIỆT

(Phân loại theo cấu tạo)

Từ

Trong đó:

Từ đơn: là từ gồm 1 tiếng (VD: bút, nhà, nước,…).

Từ phức: là từ gồm 2 tiếng trở lên Từ phức gồm:

+ Từ ghép: các tiếng có quan hệ với nhau về nghĩa (VD: ba mẹ, thầy cô, quần áo,…).

+ Từ láy: các tiếng có quan hệ láy

âm, vần (VD: hăng hái, nhàn nhạt,

nhanh nhẹn,…)

Lưu ý: + Nghĩa của từ ghép có thể rộng hơn hoặc hẹp hơn nghĩa của tiếng tạo

ra nó

(VD: áo → quần áo, áo dài).

+ Nghĩa của từ láy có thể tăng hay giảm về mức độ, tính chất hoặc thay đổi sắc thái

nghĩa so với tiếng gốc tạo ra nó (VD: đỏ → đo đỏ)

b.THÀNH NGỮ

Thành ngữ là một tập hợp từ cố định, quen dùng

Nghĩa của thành ngữ không phảilà phép cộng đơn giản nghĩa của các từ cấu tạo nên nó,

mà là nghĩacủa cả tập hợp từ, thường có tính hình tượng và biểu cảm

Thực hành Tiếng Việt

Bài tập 1:

Bài tập 2:

Bài tập 3:

………

………

………

Bài tập 4: ………

………

………

………

Bài tập 5: ………

………

………

………

………

………

………

………

Bài tập 6: ………

………

………

………

Bài tập 7: ………

Bài 8:

………

Viết ngắn ………

………

………

………

………

………

………

………

Thực hành tóm tắt văn bản Sự tích Hồ Gươm bằng sơ đồ

V.VIẾT:

TÓM TẮT NỘI DUNG CHÍNH CỦA MỘT VĂN BẢN BẰNG SƠ ĐỒ (tiết 11-12)

1 Hướng dẫn phân tích kiểu văn bản: (SGK/ 32)

2 Hướng dẫn quy trình viết tóm tắt: Gồm 3 bước:

Đọc kĩ văn bản cần tóm tắt

Tóm tắt văn bản bằng sơ đồ

Kiểm tra lại sơ đồ đã vẽ

3.Thực hành:

Đề bài: Hãy tóm tắt bằng sơ đồ một văn bản mà em đã học hoặc đã đọc

Dặn dò:

HS hoàn thành bài và nộp lại theo yêu cầu của GV

HS chuẩn bị bài “Nói và nghe: thảo luận nhóm nhỏ về một vấn đề cần có giải pháp thống nhất”

V I NÓI VÀ NGHE:

THẢO LUẬN NHÓM NHỎ VỀ MỘT VẤN ĐỀ CẦN CÓ GIẢI PHÁP THỐNG

NHẤT ( TIẾT 13-14)

1 Chủ đề thảo luận:

Cần làm gì để hình thành thói quen đọc sách?

Trình bày một số giải pháp để giúp nhau tiến bộ trong học tập

Nêu những phương pháp hiệu quả để hoàn thành việc học bài, làm bài trước khi đến lớp

Học môn Ngữ văn thế nào cho hiệu quả?

Bạn có thể làm gì để góp phần xây dựng nếp sống văn minh, lịch sự trong trường học?

2 Hướng dẫn trả lời

Bước 1: Chuẩn bị

Thành lập nhóm và phân công công việc

Chuẩn bị nội dung buổi thảo luận

Thống nhất thời gian, địa điểm và mục tiêu buổi thảo luận

Bước 2: Thảo luận

Trình bày ý kiến

Phản hồi các ý kiến

Thống nhất giải pháp