nghị luận văn tự sự

Đối với những người ở quanh ta, nếu ta không cố tìm mà hiểu họ, thì ta thấy họ gàn dở, ngu ngốc, bần tiện, xấu xa, bỉ ổi… toàn những cớ để cho ta toàn nhẫn; không bao giờ ta thấy họ là n

TỰ SỰ

Bài văn tự sự

giàu hình

ảnh, hay hơn,

hấp dẫn hơn

Miêu tả

Tái hiện những ý nghĩ, cảm xúc, diễn biến tâm trạng của nhân vật, làm cho nhân vật sinh động hơn

Miêu tả

?

* Trong việc nghị luận có 3 yếu tố

- Luận điểm: ý kiến, quan điểm của bài viết.

- Luận cứ: lí lẽ (lời nói), dẫn chứng (ví dụ)

- Lập luận : sắp xếp, lí lẽ, dẫn chứng để thuyết phục người

đọc tin vào luận điểm

Ví dụ: Luận điểm: "Đại dịch covid gây hậu quả nặng nề cho nước ta.

- Kinh tế: nhu cầu về thiết bị bảo vệ cá nhân đã tăng lên, tăng

giá, gấp hai mươi lần so với giá bình thường, mua bán

hoảng loạn

- Ảnh hưởng đến mọi mặt của xã hội: giáo dục, văn hóa,

cuộc sống con người: học sinh không thể đến trường, nhiều người chết, thất nghiệp, bị kì thị…

THCS HÒA LẠC

TUẦN 7, TIẾT 34

GIÁO VIÊN KHỐI 9 HƯỚNG DẪN

I.Tìm hiểu yếu tố nghị luận trong văn bản tự sự:

1 Ví dụ sgk/137

Chao ôi ! Đối với những người ở quanh ta, nếu ta không cố tìm mà hiểu họ, thì ta thấy họ gàn dở, ngu ngốc, bần tiện, xấu xa, bỉ ổi… toàn những cớ để cho ta toàn nhẫn; không bao giờ ta thấy họ là những người đáng thương;

không bao giờ ta thương… Vợ tôi không ác, nhưng thị khổ quá rồi Một người đau chân có lúc nào quên được cái chân đau của mình để nghĩ đến một cái gì khác đâu? Khi người

ta khổ quá thì người ta chẳng còn nghĩ gì đến ai được nữa Cái bản tính tốt của người ta bị những nỗi lo lắng, buồn

đau, ích kỉ che lấp mất Tôi biết vậy, nên tôi chỉ buồn chứ không nỡ giận.

? Đoạn văn là lời của ai đang nói với ai? Người ấy đang thuyết phục ai?

Thuyết phục điều gì?

- Suy nghĩ nội tâm, đối thoại nội tâm của nhân vật "tôi"

- Thuyết phục với chính mình rằng vợ mình không ác

Dựa vào mục 2 sgk/138, hãy cho

biết nghị luận là gì?

- Nghị luận là nêu lí lẽ, dẫn chứng để bảo vệ một quan điểm,

tư tưởng (luận điểm) nào đó

Trong đoạn văn trên, nhân vật "tôi" đã đưa ra những luận điểm/ ý kiến gì?) Để làm rõ luận điểm đó, người nói đã đưa

ra những luận cứ gì, lập luận như thế nào? (Để thuyết phục ý kiến mình đúng,

"tôi"đưa ra lí lẽ nào?

*Gợi ý: trong việc nghị luận có 3 yếu tố

- Luận điểm: ý kiến, quan điểm của bài viết.

- Luận cứ: lí lẽ (lời nói), dẫn chứng (ví dụ)

- Lập luận : sắp xếp, lí lẽ, dẫn chứng để thuyết phục người

đọc tin vào luận điểm

Chao ôi ! Đối với những người ở

quanh ta, nếu ta không cố tìm mà hiểu họ,

thì ta thấy họ gàn dở, ngu ngốc, bần tiện,

xấu xa, bỉ ổi… toàn những cớ để cho ta

toàn nhẫn; không bao giờ ta thấy họ là

những người đáng thương; không bao giờ

ta thương… Vợ tôi không ác, nhưng thị khổ

quá rồi Một người đau chân có lúc nào

quên được cái chân đau của mình để nghĩ

đến một cái gì khác đâu? Khi người ta khổ

quá thì người ta chẳng còn nghĩ gì đến ai

được nữa Cái bản tính tốt của người ta bị

những nỗi lo lắng, buồn đau, ích kỉ che lấp

mất Tôi biết vậy, nên tôi chỉ buồn chứ

không nỡ giận.

Chao ôi ! Đối với những người ở

quanh ta, nếu ta không cố tìm mà hiểu họ,

thì ta thấy họ gàn dở, ngu ngốc, bần tiện,

xấu xa, bỉ ổi… toàn những cớ để cho ta

toàn nhẫn; không bao giờ ta thấy họ là

những người đáng thương; không bao giờ

ta thương… Vợ tôi không ác, nhưng thị khổ

quá rồi Một người đau chân có lúc nào

quên được cái chân đau của mình để nghĩ

đến một cái gì khác đâu? Khi người ta khổ

quá thì người ta chẳng còn nghĩ gì đến ai

được nữa Cái bản tính tốt của người ta bị

những nỗi lo lắng, buồn đau, ích kỉ che lấp

mất Tôi biết vậy, nên tôi chỉ buồn chứ

không nỡ giận.

Tôi biết vậy, nên tôi chỉ buồn chứ

không nỡ giận.

Vợ tôi không ác, nhưng thị khổ

quá rồi

Nêu vấn đề (câu 1 )

Phát triển vấn đề (câu 3,4,5,6)

Kết thúc vấn

đề (câu 7)

- Luận điểm 1: Nếu ta không tìm và hiểu những

người xung quanh ta thì ta sẽ có cơ sở tàn nhẫn và độc ác với họ.

- Luận điểm 2: Vợ tôi không ác nhưng thị khổ quá rồi.

Cái bản tính tốt của người ta bị những nỗi lo lắng, buồn đau, ích kỉ che lấp mất.

Khi người ta đau chân thì chỉ nghĩ đến cái chân đau.

Khi người ta khổ quá thì người ta chẳng còn nghĩ đến ai được nữa.

- Luận điểm 3: Tôi biết vậy nên chỉ buồn chứ không nỡ giận

Nêu vấn đề

(câu 1 )

Phát triển

vấn đề

(câu

3,4,5,6)

Kết thúc

vấn đề

(câu 7)

Luận cứ

Chao ôi ! Đối với những người ở quanh ta, nếu ta không cố tìm mà hiểu họ, thì ta thấy họ gàn dở, ngu ngốc, bần tiện, xấu xa, bỉ ổi… toàn những cớ để cho ta toàn

nhẫn ; không bao giờ ta thấy họ là những người đáng

thương; không bao giờ ta thương… Vợ tôi không ác,

nhưng thị khổ quá rồi Một người đau chân có lúc nào

quên được cái chân đau của mình để nghĩ đến một cái gì khác đâu? Khi người ta khổ quá thì người ta chẳng còn nghĩ gì đến ai được nữa Cái bản tính tốt của người ta bị những nỗi lo lắng, buồn đau, ích kỉ che lấp mất Tôi biết vậy, nên tôi chỉ buồn chứ không nỡ giận.

? Để lập luận trong câu nói của mình, nhân vật đã

dùng những từ ngữ sau để câu văn lập luận chặt chẽ

hơn:

nhưng

nên

* Hình thức: Đoạn văn chứa nhiều từ, câu mang tính nghị luận

+ Câu: khẳng định, phủ định ngắn gọn khúc chiết

để diễn đạt chân lí, tư tưởng.

+ Cặp từ hô ứng: nếu thì, vì thế cho nên , sở dĩ là vì, khi A thì B

? Các câu văn trong văn bản tự sự thường là

loại câu gì? (miêu tả, trần thuật, khẳng định,

phủ định, câu ghép có cặp từ hô ứng

"nếu thì", "không những mà còn",

"càng càng", "vì thế cho

Phân biệt giữa văn nghị luận với văn tự sự có kết hợp với yếu tố nghị luận ?

Nghị luận là nêu lí lẽ, dẫn

chứng để bảo vệ một

quan điểm, tư tưởng (luận

điểm) nào đó.

Văn nghị luận Văn tự sự có yếu tố nghị luận

- Yếu tố tự sự là yếu tố chính.

- Thêm luận điểm, luận

cứ, để câu chuyện hay hơn, ý nghĩa hơn (thể hiện suy nghĩ của nhân vật, tư tưởng của tác giả)

2 Ghi nhớ

- Trong văn tự sự: để người đọc (người

nghe) phải suy nghĩ về một vấn đề nào đó , người viết (người kể) hoặc nhân vật phải có khi nghị luận bằng cách nêu lên các ý kiến, nhận xét, cùng những lí lẽ và dẫn chứng.

- Thường được diễn đạt bằng hình thức

lập luận , làm cho câu chuyện thêm phần triết lí

Nghị luận trong văn bản tự sự

Người viết (kể) và nhân

vật nêu lên ý kiến, nhận

xét cùng các lí lẽ, dẫn

chứng để người đọc

(người nghe) phải suy

ngẫm về vấn đề nào đó

- Thường xuất hiện trong các cuộc đối thoại, độc thoại, độc thoại nội tâm

- Thường dùng các từ ngữ

và kiểu câu mang tính chất lập luận

- Khắc họa sâu sắc tính cách, suy nghĩ của nhân vật, thể hiện

tư tưởng của tác giả

- Làm cho câu chuyện thêm tính triết lý

Tác dụng

TỰ SỰ

Bài văn tự sự

giàu hình

ảnh , hay

hơn, hấp dẫn

hơn

Miêu tả

Tái hiện những ý nghĩ, cảm xúc, diễn biến tâm trạng của nhân vật, làm cho nhân vật sinh động hơn

Miêu tả

Thể hiện suy nghĩ của nhân vật, tư tưởng của tác giả, thể hiện được tính triết lí, làm cho câu chuyện có ý nghĩa hơn.

Hướng dẫn tự học, chuẩn bị bài

* Tự học: nắm được vai trò của yếu tố nghị luận

trong bài văn tự sự

* Chuẩn bị bài: Nghị luận trong văn tự sự (tt)

(Luyện tập viết đoạn văn tự sự có sử dụng yếu

tố nghị luận- mục II)

- Viết một đoạn văn kể lại buổi sinh hoạt lớp Trong

buổi sinh hoạt đó, em đã phát biểu ý kiến chứng minh Nam là một người bạn rất tốt (tổ 1)

- Tìm yếu tố nghị luận trong bài "Bà nội" (tổ 2)

- Viết một đoạn văn kể về những việc làm hoặc

những lời dạy bảo giản dị mà sâu sắc của người

bà kính yêu đã làm cho em cảm động (tổ 3)

Gợi ý BT1:

- Buổi sinh hoạt lớp diễn ra thế nào? ( thời gian, địa điểm, ai là người điều khiển, không khí của buổi

sinh hoạt lớp ra sao?)

- ND của buổi sinh hoạt là gì?

- Em đã phát biểu vấn đề gì?

- Tại sao lại phát biểu vấn đề đó?

-Em đã thuyết phục cả lớp rằng Nam là người bạn tốt ntn? ( lí lẽ, dẫn chứng)

Gợi ý BT3:

- Xác định người em kể là ai?

-Người đó đã để lại một việc làm, lời nói hay một suy nghĩ như thế nào? Diễn ra trong hoàn cảnh

nào?

- Nội dung cụ thể là gì? Nội dung đó giản dị mà sâu sắc cảm động như thế nào?

- Những suy nghĩ về bài học rút ra từ câu chuyện

trên.