Theo nhà thơ Hữu Thỉnh” trong văn của Kim Lân, cái đặc sắc nhất, xúc động nhất là hồn cốt của tình người chứ không phải là những kịch tính hay xung đột dữ dằn ” Thật vậy, điều đó được thấy rõ qua mỗi.
Trang 1Theo nhà thơ Hữu Thỉnh” trong văn của Kim Lân, cái đặc sắc nhất, xúc động nhất là hồn cốt của tình người chứ không phải là những kịch tính hay xung đột
dữ dằn.” Thật vậy, điều đó được thấy rõ qua mỗi tác phẩm của ông Một trong
số đó phải kể đến “Vợ nhặt”
Tác giả Kim Lân là cây bút chuyên viết về truyện ngắn, chính vì vậy ông đã sớm
có chỗ đứng vững chãi trên diễn đàn văn học VN Tuy, ông có tác phẩm để lại không nhiều, chủ yếu là truyện ngắn nhưng nhà văn đã để lại trong tâm trí người đọc những ấn tượng khó quên về phong cách của một ngòi bút bình dị Trong hành trình sáng tác, đề tài quen thuộc của KL là cuộc sống nông thôn và người nông dân Chính vì vậy, KL được mệnh danh là nhà văn của đồng quê Bởi KL viết những gì là thuần hậu nhất, chân thật nhất để thể hiện tình cảm thiết tha sự gắn bó sâu nặng của ông với những con người hiền lành, với TG của đất, vs TG của người – Nguyên Hồng
Theo Nguyễn Đăng Mạnh : “Sau Cách mạng tháng Tám, ngòi bút Kim Lân tập trung vào đời sống nông dân ,về đề tài này, Vợ nhặt xứng đáng được xem là một trong những truyện ngắn xuất sắc nhất của văn học Việt Nam hiện đại” Tiền thân của truyện ngắn VN là tiểu thuyết Xóm ngụ cư Cuốn tiểu thuyết này được viết ngay sau CMT8 nhưng còn bị dang dở và bị mất bản thảo Sau đó hoà bình lặp lại năm 1954, dựa trên 1 phần cốt truyện cũ, truyện ngắn VN ra đời Tác phẩm được in trong tập Con chó xấu xí (1962)
Về truyện VN, truyện kể về anh TR là một người đàn ông xấu xí, dáng người thô kệch, ế vợ, lại dở hơi, sống ở xóm ngụ cư Tràng làm nghề kéo xe bò kiếm sống qua ngày nuôi mẹ già – bà cụ Tứ Giữa lúc nạn đói tràn đến xóm ngụ cư thì Tràng đưa vợ về nhà Đó là người vợ hắn “nhặt” được sau vài ba bận nói đùa và bốn bát bánh đúc.Trên đường về nhà Thị đi bên cạnh Tr với dáng vẻ rụt
rè, ngại ngùng khiến cho tất cả người dân xóm ngụ cư bất ngờ Ngạc nhiên nhất vẫn là bà cụ Tứ
Trước khi xuất hiện trực tiếp, bà cụ Tứ hiện lên là hình ảnh một người mẹ già dáng vẻ lom khom” Ngoài đầu ngõ có tiếng người húng hắng ho, một bà lão từ ngoài rặng tre lọng khọng đi vào Bà lão vừa đi vừa lẩm bẩm tính toán gì trong miệng.” Đó là những nét khác họa đầu tiên đầy ấn tượng về một người mẹ già nua theo tuổi tác, theo năm tháng.Ngòi ra Cái dáng lọng khọng còn là sự vất vả của cuộc đời Bên cạnh đấy, bà cụ Tứ vừa đi vừa lẩm bẩm tính toán gì trong miệng, gợi ra 1 cuộc sống với nhiều lo toan, lam lũ vất vả KL mặc dù chưa trực tiếp giới thiệu nhân vật nhưng qua 1 vài câu văn ngắn, tác giả đã có những
Trang 2nhận xét ấn tượng về người mẹ nghèo.Để từ đó người đọc có những day dứt, suy nghĩ, trăn trở khi đọc văn bản
Ngay khi vừa xuất hiện, bà cụ Tứ đã phải đối mặt với tình huống oái oăm của con trai, cũng là của chính gia đình: anh con trai ngộc nghệch nhặt về một cô
vợ rách tả tơi ngay trong những ngày đói khát thê thảm.từ đó, Thân phận bất hạnh cũng như vẻ đẹp trong tâm hồn, tính cách của bà cụ Tứ,thể hiện qua những cung bậc cảm xúc, những cử chỉ, lời nói và hành động, được nhà văn miêu tả chân thực và tinh tế
Thoạt đầu bà cụ rất đỗi ngạc nhiên và sững sờ,khi thấy Tràng ra tận ngõ đón
mẹ, lại thấy anh ta reo lên như một đứa trẻ Thái độ vồn vã, trang trọng khác thường của con trai đã khiến bà cụ Tứ phấp phỏng Có lẽ bà cụ Tứ đã linh cảm thấy có một cái gì đó quan trọng và bất thường đang chờ đợi Và theo bước chân phấp phỏng của bà, nhà văn mô tả “đến giữa sân bà lão đứng sững lại, bà lão càng ngạc nhiên hơn” khi nhìn thấy 1 người phụ nữ trong nhà mình Trước
sự ngạc nhiên bất ngờ ấy, bao nhiêu câu hỏi bỗng dội về đầy băn khoăn
“Quái…Ai thế nhỉ?,” Cảm xúc ngạc nhiên cũng làm cho bà lão không tin vào cảm giác của mắt mình nữa “Bà lão hấp háy cặp mắt cho đỡ nhoèn vì tự dưng
bà lão thấy mắt mình nhoèn ra thì phải” Nhưng thực sự lí do quan trọng chưa hẳn là mắt nhoèn vì tuổi tác mà thực chất bà cụ Tứ chưa bao giờ hình dung đến việc có một ngày bà lão lại nhìn thấy một người đàn bà xa lạ (sau này chính
là con dâu mình) trong tình cảnh trớ trêu tội nghiệp như thế này
Và Sau khi nghe lời giới thiệu của con trai: Nhà tôi nó mới về làm bạn với tôi…,
bà lão cúi đầu nín lặng Hình ảnh cúi đầu nín nặng nói với người đọc về bão lòng của người mẹ Bà hiểu ra biết bao nhiêu cơ sự
Thứ nhất về con trai mình Tràng là một anh chàng xấu trai, nghèo và hơi dở tính với khuôn mặt thô kệch, đôi mắt gà gà đắm vào bóng chiều Thêm vào đó, Tràng còn là dân ngụ cư Mà thời bấy h, dân ngụ cư là tầng lớp sống lang bạt, không quê quán, lai lịch rõ ràng, thường bị dân bản xứ khinh miệt Tất cả
những điều trên đã khiến Tràng không thể lấy được vợ Và người mẹ ấy h đây cũng hiểu rõ về điều này Thế nhưng, giữa những lúc người chết đói như ngả
rạ, Tr lại nhặt được vợ Nhẽ ra bà phải vui mừng vì cuối cùng con trai của mình cũng lấy vợ, có một người bầu bạn nhưng bà lại cmar thấy đau đớn Bởi cuộc hôn nhân này phải viện vào cái đói thì người ta mới lấy con mình Qua đây bà
cụ Tứ vừa thương con, nhưng đồng thời cũng xót xa cho gia cảnh nhà mình
Trang 3Không chỉ hiểu biết bao cơ sự về con trai mà bà còn hiểu ra biết bao cơ sự về chính bản thân mình “Kẽ mắt kèm nhèm của bà rỉ xuống hai dòng nước mắt” trong mặc cảm thân phận, tủi thân Vì mình là đấng sinh thành nhưng bà lại chưa làm tròn bổn phận của một người mẹ“ chao ôi, người ta dựng vợ gả chồng cho con là lúc trong nhà ăn nên làm nổi, những mong sinh con đẻ cái mở mặt sau này…Còn mình thì ” bà cụ tứ không có gì hết dù tối thiểu một mâm cơm đểbảo cáo với tổ tiên rằng nhà mình có thêm một thành viên mới cũng không được.Vì vậy sự tủi thân của bà cx là điều dễ hiểu
Cuối cùng bà vỡ ra về người vợ nhặt Bà không hề nhìn thị bằng sự phán xét khắt khe đay nghiến thường thấy của bà mẹ chồng, mà bằng con mắt dầy bao dung avf cảm thông Bà như tự bào chữa cho chính đứa con dâu “ Người ta có gặp bước khó khăn, đói khổ này, người ta mới lấy đến con mình”Với chi tiết này BCT hiện lên không chỉ là hình ảnh của tình mẫu tử thiêng liêng cao cả mà còn biểu hiện của tình người ấm áp, bao dung
Điều đáng lưu ý và cũng đáng trân trọng nhất ở bà CT là dù có xít xa, đau đớn
và lo lắng nhưng tất cả đều được bà mẹ này giữ kín trong cõi riêng của mình còn những điều bà nói ra đều là sự vui mừng, tốt đẹp “ ừ, thôi thì các con đã phải duyên phải kiếp với nhau u cũng mừng lòng” Đẹp biết bao hai tiếng mừng lòng bà nói với các con Bà cụ Tứ dùng mừng lòng chứ không phải bằng lòng Bởi mừng lòng không chỉ là sự chấp nhận bằng lòng mà còn mừng vui cùng hạnh phúc của các con Cách xưng hộ “u- các con” và cách dùng từ mừng lòng của bà cụ Tứ đã làm cho người trong cuộc (Tr và người vn) cảm thấy đỡ ngại ngùng, xấu hổ Đặc biệt điều đó làm cho người đàn bà không thấy xấu hổ, tủi nhục lo lắng, sợ sệt bởi chị ý là theo không về Dường như khoảng cách giữa người mẹ và người con dâu được kéo lại
Từ đây người đọc nhận ra cái tình người mộc mạc của người dân lao động nghèo luôn yêu thương đùm bọc chở che cho nhau khi hoạn nạn Bà cụ Tứ đã chấp nhận cuộc hôn nhân VN không chỉ bằng lăng kính của 1 người mẹ chồng
mà còn từ điểm nhìn của những người cùng khổ.Chính vì vậy người mẹ ấy lo nghĩ và thương xít cho hoàn cảnh của những đứa con.Thêm vào đó bà rất tâm
lí để rút ngắn khoảng cách lạ lẫm sợ sệt vốn có của bất kì nàng dâu mới nào với
mẹ chồng Vì thế cách nói “mừng lòng” cảu bà cụ Tứ vừa giãn dị vừa chan chứa tình người – cái tình người của một người quê mùa đã làm ấm lòng những số phận tội nghiệp
Khác với anh con trai vô tâm, sự kiện Tràng nhặt vợ khiến bà cụ Tứ chìm đắm trong những nồi niềm, vừa ai oán vừa xót thương lại càng lo lắng “ bà lão đăm
Trang 4đăm nhìn ra ngoài Bóng tối bao trùm lấy hai con mắt Ngoà xa dòng sông sáng trắng uốn khúc trong cánh đồng tối” Nhà văn Kl đã mượn ngoại cảnh để thể hiện nội tâm Mặc dù ở vẻ bề ngoài bà động viên các con nhưng sâu thẳm bên trong, bà lão không thể quên đi những đau đớn, ám ảnh về đói rét chết chóc Mầm hạnh phúc vừa loé lên thì ngay lập tức bị cái tối của cái đói dập tắt Trong phút giây ấy, bà nghĩ đến ông lão, nghĩ đến con gái, nghĩ đến cuộc đời dằng dặc của mình.”Bà đã khổ thì bây h đến con của bà tiếp tục làm lũ khó nhọc.”
Sau phút trọn vẹn với những cảm xúc của riêng mình, khi trở về với thực tại bà không còn nén nổi cảm xúc như trước đó mà những lời nói ra đã nghẹn ngào trong nước mắt “ Năm nay thì đói to đấy, chúng mày lấy nhau lúc này, u
thương quá””Bà cụ nghẹn lời không nói được nữa, nước mắt cứ chảy xuống ròng ròng.” Những lời nghẹn ngào, xót xa của bà CT đã tạo nên sự xúc động cao độ của câu chuyện về vẻ đẹp của tình mẫu tử, lớn hơn là tình người
Tuy nhiên buổi sáng ngày sau, gương mặt bủng beo, u ám của bà rạng rỡ hẳn lên Bà lão xăm xắn thu dọn, quét tước nhà cửa” Xăm xắm chỉ động thái nhanh nhẹn hăng hái hơn, tâm trạng vui tưới khác ngày thường với năng lượng tích cực Bà cũng là người chủ động, nhiệt tình mang lại nhiều niềm vui cho bữa ăn ngày đói Mâm cơm lúc đầu, dù trông thật thảm hại khi giữa cái mẹt rách có độc một lùm rau chuối thái rối và một đĩa muối ăn với cháo nhưng bữa ăn của mấy mẹ con vẫn thật vui vẻ, đầm ấm Bà cụ Tứ chỉ nói toàn chuyện vui, toàn chuyện sung sướng về sau – từ cách nói dân đã quen thuộc về việc ngoảnh đi ngoảnh lại, chẳng mấy chốc có gà mà ăn ! Dường như bà cụ muốn gieo hi vọng
và tương lai tươi sáng tới các con, Lẽ ra người bàn về chuyện tương lai nên là
vợ chồng Tr Bởi vì họ mới bắt đầu cuộc sống gia đình nhưng trong tác phẩm,
KL lại để cho bà CT là người đặt vấn đề này Điều đó chứng tỏ 1 ng như bà cụ T gần đất xa trời mà vẫn tha thiết về tương lai thì hà cớ chi 2 vợ chồng TR lại buông xuôi trước hoàn cảnh này
Trong văn học của ng V và đặc biết là bài dân ca của Bình Trị Thiên “10 cái trứng”
Tháng giêng, tháng hai,
Tháng ba, tháng bốn,
Tháng khốn, tháng nạn
Đi vay đi dạm
Được một quan tiền
Trang 5Ra chợ Kẻ Diên
Mua con gà mái
Về nuôi hắn đẻ ra mười trứng
Một trứng: ung
Hai trứng: ung
….Bảy trứng: ung
Còn ba trứng nở ra ba con:
Con: diều tha
Con: quạ bắt
Con: mặt cắt xơi
Chớ than phận khó ai ơi
Còn da lông mọc, còn chồi nảy cây…”
HÌnh ảnh quả trứng gà được đưa vào góp phần thể hiện sự lạc quan,vượt lên hoàn cảnh và bà cụ tứ trong tác phẩm VN cũng đang muốn hướng tới niềm lạc quan tươi sáng như thế
Tiếp theo, bà đã dựa vào một triết lí dân gian đầy sức thuyết phục để gieo vào lòng các con niềm tin về sự đổi đời bởi theo lẽ vần xoay của trời đất thì Ai giàu
ba họ, ai khó ba đời! Bà đã động viên các con bằng những dự tính mà ai cũng biết là viển vông, xa vời trong lúc đó Tiếp theo, Kim Lân đã miêu tả hình ảnh
bà cụ Tứ bằng rất nhiều động từ: bà lật đật chạy xuống bếp lễ mễ bưng ra một cái nồi bốc hơi nghi ngút….đặt cái nồi xuống… cầm cái muôi vừa khuấy khuấy vừa cười…rồi múc và đưa cho các con những bát cháo cám! Tất cả những việc này, bà làm bừng thái độ ân cần, đon đả, với nét mặt tươi cười, với những lời nói vui vẻ: chè khoán đấy, ngon đáo để….Bà cụ T đã nói chệch cám lợn là chè khoán Điều này thêm một lần khẳng định đây là một người mẹ vô vùng tâm lí
Bà không muốn các con tủi hơn, và rất muốn kéo dài không khí vui vẻ của gia đình trong bữa cơm đầu tiên đón nàng dâu mới
Như vậy, Bà CT xét về góc độ vị trí nhân vật trong chủ đề tư tưởng của tác phẩm cùng với nv Tr và nv Thị, bà cụ T đã góp phần giúp KL khẳng định bài ca
ca ngọi tình người trong cái đói Không chỉ là một người mẹ chồng tâm lí, bà cụ còn là người hiểu đời từng trải với cs Tuy là nông dân lam lũ quê mùa nhưng
bà CT có cái nhìn thấu hiểu cảm thông với những số phận nghèo khó như mình Trong hoàn cảnh cơ cực, thay vì hắt hủi người đàn bà xa lạ, bà cụ Tứ đã cúi xuống nỗi thống khổ của người cùng cảnh ngộ để hiểu và trân trọn hơn những
Trang 6giá trị tốt đẹp của tình người Bà cụ Tứ chính là đại diện cho vẻ đẹp của ng mẹ
VN truyền thống: cuộc đời lam lũ khổ cực nhưng hết lòng yêu thương lo lắng cho các con
Có người đã nói: "Những nhân vật và những tính cách sinh động chính là tấm huân chương cao quí của nhà văn" Thực vậy, nhân vật giữ một vai trò hết sức quan trọng trong thành công của một tác phẩm, một tác giả văn học Một tác phẩm hay phải là tác phẩm có những nhân vật ấn tượng, cá tính, ám ảnh và thể hiện được sự sáng tạo của người nhào nặn ra chúng Trong đoạn trích trên nghệ thuật xây dựng nhân vật bà cụ T đã được làm nổi bật rõ nét
Đầu tiên, KL đã đặt nhân vật BCT vào tình huống truyện độc đáo: Nhặt Vợ Để
từ đó qua THT éo le, kì lạ trong cái cảnh đói thê lương, những tấm lòng nhân hậu lại sáng ngời lên mà tiêu biểu trong tác phẩm là bà cụ Tứ.Tấm lòng của bà được thể hiện qua việc Trong lòng người mẹ nghèo ấy lúc nào cũng mang sẵn tình thương con vô bờ bến “vừa ai oán vừa xót xa cho số kiếp của đứa con mình” Ngoài ra Trong cái nhìn đăm đăm vào người đàn bà đang “cúi mặt xuống, tay vân vê tà áo đã rách bợt” có sự xót thương, thông cảm sẻ chia.Qua đây ta có thể thấy được bà cụ Tứ là một người có tấm lòng vị tha, yêu thương con và sâu sắc thấu trải lẽ đời Bằng ngòi bút tài năng của mình, Kim Lân có lúc
đã đưa người đọc đến tận cùng màn đêm tối tăm, u ám, nhưng rồi lại nhẹ nhàng hé ra một khe sáng lấp ló đâu đó khiến chúng ta hướng về và vươn tới Thứ hia, Xuất phát từ cái nhìn con người ở chiều sâu tâm lí, Kim Lân đã khám phá thế giới nội tâm phong phú, đa dạng và miêu tả được những diễn biến tâm trạng của nhân vật một cách tự nhiên, hợp lí và sâu sắc Ở đoạn trích trên,KL
đã xây dựng bà cụ T chủ yếu qua dòng chảy tâm trạng Tất cả nhuwnxgc ung bậc tâm trạng trên, KL mô tả chân thực xúc động để từ đây giúp người đọc hình dung rõ hơn vẻ đẹp phẩm chất nhân văn nhân ái bao dung của người mẹ nghèo và tất cả những điều này khẳng định tình người ấm áp của bà cT
Cuối cùng, Vì KL là nhà văn của ddq nên ngôn ngữ của BCT giản dị gần gũi với cuộc sống hằng ngày mà vẫn ấm áp tình người Đó là các từ ngữ bình dị, khẩu ngữ như “u-con” ,… Giọng điệu tựnhiên đã làm cho nhân vật sống động hơn
Họ như đang sống, đang bước ra từtrang sách để trò chuyện với bạn đọc
Từ vẻ đẹp nội dung và nghệ thuật của đoạn trích,qua hình tượng nhân vật BCT,
ta thấy toát lên được giá trị hiện thực và giá trị nhân đạo
Về giá trị hiện thực, qua VN nhà văn đã phản ánh bức tranh hiện thực của làng quê qua nạn đói với những hình ảnh “ đám người dắt díu nhau, xanh xắm, dật
dờ như người bóng ma bên những người chết còng queo chưa kịp chôn cất với
âm thanh của tiếng hờ khóc người chết, tiếng quạ gào lên từng hồi thê thiết
Trang 7Không dừng lại việc phản ánh bề mặt hiện thực với những hình ảnh âm thanh,
KL còn phản ánh bề sâu ht khi sự đói khát khiến gtri con người trở nên rẻ rúng, những điều đẹp đẽ thiêng liêng của cuộc sống trở nên chua chát đến tội
nghiệp
Qua đó nhà văn lên án tố cáo tội ác tày trời của bọn thực dân phát xít đối với nhân dân ta
Tiếp theo, đoạn trích thể hiện màu sắc mới mẻ và tiến bộ của ngòi bút nhân đạo Kl
Trước tiên làKL đã Tố cáo tội ác của bọn thực dân phong kiến đã đẩy nhân dân
ta vào bước đường cùng như đã chứng minh trên
Thứ hai, Nhà văn đã có cái nhìn xót xa thương cảm đối với con người VN dưới ách thống trị của giai cấp phong kiến và bọn thực dân phát xít trong nạn đói khủng khiếp ất dậu 1945 Điều này giống với cái nhìn của nhà văn NC, NTT, NH khi họ viết về số phận người nông dân trong văn học giai đoạn 930-1945
Những người dân trong hoàn cảnh bị nạn đói, cái chết bủa vây
Thứ ba, ông cũng phát hiện ra và trân trọng vẻ đẹp của con người Cụ thể là nhân vật bà cụ tứ khi sự đói khát không làm cho con người mất đi lòng nhân ái Lòng nhân hậu và vị tha đặc biệt tập trung ở nỗi niềm và cách cư xử của bà cụ
Tứ đối với việc tr nhặt được vợ Qua nhân vật bà cT nahf văn KL cũng gửi gắm thông điệp :” Khi đói người ta không nghĩ đến con đường chết mà chỉ nghĩ đến con đường sống Dù trong tình huống bi thảm đến đâu, dù kề bên cái chết vẫn khao khát hạnh phúc, hướng về ánh sáng, vẫn tinj vào sự sống và vẫn hi vọng vào tương lai, vẫn muốn sống, sống cho ra người” Đây là một thông điệp giàu ý nghĩa nhân sinh
Cuối cùng, giá trị nhân đạo được thể hiện qua hình ảnh lá cờ đỏ bay phất phới trong tâm trí Tr ở cuối truyện đã khẳng định chắc chắn niềm tin vào tương lai tươi sáng, đó là hình ảnh cho thấy những hi vọng của người dân xóm ngụ cư, của mấy mẹ con Tr, là tín hiệu chắc chắn của sự đổi đời đã và sẽ hiện hữu trong hiện thực cuộc sống
Vợ nhặt đã khẳng định tài năng viết truyện ngắn của Kim Lân Không một lời tố cáo, một lời kết tội, chỉ là những dòng miêu tả, khắc họa chi tiết, sinh động cái đói ghê gớm và chuyện lấy vợ khác người của Tràng, vậy mà sức nặng tố cáo của tác phẩm cứ dậy lên từng câu từng chữ Vợ nhặt xứng đáng là một truyện ngắn xuất sắc nhất của Kim Lân và cũng là một truyện ngắn hay nhất viết về cái đói và thân phận của người lao động nghèo trong văn xuôi hiện thực Việt Nam
Trang 8 Cách nhìn mới mẻ về con người
- Nhà văn đã có cái nhìn xót xa thương cảm đối với con người VN dưới ách thống trị của giai cấp phong kiến và bọn thực dân phát xít trong nạn đói khủng khiếp ất dậu 1945 Điều này giống với cái nhìn của nhà văn NC, NTT, NH khi họ viết về số phận người nông dân trong văn học giai đoạn 930-1945 Những người dân trong hoàn cảnh bị nạn đói, cái chết bủa vây
- Nhà Văn còn thấy được sức mạnh của tình yêu con người trong sâu thẳm những con người bé nhỏ Điều này trong sáng tác của văn học hiện thực giai đoạn 1930-1945 cũng đã thể hiện được
- Tuy nhiên, nếu các nhà văn trước, họ cũng viết về nạn đói nhưng thông qua tác phẩm họ muốn lên án tố cáo xã hội hiện thực thời bấy
h Còn với Kl, với ông thông qua tác phẩm trên bối cảnh nạn đói, ông muốn gửi thông điệp khẳng định những người nông dân dù sống chênh vênh bên miệng vực địa phủ, họ vẫn lạc quan tin tưởng vào cuộc sống, vẫn nuôi hi vọng về tương lai, vẫn có niềm tin bất diệt vào
sự đổi đời:” Rồi may ra ông giời cho khá…Biết thế nào hở con, ai giàu
ba họ, ai khó ba đời? CÓ ra thì rồi con cái chúng mày về sau.”Như vậy , NV KL đã bổ sung cái nhìn mới mẻ về con người trong nạn đói
- Cụ thể, nếu đặt trong văn bản, nhiều lần KL để cho nhân vật của mình quên đi thực tại cái đói thê thảm để hướng tới tương lai “hắn
sẽ””hắn thấy””hắn cũng muốn làm một việc gì” (Nhân vật Tr)”Bà lão toàn nói chuyện vui, toàn chuyện sung sướng vè sau này…”(NVBCT)
Từ đôi gà thành đàn gà là cả một niềm khát sống, niềm tin vào sự sống cứ sinh sôi nảy nở đến vô cùng của nhân vật
- Sở dĩ cùng viết về nạn đói nhưng KL lại có mới mẻ trong cách nhìn về con người so với các nhà văn trước là do hoàn cảnh sáng tác, yếu tố thời đại.Dựa trên bối cảnh nạn đói năm 1945, một thời kì khủng khiếp xảy ra tại miền Bắc VN,1 loạt các tác phẩm ra đời viết về nạn đói Và 1 loạt các nhà văn dùng chính tác phẩm để tố cáo lên án chế
độ thực dân pháp đã đẩy nhân dân ta vào bước đường cùng Song, với KL tác phẩm Vn của ông được hoàn thành 1954 khi đất nước giải phóng thành công Điều này chính là tiền đề giúp Kl có cái nhìn về tương lai tươi sáng, cái nhìn mới mẻ khách quan Do đó khi viết về nạn đói khát ông không viết về cái chết mà ông hướng những người nông dân tới tương lai, niềm lạc quan tươi sáng