LÀM VĂN Câu 1: Từ ngữ liệu đã cho ở phần Đọc - hiểu, em hãy viết một đoạn văn ngắn trình bày suy nghĩ của em về sự cần thiết của tinh thần vượt khó trong cuộc sống Câu 2: Phân tích đoạn
Trang 1UBND THÀNH PHỐ HÀ TĨNH
TRƯỜNG THCS THẠCH TRUNG
KÌ THI KHẢO SÁT CHẤT LƯỢNG CUỐI KÌ I
MÔN: NGỮ VĂN 9 Thời gian: 90 phút
Mã đề 01:
I ĐỌC – HIỂU: Đọc văn bản dưới đây và trả lời các câu hỏi
“Ngọc trai nguyên chỉ là một hạt cát, một hạt bụi biển xâm lăng vào vỏ trai, lòng trai Cái bụi bặm khách quan nơi rốn bể lẻn vào cửa trai Trai xót lòng Máu trai liền tiết ra một thứ nước dãi bọc lấy cái hạt buốt sắc Có những cơ thể trai đã chết ngay vì hạt cát từ đâu bên ngoài gieo vào giữa lòng mình (và vì trai chết nên cát bụi kia vẫn chỉ là hạt cát) Nhưng có những cơ thể trai vẫn sống, sống lấy máu, lấy rãi mình ra mà bao phủ lấy hạt đau, hạt xót Tới một thời gian nào đó, hạt cát khối tình con, cộng với nước mắt hạch trai, đã trở thành lõi sáng của một hạt ngọc tròn trặn ánh ngời.”
Câu 1: (0,5đ): Xác định phương thức biểu đạt chính của văn bản trên?
Câu 2: (0,5đ): Khi bị những hạt cát xâm lăng, những chú trai đã có hành động
gì?
Câu 3: (1,0đ)Chỉ ra biện pháp tu từ có trong câu văn sau và nêu tác dụng : “Tới một thời gian nào đó, hạt cát khối tình con, cộng với nước mắt hạch trai, đã trở thành lõi sáng của một hạt ngọc tròn trặn ánh ngời.”
Câu 4: (1,0đ): Nêu bài học mà em rút ra từ văn bản trên ?
II LÀM VĂN
Câu 1: Từ ngữ liệu đã cho ở phần Đọc - hiểu, em hãy viết một đoạn văn ngắn
trình bày suy nghĩ của em về sự cần thiết của tinh thần vượt khó trong cuộc sống
Câu 2: Phân tích đoạn thơ sau :
“ …Từ hồi về thành phố Quen ánh điện cửa gương Vầng trăng đi qua ngõ Như người dưng qua đường
Thình lình đèn điện tắt Phòng Buyn- đinh tối om Vội bật tung cửa sổ Đột ngột vầng trăng tròn”
( Trích Ánh trăng – Nguyễn Duy – Ngữ văn 9,tập 1)
Họ và tên:……… SBD:…………
Hết
Trang 2UBND THÀNH PHỐ HÀ TĨNH
TRƯỜNG THCS THẠCH TRUNG
KÌ THI KHẢO SÁT CHẤT LƯỢNG CUỐI KÌ I
MÔN: NGỮ VĂN 9 Thời gian: 90 phút
Mã đề 02:
I ĐỌC – HIỂU: Đọc văn bản dưới đây và trả lời các câu hỏi
(1)Hãy nói lời yêu thương một cách thật lòng với mọi người xung quanh, đặc biệt là với người thân (2)Vì tình thương yêu có sức mạnh rất lớn, nó giúp người khác vững tin hơn trong cuộc sống, giúp người khác vượt qua gian khổ, nó cảm hóa và làm thay đổi những người sống chưa tốt (3) Tình yêu thương đưa ta vượt lên trên những điều tầm thường (4)Tình yêu thương là điều quý giá nhất trên đời mà người với người có thể trao tặng nhau (5)Rất nhiều người hối hận
vì chưa kịp nói lời yêu thương với người thân khi người thân của họ còn sống (6)Vì vậy đừng ngại nói lời yêu thương với những người mà ta quý mến họ
(Theo Nguyễn Hữu Hiếu, Sức mạnh của tình yêu thương, NXB Trẻ, 2014)
Câu 1.(0,5 điểm) Xác định phương thức biểu đạt chính của phần trích?
Câu 2.(0,5 điểm) Theo tác giả tình thương yêu có sức mạnh to lớn như thế nào ?
Câu 3 (1,0 điểm) Nêu tác dụng của biện pháp tu từ điệp ngữ có trong đoạn
trích
Câu 4 (1,0 điểm) :Em hiểu như thế nào về câu: Tình yêu thương đưa ta vượt
lên trên những điều tầm thường?
PHẦN II: LÀM VĂN (7,0 điểm)
Câu 1: (2,0 điểm)
Từ ngữ liệu ở phần Đọc - hiểu, em hãy viết một đoạn văn ngắn ( khoảng 200 từ) trình bày suy nghĩ của em về vai trò của tình yêu thương trong cuộc sống
Câu 2: (5,0điểm) Phân tích đoạn thơ sau :
“… Ngửa mặt lên nhìn mặt
Có cái gì rưng rưng Như là đồng, là bể Như là sông, là rừng
Trang 3Trăng cứ tròn vành vạnh
Kể chi người vô tình Ánh trăng im phăng phắc
Đủ cho ta giật mình.”
( Trích Ánh trăng – Nguyễn Duy- Ngữ văn 9, tập 1)
Họ và tên:……… SBD:…………
Hết
UBND THÀNH PHỐ HÀ TĨNH
TRƯỜNG THCS THẠCH TRUNG
KÌ THI KHẢO SÁT CHẤT LƯỢNG CUỐI KÌ I
MÔN: NGỮ VĂN 9 Thời gian: 90 phút
Mã đề 03
I ĐỌC – HIỂU (3đ):
Đọc văn bản sau và trả lời các câu hỏi:
“Trên bao dặm đường dài của cuộc đời, có thể cũng có lúc con chồn chân, mỏi gối và đớn đau Đó chưa hẳn là bất hạnh đâu con ạ Đời người, nếu bằng phẳng quá, cũng coi như mình chưa từng nếm đủ các dư vị của cuộc đời Nhạt nhẽo, không thể là nguyên liệu của hạnh phúc.
Mẹ không cầu chúc con may mắn Mẹ không cầu chúc con sung sướng, hạnh phúc hơn người Mẹ chỉ mong muốn con của mẹ luôn là một CON NGƯỜI có trách nhiệm với bản thân, với cộng đồng và với non sông, đất nước này.
(Trích: Thư mừng sinh nhật con gái 21 tuổi – nguồn: Giáo dục, Vietnamnet)
Câu 1:( 0,5đ) Xác định phương thức biểu đạt chính của văn bản trên ?
Câu 2:( 0,5đ)Trong văn bản trên người mẹ cầu chúc điều gì cho con mình?
Câu 3: (1,0đ) Chỉ ra và nêu tác dụng của biện pháp liệt kê trong câu: “Trên bao dặm đường dài của cuộc đời, có thể cũng có lúc con chồn chân, mỏi gối và đau đớn” ?
Câu 4:(1,0đ) Nêu nội dung chính của văn bản trên ?
II LÀM VĂN ( 7đ):
Câu 1:(2,0đ) Từ nội dung văn bản phần đọc hiểu, em hãy viết một đoạn văn
( khoảng 200 từ) trình bày suy nghĩ của mình về tinh thần trách nhiệm mỗi
người trong cuộc sống
Câu 2:(5,0đ) Phân tích đoạn thơ sau :
Trang 4“ …Từ hồi về thành phố Quen ánh điện cửa gương Vầng trăng đi qua ngõ Như người dưng qua đường
Thình lình đèn điện tắt Phòng Buyn- đinh tối om Vội bật tung cửa sổ Đột ngột vầng trăng tròn”
( Trích Ánh trăng – Nguyễn Duy – Ngữ văn 9,tập 1)
Họ và tên:……… SBD:…………
Hết
UBND THÀNH PHỐ HÀ TĨNH
TRƯỜNG THCS THẠCH TRUNG
KÌ THI KHẢO SÁT CHẤT LƯỢNG CUỐI KÌ I
MÔN: NGỮ VĂN 9 Thời gian: 90 phút
Mã đề 04
I PHẦN ĐỌC – HIỂU( 3đ)
Đọc đoạn đoạn văn sau và trả lời câu hỏi:
“ Trong cuộc đời, mỗi khi gặp bất trắc hoặc thất bại trong đời sống, con
người thường phiền muộn, hoang mang Những lúc ấy, những người có nghị lực thường động viên nhau: “- đừng mất niềm tin! không được đánh mất niềm tin vì niềm tin đi liền với hy vọng mà mất hy vọng quả thật là mất tất cả!” Nhưng vấn
đề không chỉ dừng lại ở mức độ không được đánh mất niềm tin mà là không
được đánh mất niềm tin vào điều thiện Xung quanh và trước mắt ta, không phải bao giờ lẽ phải và điều thiện cũng được khẳng định và luôn luôn chiến thắng trong cuộc đối mặt với điều sai trái và cái ác nhưng không vì thế mà ta run sợ trước cái xấu, cái ác và quay lưng với điều thiện Xét trong thế cuối cùng, điều thiện bao giờ cũng chiến thắng, lẽ phải được bảo vệ ”
( Trích Hướng thiện, Triệu Phong)
Câu 1: ( 0,5đ): Xác định phương thức biểu đạt chính của đoạn trích.
Trang 5Câu 2: (0,5đ) : Theo tác giả, tại sao sao những lúc gặp bất trắc hay thất bại,
những người có nghị lực thường động viên nhau: “- đừng mất niềm tin !”
Câu 3: (1,0đ) : Hãy tìm và nêu tác dụng của 1 biện pháp tu từ được sử dụng
trong đoạn văn trên ?
Câu 4: (1,0đ) Thông điệp em nhận được từ đoạn trích trên là gì ?
II PHẦN LÀM VĂN (7đ).
Câu 1 :(2,0đ) Từ nội dung phần đọc hiểu em hãy viết một một đoạn văn nghị
luận trình bày suy nghĩ của em em về vai trò trò của niềm tin trong cuộc sống
Câu 2:(5,0đ) Phân tích đoạn thơ sau :
“… Ngửa mặt lên nhìn mặt
Có cái gì rưng rưng Như là đồng, là bể Như là sông, là rừng
Trăng cứ tròn vành vạnh
Kể chi người vô tình Ánh trăng im phăng phắc
Đủ cho ta giật mình.”
( Trích Ánh trăng – Nguyễn Duy- Ngữ văn 9, tập 1)
Họ và tên:……… SBD:…………
Hết
HƯỚNG DẪN CHẤM
II HƯỚNG DẪN CỤ THỂ:
PHẦN I ĐỌC HIỂU
Mã đề Câu Hình thức, kĩ năng và nội dung kiến thức Điểm
2 - Khi bị những hạt cát xâm lăng, những chú trai đã có 0,5
Trang 6những hành động : + Có những chú trai không chịu được đau xót nên đã chết Những cơ thể trai sống thì phải lấy máu, lấy rãi mình ra mà bao phủ lấy hạt đau, hạt xót
0,5
3 - Biện pháp tu từ ẩn dụ - hạt cát khối tình con.
- Tác dụng: Ca ngợi vẻ đẹp của quá trình đầy gian lao
và nhọc nhằn để kết tinh hạt ngọc trai Hành động của những chú trai giúp ta nhận ra rằng ý chí, nghị lực sẽ
giúp ta vượt qua tất cả mọi trở ngại và thử thách trong cuộc sống.
0,5
4 Bài học rút ra từ văn bản: Văn bản gợi cho chúng ta
nhiều bài học về lẽ sống
+ Trong cuộc sống sẽ có nhiều khó khăn thử thách ập đến mà chúng ta không lường trước được.Lựa chọn vượt qua hay bỏ cuộc trước những khó khăn, thử thách là của chính bản thân mỗi người.Khi vượt qua khó khăn, chúng
ta sẽ có được những thành quả ngọt ngào
1,0
2 - Theo tác giả tình yêu thương có sức mạnh to lớn : nó
giúp người khác vững tin hơn trong cuộc sống, giúp người khác vượt qua gian khổ, nó cảm hóa và làm thay đổi những người sống chưa tốt (3) Tình yêu thương đưa ta vượt lên trên những điều tầm thường
0,5
3 - Biện pháp tu từ điệp ngữ: nói lời yêu thương
- Tác dụng: nhấn mạnh thông điệp về ý nghĩa, sức mạnh của lời yêu thương dành cho những người mà ta yêu thương trong cuộc sống
0,5 0,5
4 Câu “Tình yêu thương đưa ta vượt lên trên những điều
tầm thường” có nghĩa là tình yêu thương có ý nghĩa giúp cuộc sống của mỗi người giành được những điều tốt đẹp trong cuộc sống, vươn tới những giá trị tốt đẹp đích thực hạnh phúc trong cuộc sống và là nền tảng để ta có
1,0
Trang 7thể sống cuộc sống tốt đẹp mà ta mong muốn, cũng như đạt được những điều vĩ đại, phi thường
03
2 - Người mẹ cầu chúc cho con mình luôn là một con
người có trách nhiệm với bản thân, với cộng đồng và với non sông, đất nước này
0,5
3 - Biện pháp tu từ liệt kê: chồn chân, mỏi gối và đau
đớn”
- Tác dụng: Nhằm nhấn mạnh và diễn tả sinh động
những khó khăn, thử thách hay những vấp ngã cũng như thất bại mà con người đều phải đối mặt trong cuộc sống
đó là những lúc ta cảm thấy mệt mỏi, nản chí
0,5
0,5
4 - Nội dung chính của văn bản : người mẹ đã giúp con
nhìn nhận cuộc sống, hướng con đến giá trị làm một con người chân chính, đó là con người có trách nhiệm với chính mình từ suy nghĩ, hành động, ứng xử, có trách nhiệm với cộng đồng, mình vì mọi người và trách nhiệm cống hiến với non sông đất nước
1,0
04
1 - Phương thức biểu đạt chính: nghị luận 0,5
2 Theo tác giả, tại sao sao những lúc gặp bất trắc hay thất
bại, những người có nghị lực thường động viên nhau:
“- đừng mất niềm tin !”: vì niềm tin đi liền với hy vọng
mà mất hy vọng quả thật là mất tất cả!”
0,5
3 - Hs có thể nêu biện pháp tu từ : Điệp ngữ - niềm tin
- Tác dụng : Nhằm nhấn mạnh vai trò, sự cần thiết của niềm tin đối với con người trong cuộc sống
0,5 0,5
4 - Thông điệp của văn bản : trong những hoàn cảnh khó khăn thì con người cũng không được đánh mất nềm tin
vào bản thân, vào điều thiện và lẽ phải trong cuộc sống
để vượt qua những thử thách chông gai, những điều bất
1,0
Trang 8công trong cuộc sống
Câu 1:
01 Viết đoạn văn:
* Hình thức: Học sinh biết trình bày đúng hình thức của một đoạn
văn, khoảng 150 từ
* Nội dung: Học sinh trình bày được những ý sau:
Giới thiệu: Tinh thần vượt khó đóng vai trò quan trọng không thể
thiếu nếu muốn thành công trong cuộc sống
Giải thích: Tinh thần vượt khó: sẵn sàng đối mặt với khó khăn,
thử thách trong cuộc sống với một tinh thần, năng lượng tích cực
Là một con người và đặc biệt là giới trẻ, chúng ta cần có tinh thần
vượt khó để hướng đến một cuộc sống tốt đẹp hơn
- Sự cần thiết của tinh thần vượt khó:
+Người có tinh thần vượt khó là người biết phấn đấu, vươn lên
trong cuộc sống của mình, nỗ lực hết sức để mong muốn đạt được
những thành tựu cho riêng mình; khi vấp ngã không chán nản,
buông xuôi mà tìm cách đứng dậy sau vấp ngã để đi tiếp con
đường mà mình đã chọn
+Người có tinh thần vượt khó sẽ tôi luyện những phẩm chất quý
giá : chăm chỉ, cần cù, lạc quan từ đó con đường đi đến thành
công sẽ rút ngắn hơn
+ Tinh thần vượt khó sẽ mang đến cho con người những thành
quả ngọt ngào sau những nỗ lực và cố gắng, khiến chúng ta được
người khác yêu thương, tin tưởng và học tập theo
- Hs lấy ví dụ : Bác Hồ, thầy giáo Nguyễn ngọc Kí, Các vận động
viên khuyết tật…
- Phản đề:
+ Phê phán những người bi quan, khi đứng trước khó khăn thử
0.5
1.5
Trang 9thách không dám đương đầu hoặc luôn chán nản mà gục ngã; khi vấp ngã không đủ tinh thần dũng cảm đứng dậy bước tiếp
- Khẳng định tầm quan trọng của tinh thần vượt khó trong cuộc
sống và rút ra bài học cho bản thân
02 Viết đoạn văn:
* Hình thức: Học sinh biết trình bày đúng hình thức của một đoạn
văn, khoảng 150 từ
* Nội dung: Học sinh trình bày được những ý sau:
- Giới thiệu: tình yêu thương và sự quan tâm chia sẻ của con người trong cuộc sống
- - Giải thích: Tình yêu thương là sự rung động, thấu cảm trước hoàn cảnh, con người Người có lòng yêu thương là người sống chan hòa với người khác, sẵn sàng giúp đỡ, cho đi mà không mong nhận lại Yêu thương vô cùng quan trọng trong cuộc sống, mỗi chúng ta hãy sống, yêu thương người khác cũng như yêu thương chính bản thân mình
- Sự cần thiết của tình yêu thương:
+ Giúp ta thấy vui vẻ, hạnh phúc, lạc quan, yêu đời, biết sống có ý nghĩa
+ Kết nối mọi người, tạo mối quan hệ gắn bó, thân thiết giữa người với người
+ Là động lực , ý chí, sức mạnh vượt qua khó khăn thử thách
+ Được mọi người yêu mến, quý trọng, thành công trong cuộc sống
+ Nuôi dưỡng rèn luyện tâm hồn, nhân phẩm, xã hội văn minh tiến bộ
- Phản đề:
+ Tránh xa lối sống vô cảm, thờ ơ với những nỗi đau của người khác
+ Phê phán lối sống ích kỷ chỉ nghĩ đến bản thân mình
- Bài học về tình yêu thương
+ Tình yêu thương có vai trò rất quan trọng đối với mỗi người
0.5
1.5
Trang 10chúng ta.
+ Biết lan tỏa tình yêu thương tới mọi người, thường xuyên tham gia các hoạt động thiện nguyện, ủng hộ, đồng cảm với những
cảnh ngộ khó khăn trong cuộc sống
+ Cần biết trân trọng những gì mình đang có
- Khẳng định lại tầm quan trọng của yêu thương trong cuộc sống
+ Rút ra bài học cho nhận thức và hành động cho bản thân và mọi người xung quanh
+ Kêu gọi rèn luyện phẩm chất yêu thương
03
Viết đoạn văn:
* Hình thức: Học sinh biết trình bày đúng hình thức của một đoạn
văn, khoảng 150 từ
* Nội dung: Học sinh trình bày được những ý sau:
- Giới thiệu: Tinh thần trách nhiệm là một trong những phẩm chất đáng quý của con người
- Giải thích: Tinh thần trách nhiệm: là ý thức thực hiện tốt nghĩa
vụ, công việc của bản thân, không ỷ lại, dựa dẫm hay đùn đẩy trách nhiệm cho người khác
- Tinh thần trách nhiệm chính là một trong những phẩm chất đáng quý, nó là yếu tố mang tính quyết định tới sự thành công, thất bại cũng như sự phát triển bền vững của mỗi cá nhân
- Biểu hiện của tinh thần trách nhiệm:
- Đối với học sinh: trách nhiệm của chúng ta là học tập thực tốt,
nghiêm chỉnh thực hiện các quy định của nhà trường, có tính thần yêu nước, chăm lo học tập,…
- Có trách nhiệm với bản thân, với gia đình, những người xung
quanh
- Đối với công dân: thực hiện tốt quy định của nhà nước, của pháp luật, có trách nhiệm với gia đình và mọi người xung quanh
0,5
1,5
Trang 11- Sự cần thiết của tinh thần trách nhiệm:
+ Là nguồn động lực thúc đẩy ta nỗ lực và hoàn thiện bản thân,
nâng cao các kỹ năng giải quyết tình huống cũng như trình độ
chuyên môn
+ Được lòng tin, sự tôn trọng và yêu quý từ bạn bè, đồng nghiệp
và những người xung quanh
+ Dễ dàng vươn tới thành công hơn
- Ví dụ : Tự hoàn thành bài tập, tuân thủ nội quy nhà trường, luật
an toàn giao thông, dũng cảm nhận và sửa lỗi khi phạm sai lầm…
- Phản đề : Phê phán những người thiếu tinh thần trách nhiệm Họ
thường né tránh, ỷ lại, đùn đẩy trách nhiệm cho người khác Nếu
có nhận, những người này cũng chỉ làm chống đối, qua loa cho có
mà thôi Những người như thế rất đáng bị phê phán và lên án
.III Kết bài: Khẳng định sự cần thiết của tinh thần trách nhiệm
đối với mỗi người trong cuộc sống và kêu gọi rèn luyện tinh thần
trách nhiệm
04
Viết đoạn văn:
* Hình thức: Học sinh biết trình bày đúng hình thức của một đoạn
văn, khoảng 150 từ
* Nội dung: Học sinh trình bày được những ý sau:
- Giải thích niềm tin là gì : niềm tin là sự tin tưởng, tín nhiệm vào
những điều có thể làm trong cuộc sống dựa trên cơ sở hiện thực
nhất định
- Sức mạnh niềm tin vào cuộc sống là sức mạnh tinh thần, giúp
con người làm được những điều mong ước, hoàn thành những dự
định
- Vì sao cần có niềm tin trong cuộc sống ?
+ Niềm tin vào bản thân mang lại niềm tin yêu cuộc sống , yêu
con người, hi vọng vào những điều tốt đẹp Niềm tin giúp con
người vững vàng , lạc quan và thành công trong cuộc sống
+ Niềm tin giúp bản thân con người vượt lên mọi thử thách và
trưởng thành càng khó khăn con người càng bản lĩnh hơn ,họ tin
vào ý chí và nghị lực,khả năng của bản thân để vượt lên chiến
thắng tất cả
+ Cuộc sống không thể biết trước những bất trắc khó khăn nên cần
( 0,5đ)
( 1,5đ)