Cung cầu và gía cả thị trường pot

Hình II.3: Sự di chuyển dọc theo đường cầu của một loại hàng hóa đã cho là sự thay đổi lượng cầu của hàng hóa đó do giá cả của chính nó thay đổi, trong điều kiện các yếu tố khác không đổ

Chương II

Nội dung chương II:

Thị trường cạnh tranh hòan hảo.

Bối cảnh giả thiết của lý thuyết cung- cầu

Thị trường cạnh tranh hòan hảo.

Bối cảnh giả thiết của lý thuyết cung- cầu

Cầu – cung và giá cả thị trường.

I

II

Co giãn của cầu và cung.

IIIII

Các cá nhân tham gia thị trường

dù là với tư cách người bán hay người mua đều là một bộ phận rất nhỏ bé so với toàn thể thị trường

trong đó nó hoạt động để không

thể chi phối đến gía cả của bất cứ

thứ gì họ bán hoặc họ mua

Các cá nhân tham gia thị trường

dù là với tư cách người bán hay người mua đều là một bộ phận rất nhỏ bé so với toàn thể thị trường

trong đó nó hoạt động để không thể chi phối đến gía cả của bất cứ

thứ gì họ bán hoặc họ mua

Không có sự chi phối hoặc áp

đặt của bất kỳ ai (nhà nước, các tổ chức kinh tế hay các hiệp hội ) đến các hoạt động mua, bán và giá

cả của các hàng hóa,dịch vụ trên thị trường.

Thị trường “trong suốt”

II CẦU - CUNG VÀ GIÁ CẢ THỊ TRƯỜNG

II CẦU - CUNG VÀ GIÁ CẢ THỊ TRƯỜNG

A Cầu (sức cầu)

Khi nghiên cứu xu hướng tác động của một yếu tố nào đó đến lượng cầu chúng ta phải giả định các yếu tố khác không đổi.

Chỉ tìm hiểu lượng cầu là số

lượng hàng hóa mà người mua

muốn mua và có khả năng mua

tại một mức giá trong một khỏan thời gian cụ thể

Lưu ý

LƯỢNG CẦU CÁ NHÂN

Giá của chính hàng hóa đó

Thu nhập của người tiêu dùng

Giá của hàng hóa

có liên quan

Kỳ vọng của người tiêu dùng

Khẩu vị, sở thích hay thị hiếu CẦU CÁ NHÂN

như vậy?

Kết luận

Tác động thu nhập thực tế

Tác động thay thế

Q P

P

Q

Các yếu tố khác không đổi

2 Quy luật cầu

Thảo luận

Có khi nào người tiêu

dùng cư xử trái với quy luật cầu không? Nếu có thì cụ

thể là mặt hàng nào? Tại

sao họ lại cư xử như vậy?

Các yếu tố khác không đổi

Pa  Qa

Pb  Qb

Pc  Qc

3 Các

hình thức thể

hiện cầu

Biểu cầu: là bảng liệt

kê các mối quan hệ ngược chiều giữa giá

Hàm số cầu:

Qx = f(Px) Trong đó: -Qx là lượng cầu

của hàng hóa X

- P là giá của hàng hóa X

Bảng II.1: Biểu cầu về gạo.

Đơn giá (P: price)(ngàn đ/ kg) (Qd)(triệu kg/ Tuần) Lượng cầu

Hình II.1: Đường cầu của gạo

C

D

E

- Qc là lượng cầu của cá (kg/ngày)

Hàm số cầu này đã cho chúng ta biết được mối quan

hệ giữa giá và lượng cầu như sau:

+ Nếu Pc = 35 thì Qc = 200-2*35=130kg/ngày+ Nếu Pc = 40 thì Qc = 200-2*40=120kg/ngày+ Nếu P = 45 thì Q = 200-2*45=110kg/ngày

Hình II.3: Sự di chuyển dọc theo đường cầu của một loại hàng hóa đã cho là sự thay đổi lượng cầu của hàng hóa đó do giá cả của chính nó thay đổi, trong

điều kiện các yếu tố khác không đổi

Thảo luận:

Sự dịch chuyển cả đường cầu 5

Anh (chị) hiểu thế nào

là cầu tăng? Khi cầu tăng thì vị trí của đường cầu trên đồ thị thay đổi như thế nào?

Hình II.4 : Cầu tăng, đường cầu dịch chuyển sang phải (từ D1D1 D2D2) Cầu giảm, đường cầu dịch chuyển sang trái (từ D D D D )

Những yếu tố làm dịch chuyển đường cầu

Thu nhập của người tiêu dùngGiá cả hàng hoá & dịch vụ có liên quan

Kết luận

Một sự dịch chuyển đường cầu của một loại hàng hóa đã cho

là sự thay đổi lượng cầu ở tất cả các mức giá do một trong các yếu

tố ngoài giá cả của chính hàng hóa đó thay đổi, với điều kiện giá

cả của chính nó không đổi

Thảo luận

Khi thu nhập của người tiêu dùng tăng thì cầu của tất cả các hàng hoá, dịch vụ trên thị trường biến động như thế nào? Thu nhập của người tiêu dùng

a

a) Cầu hàng hóa thông

Hình II.6

b Qui mô thị trường hay số lượng người tiêu dùng

Thay thế

Bổ sung

Mối quan hệ của các hàng hóa trong tiêu

dùng

C Giá cả của hàng hóa có liên quan với

hàng hóa đang xem xét.

Đường cầu của nước ngọt cola

Đường cầu của gas

Hình II.10

e Khẩu vị, sở thích hay thị hiếu của người tiêu dùng

f Các yếu tố khác như: thời tiết, khí hậu, tình hình

chính trị - xã hội,

CẦU THỊ TRƯỜNG

Q=q1+q2+q3+ +qn

B CUNG ( SỨC CUNG )

1 Định nghiã:

Cung của một hàng hóa hay dịch vụ

là những số lượng thay đổi khác nhau

của hàng hóa hay dịch vụ đó mà người

bán sẵn sàng và có khả năng bán ở

những mức giá thay đổi khác nhau có

thể có trên thị trường, trong một

khoảng thời gian nhất định, với điều

kiện các yếu tố khác không đổi

Q P

P

Q

Các yếu tố khác không đổi

Doanh nghiệp trong ngành thay đổi quy

Khi giá một mặt hàng tăng lên (trong điều kiện các yếu tố khác

không đổi) lượng cung về hàng hóa

đó tăng và ngược lại khi giá một

mặt hàng giảm (trong điều kiện các yếu tố khác không đổi) lượng cung

về hàng hóa đó sẽ giảm”.

Quy luật cung

2

Thảo luận

Có khi nào người bán cư xử trái với quy luật cung không? Nếu

có thì cụ thể là mặt hàng nào? Tại sao họ lại cư xử như vậy?

3 Các

hình thức

thể hiện

cung

Biểu cung: là bảng liệt

kê các mối quan hệ cùng chiều giữa giá và lượng cung

Hàm số cung:

Qx = g(Px) Trong đó: -Qx là lượng cung của hàng hóa X

- P là giá của hàng hóa X

Bảng II.2: Biểu cung của gạo.

  (P: price)(ngàn đ/ kg) Đơn giá Lượng cung (Q (triệu kg/ Tuần)s)

Hình II.12: đường cung của gạo

Hàm số cung có dạng Qx = g(Px)

Giả định, chúng ta có hàm số cung của thịt như sau:

Qt = 10Pt – 50 (Pt>25)Trong đó:

- Pt là giá thịt (1.000đ/kg)

- Qt là lượng cung của thịt (kg/ngày)

Hàm số cung này đã cho chúng ta biết được mối quan

hệ giữa giá và lượng cung như sau:

+ Nếu giá thịt là 35.000đ/kg thì Qt= 10*35-50=300kg/ngày+ Nếu giá thịt là 40.000đ/kg thì Qt= 10*40-50=350kg/ngày+ Nếu giá thịt là 45.000đ/kg thì Q = 10*45-50=400kg/ngày

Sự di chuyển dọc theo đường cung của một loại hàng hóa đã cho là sự thay đổi lượng cung của hàng hóa đó do giá cả của chính nó thay đổi, trong điều kiện các yếu tố khác không đổi

Thảo luận

Anh (chị) hiểu thế nào là cung tăng (cung giảm)? Khi cung tăng (cung giảm) thì vị trí của đường cung trên đồ thị thay đổi như thế nào?

5 Sự dịch chuyển cả đường đường cung

Cung tăng, đường cung dịch chuyển sang ph i, từ Sả 1 S2 Cung giảm, đường cung dịch chuyển sang trái, từ S1  S0

Các yếu tố đã làm cho đường cung dịch chuyển (các yếu tố khác hay các yếu tố ngòai giá của chính hàng hóa đó):

a Chi phí sản xuất

b Giá của hàng hóa có liên quan

c Thuế theo sản lượng

d Giá dự kiến, v.v…

Một sự dịch chuyển đường cung của một loại hàng hóa đã cho là sự thay đổi

lượng cung ở tất cả các mức giá do một trong các yếu tố ngoài giá cả của chính hàng hóa đó thay đổi, với điều kiện giá cả của chính nó không đổi

Kết luận

Kết luận

a) Chi phí sản xuất giảm.

b Giá cả của hàng hóa có liên quan với hàng hóa

Mối quan hệ của các hàng hóa

thảo luận sản xuất, các hàng hóa, dịch vụ Đứng dưới góc nhìn của nhà

được cung ứng trên thị trường có quan hệ với nhau như thế nào?

a) Giá gạo tăng do xuất khẩu.

c Thuế theo sản lượng.

C.TƯƠNG QUAN TÁC ĐỘNG CUNG- CẦU

1/ Qúa trình hình thành giá cân bằng

CAO ÍT NHIỀU THẤP NHIỀU >< ÍT

><

: :

Hình II.19: Cung- cầu của gạo

Thiếu hàng

9

a b c

2 Sự biến động của thị trường

Sự biến động của thị trường do đường cầu

và đường cung dịch chuyển

Sự biến động của thị trường

do đường cung dịch chuyển

a Sự biến động của thị trường do đường cầu dịch

Khi có thông tin cho biết ăn cam

có lợi cho sức khỏe

Kết luận:

D P; Q

c Sự biến động của thị trường do đường cung và

đường cầu cùng dịch chuyển

Qc

Hình II.25: Thị trường bánh ngọt Khi giá đường tăng và có thông tin cho biết ăn nhiều

bánh ngọt không tốt cho sức khỏe

c Sự biến động của thị trường do đường cung và

đường cầu cùng dịch chuyển

Kết luận:

S & D P; Q

Hình II.25: Thị trường bánh ngọt Khi giá đường tăng và có thông tin cho biết ăn nhiều

bánh ngọt không tốt cho sức khỏe

c Sự biến động của thị trường do đường cung và

đường cầu cùng dịch chuyển

Kết luận:

S & D P không đổi; Q

3/ Sự biến động lan tỏa giữa các thị trường và sự cân

bằng đồng thời của tòan thể thị trường

Hình II.27: Thị trường gạo.

Khi giá lúa tăng

P g;

Q g

Hình II.21: Thị trường xe máy

Khi giá gạo tăng

III

1.Co giãn của cầu theo giá

1.Co giãn của cầu theo giá

2.Co giãn của cầu theo thu nhập

2.Co giãn của cầu theo thu nhập

Co giãn của cung theo giá

Co giãn của cung theo giá

3.Co giãn của cầu theo giá chéo

3.Co giãn của cầu theo giá chéo

B

A

Co giãn của cầu

Nội dung:

Co giãn theo giá của cầu là sự đáp ứng hay phản ứng của lượng cầu trước sự biến

động giá của chính hàng hoá đó

Thông thường co giãn theo giá của cầu rơi vào 1 trong 3 trường hợp sau:

• %ΔQd > %ΔP : ta gọi cầu co giãn

• %ΔQd < %ΔP : ta gọi cầu ít co giãn hay không

co giãn

• %ΔQd = %ΔP : ta gọi cầu co giãn bằng đơn vị

1.Co giãn của cầu theo giá

a Khái niệm

Hình II.30: Các trạng thái co giãn theo giá của cầu.

Pb

Pa

Hình II.31: Các trường hợp đặc biệt.

: Cầu co giãn : Cầu ít co giãn : Cầu co giãn bằng đơn vị : Cầu hoàn toàn không co giãn : Cầu hoàn toàn co giãn

b Hệ số co giãn của cầu theo giá

b Hệ số co giãn của cầu theo giá

d d

d

d dp

Q

P P

Q P

P Q

Q P

P Q

Q P

%100

%

%

Q

P

Qd

•Pa = OB (3)

•Qa = OC (4)Thay (2), (3), (4) vào (1) ta có:

Ep = (- CN/ OB)*(OB/ OC)

 Ep = - CN/ OC

b2 Hệ số co giãn điểm



Ví dụ : Ta có phương trình cầu sản phẩm X như sau: Qx = 100 - 2Px Hãy tính hệ số co giãn của cầu theo giá tại mức giá Px = 25.

Chúng

ta có thể tính Eptheo 2 cách

Đại số

Hình học

N: P = 0  Q = 100 – 2*0 = 100 B: P = 50  Q = 100 – 2*50 = 0 Khi Px = 25  Qx = 100 – 2*25 = 50 Dựa vào đồ thị ta có :

Ep = - CN/ OC = - (100 – 50)/ 50 = -1 Cầu co giãn bằng đơn vị.

B

Edp- : ∞: Cầu hòan tòan co giãn.

Edp=0: Cầu hòan tòan

không co giãn

Hình II.34 : Hệ số co giãn của cầu theo giá tại các

điểm trên đường cầu

c) Mối quan hệ giữa giá và doanh thu trong các

trạng thái co giãn theo giá của cầu :



=

TR

c) Mối quan hệ giữa giá và doanh thu trong các

trạng thái co giãn theo giá của cầu :

Kết luận

Kết luận

Nếu giá của một mặt hàng đang biến động trong khu vực giá có:

 Cầu co giãn thì tổng doanh thu

sẽ thay đổi ngược chiều với sự biến động giá.

 Cầu ít co giãn thì tổng doanh thu

sẽ thay đổi cùng chiều với sự biến động giá.

 Cầu co giãn bằng đơn vị thì tổng doanh thu sẽ độc lập đối với sự

biến động giá.

Thảo luận đổi chiến lược giá như thế nào nếu các anh (chị) Để tăng doanh thu các anh (chị) phải thay

đang bán sản phẩm của mình với mức giá:

- Pb?

- Pc? Dựa trên cơ sở nào để các anh (chị) đưa ra quyết định đó?

d) Ý nghĩa của việc nghiên cứu hệ số co giãn

theo giá của cầu

Hệ số co giãn của cầu theo giá đã cho chúng

ta biết được mức độ thay đổi của lượng cầu trước sự biến động giá Từ đó, giúp

chúng ta có cơ sở để đề

ra chiến lược giá vì mục tiêu tăng doanh thu

e/ Các yếu tố ảnh hưởng đến hệ số co giãn của cầu theo giá.

1 Sự phân lọai các hàng hóa, dịch vụ

theo nhu cầu (xa xỉ hay thiết yếu)

2 Co giãn của cầu theo thu nhập 

a) Khái niệm:

Co giãn của cầu theo thu nhập là sự đáp ứng hay phản ứng của lượng cầu trước sự biến động của thu nhập

b) Hệ số co giãn của cầu theo thu nhập :

d d

d

d di

Q

I I

Q I

I Q

Q I

I Q

Q I

% 100

%

%

c) Ý nghĩa của việc nghiên cứu Edi :

Thông qua Edi , chúng ta biết được chiều hướng và đo lường được mức độ thay đổi của cầu trước sự biến động của thu nhập

để có cơ sở điều chỉnh giá bán và sản lượng cung ứng cho thích hợp với sự thay đổi của thu nhập.

3/ Co giãn của cầu theo giá chéo

a) Khái niệm: Co giãn của cầu theo giá chéo sự đáp ứng hay phản ứng của lượng cầu là trước sự biến động giá của hàng hóa có liên quan.

b) Hệ số co giãn theo giá chéo của cầu :

: X và Y có quan hệ thay thế trong tiêu dùng : X và Y có quan hệ bổ sung trong tiêu dùng c) Ý nghĩa của việc nghiên cứu Exy :

Thông qua Exy, chúng ta biết được chiều hướng và đo lường được mức độ thay đổi của cầu hàng hóa X trước sự

biến động giá của hàng hóa Y để có cơ sở điều chỉnh giá bán

và sản lượng cung ứng sản phẩm X cho thích hợp với sự

thay đổi giá của sản phẩm Y.

E xy > 0

E xy < 0

dx

y y

dx y

y dx

dx y

y dx dx y

dx xy

Q

P P

Q P

P Q

Q P

P Q

Q P

% 100

%

%

1 Khái niệm:

Co giãn của cung theo giá là sự đáp ứng hay phản ứng của lượng cung trước sự biến động giá của chính hàng hoá đó

Thông thường co giãn theo giá của cung rơi vào 1 trong 3 trường hợp dưới đây:

a %ΔQs > %ΔP : ta gọi cung co giãn

b %ΔQs < %ΔP : ta gọi cung ít co giãn hay không co

giãn

c %ΔQs = %ΔP : ta gọi cung co giãn bằng đơn vị

B/ CO GIÃN CỦA CUNG  THEO GIÁ

Pa

Pb

a Cung co giãn b Cung ít

co giãn c Cung co giãn bằng đơn vị

Hình II.31: Các trường hợp đặc biệt.

d Cung hòan tòan co

Q

Q b

2) Hệ số co giãn của cung theo giá :

s

s s

s s

s

s sp

Q

P P

Q P

P Q

Q P

P Q

Q P

% 100

%

%

3 Hệ số co giãn của cung và yếu hàngu tố thờng cungi gian.

• Đối với những sản phẩm cung lần

1 thì thời gian càng dài, cung càng

co giãn

• Nhưng đối với những sản phẩm cung lần 2 thì ngược lại, thời gian càng dài, cung càng ít co giãn