ĐỀ HSG sử

phân tích các chính sách và tìm ra chính sách thể hiện rõ bản chất Công xã là nhà nước của giai cấp vô sản 1/2TL 1/2TL 2 Cách mạng tháng Mười Nga 1917 Cách mạng tháng Mười Nga 1917 và c

ĐỀ THI CHỌN HSG CẤP THÀNH PHỐ

NĂM HỌC 2022-2023 MÔN: LỊCH SỬ 8

Thời gian làm bài 150p

I Khung ma trận đề thi học sinh giỏi môn Lịch sử 8 năm học 2022-2023.

điểm

Ghi chú Chủ đề kiến thức Số

lượng bài

Số lượng câu

Thông hiểu

Vận dụng

Vận dụng cao

1 Chủ nghĩa tư bản và

các nước Âu Mĩ

2

Cách mạng tháng

Mười Nga 1917

3 Kháng chiến chống

Pháp từ 1858 đến cuối

thế kỉ XIX

1/2

1/2 1/2

4

II.Bản đặc tả đề thi học sinh giỏi môn Lịch sử 8 năm học 2022-2023.

TT Chương/ chủ

đề

Nội dung đơn

vị kiến thức

Mức độ đánh giá

Số câu hỏi theo mức độ

nhận thức

Thông hiểu

Vận dụng

Vận dụng cao

1 Chủ nghĩa tư

bản và các

nước Âu Mĩ

Công xã Pari 1871

Vận dụng: chứng minh

Công xã Pari là nhà nước kiểu mới

Vận dụng cao phân tích

các chính sách và tìm ra chính sách thể hiện rõ bản chất Công xã là nhà nước của giai cấp vô sản

1/2TL

1/2TL

2 Cách mạng

tháng Mười

Nga 1917

Cách mạng tháng Mười Nga 1917 và cuộc đấu tranh bảo vệ cách mạng

Thông hiểu trình bày hoàn

cảnh,diễn biến của CM Tháng Mười 1917

Vận dụng.tại sao ở Nga

1917 lại có hai cuộc cách mạng

1/2TL

1/2TL

Vận dụng: Phân tích ý

nghĩa lịch sử của cách mạng tháng Mười Nga năm 1917

Vận dụng cao:Phân tích tác

động của cách mạng tháng Mười Nga năm 1917 đến cách mạng Việt Nam

1/2TL

1/2TL

3 Kháng chiến

chống Pháp từ

1858 đến cuối

thế kỉ XIX

Phong trào kháng chiến chống Pháp trong những năm cuối TK XIX

Vận dụng: Phân tích

nguyên nhân thất bại, ý nghĩa lịch sử của cuộc khởi nghĩa Hương Khê

Vận dụng cao: chứng minh

khởi nghĩa Hương Khê là cuộc khởi nghĩa điển hình trong phong trào Cần Vương

1/2TL

1/2TL

Trào lưu cải cách duy tân ở Việt Nam nửa cuối thế kỉ XIX

Thông hiểu:trình bày hoàn

cảnh lịch sử và những đề nghị cải cách ở Việt Nam nửa sau thế kỉ XIX

Vận dụng Tại sao những đề

nghị cải cách không được thực hiện

1/2TL

1/2TL

Tổng hợp chung

III.ĐỀ KIỂM TRA

Câu 1:Hãy chứng minh rằng Công xã Pari là nhà nước kiểu mới.Theo anh (chị)

biện pháp nào mà Công xã thực hiện thể hiện rõ nhất bản chất Công xã là nhà nước của giai cấp vô sản?

Câu 2:Từ hoàn cảnh lịch sử, những diễn biến chính của cách mạng Nga năm

1917? Theo anh chị tại sao ở Nga năm 1917 có đến hai cuộc cách mạng: Cách

mạng dân chủ tư sản tháng hai và cách mạng xã hội chủ nghĩa tháng Mười?

Câu 3:Phân tích ý nghĩa lịch sử của Cách mạng tháng Mười Nga năm 1917 ảnh

hưởng của cuộc cách mạng này đối với cách mạng Việt Nam như thế nào?

Câu 4:Phân tích hoàn cảnh lịch sử, nguyên nhân thất bại, ý nghĩa lịch sử của cuộc

khởi nghĩa Hương Khê?Vì sao nói khởi nghĩa Hương Khê là cuộc khởi nghĩa điển

hình trong phong rào Cần Vương?

Câu 5:Nêu hoàn cảnh lịch sử và những đề nghị cải cách ở Việt Nam nửa sau thế kỉ

XIX Tại sao những đề nghị cải cách trên không được thực hiện?

IV Đáp án và hướng dẫn chấm

Câu 1 (4 điểm)

a.Công xã Pari là nhà nước kiểu mới.

- Cơ cấu chính quyền hoàn toàn khác với bộ máy nhà nước của những giai cấp bóc

lột trước

- Cơ cấu cao nhất của nhà nước là Hội đồng công xã: lập pháp và hành pháp

- Hội đồng công xã lập ra 10 UB tạo thành một hệ thống quản lý nhà nước

- Quân đội và bộ máy cảnh sát của chính quyền cũ được thay bằng lực lượng an ninh

nhân dân

- Tách nhà thờ ra khỏi nhà nước vả trường học, đảm bảo tự do cá nhân…

b biện pháp mà Công xã thực hiện thể hiện rõ nhất bản chất Công xã là nhà

nước của giai cấp vô sản?

- Đại biểu trúng cử hầu hết là công nhân và trí thức tiến bộ- đại diện cho quần chúng

nhân dân lao động công nhân không chiếm số đông nhưng là lực lượng chính lãnh

đạo công xã

0,5đ 0,5đ 0,5đ 0,5đ

2đ

Câu 2.(4 điểm)

a hoàn cảnh lịch sử, những diễn biến chính của cách mạng Nga năm 1917

 Hoàn cảnh :

- Chính trị: trước cách mạng nước Nga là đế quốc quân chủ chuyên chế,

Nga hoàng đẩy nước Nga vào cuộc chiến tranh thế giới thứ nhất

- Kinh tế: khủng hoảng và suy sụp

- Xã hội: đời sống nhân dân khổ cực, mâu thuẫn xã hội gay gắt

* Diễn biến:

0,25 đ 0,25 đ 0,25

- Cách mang tháng Hai 1917

+Ngày 23/2 biểu tình của 9 vạn nữ công nhân Pe-tơ- rô- grat

+Ngày 27/2 dưới sự lãnh đạo của đảng Bôn- sê- vic công nhân chuyển từ đấu

tranh chính trị sang đấu tranh vũ trang

+ Kết quả: lật đổ chế độ Nga hoàng, thành lập hai chính quyền: Xô viết và chính

quyền tư sản

- Cách mạng tháng Mười

+ Thực tế ở Nga lúc này hai chính quyền song song tồn tại là Xô viết và chính

quyền tư sản mâu thuẫn với nhau

+ Dưới sự lãnh đạo của đảng Bôn- sê- vic, chính quyền Xô viết tiếp tục tiến

hành cuộc cách mạng

+ 24-10 khởi nghĩa bùng nổ và thắng lợi ở Pe-tơ- rô- grat

+ 25-10-1917 cung điện mùa đông bị chiếm, đầu năm 1918 cách mạng giành

thắng lợi trong cả nước

b Ở Nga năm 1917 có đến hai cuộc cách mạng: Cách mạng dân chủ tư sản

tháng hai và cách mạng xã hội chủ nghĩa tháng Mười?

- Sau cải cách nông nô 1861 chủ nghĩa tư bản (CNTB) phát triển mạnh mẽ ở

Nga, từ đầu hế kỉ XX thì nước Nga chuyển lên chủ nghĩa đế quốc (CNĐQ)

CNĐQ đã tạo ra những tiền đề về kinh tế và chính trị cho cách mạng bùng nổ

- Nga hoàng đẩy nước Nga vào cuộc chiến tranh thế giới thứ nhất , nó làm đẩy

mâu thuẫn trong nước ngày càng gay gắt……

- Năm 1917 do hậu quả của chiến tranh , nước Nga lâm vào tình trạng khủng

hoảng trầm trọng về mọi mặt:chính trị, kinh tế…

- Nhân tố quyết định là giai cấp vô sản Nga đã trưởng thành và đủ sức làm cách

mạng, đã có một Đảng chân chính- đảng Bôn-sê-vic

- Các cuộc cách mạng Nga trong năm 1917 đã được chuẩn bị đầy đủ về mặt tư

tưởng, lý luận

- Với chiến tranh thế giới thứ nhất, các nước đế quốc không kịp can thiệp vào

nước Nga

đ

0,25 đ 0,25 đ 0,25 đ

0,25 đ 0,25 đ 0,25 đ 0,25 đ

0,25 đ

0,25 đ 0,25 đ

0,25

đ 0,25 đ 0,25 đ

Câu 3(4 điểm)

a Phân tích ý nghĩa lịch sử của Cách mạng tháng Mười Nga năm 1917

- Cách mạng tháng Mười có ý nghĩa lịch sử trọng đại đối với nước Nga và thế

giới một kỉ nguyên mới mở ra làm thay đổi đất nước và số phận hàng triệu

người Nga

- Lần đầu tiên trong lịch sử nước Nga, giai cấp công nhân, nhân dân lao động

và các dân tộc được giải phóng

- Lịch sử nước Nga đã sang một trang mới, chế độ mới được xác lập…

- Cách mạng Nga có ảnh hưởng mạnh mẽ đến tiến trình lịch sử và cục diện thế

giới

- Cách mạng tháng Mười đã phá vỡ trận tuyến cảu CNTB, làm cho nó không

còn là một hệ thống thế giới

- Cổ vũ mạnh mẽ phong trào cách mạng của giai cấp công nhân quốc tế

- Thực tiễn của Cách mạng tháng Mười không những đã dthức tỉnh, cổ vũ ý

chí đấu tranh cho cac dân tộc bị áp bức trên thế giới

b ảnh hưởng của cuộc cách mạng này đối với cách mạng Việt Nam như thế

nào?

- Nguyễn Aí Quốc đã tìm thấy con đường cứu nước cho dân tộc Việt Nam theo

cách mạng tháng Mười

- Sau cách mạng tháng Mười phong trào giải phóng dân tộc ở các nước thuộc

địa(trong đó có Việt Nam) gắn bó với phong trào công nhân ở các nước tư bản

0,5đ

0,25 đ 0,25 đ 0,25 đ 0,25 đ 0,25 đ 0,25 đ

1đ 1đ

Câu 4.(4 điểm)

a Phân tích hoàn cảnh,nguyên nhân thất bại, ý nghĩa lịch sử của cuộc khởi

nghĩa Hương Khê?

- Hoàn cảnh

+Từ 1883-1885 phái chủ chiến tích cực chuẩn bị lực lượng đánh Pháp

+ 1885 sau vụ tấn công tòa Khâm sứ Pháp thất bại,Tôn Thất Thuyết mượn

danh nghĩa Hàm Nghi xuống chiếu Cần Vương kêu gọi nhân dân chống Pháp

và được nhân dân hưởng ứng sôi nổi

- Nguyên nhân thất bại:

+Nghĩa quân chưa lien kết, tập hợp lực lượng trên quy mô lớn để phát triển

thành phong trào toàn quốc…

+ Còn bị hạn chế vì khẩu hiệu chiến đấu

+ Bởi chi phối bởi tư tưởng phong kiến, so sánh lực lượng ta và địch chênh

lệch

-Ý nghĩa lịch sử:

+ Có vị trí to lớn trong sự nghiệp giải phóng dân tộc, cổ vũ mạnh mẽ tinh thần

chống Pháp của nhân dân cả nước

+ Để lại nhiều tấm gương và bài học kinh nghiệm quý báu

b Vì sao nói khởi nghĩa Hương Khê là cuộc khởi nghĩa điển hình trong phong

rào Cần Vương?

- Thời gian tồn tại 10 năm

- Quy mô rộng lớn- 4 tỉnh

- Tính chất ác liệt, chiến đấu chống Pháp và phong kiến tay sai

- Lực lượng cách mạng đông đảo: người kinh, dân tộc thiểu số, người Lào, bước

đầu có lien lạc với các cuộc khởi nghĩa khác

Câu 5 (4 điểm)

a Nêu hoàn cảnh lịch sử và những đề nghị cải cách ở Việt Nam nửa sau

thế kỉ XIX.( 2đ)

- Hoàn cảnh lịch sử

+ Nửa sau thế kỉ XIX nền kinh tế Việt Nam lâm vào tình trạng khủng hoảng

nghiêm trọng…

+ Triều đình nhà Nguyễn tăng cường bóc lột nhân dân

+ Bộ máy nhà nước từ trung ưowng xuống địa phương trở nên sâu mọt

+Nhiều cuộc khởi nghĩa và bạo loạn nổ ra…

Vận nước nguy nan đã tác động tới các quan lại , sĩ phu yêu nước tiến bộ

Nhiều đề nghị cải cách duy tân được đưa ra

- Những đề nghị cải cách ở Việt Nam nửa sau thế kỉ XIX

+ Năm 1868 Trần Đình Túc và Nguyễn Huy Tế xin mở cửa biển Trà Lý, Đình

Văn , xin đẩy mạnh khai khẩn đất hoang và khai mỏ, phát triển buôn bán, chấn

1đ

1đ

1đ

1đ

,25đ 0,25 đ 0,25 đ 0,25 đ

0,25

chỉnh quốc phòng.

+ Năm 1872 Viện Thương Bạc xin mở 3 cửa bienr miền trung thông thương

với bên ngoài

+ Năm 1863-1871Nguyễn Trường Tộ đã kiên trì gửi lên triều đình 60 bản điều

trần đề cập nhiều vấn đề…

+ Ngoài ra vào các năm 1877 và 1882 Nguyễn Lộ Trạch còn dâng 2 bản “ thời

vụ sách” lên vua Tự Đức đề nghị chấn hưng dân khí, khai hông dân trí

b Những đề nghị cải cách trên không được thực hiện? (2đ)

- Đề nghị cải cách trên mang tính rời rạc, lẻ tẻ

- Chưa xuất phát từ những cơ sở bên trong

- Chưa động chạm đến những vấn đề cơ bản của thời đại: giải quyết mâu thuẫn

xã hội Việt Nam lúc bấy giờ…

- Triều đình phong kiến nhà nguyễn bảo thủ, bất lực trong việc thích ứng với

hoàn cảnh nên không chấp thuận những thay đổi và từ trối mọi cải cách…

đ 0,25 đ 0,25 đ

0,5đ 0,5đ 0,5đ 0,5đ