Câu ghép Soạn bài Câu ghép ngắn gọn I Đặc điểm của câu ghép Câu 1 + 2 (trang 111 sgk Ngữ Văn 8 tập 1) Câu Cụm C V 1 Tôi (CN) // quên thế nào được những cảm giác trong sáng ấy nảy nở trong lòng tôi như[.]
Trang 1Câu ghép
Soạn bài Câu ghép ngắn gọn
I Đặc điểm của câu ghép
Câu 1 + 2 (trang 111 sgk Ngữ Văn 8 tập 1):
Câu Cụm C - V
1 Tôi (CN) // quên thế nào được những cảm giác trong sáng ấy nảy nở
trong lòng tôi như mấy cánh hoa tươi mỉm cười giữa bầu trời quang đãng (VN)
Câu này có 3 cụm C – V nhỏ hơn:
những cảm giác trong sáng ấy / nảy nở …
C V
mấy cánh hoa tươi / mỉm cười giữa bầu trời quang đãng
C V
bầu trời / quang đãng
C V
2 - một buổi mai / đầy sương thu và gió lạnh
C V
- mẹ tôi / âu yếm nắm tay … dài và hẹp
C V
3 - Cảnh vật chung quanh tôi / đều thay đổi
C V
Trang 2- lòng tôi / đang có sự thay đổi lớn
C V
- Tôi / đi học
C V
Câu 3 (trang 112 sgk Ngữ Văn 8 tập 1):
Kiểu cấu tạo câu Câu cụ thể
Câu có một cụm C-V Mẹ tôi âu yếm nắm tay tôi dẫn đi trên con
đường dài và hẹp
Câu có hai hoặc
nhiều cụm C-V
Cụm C-V nhỏ nằm trong cụm C-V lớn
Tôi quên thế nào được những cảm giác trong sáng ấy nảy nở trong lòng tôi như mấy cành hoa tươi mỉm cười giữa bầu trời quang đãng
Các cụm C-V không bao chứa nhau
Cảnh vật chung quanh tôi đều thay đổi, vì chính lòng tôi đang có sự thay đổi lớn: hôm nay tôi đi học
Câu 4 (trang 112 sgk Ngữ Văn 8 tập 1):
Trang 3- Câu có một cụm C - V là câu đơn (Buổi mai hôm ấy, một buổi mai đầy sương thu và gió lạnh, mẹ tôi âu yếm nắm tay tôi dẫn đi trên con đường làng dài và hẹp)
- Câu có các cụm C - V không bao chứa nhau là câu ghép (Cảnh vật chung quanh tôi đều thay đổi, vì chính lòng tôi đang có sự thay đổi lớn: hôm nay tôi đi học)
- Câu có cụm C - V nhỏ nằm trong cụm C - V lớn là câu mở rộng thành phần (Tôi quên thế nào được những cảm giác trong sáng ấy nảy nở trong lòng tôi như mấy cành hoa tươi mỉm cười giữa hầu trời quang đãng)
II Cách nối các vế câu
Câu 1 (trang 112 sgk Ngữ Văn 8 tập 1):
Các câu ghép có ở đoạn trích ngoài ba câu đã phân tích ở trên:
(1) “Hằng năm cứ vào cuối thu, lá ngoài đường rụng nhiều và trên không có những đám mây bàng bạc, lòng tôi lại náo nức những kỉ niệm mơn man của buổi tựu trường.”
Câu này không dùng từ nối, giữa các vế có dấu phẩy
(2) “Những ý tưởng ấy tôi chưa lần nào ghi lên giấy, vì hồi ấy tôi không biết ghi
và ngày nay tôi không nhớ hết.”
Câu ghép các vế nối nhau bằng quan hệ từ vì
(3) “Nhưng mỗi lần thấy mấy em nhỏ rụt rè núp dưới nón mẹ lần đầu tiên đi đến trường, lòng tôi lại tưng bừng rộn rã.”
Không dùng từ nối, dùng dấu chấm và cặp từ hô ứng: nhưng lại
Câu 2 (trang 112 sgk Ngữ Văn 8 tập 1):
Các vế câu được nối với nhau bằng cách:
(1) Câu này không dùng từ nối, giữa các vế có dấu phẩy
(2) Câu ghép các vế nối nhau bằng quan hệ từ vì
(3) Không dùng từ nối, dùng dấu chấm và cặp từ hô ứng: nhưng lại
Câu 3 (trang 112 sgk Ngữ Văn 8 tập 1):
Trang 4Cách nối các vế câu trong câu ghép:
- Nối bằng một quan hệ từ : và, rồi, mà, còn, song, nhưng, chứ
Ví dụ: Nó thì gầy còn tôi thì lại hơi mập
- Nối bằng cặp quan hệ từ : vì nên, bởi nên, tại nên, do nên, nếu thì, giá mà, tuy nhưng, chẳng những mà còn
Ví dụ: Vì lười học nên tôi bị điểm kém
- Không dùng từ nối, giữa các vế câu có dấu phẩy, dấu chấm phẩy, dấu hai chấm
Vd: Trời tối sầm lại, gió bắt đầu nổi lên, mưa nặng hạt dần
III Luyện tập
Câu 1 (trang 113 sgk Ngữ Văn 8 tập 1):
nối
Không dùng
từ nối
+ Chị con có đi… mới được về với Dần chứ!
+ Sáng ngày, … Dần có thương không?
+ Nếu Dần không buông chị ra, chốc nữa … Dần
nữa đấy
x
x
x
x
không ra tiếng
x
lại, khóe mắt tôi đã cay cay
x
Trang 5d Hắn làm nghề ăn trộm … vì lão lương thiện quá x
Câu 2 (trang 113 sgk Ngữ Văn 8 tập 1):
a) Vì anh có tài riêng mà tính lại thích tự do, nên anh chẳng chịu làm chuyên cho một rạp nào
b) Nếu ai cùng làm việc hết mình thì công việc sẽ tiến hành đúng với kế hoạch c) Tuy trời mưa lớn nhưng anh ấy vẫn nhất quyết lên đường
d) Không những cây không ra hoa mà lá cũng khô héo dần
Câu 3 (trang 113 sgk Ngữ Văn 8 tập 1):
Chuyển những câu ghép vừa đặt thành những câu ghép mới:
* Bỏ bớt một quan hệ từ:
a) Anh có tài riêng mà tính lại thích tự do nên anh chẳng chịu làm chuyên cho một rạp nào
⟶ Anh chẳng chịu làm riêng cho một rạp nào vì anh có tài riêng mà tính lại thích tự do
b) Ai cũng làm việc hết sức mình thì công việc sẽ hoàn thành đúng kế hoạch
⟶ Công việc sẽ hoàn thành đúng kế hoạch nếu ai cũng làm việc hết sức mình c) Trời mưa lớn nhưng anh ấy vẫn nhất quyết lên đường
⟶ Anh ấy vẫn nhất quyết lên đường dù trời mưa lớn
d) Không những cây không ra hoa mà lá cũng khô héo dần
⟶ Không những cây không ra hoa, lá cũng khô héo dần
* Đảo lại trật tự các vế câu:
a) Anh chẳng chịu làm chuyên cho một rạp nào vì anh có tài riêng mà tính lại thích tự do
b) Công việc sẽ hoàn thành đúng kế hoạch nếu ai cũng làm việc hết sức mình
Trang 6c) Anh ấy vẫn nhất quyết lên đường dù trời mưa lớn
d) Không đảo được
Câu 4 (trang 114 sgk Ngữ Văn 8 tập 1):
Đặt câu ghép với mỗi cặp từ hô ứng:
a) Bông vừa đi chơi được một lúc đã đòi về
b) Em đi đến đâu chú mèo theo đến đấy
c) Càng nhìn Phương càng thấy đáng yêu
Câu 5 (trang 114 sgk Ngữ Văn 8 tập 1):
a) Túi ni lông cũng là một trong những vật dụng phổ biến trong đời sống nhưng
nó cũng là nguyên nhân gây ô nhiễm môi trường trầm trọng Túi ni lông tiện dụng nên được nhiều người ưa chuộng sử dụng, nhưng ít ai có ý thức sử dụng một cách hợp lý Thực chất túi ni lông khó phân hủy, hoặc khi phân hủy sẽ tạo
ra lượng khí thải độc nên rất cần tìm ra những giải pháp khắc phục hạn chế này Chúng ta có thể thay thế túi ni lông bằng việc sử dụng túi vải, túi giấy an toàn, thân thiện với môi trường
b) Việc viết được một bài văn hay phụ thuộc rất nhiều vào bước lập dàn ý Thực chất bước lập dàn ý cũng như bản thiết kế xây dựng của các kỹ sư trước khi xây một ngôi nhà Để bạn đảm bảo độ mạch lạc trong bài, thông tin được sắp xếp một cách hợp lý bạn cần lập dàn ý chi tiết Trên thực tế rất nhiều bạn viết văn hay nhờ vào việc chuẩn bị kỹ bước lập dàn ý Trước tiên bạn cần tìm hiểu kỹ đề bài, gạch ra từ khóa chính, sau đó tìm ý Từ việc có ý chính bạn có thể sắp xếp các ý chính theo thứ tự logic các phần mở bài, thân bài, kết luận Việc chuẩn bị dàn ý chính là một trong những phương pháp hiệu quả để viết văn hay và hoàn chỉnh