Phương pháp giáo dục trẻ: Phần 2

Nối tiếp phần 1, phần 2 của tài liệu Phương pháp giáo dục trẻ tiếp tục trình bày các nội dung chính sau: Xây dựng cho trẻ một nhân cách toàn diện; Khích lệ và khen ngợi tăng cường lòng tự tin và dũng khí cho trẻ; Thiện là điều đẹp nhất của con người; Nuôi dưỡng thói quen tốt loại bỏ thói quen xấu; Hưởng lợi từ sự khiêm tốn;... Mời các bạn cùng tham khảo để nắm nội dung chi tiết.

Nhtin t6 ca ban va quan tr9ng trong sv vui ve cua CUQC s6ng ch fn h la nhtin each cua m6i chung ta, n�u khong c6 nhCtng nguyen n htin khac thl nhtin each la n htin t6 khong bi�n d6i trong bat kl moi truang nao

Ngay tu nh6 toi da nh�n dti<Jc sv giao dt,tc nghiem kh�c cua cha, nhvng khong phai la sl,f giao dt,tc chuyen ch� Cai g9i la chuyen ch� d6 chfnh la sl,f cl.fang ep b�t tre phai tuan theo m(>t each mu quang Cha toi chtia tltng giao dl,lc toi nhti th�, ong c6 thai d<? nghiem kh�c hoan toan la c6 cai lf cl.ta minh

Cha toi rat phan d6i ch� d<? giao dt,tc chuyen ch�, bSt lu�n la

d phtiong phap giao dl,lc hay phtiong di�n khac, ong d�u lam nhti v�y Luon chu tr9ng d90 lf, lay lf thu pht,tc long nglfai, n6 se cang c6 sue m9nh hon so vai cac bi�n phap cl.fang ep khac, sl,f khiem kh�c cl.ta ong sd di khong gay ra bat ki t6n thtiong nao cha toi la bdi vi cai lf trong d6

Tren phtiong di�n giao dt,tc, trlfoc tien ong luon ton tr9ng toi, luon k� m9t s6 d90 If ma toi c6 th� lf giai dti<JC

Toi rat phan d6i ki�u nglioi danh gia thap each nhin cua con tre trl.foc mi;it nglfai khac M6i khi nh�n phai sl,f trltng ph9t

� 168 ]):;;

do lam sai chuy�n g1 d6, cha kh6ng bao gio ch� gi�u hay khich bac t6i truoc m�t m9i nguoi Luc d6 cha lu6n lam t6i cam thay: Cha rat thvc long th�t tam quan tam tai t6i

M6i khi cha yeu cau phai lam m(>t vi�c g1 d6, ong se n6i cho toi tfnh cap bach cua vi�c can lam d6, n6i r6 r�ng d6 la vi�c ma toi nen lam chu khong phai ong dang ep phai lam vi�c d6

N�u trong khi chdi ma vo tlnh lam hong hay giSm hong hoa cua nguoi khac, ong nhat dinh se gQi toi d�n xin 16i hQ Bat lu�n

la hang x6m c6 bi�t hay khong, 6ng d�u yeu cau toi chu d(>ng lam vi�c d6

N6i d�n day lc;ii lam toi nho toi m(>t cau chuy�n da xay ra vao m(>t bu6i chi�u t6i khi t6i 7 tu6i Ngay horn d6 toi vui mLing chdi d ngoai mo phong tro kj ma c6 dc;ii Toi dung m9t cai g�y dai thay th� cho gudm, tv m1nh gia vo voi tu th� tac chi�n voi cuong dc;io Ki�m phap cua toi rat tuy�t, ho�c la dam ho�c la ch�t Trang tro chdi vui nh(>n nay, t6i som da coi m1nh trd thanh m(>t anh hung thl,fc thl,l Cha thay v�y th1 vo cling vui

Ve, nhCfng tro chdi nay rat CO l<;ji cho SIJ phat tri�n nang 11,fc tudng tli<;jng' c6 tac dl,lng t6t toi sue khoe cua toi a phan truoc toi da tLing n6i, cha khong thich cu<)c s6ng voi nhCtng cdn tuc gi�n am tham, cling khong hi v9ng toi trd thanh thu h9c gia voi dSu 6c ngay ngo Do v�y, ong rat tan thanh voi nhetng tro chdi lanh lQi, hoc;it bat nay

B6ng nhien, t6i keu len m<)t ti�ng "Cha cha", nhung nhanh ch6ng dLing lc;ii, th1 ra trong tr�n chi�n rat soi n6i d6, toi vua

"Ch�t" m(>t nhat, m(>t kh6m hoa d nha hang x6m da bi rdi xu6ng dat, nhlJY va canh hoa bay tu tung trong khong trung Cha l�ng nguoi quan sat, xem toi se giai thich chuy�n nay th� nao

� 169 ')1;;;

Toi nhin canh c6ng nha hang x6m, chling thSy c6 nguai ra, cung khong phat hi�n ra cha dang quan sat tOi Luc d6 toi dang mu6n quay nguai "Tr6n thoat" thi cha da gQi l<;ii

"C l " ar

Luc d6, toi bi�t rling chuy<?n nay chling con each nao c6 th� tr6n ch9y du<;jc, ben ch�m rai d@n ben cha

"Con khong bi�t con da ph9m l6i hay sao?"

"Con bi@t" Toi h9 giQng tra lai cha

"V�y con nen lam gi?" Cha khiem kh�c n6i vai toi

"Con khong bi@t 9" Toi cui dau dap

"Con trai, nghe cha n6i day, con nen sang nha hang x6m xin l6i di"

"Nhvng, con khong c6 9 ma" Toi dvang nhv la dang giai thfch, bdi luc d6 toi c6 th� chva tht,.tc st,.t lf giai du<1c ham 9 cua st,.t xin l6i

"Carl, con phai nha r6 rling, con nguoi ph9m l6i, trong nhi@u trvong h<1p la khong c6 9 Nhung l6i da xay ra r6i, con phai c6 trach nhi<?m vai hanh vi cua minh Tuy nha hang x6m khong trong thSy con lam, nhung hQ tht,.tc st,.t da bj t6n h9i Con nen di xin l6i hQ, con nguai khong nen bo di sau khi da lam t6n thudng nguai khac Khong phai con dang dong vai la kj si c6 d9i d6 sao? Ki si la nguai dung cam "

"Cha a , con hi�u r6i" Toi gibng nhv m()t kj si chan chinh g6 cua nha hang x6m

Ngay thu hai, khi cha toi g�p nguai hang x6m, nguoi d6 can ban da khong d� c�p d�n chuy�n nhCtng bong hoa bj gi�p nat

Ong chi n6i m<?t cau: "M\lc sv Witt, con cua anh la m<?t nguoi th�t tha"

K! si anh dung la than tvc;mg ton sung cua toi Cha dung hinh anh k! si d� khfch l�, giup toi cam nh�n dVQC rang xin 16i ch�ng phai la m<?t chuy�n kh6 khan gi, cling giup toi hi�u rang phc;im 16i bSt k� la c6 9 hay khong c6 9 thi d�u nen c6 trach nhi�m vai nhG'ng gi minh lam

Rat nhi�u cha m<? 1f giai s\f giao dl,lc nghiem khac d6i vai tre

la chuyen ch�, bat giac bi�n minh thanh bc;io quan, coi dua tre rSt hen nhat ho�c thst bc;ii HQ cha rang n�u tre khong nghe loi thi

se dung bc;io ll,fc, h�u qua cua phuong phap nay khong nhG'ng khong th� giup tre hi�u dung v� ban than, trai lc;ii gay cha tre cam giac lo lang va t(tc gi�n cha ill<?

Toi da tt1ng nghe qua m<?t cau chuy�n th� nay:

C6 dua tre rat thfch m<?t con de nuoi trong nha, c�u thvong m<?t minh clan de len nui choi, m6i Ian nhin thSy de g�m co non tren nui, c�u cam thSy vo cling vui mt1ng Trang tam h6n nho be d6 cua c�u, con de chfnh la nguoi bc;in than nhSt, c�u k� cha con

de nghe nhG'ng cau chuy�n minh nghe thSy va nhG'ng di�u huy�n tvC:lng C�u cam thSy cung vai de len vach nui phoi nang la chuy�n hc;inh phuc nhat

Nhvng c6 m<?t ngay c�u tinh d�y sau khi nam phoi nang tren vach nui, giSc mo c�u nam mo chfnh la minh va chu de do

se C:l lc;ii day, nhvng khi c�u tinh d�y khong thay de dau ca De con tU trvac chva baa gio di xa, nhvng horn nay qua th�t khong nhin thay nua C�u be lo lang chc;iy tim khap vach da nhvng van khong tim thsy C�u kh6c vi nghi rang khong th� g�p du<1c nguoi bc;in than nhat cua minh nua

Troi tbi rat nhanh, c�u nhanh ch6ng chc;i.y v� nha C�u k� cho cha nghe v� chuy�n da xay ra, hi v9ng ong se giup m1nh fim

de v� Khong ngo, cai ma c�u nh�n v� chi la m<?t tr�n don Don roi vo finh da lam barn gi�p m�t mUi cua c�u, phan tran d1ng bi chay mau

"Ta chi c6 con de nay, khong fim dti<!c n6 th1 dttng c6 trd v� nua " N6i xong ngvoi cha da dgy c�u ra khoi ct'.ta

C�u be vo cling bu6n ba

M<?t m1nh c�u chc;i.y len vach nui den t6i C�u cang chc;i.y cang khong th� nghi v1 sao cha lc;i.i danh m1nh? C�u lc;i.i chling c6

9 lam mat de "Khong fim dti<!c de, m1nh cCmg rat bu6n ma" "V1

de, cha n6i rbng m1nh vinh vi�n khong dti<!c v� nha, le nao m1nh lc;i.i chling bbng m<?t con de sao?"

Khong lau sau, c�u be nhin thay m<?t di�m sang d phia xa Khi l9i gan, c�u nhin thay de, n6 dang g�m co rat thong dong Bat ch<1t c�u be nghi, minh da phai chju tr�n doi roi khong thtidng ti�c cua cha li�n cam lay m<?t hon da to

"Chi VI may nen cha moi d6i Xlt voi tao nhti th� " C�u

be vua kh6c, vua cam hon da d�p lien ti�p vao dau de

Ngay thu hai, m9i ngvoi phat hi�n thay m<?t con de da ch�t tren nui, con c�u be th1 vinh vi�n khong trd v� nha nQa

Chung ta c6 th� h1nh dung ra rbng, c�u be d6 da dau khcS th� nao, c�u da ti,t tay gi�t ch�t nguoi be;m than nh§.t cua m'inh St,t b1;10 lt,tc va chuyen ch� cua ngvoi cha da d€ lc;i.i m<?t bong den khung khi�p, khong gI c6 th€ x6a nhoa dti<!c trong dau 6c non not cua tre thd, khi�n m<?t c�u be v6n di t6t d�p trd thanh m<?t con quy tan bc;i.o

T 6i cho r�ng di�u then ch6t trong giao dl,lc d6 la khong d6i lua lf tfnh, khong pha ho9i sue phan doan cua tre M9t khi bi mat

di nang h,tc phan doan thong thuang, trong ca CUQC doi mlnh tre khong th� phan doan chfnh xac st,t t6t xau, tfnh dung sai cua st,t v�t Cha da yeu cau toi dLtng tt1 di�m nay

N�u toi n6i nhililg loi khong khach khf vai nguoi khac, ong khong chi trfch toi ngay l�p We, ma trvac tien phai xin 16i nguoi khac Ong se n6i vai d6i phudng r�ng: "Con toi lan len a nong thon, do v�y mai n6i ra nhililg cau nhv v�y, xin ngai dt1ng d� y"

Luc d6 toi se tt,t nh�n thay nhililg loi mlnh n6i ra la khong hQp lf, sau d6 nhat djnh t6i se hoi cha v� nguyen nhan trong d6

D<1i khi t6i hoi, 6ng se n6i: "Nhililg loi con n6i vua nay, n�u dLtng v� g6c de) d<;io lf ma xem xet th! khong c6 gl la khong dung, hdn nua cha cung cho r�ng la nhv v�y Nhvng truac mf;it nguoi khac n6i v�y se khong t6t Le nao con khong phat hi�n ra, sau khi con n6i nhv v�y, ngai Tom da do mf;it len d6! M9i nguoi chi

VI thfch con, l9i ng9i st,t c6 mf;it cua cha nen mai khong n6i ra, nhung chac chan ong ta se rat tuc gi�n V� sau sa di ngai Tom khong n6i gl chfnh la vi con n6i chuy�n ki�u d6"

VI khong mu6n lam t6n h<;ii d�n nang lt,tc phan doan cua toi, cha thuong giang d<;io lf cho t6i nghe thong qua m(>t s6 bi�n phap thi�t tht,tc, cai ma toi CO th� d� dang hi�U dtiQC

f)� nh€m m<;inh nhililg vu di�m trong phlidng phap giao dl,lc nay, cha da tran thu�t l9i trong nh�t kf cua 6ng

"N�u toi dva ra danh gia vai con trai, c�u be se l�p tuc hoi l9i: "Nhung cai ma con n6i la th�t'' Luc d6, toi se d�n dat tt1ng bvac: "Dung v�y, cai con n6i la tht,tc, nhung ngai Tom c6 th�

nghi: 'Ta c6 each nghi cua minh, nguoi nho nhu c�u lam sao

ma bi�t du<1c' Hdn nua , cu cho la nhung loi d6 cua con la dung thI con cung khong nhat thi�t phai n6i ra, bdi VI d6 la chuy�n ai nSy d�u bi�t r6i, con khong thSy mQi nguoi d�u im l�ng khong n6i ti�ng nao hay sao? N�u con nghi dmg chi c6 con bi�t thI qua thtjc la ngcSc qua r6i V� phltdng di�n nay, mQi nguoi trach m<?t dua tre la chuy�n tSt nhien, bdi VI trong qua tr1nh lon len tre se c6 rSt nhi�u khuy�t di�m, n6i ra thI con gI xSu h6 hdn Cho du la nhu v�y thI chttng phai mQi nguoi d�u gia vo khong bi�t voi nhll'ng khuy�t di�m cua con d6 sao N�u con cho ding mQi nguoi d�u khong bi�t khuy�t di�m cua minh thI c6 phai la cu dam lao theo lao khong Tren thtjc t�, mQi nguoi da bi�t 16i sai nhung khong n6i ra VI nghi d�n th� di�n cua con, chi la khong mu6n con mSt di si di�n ma thoi Nhu v�y con da hi�u du<1c long t6t cua mQi nguoi d6i voi minh hay chua Con sau khi phat hi�n sai lam cua nguoi khac, con nen lam th� nao? Cung nen nhu v�y d6 Thanh kinh chttng phai da n6i: "Vi�c ma minh khong mu6n lam thi cung dung ep di lam" , dc;io li chinh la d ch6 nay, do v�y vc;ich tran khuy�t di�m va sai lam cua nguoi khac thi th�t la khong t6t

Sau khi nghe xong nhCtng loi giang giai d6, do tu6i con nho nen con van con thsy co chut md h6 kho hi�u, bai vi tam tri cua tre con khong phuc tc;ip nhu nguoi lon, hdn nua phudng thuc xt'.t

li nay c6 th� duQc coi la khong thanh thtjc hay s\f phuc tc;ip qua som, nhung toi cho rang lam nhu v�y la h<;5p tinh h<;5p lf

N�u con van khong hi�u, lc;ii dua ra cau hoi: "D6 chlmg phai

la n6i d6i hay sao", toi se ti�p tl,lc giang giai: "Khong, khong phai

la n6i d6i, vi quan tt'.t' Con khong nhst thi�t phai n6i d6i, chi can l�ng le la duc;:ic r6i N�u tat ca mQi nguoi cu bat 16i sai cua nglfoi khac, r6i dem phdi bay n6 truoc m�t mQi nguoi, v�y thi th� gioi

nay chang phai la m<?t th� giOi cai c9 hay sao? N�u v�y thI chung

ta khong th€ yen tam lam vi�c va sinh s6ng r6i"

Nhung, d6i voi Carl, t6i khong can phai n6i nhi�u nhv th�, chi voi vai cau n6 da 9 thuc dv<;c sai lam cua minh, nvoc mfo lung trong va dam baa Ian sau se khong tai phc;i.m rn1a

Toi da giao dt.ic con trai cua m1nh nhv th�

Toi tin r�ng phlidng phap giao dv.c cua minh la h<;p tinh h<;Jp lf, chva h� c6 thai d<? chuyen ch� voi Carl, ding khong vui lap di lf tfnh, cang khong lam t6n hc;i.i d�n nang h,tc phan doan cua con

Tu m<?t s6 phudng di�n ma n6i, phudng phap cua t6i c6 th€ g9i la "Phudng phap giao dv.c nguoi Ion h6a" , sa di c6 th€ dc;i.t dv<;c thanh tvu nhv ngay nay, con c6 19i trong vi�c khai pha ti�m nang ngon ngu cua tre

Do tU v\,tng cua con phong phu, thong dc;i.t nghia tu, vI v�y chi can m<?t chut la hi€u dtiQC ngay T re con tren th� gioi nay do

sv hc;i.n ch� v� ngon ngu, nen thvong xuyen c6 m<?t s6 ch6 khong th€ hi€u dv<;c voi each giao dv.c dang thtjc thi hi�n thoi

Trang moi trvong cua toi c6 rSt nhi�u nhCtng b�c cha m� sau khi nhin thSy nhCtng bi€u hi�n khong t6t cua con v� phudng di�n nao d6 th! luon chi trfch trvoc mi;it, c6 m<?t s6 con thv<;ng cang chan hc;i cang tay, trach t<?i con cua minh khong l� phep, nhung lc;i.i khong ki€m tra m9t chut phudng phap giao dv.c cua chfnh minh"

sv th�t chi�n thang hung bi�n, d€ tU'ng bvoc tran thu�t lc;i.i Slj chfnh XaC trong phlidng phap giao dl).C CUa cha, toi Se n6i cho m9i nguoi cling nghe m<?t vf dv., nhv v�y se cang c6 tfnh thuy�t phv.c:

Antoni la m� cua Carl Carl - nguai c6 cung ten voi toi, la m<)t dua tre vo cung lanh k;i Nhung toi phat hi¢n ra c�u be c6 rat nhi�u th6i quen khong t6t, vf d1.,1 kI thi nhilng dua tre khac nh6 hdn minh hay luon n6i ra nhilng di�m khong t6t cua nglioi khac

C6 m<)t Ian tren duang g�p gia dinh Antoni, toi vui ve n6i chuy¢n voi hQ, d6ng thai xoa dau c�u be Carl nh6 kia d� bi�u thi st,t than thi�t

"Giao su! Trang ngai nhu m<)t xac ch�t v�y, m�t ngai trilng qua! " C�u be Carl khong chut do dt,t nao da n6i voi toi nhu v�y Tht,tc ra, nhilng lai c�u n6i d�u la th�t, ft nhat v� m<)t phudng di¢n thI cung nhu v�y Nhung ma chi!ing qua do toi khong c&n th�n ma bi cam l<;mh, b¢nh vai ngay M�t cua toi trilng xanh la chuy¢n rat binh thuang Khi b�ng tu6i c�u ta truoc day, toi cung khong bao gia n6i nhu v�y trong finh canh d6 Luc d6 cha thuang n6i voi toi, cai gI la m<)t hanh vi l� phep, cai gI la hanh Vi khong l� phep, do V�Y t6i bi�t dliQC n6i nhli V�Y la rat khong lich st,t, hdn nva nhilng tu ngv ma c�u be Carl d6 st'.t d1.,1ng khong c6 each nao c6 th� lam nguai khac ti�p nh�n du9c

T rong hoan canh nay, toi khong nen tUc gi�n voi m9t dua tre, nhung luc d6 c�u be da lam toi kh6 xt'.t

M� c�u be vo cung tUc gi�n, co da lt,ta ch9n phudng phap

ma tai khong th� nga tai

"Th�t chi!ing ra sao ca, sao con l<;ti dam n6i voi Giao su nhu th� ha?" Co da tat m9t cai vao ma c�u be

Toi nhanh ch6ng can ngan, nhung c�u be khong vi th�

ma dllng:

"Con n6i hoan toan la st,t th�t, n�u m� khong tin thi nhin m�t ong ay di Con khong n6i sai Sao m� lc;i.i danh con, sao m� danh con" C�u be tuc gi�n n6i vai nguoi m�

Antoni qua kinh hai, wa keo c�u be, villi buac nhanh nhu mu6n chc;i.y khoi ndi nay

Nhin bQn h9 da di xa, toi mai tha phao nh� nh6m, c�u be Carl v� nha nhat djnh se bj danh m9t tr�n len bo xu6ng ru9ng Toi hi�u rltng can b�nh thich n6i ra nhCtng hc;i.n ch� cua c�u

be Carl nay tuy la da c6 tu be nhung Ian nay khong phai do c6 9,

chi la c�u chua bi�t dling ngon tu hQp If d� bi�u dc;i.t 9 nghia cua ban than N�u c�u be n6i vai toi rltng: "Giao su Carl, m�t ngai lam sao khong h6ng hao nhu mQi nguoi ma lc;i.i trling bc;i.c th� kia? C6 phai ngai dang mlic b�nh khong" Nhu v�y, cung vai each bi�u dc;i.t cua c�u be nhung 9 nghia lc;i.i khong gi6ng nhau Cach n6i dau rat d� bj hi�u nham, con each sau lc;i.i th� hi�n st,t quan tam tai nguoi khac

Con v� Antoni, each lam cua co cang khong dling, co nen dung m9t each thuc ma mQi nguoi d�u c6 th� chap nh�n duQc d� giai quy�t vai c�u be, chu khong nen trttng phc;i.t nhu v�y Tu di�m nay c6 th� thay, st,t giao d1,1c thuong ngay cua co d6i vai c�u

be la chua day du, each thuc lc;i.i khong thoa dang

Toi hi v9ng rltng co Antoni c6 th� hi�u r6 dc;i.o If nay, n�u khong thi c�u be c6 cai ten gi6ng toi se khong c6 duQc m9t cu9c s6ng t6t d�p

Phe binh d6i vai tre, di�u quan tr9ng nhat d6 chfnh la phai khi�n chung tam ph1,1c khSu ph1,1c Cau n6i nay tuy rat ddn gian nhung chang phai la m9t chuy�n d� dang c6 th� tht,tc hi�n duQc

Tn.toc tien, b<;m phai dung nhCtng d<;io lf hay cau chuy¢n ma tre c6 th� hi�u duQc d� giao dvc Khi giang d<;io lf, phai n6i d� hi�u, khong nen dling nhCtng thu d tSng qua cao d� bttt tre phai hi�u Di�u nen chu 9 d6 la: Phe binh khong c6 nghia la trttng ph9t hay coi tre nhu cai s9t rac d� trut m9i si.t bi.tc d9c cua minh CSn luon ghi nho rlmg: M6i ct'.t chi, m6i ngon tu cua cha m� d�u

CO nhCfng anh hlidng Vtnh Vi�n toi CUQC doi tre

Trang van d� giao dvc, cha luon quan sat ti mi tttng chuy¢n

ma toi lam, d6c long lf giai, ong lam ro chan tuong si.t vi¢c sau d6 moi phe binh toi

vr dv, c6 nhi�u luc, cha phat hi¢n toi da giam hfrng thu voi vi¢c h9c hanh, bdi vi tU truoc tai nay toi luon la m<)t dua tre thfch hQC hanh, nhCfng finh canh nhl.f th� Se d� clan toi Slj chu y CUa ong Luc d6 trong dsu ong se phan anh la: "Dua tre nay khong cham chi h9c t�p" , chu khong phai la "Carl, con lam sao v�y? Con da gi;tp chuy¢n khong vui hay van d� gi?"

Luc d6 cha khong chi trfch toi ngay l�p tuc, ma dQi d�n khi c6 thoi co thfch hQp d� cling n6i chuy¢n m<)t each kien nhan C6 m<)t lSn cha phat hi¢n toi cSm m9t quy�n sach va gilt d m<)t

tu th� rat lau, b� ngoai bi�u hi¢n nhu toi dang h9c, nhling tren thi.tc t� rat lau ma van chl.fa l�t sang m<)t trang moi, chi ng6i d d6 lam vL

DQi d�n khi toi nghi giai lao, ong ben n6i: "Bat k� xay ra chuy�n gi con ding nen chuyen tam, b�n chf; chi c6 t�p trung tinh thSn moi thu du<;jc hi�u qua t6t N�u khong thi.tc Slj d� tam thi c6 danh thoi gian bao lau di nfta, cling ch�ng thu lc;ii hi¢u qua

gL Khong d6n toan be? tam trf vao h9c t�p va lam vi¢c thi th�t lang phf"

Toi nhin cha n6i nho: "Cha a, cha ding chu 9 than s�c cua con di dau m§.t khi hQC a?"

"Dung v�y, cha cho rang con la m9t c�u be ngoan, tu khi cha d<;iy chu cho con d�n nay, con luon hling thu voi chuy�n h9c hanh, nhung vi sao horn nay con l9i ld d�nh nhv v�y? Con trai, hay n6i cho cha nghe, la con da mat di hling thu voi vi�c h9c t�p r6i hay sao?"

"Khong, khong phai, cha a " - Toi ngSm nghi m<?t luc r6i n6i: "Con vSn rat hling thu voi vi�c h9c, khi clan n�m dliQC nhCtng ki�n thuc nay con cam thSy rat h(;1nh phuc"

"Th� vi sao con l9i khong t�p trung trong bu6i h9c ngay h� om nay ?"

Toi tra loi nhu v�y, b6ng dung trong ong trao dang mc;>t cam giac sung suong, bC:Ji vi 6ng bi�t t6i da bM dau dao sau hdn lop 9

nghia cua cau hoi d6

Ong cho rang d6 tht,tc st,t la mc;>t thoi Cd t6t d� ti�n hanh giao d1.,1c sau s�c hdn d6i voi toi

"Con trai a, con dva ra cau hoi nay, cha v6 cling vui mling,

bdi vI con dang tu duy" Cha truck tien kh�ng djnh hanh vi cua t6i, sau d6 giup t6i lf giai duc;:ic nhffng nghi ho�c cua ban than

"Truac tien, ki�n thuc la khdi ngu6n cua tat ca nang luc;:ing N�u khong c6 nhffng ki�n thuc v� h,tc h9c cd ban thI con lam sao bi�t duc;:ic can bao nhieu thanh g6 d� gilt vffng m<?t can phong day? N�u khong c6 s6 h9c thI lam sao c6 th� tfnh toan ra luc;:ing g6 c§.n dung day? N�u khong c6 ki�n thuc n�n tang, thI nguoi thc;:i xay se vinh vi�n ch�ng bao gio xay duc;:ic m<?t ngoi nha, hQ chi c6 th� hang ngay d6i di�n vai nhffng d6ng g6 cltng nhfic d6 thoi, chi e rang anh ta d1ng bi bi�n thanh m<?t kh6i g6 d6!" Cha n6i cho toi nghe m<?t each hai huac nhffng d9o If d6

Toi nghe d�n day ben cuoi lach khach len

"N�u nguoi thc;:i ren khong hi�u duc;:ic phai cho mi�ng sflt vao 16 nung sau d6 bi�n hinh cho n6 thI lam sao hQ c6 th� lam ra nhffng v�t dt,mg nay chu? D6 la ki�n thuc v�t If N�u ki�n A ':c nay ma hQ ding khong bi�t thI c6 th� hQ da bi nhffng kh6i sflt d6 lam cho dien d9i r6i, n6i chua chltc thI c6 le hQ se dung rang minh ma g�m nham chung r6i!" - Cha dung hanh d<?ng dung rang g�m - "Con doan xem se xay ra di�u gI?"

"Nhat dinh se gay rang " Luc d6 toi da cuoi Ian ti�ng

"Con trai, ghi nha ki rang thi ca, van h9c, h<?i h9a, am nh9c, tri�t h9c, d6 d�u la trf tu� cua loai nguoi, la nhffng thu d�p nhat tren th� giai nay VI sao cha d9Y con cac ngon ngu khac nhau chu? Khong phai vI mu6n con trd thanh m<?t nha ngo9i giao hay phien djch, ma vI mu6n con cang hi�u t6t hdn v� nhffng qu6c gia, nhffng khu vt,tc hay nhffng n�n van h6a khac nhau Con n6i thfch Dante, n�u con khong hi�u ti�ng Y thI lam sao con c6 th€ hi€u duc;:ic chfnh xac Dante day? Nhffng cau thd hay d6, con chi dung

-;:::{ 1 s a

Jt;;-ti�ng m� de th1 lam sao hi�u d119c chfnh xac cai hay, cai d�p cua n6, khong th� cam nh�n n6 m<?t each toan di�n d119c Con m<?t di�u rftt quan tr9ng d6 la, con trai a, n6 gi6ng voi loi con n6i, con cam nh�n dltQC ni�m VUi trong hQC t�p, cam nh�n dltQC Slj h<;mh phuc, le nao chva du hay sao? M<?t con ngvoi c6 d119c ni�m vui

va h;;inh phuc, v�y th1 con g1 ma chva thfty man nguy�n neta?" Nghe d�n day, m�t tai anh len m<?t st,t thfch thu, nhetng st,t b� tfic da hoan to�m d119c thao b6

Cha cho dmg, sd di toi c6 thanh tt,tu h9c t�p nhv ngay nay, di�u then chf>t chfnh la Slj cau thj va cam giac h;;tnh phuc ma t0i c6 d119c trong qua tr1nh h9c t�p

Ngvoi lam cha khi phai d6i di�n voi nhetng vvong m�c cua tre th1 nen t�n finh va kien nhan giang giai N�u hanh vi d6i voi tre ma khong suy xet ki cang, chi giai thfch m<?t each phi�n di�n th1 khong nhetng khong c6 tac d1,mg tr9 giup, trai l;;ii con gay ra nhCtng anh hlidng khong t6t

Bay gio toi dva ra m<?t gia thi�t gia d1.,1 khi tre dang khong t�p trung vao vi�c h9c, ngvoi lam cha l;;ii khong quan tam va giup

da ma l;;ii dung phlidng thuc trach m6c thi se clan tai m<?t k�t qua hoan toan khong gi6ng voi trvong h9p tren

Khi tre cam sach d9c ma khong t�p trung, nglioi cha phat hi�n tre ch�ng h� l�t m<?t trang sach nao, chi ra dang ve nhv dang ng6i h9c thoi, ben n6i: "£)6 ng6c kia, dang lam g1 v�y"

"Con dang xem sach " Tre bi S\f tho b;;io cua ngltoi cha lam s<! cltng do ca ngvoi, danh phai n6i d6i nhv v�y, cho du v6n

di tre cling khong mu6n

"N6i lao, l;;ii con Ilia d6i a"

� 181 ]);;

" " Dua tre ch�ng c6 each nao tra loi

"Con, con dang nghi" Dua tre v6n di djnh n6i each suy nghi cua minh vai nguoi cha nhung luc d6 da khong n6i ra loi

"Con nghi gi, mau n6i ra dil

"H9c nhftng cai nay c6 tac dt,mg gi" Dua tre dung cam n6i

ra nhftng suy nghi trong long minh "Nguoi th<! ren con ren ra nhftng dt,mg c1,1, nguoi th<1 xay c6 th� xay nha, nhftng chu nghia

va thd van nay c6 tac dt,mg gi chu?"

"Th�t khong ra cai th� th6ng gi" : Nguoi cha cho con m<?t cai tat "Tht,tc st,t la ch�ng c6 chi cau ti�n gi ca, l9i cam tam tinh nguy�n lam m<?t nguoi th<! dt,ta vao sue cua minh d� ki�m cdm qua ngay, th�t la t6n cong ta r6i"

"Nhung, con khong hi�u "

"Khong hi�u gi, cha bao con hQc thi cu th� ma hQc di, c6 gi

ma hi�u hay khong hi�u"

Nhftng nguoi cha d6i xli vai con nhv th� th�t dang trach, may m�n khi toi da khong c6 nguoi cha nhv th�

Cach thuc nay vua lam mat di m<?t thoi Cd t6t trong vi�c giao d1,1c, cG.ng lam tc5n h9i d�n long tt,t ton cua tre, cang gay go hdn d6 la da lvu l9i m<?t Sn tu<1ng xSu, tre se cho r�ng, hQc t�p la m<?t chuy�n dang s<1, m1,1c dich cua vi�c hQc t�p chi la d� d6i ph6 vai cha minh ma thoi

V ai each giao d1,1c nhv v�y, thi lam sao c6 th� b6i dvang ra nhftng thien tai chu? Ngay ca d�n nhftng nhu cau cua ban than minh con bj vui lSp thi lam sao n6i d�n cai khac day?

Toi cho r�ng, sd di m<?t nguai bi�n thanh ich ki, ac d<?c, hen

nhat, yeu du6i hoan toan den tu h�u qua cua each giao dvc sai lam nay' hay n6i each khac, d6 v6n di khong phai la giao dvc

Cha toi luon chu tntdng r�ng, cho du la m<)t dua tre thi cling nen d6i dai nhtl m<)t ngtloi lon, can phai ton tr9ng chung gi6ng nhu ton tr9ng m<)t nguoi lon

Giao dvc nen nghiem khfic nhung khong th� lam t6n thudng den long w ton cua tre, neu khong thi h�u qua cua n6 th�t vo cling dang sc;:i M<)t dua tre v6n di c6 th� dc;it duc;:ic thanh tt,tu lon, neu bi mat di long w ton thi nhanh ch6ng trd thanh m<)t nguoi hen nhat, nhu nhuc;:ic

£)� tre W tr9ng thi nhat dinh phai tin tu6ng chung Bat lu�n

la nguai lon hay tre nh6, khi nh�n duc;:ic s\f tfn nhi�m cua nguai khac thi se tan tr9ng chfnh ban than minh B6 bu<)c tre khong duc;:ic lam cai nay, cai kia se khong b�ng trn nhi�m, kien nhan thuyet phvc thi se cang c6 hi�u qua hdn Neu cha m� luon d6i xli nhu voi m<)t nguai hu h6ng thi tre c6 kha nang se trd thanh m<)t nguoi hu h6ng NhGng dua tre nhu v�y se clan mat di ni�m tin Khong c6 long w tin thi long w ton cua tre cling se w nhien mat di

Long t\,f ton cua tre rat quan tr9ng, do v�y trong S\f giao dvc nghiem khfic voi tre, nen ' coi tr9ng di�m nay tu dSu toi cu6i, bat lu�n la c6 9 hay vo 9 thi khong nen d� chung phai chiu bat ki s\f t6n hc;ii nao den long t\,f tan cua chfnh minh

Khi toi cling an cdm voi cha m�, cha luon d6i dai voi toi nhu m<)t nguai lon, cling n6i chuyen va ban lu�n v� hudng vi m6n an N6i chuy�n khi an cdm ding l\fa ch9n nhltng d� tai ma toi c6 th� hi�u duc;:ic, n6i chuy�n binh d�ng voi toi C6 nhGng gia dinh

� 183 ]);;;

khong cho phep tre n6i chuy�n trong khi an cdm, cha m� nghiem khtic nhv d9a n<;lt nguoi khac, khi�n tre cam thay an cdm

cu nhv la mc)t ct,tc hinh N�u dem toan be) khuy�t di�m n6i ben ban an, phe binh d6i voi tre thi khong nhftng lam mat di ni�m vui trong beta an, con lam anh hudng d�n Sl,f thtidng thuc m6n an, cang nghiem tr9ng hdn d6 la khi�n tre cam thay minh ch�ng c6 fch gi m1a, lam t6n thudng nghiem tr9ng d�n long tl,1 ton cua chung Nhftng nguoi cha nguoi m� nhv th� luon khi�n tre phai sQ s�t, cui nguoi, nhu v�y tre con c6 st,t tt,t ton gi m1a?

C6 mc)t s6 b�c cha m� d� d� dang quan giao, c6 9 lam cho tre sQ minh, can ban khong d6i dai binh d�ng, ma coi minh gi6ng nhu mc)t quan chu, con tre thi nhu mc)t no l� Nhv v�y chi khi�n tre tr6 nen nhut nhat M<?t con nguoi nhut nhat mu6n d<;lt dv9c thanh cong trong xa h<?i nay qua tht,tc vo cung kh6 khan Trang gia dinh cua minh, toi khong chi la b<;ln cua cha m�, b<;ln cua vQ va con trai, d6ng thoi cling la be;m cua nhftng nguoi lam trong gia dinh Chung toi ton tr9ng va d6i xl'.t binh d�ng voi nhau Nhftng van d� cua tre c6 khi la khong hQp lf va khong logich nhung hay suy nghi ki xem, nhftng tri thuc cua nguoi lon cling kh6 tranh khoi c6 nhftng luc rat dang cuoi nhv v�y, do v�y bat k� tre dva ra nhftng cau hoi th� nao thi quy�t khong duQc cuoi nh90 tre Khong nhftng khong duQc cuoi che ma con phai than thi�t tra loi tre N�u cha m� cuoi nh90, tre se vi sQ hai ma khong dva

ra cau hoi nfta Dua ra cau hoi la each giup tre tang them st,t hi�u bi�t, nen t�n dt,mg each nay d� khdi gQi kha nang ti�p nh�n ki�n thuc cua tre N�u g�p van d� minh khong hi€u thi c6 th€ thinh giao nguoi khac, cling c6 th� thong qua st,t nghien cw sau d6 kien nhan giang giai cho tre

Cha m� khong nen lam tro cuai cho tre, b6i vi sau khi tre bi lam tro cuoi se d� dang trd thanh mc)t nguoi khong bi�t xau h6 la

�184));;;

gi, se trd nen tho b<;io Cha m� khong nen lam tro cuoi va c6 nhCtng tinh hu6ng ling ph6 tuy ti�n voi tre Cha m� nen d6i dai th�t chan thanh trong m9i van d� d6i voi tre

D6i voi toi, cha chua ti1ng dung phudng phap lua d6i Khong chi c6 v�y, ong ding chva ti1ng lt1a d6i bat ki nguoi nao khac Cha toi cho r�ng lua d6i la m<?t hanh vi t<?i l8i, la di�u ma thuc;mg d� khong cho phep

N�u lua d6i tre ma bi phat hi�n, tre se khong tin tudng cha m� nfta Cha m� danh mat ni�m tin Ci tre thi h�u qua se rat nghiem tr9ng Lua d6i tre thi tre cting se h9c each d6i g<;it nguoi khac

Bay gio, c6 rat nhi�u cha m� cho r�ng con tre khong th� lam cai nay, khong du<;jc lam cai kia, tat ca m9i thu d�u lam cho con, k�t qua la tuy�t d9i da s6 tre mSt di long tin voi nang h,tc cua chfnh ban than minh

D�c bi�t la nguoi m� cua tre, tU khi tre con rSt nh6 nen kien nhan d9y tre h9c each cai CUC ao Cho du tre khong bi�t khau, lang phi thoi gian nhung lam m<?t nguoi m�, day la each giao dvc d6i voi tre, nen kien nhan d� tre h9c du<;jc di�u d6 Toi cho r�ng day la each lam rat c6 lc;5i trong vi�c ren luy�n nang h,tc cua tre

Cha n6i voi toi r�ng, tu khi toi con rSt nh6, m� da d9y toi each cai cue ao, nhu v�y khong nhCtng giup luy�n t�p cac d<?ng tac Ci tay ma con b6i dvang quan ni�m giup nguoi khac cho toi

Do v�y, m� con d9y toi h,t di giay, m�c quan ao Cho du rSt b�n, m� van b6 thoi gian ra d9y toi each cdi giay

C6 m<?t s6 b�c cha m� rSt nu6ng chi�u d6i voi con cai, coi tre nhu h<;it minh chau, sc;5 nga bi say sat nen ngay ca chdi cling khong dam d� tre chdi m<?t each nhi�t tinh, clan d�n tre khong c6

� 185 ]);;

Cd h<?i luy�n t�p Cd th� Vai each lam nay tre se bi bi�n thanh m9t thu rac n1C:Ji, chling bi�t lam chuy�n gL

Con c6 m9t s6 b�c cha m� vi mu6n tre nghe loi nen da dung nhCtng cau chuy�n rat dang Sc:/ d� d9a n9t Nhu v�y se lam cho nao tre tran ng�p toan nhCtng di�u dang s<!, khi tre khong th� chju dt,tng du<1c nll'a thi se clan tai st.t h6n lo9n than kinh Tre tin vao cha m�, nen nhll'ng loi cha m� n6i chung d�u nghi la th�t

Do v�y m6i b�c cha m<? hay chu 9 each huang clan d� tre khong s<! bong dem Dung nhCtng loi ham d9a hay ma quy d� d9a tre la

VO cung co h9i

Cha k� cho toi nghe nhi�u cau chuy�n, c6 nhCtng luc k� chuy�n than tho9i, nhung ong luon nhan m9nh chuy�n than tho9i la khong c6 tht.tc, la con nguoi tuC:Jng tu<1ng ma thanh Trong van d� It.ta ch9n, ong rat chu 9 k� cho toi nghe nhCtng cau chuy�n v� nhll'ng vj anh hling c6 9 chf phan dau vudn len, dem l9i thu anh sang clan duong, ID\.IC dfch la thong qua cau chuy�n nay giup toi hi�u du<1c d9o lf, phSm chat anh dung, kien cuong Gia dinh la mai am, nhung khong c6 nghia la buong long, khong quan tre Gia dinh nen la l� duong cua tinh yeu Tre phai trll'C:Jng thanh trong Stj quan tam cua gia dinh, ngay tu nho tre nen hinh thanh ni�m tin lam nguoi tU trong gia dinh, chu khong phai do each giao d\.IC khong t6t ma mat di long ttj ton

Nuoi dvang tfnh each kien cuong va dung khf la m9t n9i dung quan tr9ng trong vi�c giao d\lc tinh than cha toi Chung ta nen SOID CO dU'</C dung khf, trong hanh trinh CUQC s6ng CUa minh, chung ta thuong xuyen phai d6i m�t voi nhCtng nguy hi�m va tai n9n, co luc con rdi vao tinh canh day song gi6 Con dung khf

chfnh la vu khf kien cuong cua chung ta Do v�y chung ta nen som b6i dvang dung khf, cang som cang t6t Nhling loi nay d�u

do cha noi voi toi Thong qua S\,t giao dt.ic va nuoi duang dung each th1 nhling nguoi nhut nhat SQ s�t bSm sinh cling co th� co duQc dung khf, trd thanh m(>t nguoi dung cam Tuy dung khf va tfnh troi sinh co m(>t m6i quan h� lon toi nhau, nhung cha tOi cho rang, n@u cha m� luc nao cling lo lang con cai se g�p t6n thudng ma phong d9i tfnh nguy hi€m CUa S\,t Vi�c; ho�C d� tranh • cho tre khong chju bat k1 t6n thudng nao, th�m chf khi@n tre mat

di Cd h(>i luy�n t�p Cd th€ th1 tre Se khong CO each nao bf>i duang dung khr Sau khi tre lan len li�u co day du dung khf hay khong th1 chu y@u dl,ta vao cha m� tre coi tr9ng van d� b6i dvang no trong thoi ki au thd nhu th@ nao, tfnh quan tr9ng cua no khong chi d bSm sinh

Cu(>c s6ng luon co vo van kho khan bao quanh, con nguoi th\,tc s\,t co dung khf phai la nguoi cho du co g�p kho khan nao cling khong co minh l9i, d�u co th€ tran tinh, d6i di�n, dung cam huong tai phfa truoc Chi co nhling nguoi nhu v�y moi thl,tc sl,t co gia trj N@u khong cho du co tai hoa hay h9c thuc cao d@n may d�u chflng co tac dt.ing gl Nhling anh hudng cua m(>t con nguoi trong thoi au thd Se kho CO th� XOa nhoa trong suf>t ca CUQC doi

Vf dt.i: N@u m(>t nguoi ca doi khong dam di m(>t m1nh trong bong t6i th1 nhat djnh ngay tu nho nguoi do da rat SQ bong t6i Do v�y, ngay tu nhling ngay con nho cha toi da c6 h@t sue d� toi khong kinh hai, ho�c nghe thay nhling chuy�n dang sQ, khong d� toi nhin thay nhling thu dang SQ Do chfnh la bvac dau tien trong s\,t giao dt.ic d€ giup toi trd thanh m<)t nguoi dung cam

Nhling di�u dang SQ anh hudng tu nho, sau nay lon len d�u

se am anh, khi@n cho con nguoi ta cang nhut nhat, s9 s�t Do v�y, khi giao dt.ic toi, cha luon tang cuong d� phong v� phudng

di¢n nay Rat nhi�u cha mf? thfch dung bong t6i, soi xam d� hu d9a tre, tuy tre da yen l�ng nhvng bong den do trong tam trf tre thi ca doi ch�ng th� xoa bo dt.tQc Cha t6i khong bao gio lam nht.t v�y, ong ci1ng khong cho phep m� toi, bao mau k� nhililg cau chuy¢n ma quy khi�n toi SQ hai

Con nha co m()t Ian, luc do khoang 4 tu6i, toi da hoi cha, tren th� giai nay r6t cu()c co quy khong Cau tra loi cua cha l9i bao g6m ca hai, co th� noi la co ma ciing co th� la khong Nhln thay dang ve khong hi�u cua toi, cha ben hoi: "Con noi co hay khong?" "Con nghi co th� co" "Con nhln qua quy cht.ta?"

"Khong co, ca nha d�u noi khong co" "Con nen tin vao nhililg thu ma mM mlnh nhin thay, con khong nhin thay tuc la khong co" "Nhvng ngt.toi khac d�u noi la co, cCmg co ngt.toi tUrig nhin qua" "Toan la noi lao, chling co ai da tl1ng nhln thay quy" Toi cang mo h6 hon, quy�t dinh lam r6 chuy¢n nay, ben hoi: "Nhvng cha a, luc nay cha cCmg khong n6i la khong c6 ma! " Nhln thay dang ve rat chan tht,tc cua toi, cha kien nhan giang giai: "Tht,tc ra cai g9i la quy chinh la nhililg ngt.toi xau hay di h1;ti ngt.toi Con trong thay nhililg ngt.toi xau do, ca ngay chi mu6n bang each nao d� h<;ii ngt.toi, lam sao d� lam chuy�n xau, b9n h9 d�u la quy Trang tam cua b9n h9 d�u la quy! Do v�y quy t6n t<;ti trong tam ngt.toi xau Trang tam ngt.toi t6t khong co quy" " Nhvng loai quy

ma ngt.toi khac noi d�n khong phai la quy nay" "La khong gi6ng nhau, nhvng cai lo9i quy ma h9 noi d�n v� can ban la khong c6 Con ngt.toi vai st,t ac tam chfnh la loai quy duy nhat tren th� giai nay Nho ki rang, thien SU la chi nhililg ngt.toi trong tim tran ng�p anh sang, h9 la nhililg ngt.toi chfnh trt,tc, giup da, bi�t quan tam tai ngt.toi khac, d6c h�t sue mlnh lam chuy¢n t6t; con quy chfnh

la nhililg ke fch ki, trong tam chi luon nghi d�n chuy¢n xau Do v�y ma quy khong dang SQ, chi can trong tim tran ng�p anh sang,

c6 dung khf thi c6 th� chi�n thang quy dft" "Con hi�u r6i, cha a, nhftng ke xau tren th� gian nay d�u la quy Con nhat dinh se lam m(>t ngtioi chan chfnh, dung cam, nhti v�y con se khong bi�n thanh quy"

Ngay w h6i con nh6 tam h6n toi da tran ng�p anh sang, khong h� c6 st,t sQ hai hay u bu6n Duong nhien, chi dt,ta vao nhftng thu nay thi vtnh vi�n khong du, con dm trai qua st,t khong ngt1ng c9 sat, thong qua st,t ren luy�n gian kh6 moi c6 dtiQc dung khf d� trd thanh m9t nguoi d9i troi dc;tp dat Nguyen nhan Ion nhat mat di dung khf chfnh n�m d vi�c ng9i kh6 Khi ren luy�n cho tre, nhat quy�t khong duQc nuong chi�u, th�m chf phai c6 9

d� tre chju kh6, chju kh6 Khi toi con nh6, cha chtta tt1ng bao gio

to ra thuong hc;ti t6i, cling khong cho phep m� toi va nguoi nha lam nhu v�y, bat k� toi nga, th�m chf bi thuong thi ong luon c6 VU: "Khong c6 van d� gi, dung cam len nao, phai tt,t minh dang d�y, con la m(>t ngtioi con trai kien ctiong, khong nen kh6c"

Co m9t Ian, toi bi 6m, u6ng thu6c ma van khong thay da Nhi�t d9 cang ngay cang cao, cha t6i nhanh ch6ng dtta t6i d�n bac st Bae st n6i, n�u khong nhanh ch6ng hc;t nhi�t thi c6 th� anh hudng tai nao, do v�y phai hc;t nhi�t ngay, ma hc;t nhi�t thi can tiem thu6c Nghe thay b�nh tinh cua tai, cha toi lo lang d�n muc tran h�n len nhi�u v�t nhan Luc d6 toi moi c6 3 tu6i, van con chua hi�u tiem la gi, nhting thay dang ve lo lang cl.ta cha, l9i nhin thay dang ve tat b�t chuSn bi cac d1.,mg Cl.,l tiem, trong long toi cam thay rat lo lang, SQ hai d�n muc kh6c len Khi bac St dtia kim len tiem vao da thit, toi kh6c cang Ion hon Cha t6i luc nay rat lo lang Do v�y, khi m� d�n an ui toi, cha da khuyen m�, d6ng thoi n6i chuy�n voi gi9ng binh than: "Nhftng em nh6 tu6i hon con khi tiem chling kh6c l6c t�o nao, chi c6 m6i con kh6c thoi, th�t la ng9i llim d6! Con dling cam th� nay, chiu mc'.)t chut

�189 _F

th� c6 dang gl" Sau d6 m� toi trach cha long d9 sao ma sat da th�, cha toi n6i: "Chung ta nen d9y con dling cam d6i m�t voi mQi van d�, dau kh6, nguy hi�m Va tai n(;l.n trong CUQC s6ng nay, c6 nhu v�y sau nay khi Ion len, con moi c6 th� chap nh�n duQc cang nhi�u nguy hi�m va st,t dau kh6 trong cu<?c s6ng Thai d<? ngay horn nay cua chung ta quy�t djnh con chung ta sau nay se trd thanh m<?t nguoi dling cam hay y�u du6i Do v�y thai d<? bat dau cua toi ngay horn nay khong t6t, qua uu ai con, khi�n con trd thanh m<?t nguoi nhut nhat, day chac chan chi1ng phai di�u

ma em hi v9ng, phai khong nao?"

Lan thu hai tiem thu6c, qua nhien cha toi da c6 thai d<? khac Ngay thu hai, bac si can theo dung gio quy djnh toi nha chung toi Vua tr6ng thay bac si, toi da ch9y bi�n mat vao trong phong cua minh Bae St nhin thay dang ve SQ s¢t cua toi ben clioi va n6i:

"Ra day nao, c�u be nho, ta khong phai la soi dau, tr6n ta lam gi?" M� toi ding n6i: "Carl, mau ra di, bac st d�n d� trj b¢nh cho con d6" Toi van rat SQ s¢t, bat k� hQ c6 gQi ra bflng each nao, toi van nhat quy�t tr6n trong giliong Luc d6, cha toi moi bac Sl

ra ngoai, n6i voi toi voi chat gi9ng on t6n ma kien quy�t: "Carl, bat lu�n con tr6n th� nao, horn nay van phai tiem, chi c6 tiem thi b¢nh cua con moi khoi duQc Con xem horn qua con da tiem d6, horn nay da rat t6t r6i hay sao?" "Con khoi r6i, khong can tiem nua" Toi tu trong nha tra loi cha "Chi c6 tiem moi tr! hoan toan b¢nh duQc, dling sQ, Carl, horn qua khong phai da tiem r6i, c6 gi

sQ dau?" "Nhung con sQ dau" "M<?t chut th� nay lam sao coi la dau duQc ha? Con chiing n6i mu6n trd thanh than Prometheus trong than tho9i Hy L(;l.p danh cap ll!a cho loai nguoi d6 sao? Khi

bi thien than Zeus trling phc;it bao nhieu gian kh6 cling khong sQ, con con chi cham kim m<?t tf t�o th� nay da sQ, v�y thi lam sao c6 th� trC:l thanh m<?t nguoi kien cuong, dling cam, bat khuat

�190 ]h'

day?" "Dung, dung! " Mi�ng toi tra lai nhung nguai van khong nhuc nhfch Cha ti�p tl,lc clan dat toi: "Chi c6 nhting con quy nho moi s<1 kim cham, khong dam doi m�t voi dau kh6 M6i nguai chung ta ai cling d�u bi b�nh, d�u phai chju st,t dau don ma b�nh tStt mang lc,'ii Carl, lay dung khf! Ra di nao! Cha bi�t con la m(>t CStU be VO cling dung cam" Luc d6 tOi Sc/ nhat khi bj nguai khac n6i la d6 quy nho nhat gan, cha n6i v?y d� kfch thfch toi, th� la tOi chui ra tu trong giuang, cling quen luon st,t s<! hai, cho du luc tiem c6 dau d�n may th1 toi cling can rang chju dt,tng, doc h�t sue d� th� hi�n la m<?t dua tre dung cam, con hat t�ng bac si m<?t bai hat

8Qi khi da Ion len m9t chut, d� ren luy�n dung khi, cha da bat dau dva toi d�n nhting khu rt1ng tham gia ho9t d(>ng da ngo9i Lan dau tien ong dva toi di treo nui la khi toi 4 tu6i, Ian d6 toi va chu cung treo nui, khi chung t6i treo d�n m9t vach nui doc, toi hdi sQ hai, khong dam treo len tren Toi nh1n cha, hi v9ng 6ng

CO th� b� toi Vt1Qt qua, cha gia bQ khong hi�U y CUa toi, ti�p tl,lC treo len tren Tht,tc ra, cha muon tStp luy�n dung khi cho toi, nhung nguai chu kinh yeu l9i khong hi�u 9 cua cha toi, cu m9t do9n dtiang 6ng l9i d� mat d�n t6i, choc l9i Sc/ t6i vap nga, choc l9i s<! tOi m�t, choc l9i s<! tay chan t6i c6 slit s�o gi, tren dvang chu luon kh6ng rai mat khoi toi, con gQi cha t6i di chStm m(>t chut Nh1n thay dang ve d6 cua chu, t6i cang Sc/ hai, ben nung nju n6i voi cha: "Cha, cha cong con c6 dL.tQc khong 9, chan con dau lam r6i, kh6ng di n6i nfta" Cha toi kien quy�t W choi:

"Khong duQc, dvoi nui chi!'ing phai chling ta da n6i r�ng phai tt,t minh treo len r6i con gi?" Chu toi d ben c9nh n6i them vao: "Bo

di, nguy hi�m th@ nay, n6 l9i nh6 nhv v�y, d� em d@n b@ chau VStY! ,, Cha toi ngan can: "Chu lam th� la h9i chau, chu yeu gi chau Toi co tinh lam nhv th�, chinh la d� khac ph\lc ban chat

�191 :F

nhut nhat bSm sinh cua n6, d� d�n khi lan len, n6 mai c6 du dung khf d6i di�n vai nhCtng chuy�n kh6 khan trong cu<?c s6ng nay! " N6i xong, cha quay dau n6i vai t6i: "Carl, lSy dGng khf cua con ra di, hay lam m<?t c�u con trai dung cam, kh6ng c6 g1 dang sc;:i ca, kh6ng phai sc;:i Carl con xem cha va chu treo dttc;:ic rSt cao" Chu cung khuy�n khfch t6i: "Dung r6i, Carl rSt dGng cam, c6 len nao, nhSt dinh chung ta se treo d�n dinh" Trong kh6ng khf c6 vu d6 cua m9i ngttai, t6i da chi�n th£ng n6i sc;:i cua chfnh m1nh, dung cam vttc;:it qua va treo len dinh nui

Dung cam' kien cttang se nh�n dttc;:ic Slj ton tr9ng cua ngttai khac Nhat gan, hen nhat se bi m9i ngttai khinh bi D6 chfnh la bai h9c ma cha t6i da kh£c sau vao long t6i, di�u d6 lu6n song hanh VOi Slj trttdng thanh CUa t6i

Cha t6i cho rang khai pha tinh than dung cam va dam thach thuc quy�n uy la m<?t trong nhCtng phSm chat ma m<?t thien tai nen c6, d6ng thai d6 la m<?t trong nhCtng t6 chSt tinh than quan tr9ng T6 chat tinh than nay la khdi ngu6n cua nang h,tc sang t<?.O, con nang lt,tc sang t<?.o l<?.i la m<?t trong nhCtng di�u ki�n can ban d� t<?.o nen m<?t thien tai

Xem trong lich Slt khoa h9c, chling ta bi�t dtt<;jc rang, pham

la nhCtng con ngttai vI d<;ii trong ljch slt nhan lo9i, h9 d�u la nhCtng con ngttai c6 tinh than nhtt v�y

Vf dv: Galileo chfnh la m9t nhan v�t di�n hinh Aristotle cua

"Chan lf h6a than" da dtta ra m<?t lf lu�n kinh di�n: "Hai qua bi s£t, m<?t to m<?t nh6 tU khong trung rdi xu6ng th1 nhat dinh qua

to se rdi xu6ng truce" Galieo khong tin vao each nghI d6, ong tin rang hai qua se d6ng thai rdi xu6ng dSt D6i di�n vai Slj ch�

,::( 19 2 );;

nhc;i.o va nhCtng loi cuoi che cua mQi nguoi, ong da treo len thap nghieng Pisa lam thf nghi�m truoc mi;'lt mQi nguoi, thtjc t� cua thf nghi�m da cht1ng minh each nghi cua ong la dung, con each suy nghi cua Aristotle la sai Copernicus ding la mc;>t nguoi nhv v�y, vao thoi cua ong, "H9c thuy�t dja tam" du9c cong bcS nhu m()t chan If, nhung ong khong tin vao thu quy�n uy d6, ong dva ra

"H9c thuy�t nh�t tam" mang tfnh chat bvoc ngoi;'lt trong thoi dc;i.i d6, mc':J ra mc;>t chudng moi trong khoa h9c Cha khong bao gio dung nhCtng thu ct1ng nhac d� tr6i buc;>c toi, khong dung quy�n uy d� ap di;tt, bc':Ji vi ong khong mu6n nuoi dvan_g toi trc':J thanh mc;>t con nguoi mo nhc;i.t, khong c6 ki�n giai dc;>c l�p cua minh, chi bi@t khuat ph1,1c quy�n uy, tren th� gioi nay lc;i.i c6 rat nhi�u loc;i.i nguoi nhv v�y

Toi da xem mc;>t quy�n sach, d6 la ti�u stt cua nhCtng h9c gia

va than d6ng n6i ti�ng Tu quy�n sach d6, toi bi�t dv9c r�ng cha cua hQ va cha cua toi d�u gi6ng nhau trong vi�c coi tr9ng vi�c sang tc;i.o ra cai moi

Nang ltjc tu duy dc;>c l�p va nang ltjc sang tc;i.o cua nhi�u thanh thi�u nien sc':J di khong c6 dv9c stj phat tri�n t6t d�u la do

hQ da nh�n phai hinh thuc giao dl,lc ki�u "Nh6i vjt" Suy nghi va quan di�m cua b9n hQ d�u bi nguoi khac nh6i nhet mc;>t each

'

ct1ng nhac, stJ giao dl,lc som ma toi nh�n dv9c lc;i.i khong phai nhv v�y Cha t6i luon c6 gang d� toi hvang len phfa trvac hoi;tc d� t6i tach ra, khong d� toi C:i phfa sau d� dv9c cha keo di C6 nhCtng luc gi;'lp phai van d� can suy nghi mc;>t chut, cha toi khong bao gio n6i trtjc ti�p dap an cho toi, ong luon n6i r�ng: "Con ttJ suy nghi di" N@u qua thtjc toi khong suy nghi ra, cha luon hoi toi nen khi toi khong con each tra loi nua thi ong moi n6i k�t qua cho toi Khi giai dap van d�, n�u t6i dung phudng phap ma ong dc;i.y toi,

_)::;-cho du la lam dung hoan toan th1 ong cung chi n6i rat di�m d<;lm vai tOi: "Dung r6i, nhung con nen c6 gi?tng dung phudng phap khac, nhat dinh cung se lam ra" Neu tOi lam ra vai phudng phap cua toi, chi c6 m9t chut sai s6t th1 cha se bi�u dudng toi rat nhi�u

T l1 duy sang t<;lO cua tOi da phat tri�n nhv the dvai Stj c6 vu cua ong Sau do tOi da dan hinh thanh th6i quen nay, luon c6 gi?tng dung phudng phap mai d� giai quyet van d� C6 m9t khoang thoi gian, toi hvang den nhCtng ho9t d9ng 6 trvong, cha toi cung b�n t6i tam mi;it mui, the la ong ben dva tOi den m9t trvong trung h9c

Nhung khong lau sau, toi cam thay chan ngay vai each giao d1,1c cua trvong h9c Thay giao s6 h9c cua toi luon tuan theo nhCtng giao di�u, ong ta chi tin vao sach, khi tOi dva ra quan di�m mai, ong luon bac bo n6 m9t each vo tlnh M6i lan ki�m tra, tOi dung phudng phap mai va lam dung het th1 ong ta l9i cho tOi di�m 0 Khi v� nha tOi lay bai ki�m tra d6 cho cha xem, k� cho cha nghe chuy�n d trvong, cha toi nghe xong n6i m9t each vui mt1ng: "Th�t la h6 d6, chltng le ong ta mu6n d� tat ca m9i tre tren the gian nay d�u bien thanh con v'?t hay sao? Th�t la lam h<;li h9c tro! "

The la CUQC s6ng h9c t�p d trvong cua tOi ket thuc Toi l9i quay trd l9i nha, nang lt,tc tlidng tVQng va nang lt,tc sang t<;lO cua tOi da dVQC phat huy day du trong moi truong tran ng�p Stj ttj do

va ni�m han hoan d6

Cha tOi st'.t d1,1ng phudng phap gi6ng vai cha cua M1,1c Can trong vi�c giao d1,1c, hdn the nfta ong con b6i dvang nang lt,tc cua toi trong tt1ng chuy(?n nho be nhbt

C6 m9t lan, m<?t nguoi b<;ln cl.ta cha toi mang theo nguoi con cua m1nh la Benjamin den nha tOi chdi, con trai ong hdn toi

� 194 ]);;

2 tu6i, h9 con dem d�n cho toi m<?t m6n qua, d6 la mi�ng g6 ghep Khi m9i nguoi vua u6ng tra vua n6i chuy�n, toi va Benjamin chdi voi nhau rat vui ve, nhvng da xay ra tranh chSp trong tro chdi ghep g6 Benjamin cho rang nen ghep theo dung mSu dva ra, con toi l<:1i cho rang n�u d� mi�ng g6 mau do 6 gilfa th! se d�p hdn Toi n6i: "B9n xem nay n�u d� mi�ng g6 mau

do 6 giU'a th! se d�p hdn, dung kh6ng?" "Khong dung, kh6ng phai nhu th�, nhS.t dinh phai sap xep theo quy tac" "VI sao, ta xep th� nay chbng phai cang d�p hdn hay sao! " "B9n kh6ng tuan thu quy tile, cha toi n6i chi c6 nguoi xSu moi khong tuan thu quy tac, b9n la m<?t dua tre xS.u, nguoi t6t se kh6ng pha va quy tac" "Cha mlnh n6i nguoi dam pha va cac quy tac mai la nguoi gioi Quy tac la do con nguoi djnh ra! Minh kh6ng phai

la m<?t dua tre xSu xa" "B9n n6i d6i, cha b9n ding n6i d6i, cac nguoi kh6ng tuan thu quy tac, thuQng d� se giang t9i xu6ng dau cac nguoi Bat lu�n la sao th! b9n cling nen nghe loi mlnh, toi n6i ghep th� nao th! ghep th� day di" "VI sao phai nghe c�u chu" Toi hoi voi ve m�t khong ph1.,1c "B6i VI t6i lon hdn b9n, hi�u chuy�n hdn b9n, b9n phai nghe theo toi" Benjamin n6i voi dang ve nhu cua nguoi anh "Ai hi�u chuy�n hdn th! chung ta c6 th� so sanh ma, b9n cling nhac, nhat gan l9i chbng c6 kien giai cua mlnh, gi6ng nhv m<?t con v�t chi biet n6i l9i loi cua nguoi khac, vi v�y toi moi kh6ng nghe loi b9n " Nghe loi chi trfch cua t6i, Benjamin nhu phat dien len, b9n t6i loi qua tieng l9i Nhung am thanh d6 nhanh ch6ng truy�n den tai nguoi lon, m9i nguoi nhanh ch6ng ch9y l9i, tach chung t6i ra

va hoi t9i sao

The la t6i dem chuy�n cai nhau vOi Benjamin ra n6i cho m9i nguoi nghe, cha t6i ben n6i: "Cha, vi chuy�n nho nay ma hai b9n nho l9i cai nhau a, th�t la kh6ng t6t Carl, Benjamin den

�19 5 �

nha minh lam khach, sao con c6 th@ mimg b9n nhtt v�y? Bay gio con nhanh ch6ng xin 16i Benjamin ngay di"

Trang long toi khong pht,!c chut nao, nhttng l9i khong dam lam trai loi cha Tuy nhien sau khi toi xin 16i Benjamin thi cdn tac gi�n cua c�u da bay bi�n luon, c�u fty cling xin 18i t6i Nhin thfty chung t6i d�u da binh finh tr(J l9i, cha l9i keo tay toi va Benjamin vao ti�p tl,lC chdi tro ghep g6 Cha nhin thay mi�ng g6 ghep cua t6i, ben hoi Benjamin: "Chau thSy mi�ng ghep cua Carl c6 d�p khong?" "Cung khong nen nhu v�y 9! Chi la chau thay nen tuan thu quy tac thoi 9" Benjamin n6i m<?t each ng9i ngung "A, h6a

ra la th� Thvc ra ta cam thay Carl khong lam sai, lam chuy�n gi thi cling khong nen cling nhac, nen c6 ki�n giai cua chfnh minh, h9c each giai quy�t van d� m<?t each linh ho9t Thvc ra ml,lC dfch cua tro chdi ghep g6 nay chfnh la mu6n phat huy nang Ive sang t9o cua cac chau, mS.u nay chi la m<?t ban mang tfnh chat tham khao Do v�y trf tu� cua chung ta khong nen bf h9n ch� bet � n mS.u nay Chau nghi th� nao?" "Nhttng chau nghi r�ng nen tuan thu quy tac mai dung 9" "Dung v�y, chung ta nen tuan thu nhCtng quy tac da duc;c d�t ra, nhttng khong nen bf n6 h(fn ch�, n�U khong thi chung ta v§.n s6ng trong CUQC s6ng Cua ngttoi nguyen thuy!"

Sau d6 toi nghe thay cha cua Benjamin n6i vai cha toi:

"Ong d9y con nhtt th� se bi�n n6 trd thanh m<?t dua vo phap vo thien" Cha toi n6i: "Khong phai, t6i chi mu6n nuoi dvang con thanh m9t ngttoi co tinh thSn dung cam sang t9o cai moi, do

la m9t di�u ki�n thi�t y�u d@ trd thanh m()t nhan v�t ttu tu, bat lu�n la m<?t h9c gia, nha ngh� thu�t, nha khoa h9c, nha chfnh trL nha kinh t�, nha quan s\f, m<?t thttdng nhan hay la m<?t ngttoi nong clan"

�196

):;-Cluwl'lf/ s

N�u cac b(ic cha m� khong huang ddn con tre each chai thl nhiing nam thang du tha cua chung doi khi chi la s1,1 /ang phf thai gian, han n iia con lam tre hlnh than h th6i quen xdu kh6 sua trong tuang lai N�u c6 th€ d(ip va d6 chai th1 tre cung c6 th€ pha va cac thCt d6 khac, m9t dCta tre c6 tfnh pha phach ngay tu n ho thz sau nay khi Ian /en se c6 kha nang tra than h phftn tu khong t8t trong xa h9i

1 rwt n.dm JJ.imq m.itJ: .il¢ R.hi dwi

M9t nguai khi Ion len ma xao tra, buong tha, khong th� khong ch� ban than minh, bvong binh phSn Ion d�u la do tU nho da khong c6 du<;jc phudng phap giao dl)c dung d�n

Buong tha se khi�n tre khong c6 them nhi�u cd h()i ch9n h,ta hay cling chdi voi bat ki tre khac, tu do c6 kha nang bi nhi�m cac th6i hv t�t xau trong xa h()i, c6 khi con m�c m()t s6 b�nh Toi thvang trong thay nhi�u dua tre khong du<;5c quan thuc hay danh b9c ben v� dvang B9n hQ danh l()n lSn nhau, dling nhCtng

tU ngu tl)c fiu d� lang m9 nhau Khong bi�t da baa nhieu Ian toi

di khuyen bao, can ngan nhCtng cu()c danh nhau cua hQ

M6i khi nhin thay nhCtng finh canh nay, toi d�u cam thay VO cling dau long, b9n hQ v6n di c6 th� ti�p nh�n n�n giao dl;lc t6t, trd thanh nhCtng dua tre c6 tri thuc, c6 I� nghia, nhung hQ da

'

NhCtng dt1a tre nay rat khong hi�u chuy�n, chung thvong xuyen nem dat da, h�u qua la slrt dSu chay mau, bi thudng, th�m chf clan tai tan t�t, d6 la nhCtng chuy�n rat dang s<;J! Th�m chf la nem cSu tuy�t, c6 nhCtng dt1a tre ding lt,ta ch9n nhCtng qua dong cting l9i, c6 d9ng nhv hon da, phai lam nguoi khac bi thudng bang du<;Jc

Khi toi nhin thay nhCtng dua tre rach mM, slrt mui, thi�u ng6n tay ut, thi thuong h6i nguyen nhan vi sao, k�t qua phSn lan d�u bi trong khi chdi NhCtng di�u nay luon khi�n tai phai dtJng

ca t6c gay

H6i con nh6, t6i cling c6 m9t nh6m b9n, nhvng khi cha toi phat hi�n ra dam b�m d6 rat tho b90 thi 6ng da khong cho tOi chdi cling vai hQ nua a day, toi khong n6i nhCtng dua tre d6 ban than CO gi khong tf>t, tre rf>t CUQC van chLta hi�U chuy�n, bdi Vi tre khong nh�n du<;Jc sv hvang clan dung d�n tu nguoi lan khi�n chung thuong xuyen lam nhi1ng chuy�n ng6c ngh�ch

Teddy la m9t c�u con trai vo cling m<;mh kh6e, c6 th� n6i la nguoi lanh d90 trong dam tre con C�u c6 stJ oai v�, thong minh, hdn nua con c6 nang Ive t6 chuc, c�u thuong xuyen clan nhCtng dua tre nh6 tu6i hdn chdi tro danh tr�n gia

Ho�c do Teddy bSm sinh da c6 kha nang d6, c�u quan lf

"D<?i quan" cua minh rat c6 trinh tt,r Nhvng c6 m9t ngay, vj

"Anh hung" nay da bi "Ke d!ch" danh b<?-i

Ngay d6, Teddy phan nh6m b<?-n cua minh thanh 2 nh6m chdi tro bao v� thanh luy Teddy clan dSu nh6m c6 5 - 6 b<?-n giu thanh luy, nhCtng nguoi con lc;ti dong vai ke dich tan cong thanh luy

Teddy gid bao ki�m - M9t cay g�y g6, dung cam dt1ng tren m<)t con ngl,fa cha hang, m9t tay ch6ng nc;tnh, m<)t tay gid ki�m,

� 198 ]1:;;

c�u d� hai chan giam tren banh xe cao cua chu ngl,fa, m1�ng th! n6i lai cua nhCtng nguai b9n nh6 cua m1nh: "Nhanh len, ti�n len tieu di¢t ke thu " Day thtjc Slj la khf chat cua m9t b�c d9i anh hung

Luc d6, t6i ding Ci trong nh6m nay, t6i va Teddy wli ke vai tac chi�n "Ben ke d!ch" lay canh cay, da, nem vao phfa chung t6i Teddy dung "Bao ki�m" cua m1nh d� ch6ng l9i s\f tan c6ng d6, g9t rdi tt!ng cai m9t

"Nhat d!nh phai gilt thanh" D6 la each ngh1 ma toi va Teddy cling suy nghl Nhung quan djch tan cong cang luc cang m9nh, chung t6i cu6i cling da khong ngan can du<;:ic

M9t nguai trong s6 quan d!ch, chfnh la nguai chi huy cua b9n

hQ, phi len nglJa, nhan luc Teddy khong chu 9 da da c�u ta m9t cai vao lung, Teddy keu len m9t ti�ng, tu tren nglJa nga xu6ng

Luc d6 t6i Ci ben c9nh Teddy, bi s\f vi¢c bat nga d6 lam cho

do nguai ra Nhln thay Teddy nga nhoai tren dat, dau don d�n muc khong dt1ng d�y du<;:ic, hdn nua con chay m9t chut mau, t6i thtjc Slj van khong nhin ra da xay ra chuy¢n gi, hoang mang ch9y

ve nha, di tlm cha toi dang ti�p khach trong phong Do qua s<;:J hai, toi khong m6 clia ma da het toang len:

"Cha a, khong t6t r6i, xay ra chuy�n r6i ! "

Tu bi�u hi¢n cua t6i, cha nhin va doan ch�c ch�n da xay ra chuy¢n gi d6, th� la 6ng nhanh ch6ng d�n ben t6i

Duoi stJ huong clan cua toi, m9i nguai nhanh ch6ng d�n ch6 xay ra chuy�n Canh tu<;:ing ,khi�n t6i th�t kh6 quen, ngay d�n nhCtng v! khach cling thay sling s6t

Luc d6 t6i moi hi�u r6, khi Teddy tu tren ngl,fa nga nhao xu6ng dat, khong may da giam phai m9t luai dao lam duoi dat,

�19 9 �

c6 le la rat s�c, cam mi�ng dao lam tU duoi mi;it dat len, n6 dung vua vi;in bling v�t thudng tren dui cua Teddy

Teddy nga tren mi;it dat, dau don d�n muc het Ion len B9n tre khong dam l<;li ga Ivai dao ra, qua th�t do la canh tuc;mg qua kinh hai, tren mi;it Teddy toan la mau

"Teddy th�t la m(>t vi anh hung" Toi n6i voi cha sau khi st.t vi�c da xay ra

"Con trai, con thljc slj coi d6 la m(>t vi anh hung hay sao?"

"Dung v�y, c�u ay bi thlidng VI bao v� thanh luy ma, bi�u hi�n cua c�u ay rat dung cam" MM toi chay ra hang l� bi�u thj

sv ngvang m(>

"Khong, con trai a, hanh d(>ng cua Teddy khong th� gQi la anh hung, th�m chf c�u ay c6 nga tU tren nglja xu6ng, cang th� hi�n Slj VO tri cua anh ta"

"Cha a , cha chbng n6i la lam ngvai phai dung cam sao? Le nao Teddy khong dung cam?"

Luc d6, nh1n s\f thd ngay va non not cua toi, cha da kien nhan giang giai chuy�n g1 nen lam, chuy�n g1 khong nen lam

"Con trai, horn nay cac con lam g1?"

"Chung con chdi tro chdi bao v� thanh luy <;l"

"Dung v�y, d6 chi la m(>t tro chdi, d6 khong phai la tr�n

"Con trai, ta biet b9n con d�u thfch cac nhan v�t anh hung, nhung con nen bi�t rling, anh hung khong nhat thi�t phai nhv v�y, khong phai bat chap tat ca d� chem giet"

� 20 0 ]h'

Cha xoa dSu, giai thfch ti mi cho toi sv dung va sai trong tro chdi d6

"Cho du b9n con dang chdi tro chdi, nht.tng b9n con van la

b<,m cua nhau, vi sao l9i phai danh gi�t th�t nhv th�? Tro danh tr�n gia nay rat d� bi�n b9n thanh thu, con xem c6 phai Teddy se mai thu h�n nguoi da lam c�u ta te ng\,fa hay sao, b6i vi c�u da bj thudng rat n�ng V6n di la nhCtng nguoi b9n t6t cua nhau bay gio l9i bi�n thanh ke thu, ho�c c6 m9t ngay Teddy se tlm c�u ta bao thu Cha khong hi VQng con va nhCtng nguoi b9n cua minh l9i xay

ra sv oan gi�n trong long H�n thu se sinh ra t9i ac"

"Nht.tng Teddy qua thvc rat dung cam" Toi van khong hi�u du<1c d9o lf trong d6

"Cha tin c�u ta la m9t nguoi dung cam, cung rat thong minh, nht.tng hang ngay cu danh danh gi�t gi�t nhv th� thi c6 k�t qua gi? Hom nay da bi thudng b6i lvai dao d6, c6 th� ngay mai l9i bj g9ch da lam tht.idng (j mat, horn sau nfl'a c6 th� bj gay tay? Day khong phai la k�t qua t6t, dung khong nao? M9t dua tre cu lien ti�p bj thudng, sau nay Ion len se chi'.ing lam du<1c gi N�u c�u ta la m9t tvong quan, v�y thi bay gio nen hi�u du<1c each bao v� chfnh ban than minh M9t nguoi thi�u tay thi�u chan thi lam sao c6 th� lanh d90 ca d9i quan d� danh b9i quan thu day?"

"B9n con van la tre con, van chua nam r6 muc d9 cua tro chdi nay Con phai bi�t dmg, tro chdi chi la tro chdi, khong th� dung dao ki�m th�t N�u c6 m9t ngay cac con vao chi�n truong th�t, c6 dam thvc sv anh dung nhv con n6i hay khong, d6 moi th\,fc sv coi la anh hung"

"Cha a, con hi�u r6i" Sau khi nghe cha n6i, tam h6n non not CUa toi da dt.i</C khai thong

� 201 ]);:;"

NhCtng v�t thttdng ma tre g�p phai trong tro chdi chu y�u d�n tu S\j VO tri cua tre N�u cha m<? khong chu 9 phan tfch, httong clan tre th! k�t qua la C\jC kl dang SQ

Cha thttong nhac nhC:i toi, khong dttQc tham gia cai l(m danh nhau cung voi lu tre, S\j t6n thlidng nay khong h� ft hdn SO VOi S\j t6n thttdng trong tro chdi N6 khong chi c6 h9i cho cd th�, cang quan trQng hdn d6 la n6 t9o ra m9t bong den lon trong tam h6n non not cua tre nho

T ren th� gian nay chAng c6 gl dang SQ hdn so voi S\j nay sinh thu h�n trong tam h6n non not cua tre nho Sv thu h�n c6 th� khi�n m9t ngttoi ngliQc dai voi cha m<?, khinh mi�t nhCtng ngttai xung quanh mlnh, cang lam tre rdi vao tlnh canh co d<?c, khong c6 sv trQ giup

C6 m9t s6 tre khong nh�n dttQc sv giao dv.c cham chut tU gia dlnh, khong hi�u dtt<;jc phai trai la do cha m<? da khong c6 m9t phttdng phap giao dv.c t6t nhSt trong thai Su thd, hQ nhan r6i va vo vj HQ khong bi�t dttQc dmg tren th� gioi nay con rat nhi�u di�u t6t d<?p, hQ khong bi�t dQc sach, khong bi�t dttQc sv hSp clan trong sach, cang khong bi�t tlm sao d� thSy dttQc ni�m vui trong van hQc va ngh� thu�t Do khong nh�n dttQc s\.f httong clan th! lam sao c6 th� trai qua nhCtng di�u t6t d<?p thu9c v� tu6i thd cua mlnh C6 nhi�u tre khong bi�t phai lam gl hang ngay, c6 tre l9i lay vi�c danh nhau va uc hi�p ngttoi khac thanh thu vui, th�m chf c6 nhCtng dua chlm sau trong sv d9c ac hay bai b9c Toi khong nhln ra m9t chut anh sang nao voi tttdng lai cua nhCtng dua tre do Chung th�t bat hc,mh, bC:ii vi khong nh�n dttQc sv giao dv.c t6t tU cha m<?, khong nh�n dVQC va khong c6 dttQc mai Sm gia dinh dung nghia

C6 ngttoi se n6i, tfnh each va tai nang cua tre d�u la bgm sinh HQ thttong n6i rlmg: "Con cua toi hong dill r6i, qua thvc

� 202 ]h"'

khong h9c t6t du9c, d9Y cung chbng c6 tac dvng gl" M8i 1€m nhu v�y, toi d�u cam thay vo cling x6t xa Chinh b9n con khong tin tudng vao con minh thi nhfrng dua tre nho be, non not nay se c6 sv phat tri€n th� nao day?

Toi c6 th€ khong do dl,f chut nao ma n6i voi nhfrng nguoi cha nguoi m<? d6 rfmg: BQn hQ phai xem xet l9i chinh minh Ban than m8i dua tre la t6t, tat ca mQi 18i lam cua tre quy k�t l9i d�u

la do nhfrng b�c cha m<? d6

Do nhi�u nguyen nhan, cha toi luon c6 nhfrng yeu cau nghiem khac trong vi�c Iva ch9n b9n be c1'lo toi Ong luon c6 gang d� nhfrng b9n nho c6 cling s6 thich voi toi t�p h9p l9i thanh m9t nh6m, mvc dich cua ong la mong mu6n c6 th€ thao lu�n v� van d� nao d6, c6 th€ cling giup da va h9c t�p Ian nhau v� nhfrng ki�n thuc trong linh Vl,fc d6

Khi cha nhin thay toi va nhfrng b9n nho khac cling d9c thd

va ca hat ho�c di�n vai m9t nhan v�t trong tac ph2im, ong tuy�t d6i khong bao gio lam phi�n bQn toi, hdn m1a con cam thay vo cung phan khich vi di�u d6

Cha luon lo ng9i toi chju Sl,f anh hudng khong t6t ho�c h9c theo nhfrng di�u tieu cl,fc trong tro chdi, do v�y ong luon th�n tr9ng trong vi�c ch9n ll,fa tro chdi, khi�n toi m9t d90 da khong c6 b9n d� chdi cung Chu toi da tang n6i voi cha r�ng, tre con nhat djnh can c6 d6 chdi d€ chdi, n�u khong tre se cam thay nh9t nheo, khong tim thay ht1ng thu trong cu9c s6ng, th�m chi

se sa sut v� m�t tinh thS.n, co tinh each co d9c

Tuy cha toi khong tan d6ng each n6i nay nhung vi c6 rat nhi�u nguoi n6i, ong cung c6 m<)t chut thoa hi�p Cu6i cung ong

� 2 03 F

cling da thvong lvc;mg voi m�, ch9n 2 co b<;m nho cung lam b<;in voi tOi

Hai co b(fn nho nay d�u la nhCtng dUa tre nha hang x6m nh�n dti<;jC SlJ giao dl,!C rat tf>t, bi�t nhay, bi�t hat, toi cling cac b<;in choi rat vui ve Nhvng k�t qua dung nhv cha toi da dt,t li�u,

da xay ra m<?t tinh hu6ng khong hay

Cha n6i voi tOi, tU sau khi choi voi 2 nguoi b(fn nho d6, toi

tU m()t nguoi khong bvang binh trd thanh m<?t dUa tre bvang binh, tU truce chva bao giO n6i d6i nay da bi�t n6i d6i, bM dSu str d1,mg m<?t s6 nhCtng tu ngu khong hay Toi da bi�n thanh m<?t nguoi ttJ coi m1nh la dung va kieu ng90

NhCtng thay dcSi luc d6 cua toi khi�n cha h�t sue lo l�ng Ong ti�n hanh quan sat vi�c vui dua cua toi voi 2 nguoi b(fn nho kia, phat hi�n day la do 2 b(fn nho kia chuy�n g1 cling nghe theo tOi ma lam

Do v�y, ong da n6i voi cac b<;i.n nho: "Khong nen cai g1 cling nghe theo Carl, n�u Carl cu tt,t coi m1nh la dung th1 hay n6i voi ta" Nhvng van chbng c6 chuy�n g1 thay dcSi, sau nay cha khong cho tOi choi voi 2 b<;i.n nho d6 nua

D6i vai st,t vi�c phat sinh, cha toi da ti�n hanh phan tfch va nghien cw ti mi v� vi�c nay

"Trvoc tien, cac b<;i.n nho nay d�u la nhCtng dUa tre c6 st,t giao dvc t6t C6 nguoi se n6i, tuy h9 d�u chju st,t giao dvc t6t, v�y th1 giCta doi ben chi c6 anh huC:ing tat Sl,! thl,fc khong phai nhv v�y, con nguoi ai cling c6 long hi�u th�ng, chu dl!ng n6i d�n tre nho

Hai b(fn nho d�u bi�t hat, bi�t nhay, Carl cling nhv v�y, van d� C1 day la ai se lam t6t hon M6i khi 2 b<;in nho cung nhay, Carl

� 204 ]P

luon dling ben c9nh khoa chan mua tay, n6i r�ng d<?ng tac cua cac b(fn nho d6 khong dung Tu th� d6 khong d�p Luc d6 2 b(fn nho da mai Carl d�n lam l9i Carl nhay ma khong c6 chut ng9i ngung nao Bai vi Carl la con trai, d<?ng tac cua Carl nhat djnh c6 lt,tc va deo dai hdn, chu khong m�m deo nhu con gai, luc d6 cac b(fn nti da n6i r�ng d<?ng tac cua c�u hdi cling, qua kh6 coi

Nhu v�y, mSu thuSn da xay ra

K�t qua la con trai va 2 co b(fn da xay ra m<?t tr�n cai nhau kjch li�t N�u la tranh lu�n nhting van d� khac thi vSn t6t m9t chut, con day l9i la khieu vG, ben nao ding c6 nhting quan di�m cua minh Con trai n6i nhay nen c6 lt,tc, con hai co b(fn l9i n6i nhay can CO Stj uy�n chuy�n

Bai vi tri thuc va tU ngti ma cac b(fn nho nam duQc d�u c6 hq.n nen sau khi xay ra cai nhau thi ai ding mu6n nhanh mi�ng

va Ion gi9ng Carl la m9t c�u con trai, voi khSu khf cling ran cua minh thuang xuyen khong bao gia nh�n sai trong nhting cu<?c tranh lu�n voi cac co b(fn nho N�u trong long khong phvc thi ding ch�ng tim duQc Ii do nao d� thuy�t phvc Carl

Thang lQi ma Carl danh duQc hoan toan la do ap dao d6i phudng Nhu v�y se t(f O nen trong Carl m<?t an tLtQng d6 la con gai khong th� b�ng duQc c�u, cam giac chi�n thang vi th� ma clan hinh thanh trong con nguai NhLtng tren tht,tc t� Carl khong

9 thuc duQc r�ng, thang lQi ma minh danh duQc khong phai la st,t m(fnh hdn nguai khac v� m�t ki�n thuc

Th� la trong cam giac sai lam d6, c�u bi�n thanh m9t nguai tt,t coi minh lam trung tam, tt,t cho r�ng ban than minh cai gi ding hi�u

� 205 ));;

Ngay thu hai, do s6 Ian thfing trong nhCtng Ian tranh lu�n kha nhi§u nen con trai da bflt dSu coi nh� nhCtng nguai bc;i.n cung chdi cua minh, cho rang tri h,tc cua cac bc;i.n khong bang minh Toi phat hi¢n con trai trong rbt nhi§u tinh hu6ng vi mu6n thuy@t phl,lc bc;i.n cung chdi ma bfit dau n6i d6i D6i voi vi¢c tranh lu�n, c�u be da vuc;:it qua phc;i.m vi nhetng cau hoi cua ban than minh f)� danh duc;:ic thfing lc;:ii, con trai da bfit dau dling thu do�m, th�m chi ngl,ly tc;i.o nhCtng cau chuy¢n khong c6 th�t d� lua gc;i.t cac bc;i.n

Hai co bc;i.n cfmg gi6ng nhu Carl, d§u la nhCtng dua tre, ki@n thuc c6 hc;i.n Nhetng dua tre ngay thd d� bj lua gc;i.t, cung voi d6 la nhi§u nguy hi�m dang rinh r�p

M9t mi;'lt, Carl tU m9t nguai khong bi@t n6i d6i trd thanh m9t ke d6i tra, st,t lua gc;i.t cua c�u khong vi ti§n bc;i.c ma chi mu6n gianh duc;:ic phan thfing trong cu9c tranh lu�n Day la each nghi clan toi vi¢c d� c6 duc;:ic cai gi thi c�u ding thong qua each d6i tra, h�u qua cua vi¢c nay se huy hoc;i.i tudng lai cua c�u Mi;it khac d6

la bi@n 2 co bc;i.n nho thanh nhetng nguai bj hc;i.i, hai co bc;i.n d6 se c6 nhCtng nh�n thuc sai lam tu Carl, di§u nay ding gay ra nhCtng anh hudng khong t6t d@n tudng lai cua tre

Do Carl v6n di da c6 m9t ki@n thuc nhSt djnh, lc;i.i c9ng them khSu khi cua minh cling voi st,t ch6ng lung cua nhffng lai noi d6i do, nhu v�y bat lu�n trong tinh hu6ng nao n6 ding c6 th� chi@m th@ thuc;:ing phong Do v�y Carl se cang trd nen dfic 9 hdn tU st,t kham phl,lc cua hai co bc;i.n nho kia Cu6i cling hai co bq.n nho da dltt khoat chuy¢n gi ding se nghe lai Carl, chuy¢n gi ding lam theo Carl Cu6i cung Carl se cho rang c6 th� tuy 9 di§u khi�n m9i nguai, con thuang xuyen n6i b9n tre th�t ng6c ngh�ch, dan d9n, nhCtng lai tl,lc tiu cung theo d6 ma thu�n mi¢ng phat ra"

� 20 6 �

Sau khi da tlm ra nguyen nhan, cha da h,ta ch9n each giao d1,1c dung dfin d� chi clan t6i, 6ng dc;iy each lam sao d� choi cling cac bc;in, each d6i xtt vai cac bc;in ra sao, lam sao d� giai quy�t st,t mau thuan trong m6i quan h� vai cac bc;in, giup toi stta dcSi 16i lam, trC:J thanh m9t nguai khiem t6n, th�n tr9ng, khong kieu ngc;io NhQng di�u nay dem d�n l<!i ich lau dai cho toi trong su6t CUQC dai CUa minh

T re khong c6 bc;m cling choi trong thai au tho c6 d6ng nghia vai vi�c chung da mat di ni�m vui tu6i tho hay khong?

Cha toi cho r�ng tre khong c6 bc;in be cling choi chua h�n

da mat di ni�m vui tucSi tho Ong cho dmg tre khong cling choi vai nhQng dua tre khac se khong c6 ni�m vui, do chua phai la each nghi dung Duong nhien, tre cling vui dua se giup tre cang thoai mai va vui ve, mu6n n6i thi n6i, mu6n lam thi lam, tre duong nhien se thich th� nay Nhi�u nguai c6 th6i quen gQi nhQng di�u nay la ni�m vui tucSi tho

Tuy nhien, nhltng ni�m vui nhu v�y se khong hoan toan la t6t, C:J m9t muc d9 nhat djnh nao d6 thi d6 lc;ii la st,t tr6n tranh trach nhi�m cling choi vai tre cua cac b�c cha m�

Lam cha m�, n�u c6 th� hi�u duc;:;c tam li tre, cling choi vai tre, nhti v�y tre se rat vui, hon nCta day con la nhfrng di�u c6 l<!i bC:Ji vi nhQng tro vui dlia nay se giup tre khong buang binh, ding khong h,t

coi minh la trung tam; duong nhien se khong bj bi�n dcSi v� mi;'lt phSm chat, cling khong b! nhi�m cac loc;ii thoi quen xau

D� tre choi cling voi nhau, cho du la tre t6t thi cling c6 nhfrng tac hc;ii nhat djnh, di�m nay truac day da tl.tng n6i qua N�u la tre xau thi tac hc;ii d6 se cang Ian