Câu 1 Đặc điểm về vị trí địa lí, kích thước lãnh thổ châu Á + Vị trí địa lí Châu Á là một bộ phận của lục địa Á – Âu, trải dài từ vùng xích đạo đến vùng cực Bắc, tiếp giáp với châu Phi, châu Âu và 3 đ.
Trang 1Đề cương Địa Lí 8
Câu 1: Nêu các đặc điểm về vị trí địa lí, kích thước lãnh thổ châu Á và ý nghĩa của chúng đối với khí hậu?
* Vị trí địa lí và kích thước châu lục:
- Tiếp giáp
+ Hai châu lục: châu Phi và châu Âu
+ Ba đại dương: Bắc Băng Dương, Ấn Độ Dương, Thái Bình Dương
- Diện tích: châu Á là châu lục lớn nhất thế giới với diện là là 44,4 triệu km 2
- Lãnh thổ
+ Trải dài từ vùng xích đạo đến vùng cực Bắc
+ Nằm hoàn toàn ở nửa cầu Bắc, là bộ phận lục địa Á-Âu
- Ý nghĩa
+ Vị trí kéo dài từ vùng cực Bắc xuống vùng xích đạo làm cho lượng bức xạ mặt trời phân bố không đều, hình
thành các đới khí hậu thay đổi từ Bắc xuống Nam
+ Kích thước lãnh thổ rộng lớn làm cho khí hậu phân hóa thành các kiểu khác nhau: Khí hậu ẩm ở gần biển và khí hậu khô hạn ở vùng lục địa
Trang 2Câu 2: Nêu đặc điểm địa hình và khoáng sản châu Á? Kể tên các dãy núi, đồng bằng,
sơn nguyên ở châu Á? Liên hệ địa hình VN?
* Địa hình:
- Địa hình châu Á chia cắt phức tạp:
+ Có nhiều dãy núi chạy theo hai hướng chính là: Đ – T – B – N
+ Sơn nguyên cao đồ sộ và tập trung ở trung tâm
+ Nhiều đồng bằng rộng bậc nhất thế giới (Ấn - Hằng, Hoa Bắc, )
* Khoáng sản:
Khoáng sản phong phú và có trữ lượng lớn dầu mỏ và khí đốt (Tây Nam Á), than, kim loại màu
- Các dãy núi: Hi-ma-lay-a, Côn Luân, Thiên Sơn, An-tai
- Đồng bằng: Tu-ran, Lưỡng Hà, Ấn-Hằng, Tây xi-bia, Hoa Bắc, Hoa Trung
- Sơn nguyên: Tây Tạng, Trung Xi-bia, Đê-can, I-ran, A-ráp
Trang 3Câu 3: So sánh kích thước, địa hình của châu Á với các
châu lục khác?
Các bộ phận Các bào quan Chức năng Màng sinh chất Giúp tế bào thực hiện
trao đổi chất
Chất tế bào
Lưới nội chất Ribôxôm
Ti thể
Bộ máy Gôn gi
Trung thể
Giúp tế bào thực hiện các hoạt động sống của
tế bào -> Tổng hợp và vận chuyển các chất -> Nơi tổng hợp prôtêin -> Tham gia hoạt động
hô hấp giải phóng năng lượng
-> Thu nhận, hoàn thiện, phân phối sản phẩm
-> Tham gia quá trình phân chia tế bào
Kích thước - Là châu lục lớn nhất thế giới với diện tích là 44,4 triệu km2
- Gấp 5 lần diện tích châu Đại
Dương
- Hơn 4 lần diện tích châu Âu
- Hơn 3 lần diện tích châu Nam Cực
Địa hình
- Địa hình chia cắt phức tạp:
+ Có nhiều dãy núi chạy theo hai
hướng chính là Đ-T-B-N + Sơn nguyên cao đồ sộ và tập
trung ở trung tâm + Nhiều đồng bằng rộng bậc nhất thế giới (Ấn – Hằng, Hoa Bắc )
Trang 4
Câu 4: Trình bày và giải thích đặc điểm khí hậu châu Á?
* Khí hậu châu Á phân thành nhiều đới khác nhau
- Từ Bắc xuống Nam có 5 đới khí hậu
+ Đới khí hậu cực và cận cực
+ Đới khí hậu ôn đới
+ Đới khí hậu cận nhiệt
+ Đới khí hậu nhiệt đới
+ Đới khí hậu xích đạo
→ Như vậy, châu Á có nhiều đới khí hậu khác nhau trong mỗi đới lại có sự phân thành các kiểu khí hậu
Câu 5: Đánh giá thế mạnh của thiên nhiên châu Á đối với đời sống – xã hội?
- Có nhiều loại khoáng sản có trữ lượng lớn như than, dầu mỏ, khí đốt
- Các tài nguyên khác như đất, khí hậu, nguồn nước, thực vật, động vật phong phú, nguồn tài nguyên dồi dào
Trang 5
Câu 6: So sánh các kiểu khí hậu gió mùa và kiểu khí hậu
lục địa ở châu Á?
Phân bố
+ Kiểu khí hậu nhiệt đới gió mùa phân bố
ở Nam Á và Đông Nam Á + Kiểu khí hậu ôn đới gió mùa và cận nhiệt gió mùa phân bố ở Đông Á
+ Kiểu khí hậu ôn đới lục địa phân bố ở
vùng nội địa + Kiểu khí hậu cận nhiệt lục địa phân bố
ở Tây Nam Á và nội địa
Đặc điểm
+ Mùa đông có gió nội địa thổi rất lạnh,
khô và mưa không đáng kể + Mùa hạ có gió từ đại dương thổi vào có
tính chất nóng ẩm và mưa nhiều
+ Mùa đông khộ và lạnh, mùa hạ khô và
nóng + Lượng mưa trung bình năm thay đổi từ
200 – 500 mm, độ bốc hơi lớn nên độ ẩm
không khí luôn luôn thấp
Cảnh quan + rừng (gió mùa) + Hoang mạc và bám hoang mạc
Trang 6Câu 7: Trình bày và giải thích đặc điểm sông ngòi và
cảnh quan châu Á?
a, Đặc điểm sông ngòi
- Sông ngòi châu Á khá phát triển, có nhiều hệ thống sông lớn: Sông Ô bỉ, sông Hoàng Hà, sông
Lê Na
- Các sông ngòi phân bố không đều và có chế độ nước khá phức tạp
* Có 3 hệ thống sông chính
+ Bắc Á
+ Đông Á, Đông Nam Á, Nam Á
+ Tây Nam Á và Trung Á
b, Cảnh quan
- Cảnh quan châu Á phân hóa rất đa dạng: rừng lá kim, rừng cận nhiệt, rừng nhiệt đới ẩm
- Sự phân hóa của cảnh quan phù hợp với sự phân hóa của khí hậu
- Phần lớn cảnh quan nguyên sinh đã bị con người khai phá, thành đồng ruộng, khu gia cư, khu công nghiệp
Trang 7Câu 8: Đánh giá được giá trị của sông ngòi đối với đời
sống – xã hội?
- Giá trị sông ngòi rất quan trọng với đời đời sống xã hội, vì:
+ Cung cấp nước sản xuất cho công nghiệp
+ Xây dựng nhà máy thủy điện
+ Bồi đắp phù sa
+ Khai thác và nuôi trồng thủy sản
+ Du lịch
Câu 9: Trình bày những thuận lợi và khó khăn của thiên nhiên châu Á?
a, Thuận lợi
- Nhiều khoáng sản phong phú, đa dạng và có sản lượng lớn: Than, dầu mỏ, khí đốt,
sắt,
- Thiên nhiên rất đa dạng
- Năng lượng dồi dào
b, Khó khăn
- Núi cao hiểm trở, khí hậu khắc nghiệt
- Các thiên tai: động đất, núi lửa, bão lũ
Trang 8Câu 10: Trình bày và giải thích đặc điểm dân cư xã
hội châu Á?
- Châu Á có số dân đông nhất, chiếm gần 61% dân số thế giới
(2002)
- Tỉ lệ gia tăng dân số tự nhiên giảm đáng kể, ngang bằng với
mức trung bình của thế giới do thực hiện chính sách dân số
Câu 11: Chứng minh châu Á là một châu lục đông dân nhất thế
giới?
- Tỉ lệ gia tăng dân số tự nhiên cao
- Do có nhiều đồng bằng rộng lớn màu mỡ, điều kiện giao thông,
tự nhiên tốt
- Các đồng bằng thuận lợi cho sản xuất nông nghiệp cần nhiều lao động
- Châu Á là nơi có nền văn hóa phát triển
Trang 9Câu 12: Dân cư châu Á thuộc chủng tộc nào? Mỗi chủng
tộc phân bố ở khu vực nào?
- Châu Á thuộc 3 chủng tộc chính
+ Chủng tộc Ơ–rô–pê–ô-it: Tây Nam Á, Trung Á, Nam Á
+ Chủng tộc Môn-gô-lô-it: Bắc Á, Đông Á, Đông Nam Á
+ Chủng tộc Ô-xtra-lô-it: Nam Á, Đông Nam Á
Câu 13: Trình bày địa điểm và thời điểm ra đời của bốn tôn giáo
lớn ở châu Á?
Tôn giáo Nơi ra đời Thời gian ra đời
Ấn Độ Giáo Ấn Độ TK đầu của thiên niên kỉ I TCN Phật Giáo Ấn Độ TK VI TCN
Ki-tô Giáo Pa-le-xtin Đầu CN
Hồi Giáo A-rập Xê- ut TK VII sau CN
Trang 10Câu 14: Giải thích vì sao mật độ dân số ở châu Á không
đồng đều giữa các khu vực?
- Dân cư châu Á không đồng đều vì: do địa hình và khí hậu
+ Dân cư tập trung đông ở những nơi: đồng bằng, trung du, ven biển
+ Dân cư thưa thớt ở những nơi: cao nguyên, sơn nguyên