Để thu được nhiều lợi nhuận, người sản xuất phải đảm bảo thời gian lao động cá biệt của mình như thế nàob. Pháp luật nước ta quy định như thế nào về quyền bầu cử của công dân?. Pháp luật
Trang 1Trang 1/2
SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
LÀO CAI
ĐỀ CHÍNH THỨC
KÌ THI CHỌN HỌC SINH GIỎI CẤP THPT
NĂM HỌC 2020 – 2021 MÔN: GIÁO DỤC CÔNG DÂN
Ngày thi: 18/01/2021
Thời gian: 180 phút (Không kể thời gian giao đề)
( Đề thi gồm: 06 câu, 02 trang)
Câu 1 (3.0 điểm)
Do trồng được rất nhiều cam nên sau khi để lại một phần cho gia đình sử dụng, bác A mang biếu họ hàng mỗi người một túi, còn lại 300kg bác mang ra chợ bán lấy tiền mua phân bón về phục vụ sản xuất nông nghiệp
a Trong tình huống trên, phần cam nào là hàng hóa? Vì sao?
b Để thu được nhiều lợi nhuận, người sản xuất phải đảm bảo thời gian lao động cá biệt của mình như thế nào? Vì sao?
Câu 2 (2.0 điểm)
Năm 2020, lợi dụng tình hình dịch COVID - 19 bùng phát, một số cơ sở, hiệu thuốc
đã mua tích trữ rất nhiều khẩu trang nhằm bán lại với giá cao gấp nhiều lần để thu lợi bất chính
a Em có nhận xét gì về hiện tượng trên?
b Với vai trò là một động lực kinh tế của sản xuất và lưu thông hàng hóa, cạnh tranh có những tác động tích cực như thế nào?
Câu 3 (4.0 điểm)
Sau 3 năm kết hôn, thấy con còn nhỏ hay bị ốm nên anh H yêu cầu vợ mình là chị V phải nghỉ việc cơ quan để ở nhà chăm sóc con Trong lúc đang bức xúc vì đề nghị của chồng, thấy chị M là đồng nghiệp cùng cơ quan kêu gọi góp vốn kinh doanh, chị V đã bí mật rút toàn bộ tiền tiết kiệm của vợ chồng chị để góp vốn với chị M
a Quyền bình đẳng giữa vợ và chồng được pháp luật quy định như thế nào?
b Em hãy nhận xét việc thực hiện quyền bình đẳng trong hôn nhân và gia đình trong tình huống trên?
Trang 2Trang 2/2
Câu 4 (4.0 điểm)
Vợ chồng chị K tổ chức đám cưới cho con đúng vào ngày bầu cử đại biểu Hội đồng nhân dân Vì công việc gia đình bận rộn nên chị K đã bỏ phiếu thay chồng và hai con
a Pháp luật nước ta quy định như thế nào về quyền bầu cử của công dân?
b Em nhận xét như thế nào về hành vi của chị K trong tình huống trên?
Câu 5 (3.0 điểm)
Vì có năng khiếu diễn xuất và dẫn chương trình nên M muốn thi vào trường Đại học sân khấu điện ảnh Tuy nhiên mẹ M cho rằng học nghề đó khi ra trường công việc khó ổn định nên bắt M thi vào trường sư phạm M rất buồn, đem suy nghĩ của mình chia sẻ với bạn thân là H thì nhận được lời khuyên: hãy nghe theo lời mẹ, như vậy mới là người con
có hiếu
a Pháp luật quy định như thế nào về quyền học tập của công dân?
b Việc mẹ M bắt M thi vào trường sư phạm có đúng với quy định của pháp luật không? Vì sao? Em nhận xét như thế nào về lời khuyên của H trong tình huống trên?
Câu 6 (4.0 điểm)
Sau khi nhận được 20 triệu đồng tiền đặt cọc thuê nhà của anh K, bà T kí hợp đồng cho anh thuê căn hộ của bà trong thời hạn 2 năm Sau 3 tháng cho thuê nhà, phát hiện anh K tổ chức đánh bạc tại căn hộ anh đang thuê của mình nên bà T đã trình báo cơ quan chức năng và đuổi anh K ra khỏi nhà mà không trả lại tiền đặt cọc cho anh Bực tức, anh K đã nhờ anh Y là anh trai của mình chặn đường bắt giữ và đánh bà T khiến bà bị chấn thương nặng vùng đầu phải nhập viện điều trị
Em hãy làm rõ các hành vi vi phạm pháp luật và trách nhiệm pháp lí trong tình huống trên?
-Hết -
Thí sinh không được sử dụng tài liệu Cán bộ coi thi không giải thích gì thêm
Họ và tên thí sinh: Số báo danh: Chữ kí của giám thị 1: ………… Chữ kí của giám thị 2:
Trang 31
SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
NĂM HỌC 2020 - 2021 MÔN: Giáo dục công dân
Ngày thi: 18/01/2021
HƯỚNG DẪN CHẤM (Hướng dẫn chấm gồm: 06 câu, 05 trang)
I Hướng dẫn chấm chung:
- Giám khảo chấm theo thang điểm Điểm các ý chia nhỏ đến 0.25 điểm, điểm các ý và điểm toàn bài thi không làm tròn
- Mọi thay đổi về nội dung, thang điểm phải được thống nhất trong Hội đồng chấm thi
- Chỉ cho điểm tối đa khi thí sinh làm bài đạt yêu cầu về kiến thức và diễn đạt
- Thí sinh trả lời theo cách khác, nếu lập luận đúng, chính xác về nội dung, phù hợp với yêu cầu câu hỏi, giám khảo vẫn cho điểm tối đa
II Hướng dẫn chấm chi tiết:
1
a
Phần cam nào trong tình huống trên là hàng hóa? Vì sao? 2 điểm
300kg bác A mang ra chợ bán là hàng hóa Vì : 0.5
Hàng hóa là sản phẩm của lao động có thể thỏa mãn một nhu cầu nào đó của con người thông qua trao đổi mua bán
0.75
Sản phẩm chỉ trở thành hàng hóa khi thông qua mua bán 0.5
Phần dùng để ăn và phần mang đi biếu mới chỉ đáp ứng được điều kiện cần( là sản phẩm của lao động, có thể thỏa mãn nhu cầu nào đó của con người)
(HS lý giải được bằng ví dụ cũng cho điểm tương đương)
0.25
b
Để thu được nhiều lợi nhuận, người sản xuất phải đảm bảo thời gian lao động cá biệt của mình như thế nào? Vì sao? 1 điểm
Để thu được nhiều lợi nhuận, người sản xuất phải tìm mọi cách giảm thời gian lao động cá biệt của mình xuống thấp hơn hoặc bằng thời gian lao động xã hội cần thiết
0.25
Thời gian lao động hao phí để sản xuất ra hàng hóa của từng người là thời gian lao động cá biệt – tạo ra giá trị cá biệt của hàng hóa
0.25
Thời gian lao động xã hội cần thiết để sản xuất ra hàng hóa là thời gian cần thiết cho bất cứ lao động nào tiến hành với một trình độ thành thạo trung bình và một cường độ trung bình, trong những điều kiện trung bình so với hoàn cảnh xã hội nhất định
0.25
ĐỀ CHÍNH THỨC
Trang 42
Lượng giá trị hàng hóa không tính bằng thời gian lao động cá
biệt, mà tính bằng thời gian lao động xã hội cần thiết để sản
xuất ra hàng hóa
0.25
2
a
Em có nhận xét gì về hiện tượng trên? 1 điểm
Cạnh tranh là sự ganh đua, đấu tranh giữa các chủ thể kinh tế
nhằm giành những điều kiện thuận lợi để thu được nhiều lợi
nhuận
0.25
Là một trong những biểu hiện của cạnh tranh không lành mạnh
Đó là cạnh tranh vi phạm pháp luật và các chuẩn mực đạo đức 0.25
Là hiện tượng đầu cơ tích trữ gây rối loạn thị trường Người
đầu cơ mua tích trữ hàng hóa với số lượng lớn, tạo ra sự khan
hiếm giả tạo, sau đó bán ra với giá thành cao nhằm thu lợi nhuận
bất chính…
0.25
Hiện tượng cạnh tranh không lành mạnh này gây rối loạn thị
trường, gây tâm lí hoang mang cho người tiêu dùng Nó cần
phải được bài trừ, xóa bỏ
0.25
b
Với vai trò là một động lực kinh tế của sản xuất và lưu thông
hàng hóa, cạnh tranh có những tác động tích cực gì? 1 điểm
Kích thích LLSX, khoa học – kĩ thuật phát triển, năng suất lao
Khai thác tối đa, có hiệu quả mọi nguồn lực của đất nước vào
việc đầu tư xây dựng phát triển kinh tế 0.25 Thúc đẩy tăng trưởng kinh tế, nâng cao năng lực cạnh tranh,
góp phần chủ động hội nhập kinh tế quốc tế
0.25
Cạnh tranh vừa có những tác động tích cực, vừa có tác động
tiêu cực Chỉ có cạnh tranh lành mạnh, diễn ra theo đúng pháp
luật mới là động lực kinh tế của sản xuất và lưu thông hàng
hóa
0.25
3 a
Quyền bình đẳng giữa vợ và chồng được pháp luật quy định
a) - Trong quan hệ nhân thân:
+ Lựa chọn nơi cư trú…
+ Tôn trọng danh dự nhân phẩm…
+ Tôn trọng tự do tín ngưỡng, tôn giáo…
+ Giúp đỡ tạo điều kiện cho nhau phát triển…
……
0.75
- Trong quan hệ tài sản:
+ Đối với tài sản chung: Vợ, chồng có quyền và nghĩa vụ ngang
nhau trong việc sở hữu tài sản chung …
0.5
+ Đối với tài sản riêng: Vợ, chồng có quyền sở hữu tài sản
Trang 53
- Việc quy định quyền bình đẳng giữa vợ và chồng giúp củng
cố tình yêu, đảm bảo sự bền vững của hạnh phúc gia đình, khắc
phục tư tưởng trọng nam khinh nữ, bảo vệ quyền và lợi ích hợp
pháp của các bên
0.25
b
Em hãy nhận xét việc thực hiện quyền bình đẳng trong hôn
nhân và gia đình trong tình huống trên? 2 điểm
b) Trong tình huống trên, cả anh H và chị V đều vi phạm bình
Anh H: không tạo điều kiện cho vợ phát triển… 0.75
Chị V: tự ý sử dụng khối tài sản chung … 0.75
Kết luận: Vợ, chồng nên bàn bạc, tìm cách giải quyết các vấn
đề trong cuộc sống trên cơ sở tôn trọng, quan tâm, yêu thương,
4
a
Pháp luật nước ta quy định dân như thế nào về quyền bầu cử
Quyền bầu cử là quyền dân chủ cơ bản của công dân trong lĩnh
vực chính trị, thông qua đó, nhân dân thực thi hình thức dân
chủ gián tiếp ở từng địa phương và trong phạm vi cả nước
0.25
- Người có quyền bầu cử vào cơ quan đại biểu của nhân dân:
+ Công dân Việt Nam từ đủ 18 tuổi trở lên … 0.25 + Những trường hợp không được thực hiện quyền bầu cử gồm:
người đang bị tước quyền bầu cử theo bản án, quyết định của
Toà án đã có hiệu lực pháp luật; người đang phải chấp hành
hình phạt tù; người mất năng lực hành vi dân sự
0.25
- Cách thực hiện quyền bầu cử của công dân: Quyền bầu cử của
công dân thực hiện theo các nguyên tắc: bầu cử phổ thông, bình
Nguyên tắc phổ thông: mọi công dân Việt Namtừ đủ 18 tuổi trở
lên đều được tham gia bầu cử, trừ các trường hợp bị pháp luật
cấm…
0.25
Nguyên tắc bình đẳng: Mỗi cử tri chỉ được bầu 1 phiếu bầu và
Nguyên tắc trực tiếp: Trực tiếp đi bầu, trực tiếp bỏ lá phiếu vào
Nguyên tắc bỏ phiếu kín: Cử tri tự mình bỏ phiếu vào hòm
phiếu kín, việc bầu ai hay không bầu ai đều được đảm bảo bí
mật
0.25
b
Em có nhận xét như nào về hành vi của chị K trong tình huống
Hành vi của chị K là hành vi vi phạm nguyên tắc bầu cử … 0.5
Việc bỏ phiếu hộ người khác không đúng với quy định của
pháp luật là vi phạm nguyên tắc bầu cử trực tiếp và bỏ phiếu
kín
0.75
- Thái độ của học sinh với hành vi của chị K: 0.75
Trang 64
+ Không đồng tình, lên án, phê phán…
+ Mọi công dân nên chấp hành nghiêm chỉnh các quy định về
bầu cử, để đảm bảo tính nghiêm minh của pháp luật và thực
hiện đúng quyền, nghĩa vụ của công dân…
5
a
Pháp luật quy định như thế nào về quyền học tập của công dân? 1 điểm
Mọi công dân đều có quyền học từ thấp đến cao, có thể học bất
cứ ngành,nghề nào, có thể học bằng nhiều hình thức và có thể
học thường xuyên, học suốt đời
0.25
Mọi công dân đều có quyền học không hạn chế; Công dân có
thể học bất cứ ngành nghề nào; có quyền học thường xuyên,
học suốt đời; Mọi công dân đều được đối xử bình đẳng về cơ
hội học tập
0.75
b
Việc mẹ M bắt M thi vào trường sư phạm có đúng với quy định
của pháp luật hay không? Vì sao?Em có nhận xét như thế nào
về lời khuyên của H trong tình huống trên?
2 điểm
Việc mẹ M bắt M thi vào trường sư phạm, không cho M thi đại
học sân khấu điện ảnh là sai, vì M có quyền học bất cứ ngành
nghề nào phù hợp với năng khiếu, sở thích, điều kiện của mình
0.75
Mẹ chỉ nên định hướng, phân tích cho con chứ không được ép
buộc con
0.5
Là người con hiếu thảo, ngoài việc vâng lời cha mẹ còn phải biết
chỉ ra những điều chưa hợp lí, vận động cha mẹ thực hiện đúng các
quy định của pháp luật…
0.5
6
Em hãy làm rõ các hành vi vi phạm pháp luật và trách nhiệm
Vi phạm pháp luật là hành vi trái pháp luật, có lỗi do người có
năng lực trách nhiệm pháp lí thực hiện, xâm hại đến các quan
hệ xã hội được pháp luật bảo vệ
0.25
Hành vi vi phạm pháp luật phải có đủ 3 dấu hiệu:
+ Do người có năng lực trách nhiệm pháp lí thực hiện… 0.25
+ Người vi phạm pháp luật phải có lỗi… 0.25
Vi phạm pháp luật được chia thành 4 loại:
+ Vi phạm hình sự: là hành vi nguy hiểm cho xã hội, bị coi là
tội phạm được quy định trong Bộ luật Hình sự
Người có hành vi vi phạm hình sự phải chịu trách nhiệm hình
sự
0.25
+ Vi phạm dân sự: là hành vi vi phạm pháp, xâm phạm tới các
quan hệ tài sản và các quan hệ nhân thân 0.25
Trang 75
Người có hành vi vi phạm dân sự phải chịu trách nhiệm dân sự
+ Vi phạm hành chính: là hành vi vi phạm pháp luật có mức độ
nguy hiểm cho xã hội thấp hơn tội phạm, xâm phạm các quy
tắc quản lí nhà nước
Người có hành vi vi phạm hình sự phải chịu trách nhiệm hình
sự
0.25
+ Vi phạm kỉ luật: là hành vi vi phạm pháp luật, xâm phạm các
quan hệ lao động, công vụ nhà nước do pháp luật lao động và
pháp luật hành chính bảo vệ Người có hành vi vi phạm hình sự
phải chịu trách nhiệm hình sự
0.25
Trong tình huống trên, anh K, bà T và anh Y đều là những
người đủ năng lực trách nhiệm pháp lí và thực hiện những hành
vi trái pháp luật, có lỗi, xâm phạm đến các mối quan hệ được
pháp luật bảo vệ nên cả 3 người đều vi phạm pháp luật
0.5
Bà T: vi phạm dân sự và phải chịu trách nhiệm dân sự… 0.5
Anh K: vi phạm hình sự, phải chịu trách nhiệm hình sự và trách
nhiệm dân sự trong việc bồi thường, đền bù tổn thất về sức
khỏe, tinh thần cho bà T…
0.5
Anh Y: vi phạm hình sự, phải chịu trách nhiệm hình sự và trách
nhiệm dân sự trong việc bồi thường, đền bù tổn thất về sức
-HẾT -