MÙA XUÂN NHO NHỎ (4)

NGHỊ LUẬN VĂN HỌC 9Đề bài: Suy nghĩ của em về khát vọng sống được thể hiện trong bài “Mùa xuân nho nhỏ” của Thanh Hải.. Và khi đọc “Mùa xuân nho nhỏ” của Thanh Hải, chúng ta mới hiểu đượ

NGHỊ LUẬN VĂN HỌC 9

Đề bài: Suy nghĩ của em về khát vọng sống được thể hiện trong bài “Mùa xuân nho nhỏ”

của Thanh Hải

BÀI LÀM

Suy nghĩ về con người và lẽ sống, nhà thơ Tố Hữu đã viết:

Lẽ nào vay mà không trả Sống là cho, đâu chỉ nhận riêng mình.

Lí tưởng ấy đã trở thành lẽ sống cao đẹp, thành bài ca cuộc đời của biết bao thế hệ

“Sống là cho, chết cũng là cho” - ấy là khi con người đã đồng nhất giữa cái tôi và cái ta, giữa riêng và chung, giữa cá nhân và đất nước Và khi đọc “Mùa xuân nho nhỏ” của Thanh Hải, chúng ta mới hiểu được khát vọng sống rạo rực, ước muốn được hòa nhập, cống hiến bất chấp sự vô hạn của thời gian, sự hữu hạn của tuổi tác và đời người của một tâm hồn thi sĩ

Bài thơ “Mùa xuân nho nhỏ” được Thanh Hải sáng tác trước khi nhà thơ qua đời Trong tâm lí nặng nề, bệnh tật mà hồn thơ Thanh Hải vẫn cất cánh bay cao để rồi mang đến cho cuộc sống một tình yêu, một nỗi niềm thiết tha với quê hương đất nước và cùng theo đó là ước nguyện chân thành được cống hiến trọn vẹn cuộc đời mình cho Tổ quốc thân yêu

Không phải ngẫu nhiên mà nhà thơ Thanh Hải lựa chọn mùa xuân để khởi nguồn cảm hứng:

Mọc giữa dòng sông xanh Một bông hoa tím biếc

Ơi con chim chiền chiện Hót chi mà vang trời Từng giọt long lanh rơi Tôi đưa tay tôi hứng.

Hình ảnh mùa xuân trong bài thơ là một bức tranh thiên nhiên đẹp đẽ, sinh động với

sự hòa quyện tuyệt vời giữa sắc màu và âm thanh Đó là dòng sông xanh, bông hoa tím biếc, đó là “lộc giắt đầy quanh lưng” và “lộc trải dài nương mạ” Và còn là tiếng hát trong trẻo của loài chim chiền chiện, loài chim cất tiếng hót báo hiệu tin vui, đem lại cuộc sống

ấm no hạnh phúc cho con người Tất cả mọi sự vật, thiên nhiên đều được tác giả nâng niu, trân trọng, không muốn những gì đẹp đẽ, tinh khiết nhất của mùa xuân tan biến “Tôi đưa tay tôi hứng” – hứng những giọt long lanh trong vắt của tiếng hót say sưa từ trời xanh rơi xuống Tiếng chim hót vang trời xuân kia, bằng tâm hồn thi sĩ nhạy cảm, bằng tấm lòng thiết tha yêu mến cuộc sống tươi đẹp này, với Thanh Hải đã trở thành “giọt long lanh” hữu hình cụ thể để mà nâng niu giữ gìn mãi sức sống mãnh liệt của mùa xuân Bằng sự kết hợp hài hòa giữa âm thanh và màu sắc cùng lối nói đảo ngữ ẩn dụ, tác giả đã vẽ lên trước mắt người đọc một bức tranh mùa xuân rất đặc trưng cho đất trời xứ Huế

Mùa xuân người cầm súng Lộc dắt đầy trên lưng Mùa xuân người ra đồng Lộc trải dài nương mạ Tất cả như hối hả Tất cả như xôn xao…

Từ cảm xúc say sưa ngây ngất trước mùa xuân thiên nhiên, nhà thơ bồi hồi nhớ tới mùa xuân của đất nước, của cách mạng, đó là mùa xuân của những con người “cầm súng”

và “ra đồng” Lộc non trên lưng người ra trận chính là sức mạnh dân tộc, lộc trải dài nương mạ là sự hối hả xôn xao cho một mùa màng mới, cho đồng ruộng mãi bạt ngàn một màu xanh Người cầm súng và người ra đồng là hai lực lượng chính thực hiện nhiệm vụ của đất nước lúc bấy giờ, đó là chiến đấu bảo vệ và xây dựng Tổ quốc

Cũng từ đó, tác giả tự hào nghĩ về đất nước thân yêu với bốn ngàn năm trường kì lịch sử với bao nỗi vất vả gian lao mà nhân dân đã phải trải qua Song dù có biết bao thử thách, đất nước Việt Nam, con người Việt Nam vẫn như vì sao sáng mãi tiến lên phía trước Bằng lòng biết ơn và tự hào về biết bao thế hệ những người con anh hùng đã chiến đấu và hi sinh thân mình để giành lấy độc lập tự do cho dân tộc, nhà thơ Thanh Hải đã đi đến ước nguyện chân thành:

Ta làm con chim hót

Ta làm một nhành hoa

Ta nhập vào hòa ca Một nốt trầm xao xuyến.

Một mùa xuân nho nhỏ Lặng lẽ dâng cho đời

Dù là tuổi hai mươi

Dù là khi tóc bạc.

Con chim hót – một nhành hoa – một nốt nhạc trầm, tất cả hòa quyện với nhau làm nên một mùa xuân nho nhỏ Không ước ao một điều gì lớn lao to tát, nhà thơ chỉ mong ước được làm những gì có ích để cống hiến cho cuộc đời này dù ở bất cứ lứa tuổi nào Tác giả nói riêng hay những con người Việt Nam nói chung đều luôn sống với khát vọng hiến dâng chân thành, tha thiết nhất Con chim nhỏ cất tiếng hót vui cho đời, nhành hoa bé khoe sắc làm đẹp cho cuộc sống, nốt nhạc trầm làm xao xuyến lòng người, nhắc người ta hãy sống cho tất cả, sống cho tình nhân ái bao la và sống để cống hiến toàn vẹn cho cuộc đời Ước nguyện ấy của nhà thơ thật chân thành, tha thiết quá! Phải chăng đây chính là điều mong ước tột cùng đã đi theo tác giả suốt cuộc đời? Cho đến giây phút cuối cùng, dù biết rất có thể ngày mai đây sẽ từ biệt cõi đời này nhưng ở khổ thơ cuối, tiếng hát ấy lại được cất lên bởi một tâm hồn đang tràn trề tình yêu thương và hi vọng

Giai điệu mà nhà thơ muốn cất lên chính là điệu hát truyền thống của xứ Huế thân thương :

Mùa xuân - ta xin hát Câu Nam ai, Nam bình Nước non ngàn dặm mình Nước non ngàn dặm tình Nhịp phách tiền đất Huế.

Khúc Nam ai, Nam bình là điệu nhạc buồn thương, dịu dàng trìu mến mà từ bao đời nay, người dân xứ Huế vẫn hát để gợi nhắc lòng người nhớ về nghĩa tình thủy chung, nhớ

về tình yêu quê hương đất nước Một câu hát truyền thống sẽ đi mãi cùng trái tim một người con đến giây phút cuối cùng vẫn còn mong mỏi mãnh liệt khát vọng được cống hiến toàn vẹn cho quê hương đất nước

Đọc “Mùa xuân nho nhỏ”, chúng ta cảm nhận được khát vọng sống mãnh liệt toát ra

từ hình ảnh, câu chữ, qua bức tranh mùa xuân thiên nhiên tuyệt đẹp Nhưng có lẽ mãnh liệt hơn cả là khát vọng được hòa nhập và cống hiến cho đời, làm nên những mùa xuân vĩnh hằng cho đất nước từ tấm lòng của người con xứ Huế