Mô hình kinh doanh TMĐT là việc thực hiện phương thức kinh doanh thông qua sự tương tác giữa các chủ thể trong môi trường sinh thái TMĐT về việc thực hiện chiến lược kinh doanh của doa
Trang 1Chương 5
Phương thức và mô hình kinh
doanh TMĐT B2B, B2C
Trang 2Chương 5: Phương thức và mô hình kinh
Trang 3Câu hỏi ôn tập chương 5
1 Khái niệm về phương thức, mô hình kinh doanh
TMĐT?
2 Trình bày nội dung Thiết kế mô hình kinh doanh
3 Các mô hình kinh doanh TMĐT thông dụng?
4 Sự khác biệt giữa B2C và B2B
5 Khái niệm và những đặc điểm của B2C?
6 Các hoạt động của mô hình TMĐT B2C từ phía khách
hàng?
7 Các hoạt động của mô hình TMĐT B2C từ phía công
ty?
8 Trình bày Chuỗi cung cấp “đẩy” và “kéo”
9 Trình bày quản lý chuỗi cung cấp
10 Trình bày quản lý đơn hàng trong TMĐT trong B2C
15 Nêu tác dụng, lợi ích của TMĐT B2B
16 Nêu các mô hình kinh doanh TMĐT B2B
17 Nêu các phương thức giao dịch TMĐT B2B
Trang 45.1 Khái quát về phương thức, mô hình kinh doanh TMĐT
5.1.1 Khái niệm
5.1.2 Các mô hình TMĐT
5.1.3 Sự khác biệt giữa B2B và B2C
Trang 55.1 Khái quát về phương thức, mô hình kinh doanh TMĐT
5.1.1 Khái niệm
Phương thức kinh doanh TMĐT là phương pháp và
cách thức tổ chức và thực hiện kinh doanh theo đặc
trưng riêng trong môi trường TMĐT.
Trang 8 Mô hình kinh doanh TMĐT là việc thực hiện phương
thức kinh doanh thông qua sự tương tác giữa các chủ thể trong môi trường sinh thái TMĐT về việc thực hiện chiến lược kinh doanh của doanh nghiệp.
Chủ thể trong kinh doanh TMĐT bao gồm:
+ Doanh nghiệp (business)
+ Khách hàng cá nhân (Consumer)
+ Chính phủ (Government)
+ Nội bộ doanh nghiệp (Intrabusiness)
Trang 10Thiết kế mô hình kinh doanh bao gồm mô hình (cái chung)
và sự mô tả của các phần công ty tạo lên sự khác biệt:
Giá trị cải tiến
Phân khúc khách hàng mục tiêu
Các kênh phân phối
Các mối quan hệ với khách hàng
Trang 125.1 Phương thức và mô hình kinh doanh TMĐT
5.1.2 Các mô hình kinh doanh TMĐT
Mô hình: B2C (Business to Customer)
Mô hình: B2B (Business to Business)
Mô hình: C2B (Customer to Business)
Mô hình: C2C (Customer to Customer)
Mô hình: B2G (Business to Government)
Một số trường hợp “biến tướng”:
Mô hình: B2B2B (Business to Business to Business)
Mô hình: B2B2C (Business to Business to
Customer)
Trang 135.1 Phương thức và mô hình kinh doanh TMĐT
5.1.3 Sự khác biệt giữa B2B và B2C
Đối tượng khách hàng
Hệ thống tích hợp TMĐT Đàm phán kinh doanh
Trang 145.2 Phương thức và mô hình kinh doanh TMĐT B2C
5.1.1 Khái niệm và đặc điểm TMĐT B2C
5.1.2 Các mô hình TMĐT B2C
5.1.3 Xây dựng hệ thống TMĐT của DN 5.1.4 Các công cụ hỗ trợ và dịch vụ khách hàng trong TMĐT B2C
Trang 155.2 Phương thức và mô hình kinh doanh TMĐT B2C
5.2.1 Khái niệm và đặc điểm TMĐT B2C
Trang 165.2 Phương thức và mô hình kinh doanh TMĐT B2C
5.2.2 Những đặc điểm của B2C
Lựa chọn phương thức bán hàng trực tuyến đến khách
hàng cuối cùng
Thiết lập mối quan hệ trực tiếp với khách hàng mà
không có sự tham gia của khâu trung gian
Là sự kết hợp giữa các cửa hàng bán lẻ truyền thống
và các trang web
Giá cạnh tranh chất lượng khó kiểm soát
Sản phẩm giá trị thấp, được tiêu chuẩn hóa và được
tiêu dùng thường xuyên
B2C vẫn giữ tỷ trọng nhỏ so với B2B
Trang 175.2 Phương thức và mô hình kinh doanh TMĐT B2C
• KH ưa chuộng công nghệ cao
• KH săn hàng
Trang 185.2 Phương thức và mô hình kinh doanh TMĐT B2C
5.2.4 Các hoạt động của mô hình TMĐT B2C
5.2.4.1 Các hoạt động của mô hình TMĐT B2C từ phía khách hàng
Các giai đoạn mua hàng:
Trang 195.2 Phương thức và mô hình kinh doanh TMĐT B2C
5.2.4 Các hoạt động của mô hình TMĐT B2C
5.2.4.1 Các hoạt động của mô hình TMĐT B2C từ phía công ty
* Chuỗi cung cấp “đẩy”
* Chuỗi cung cấp “kéo”
* Chuyển cung cấp đẩy sang cung cấp kéo
Trang 205.2 Phương thức và mô hình kinh doanh TMĐT B2C
5.2.4 Các hoạt động của mô hình TMĐT B2C
Trang 215.2 Phương thức và mô hình kinh doanh TMĐT B2C
5.2.4 Các hoạt động của mô hình TMĐT B2C
Trang 225.2 Phương thức và mô hình kinh doanh TMĐT B2C
5.2.4 Các hoạt động của mô hình TMĐT B2C
5.2.4.1 Các hoạt động của mô hình TMĐT B2C từ phía khách hàng
b2 Quản lý chuỗi cung cấp
Là quá trình kinh doanh từ người cung cấp đầu tiên đến người cung cấp cuối cùng, nhằm cung cấp các sản phẩm dịch vụ và thông tin có giá trị cho khách hàng cuối cùng
Quản lý chuỗi cung cấp bao gồm nhiều hoạt động như mua hàng, quản lý nguyên liệu, kế hoạch hóa và kiểm soát tồn kho, phân phối, thanh toán và giao hàng
Trang 235.2 Phương thức và mô hình kinh doanh TMĐT B2C
5.2.4 Các hoạt động của mô hình TMĐT B2C
5.2.4.1 Các hoạt động của mô hình TMĐT B2C từ phía khách hàng
c) Quản lý đơn hàng trong TMĐT B2C
Quản lý đơn hàng trong TMĐT đó là các hoạt động “back office” (hậu trường) và
“front office” (tiền sảnh):
Đảm bảo việc thanh toán cho khách hàng
Kiểm tra hàng hóa có trong kho
Trang 245.2 Phương thức và mô hình kinh doanh TMĐT B2C
5.2.4 Các hoạt động của mô hình TMĐT B2C
5.2.4.2 Mô hình TMĐT B2C mạng xã hội
- Là mô hình xây dựng một cộng đồng có mối quan hệ mật thiết với
doanh nghiệp để thực hiện B2C
- TMĐT mạng xã hội xuất hiện dựa trên sự kết hợp của:
(1) Cơ hội kinh doanh mở rộng
(2) Phát triển nhanh chóng của công nghệ
(3) Sự xuất hiện của cộng đồng mạng trực tuyến
(4) Nhu cầu của doanh nghiệp và khách hàng cá nhân
Trang 255.2 Phương thức và mô hình kinh doanh TMĐT B2C
5.2.4 Các hoạt động của mô hình TMĐT B2C
5.2.4.2 Mô hình TMĐT B2C mạng xã hội
Lợi ích của TMĐT B2C mạng xã hội:
+ Chia sẻ, trao đổi thông tin hữu ích, dữ liệu điện tử
+ Cung cấp các tiện ích, ứng dụng cho cộng đồng đề tìm kiếm thông tin+ Chia sẻ kinh nghiệm của khách hàng cá nhân về việc tiêu dùng sản
phẩm
+ Sự lan truyền nhanh chóng thông tin về doanh nghiệp và sản phẩm
Trang 265.2 Phương thức và mô hình kinh doanh TMĐT B2C
5.2.4 Các hoạt động của mô hình TMĐT B2C
5.2.4.2 Mô hình TMĐT B2C mạng xã hội
Các hình thức TMĐT B2C xã hội chủ yếu:
+ Trung gian giao dịch (Transaction brokers)
+ Công giao dịch (Transaction Partal)
+ Nhà cung cấp sản phẩm nội dung số (Provider of Digital Content Proucts)
+ Kiến tạo thị trường bán lẻ (Retail Market maker)
+ Nhà cung cấp dịch vụ giao dịch trực tuyến (Provider of Online
Trading Service)
Trang 275.2 Phương thức và mô hình kinh doanh TMĐT B2C
5.2.5 Các công cụ hỗ trợ khách hàng mua hàng trực tuyến
Cổng mua hàng (shopping portal)
Robot mua hàng
Các trang web xếp hạng kinh doanh
Các trang web xác minh độ tin cậy
Các loại công cụ hỗ trợ KH
Trang 285.2 Phương thức và mô hình kinh doanh TMĐT B2C
5.2.5 Các công cụ hỗ trợ khách hàng mua hàng trực tuyến
Trang 295.2 Phương thức và mô hình kinh doanh TMĐT B2C
5.2.5 Các công cụ hỗ trợ khách hàng mua hàng trực tuyến
5.2.5.2 Robot mua hàng
Các trang web mua hàng sẽ hỗ trợ khách hàng trong việc tìm kiếm
thông tin bằng các công cụ tìm kiếm được phân mục và chủng loại rõ ràng
Trang 305.2 Phương thức và mô hình kinh doanh TMĐT B2C
5.2.5 Các công cụ hỗ trợ khách hàng mua hàng trực tuyến
5.2.5.3 Các trang web xếp hạng kinh doanh
• Là những trang web hỗ trợ trong việc xếp hạng những ng ơi bán lẻ và các sản phẩm bán trực tuyến
Trang 315.2 Phương thức và mô hình kinh doanh TMĐT B2C
5.2.5 Các công cụ hỗ trợ khách hàng mua hàng trực tuyến
5.2.5.4 Các trang web xác minh độ tin cậy
• Mỗi quốc gia có một số tổ chức hoặc công ty đứng độc lập đánh giá mức độ tin cậy của các công ty bán hàng trực tuyến
Trang 325.2 Phương thức và mô hình kinh doanh TMĐT B2C
5.2.6 Dịch vụ KH và quản trị KH
5.2.6.1 5 bước tạo dựng sự hấp dẫn trong TMĐT
Tạo thuận lợi cho khách hàng trong việc giao dịch
Chú trọng vào khách hàng cuối cùng
Thay đổi giao diện kinh doanh với khách hàng phù hợp với quan điểm của khách hàng cuối cùng
Thiết kế mô hình TMĐT toàn diện và hợp lý
Chú trọng thúc đẩy sự trung thành của khách hàng
Trang 335.2 Phương thức và mô hình kinh doanh TMĐT B2C
5.2.6 Dịch vụ KH và quản trị KH
5.2.6.2 Các chức năng dịch vụ của khách hàng
Cung cấp các công cụ tìm kiếm và so sánh
Cung cấp các sản phẩm và dịch vụ miễn phí
Cung cấp các thông tin và dịch vụ chuyên môn hoá
Cho phép khách hàng đặt hàng các sản phẩm và dịch vụ cá nhân hoá
Hỗ trợ khách hàng theo dõi tài khoản hoặc tình trạng đơn hàng của mình
Trang 345.2 Phương thức và mô hình kinh doanh TMĐT B2C
5.2.6 Dịch vụ KH và quản trị KH
5.2.6.3Các công cụ cung cấp dịch vụ khách hàng
Các trang web cá nhân hoá
Các câu hỏi thư ờng gặp (Frequently Asked Question – FAQs)
Các công cụ theo dõi
Phòng chat
E-mail và tự động trả lời
Trang 355.3 Phương thức và mô hình kinh doanh TMĐT B2B
5.3.1 Khái niệm về TMĐT B2B
5.3.2 Các mô hình TMĐT B2B
5.3.3 EDI công cụ hỗ trợ TMĐT B2B
5.3.4 Các phương thức giao dịch TMĐT B2B
Trang 365.3 Phương thức và mô hình kinh doanh TMĐT B2B
5.3.1 Khái quát về TMĐT B2B
5.3.1.1 Khái niệm
Thương mại điện tử B2B là phương thức giao dịch thực hiện giữa các thành viên của chuỗi quản lý cung cấp hàng hoá/ dịch vụ, hay giữa các đơn vị kinh doanh với các đơn vị kinh doanh khác bằng việc sử dụng phương tiện điện tử Internet, Intranet
và Extranet
Trang 375.3 Phương thức và mô hình kinh doanh TMĐT B2B
5.3.1 Khái quát về TMĐT B2B
5.3.1.2 Đặc điểm của TMĐT B2B
- Khách hàng trong mô hình B2B là một công ty, doanh nghiệp, cửa hàng
- TMĐT B2B các giao dịch đều được tiến hành qua hệ thống mạng tích hợp, bao gồm cả hệ thống INTRANET, EXTRANET để liên kết giữa công ty và các đối tác trao đổi thông tin kinh doanh
- Giá trị của hợp đồng, đơn hàng thường rất lớn, không thể giao dịch ngay trên sàn thương mại điện tử hoặc kênh thương mại điện tử riêng mà buộc phải ký hợp đồng bên ngoài (trong trường hợp cần thiết)
- Yêu cầu sử dụng chuẩn trao đổi dữ liệu điện tử (EDI - Electronic Data Interchange) để thiết lập kênh thông tin giao dịch giữa các đối tác
- Bán hàng cho một doanh nghiệp khác bao gồm cả việc đàm phán giá cả, các điều kiện giao hàng, yêu cầu về đặc tính kỹ thuật của sản phẩm và hoàn toàn không đơn giản
- Sản phẩm được giao dịch là những sản phẩm cụ thể trong từng ngành nghề rõ ràng
- Các công ty tham gia vào thị trường B2B phải có kế hoạch kinh doanh rõ ràng, hiểu biết sâu sắc
về phương thức kinh doanh và thị trường mà họ tham gia
Trang 385.3 Phương thức và mô hình kinh doanh TMĐT B2B
5.3.1 Khái quát về TMĐT B2B
5.3.1.3 Tác dụng, lợi ích của TMĐT B2B
• Quản lý hệ thống cung cấp hàng hoá hiệu quả hơn
• Điều chỉnh theo nhu cầu của khách hàng nhanh
chóng hơn
• Đưa sản phẩm ra thị trường một cách nhanh hơn
• Giảm chi phí đi lại giao dịch
• Giảm chi phí thu mua đầu vào
• Giảm chi phí tiếp thị và phân phối
Trang 395.3 Phương thức và mô hình kinh doanh TMĐT B2B
5.3.1 Khái quát về TMĐT B2B
Thông tin B2B
Cổng đặt giá, và thoả thuận giá
dịch vụ thanh toán: cung cấp các giải pháp chuyển
tiền
Phương thức vận chuyển hàng hoá
Các thông tin liên quan đến sản phẩm: tình trạng
sản phẩm, công suất, kho, cạnh tranh
Trang 405.3 Phương thức và mô hình kinh doanh TMĐT B2B
5.3.2 Các mô hình kinh doanh TMĐT B2B
Mô hình B2B chủ yếu thiên về bên mua
Mô hình B2B chủ yếu thiên về bên bán
Mô hình B2B dạng trung gian
Thương mại hợp tác Theo chiều dọc (chuỗi cung ứng)
Theo chiều ngang
Trang 415.3 Phương thức và mô hình kinh doanh TMĐT B2B
5.3.3 EDI công cụ hỗ trợ TMĐT B2B
Trang 425.3 Phương thức và mô hình kinh doanh TMĐT B2B
5.3.4 Các phương thức giao dịch TMĐT B2B
5.3.4.1 Bán hàng trực tiếp qua catalog
Là cách thức bán hàng cung cấp cho người mua hàng giỏ hàng hoá đã được
cá thể hoá, giỏ mua hàng này giúp l ưu giữ thông tin của người mua hàng
Trang 435.3 Phương thức và mô hình kinh doanh TMĐT B2B
5.3.4 Các phương thức giao dịch TMĐT B2B
5.3.4.2 Đấu giá trong B2B
người bán đ a ra; sự cạnh tranh về giá cả, giá cuối cùng được
quyết định khi không còn giá nào cao hơn.
tiềm năng
gói thầu trên hệ thống yêu cầu định giá, các nhà cung cấp tiềm
năng tiến hành bỏ thầu với giá giảm dần và gói thầu thấp nhất
sẽ thắng (dùng chủ yếu trong B2B và B2G)
bỏ giá một lần và không biết giá của nó là bao nhiêu
Trang 445.3 Phương thức và mô hình kinh doanh TMĐT B2B
5.3.4 Các phương thức giao dịch TMĐT B2B
5.3.4.3 Đấu thầu điện tử trong B2B
Đấu thầu trực tuyến là một phương thức giao dịch đặc biệt được thực hiện trên mạng internet, trong
đó người mua công bố trước các điều kiện mua hàng để người bán báo giá và các điều kiện trả tiền, sau đó người mua sẽ lựa chọn người bán phù
hợp